Library·Mahābhārata (critical edition)·14·14.86

Mahābhārata (critical edition) 14.86

वैशंपायन उवाच इत्य् उक्त्वानुययौ पार्थो हयं तं कामचारिणम् न्यवर्तत ततो वाजी येन नागाह्वयं पुरम्

vaiśaṃpāyana uvāca ity uktvānuyayau pārtho hayaṃ taṃ kāmacāriṇam nyavartata tato vājī yena nāgāhvayaṃ puram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं निवृत्तं तु शुश्राव चारेणैव युधिष्ठिरः श्रुत्वार्जुनं कुशलिनं स च हृष्टमनाभवत्

taṃ nivṛttaṃ tu śuśrāva cāreṇaiva yudhiṣṭhiraḥ śrutvārjunaṃ kuśalinaṃ sa ca hṛṣṭamanābhavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विजयस्य च तत् कर्म गान्धारविषये तदा श्रुत्वान्येषु च देशेषु स सुप्रीतो ऽभवन् नृपः

vijayasya ca tat karma gāndhāraviṣaye tadā śrutvānyeṣu ca deśeṣu sa suprīto 'bhavan nṛpaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतस्मिन्न् एव काले तु द्वादशीं माघपाक्षिकीम् इष्टं गृहीत्वा नक्षत्रं धर्मराजो युधिष्ठिरः

etasminn eva kāle tu dvādaśīṃ māghapākṣikīm iṣṭaṃ gṛhītvā nakṣatraṃ dharmarājo yudhiṣṭhiraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समानाय्य महातेजाः सर्वान् भ्रातॄन् महामनाः भीमं च नकुलं चैव सहदेवं च कौरवः

samānāyya mahātejāḥ sarvān bhrātṝn mahāmanāḥ bhīmaṃ ca nakulaṃ caiva sahadevaṃ ca kauravaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रोवाचेदं वचः काले तदा धर्मभृतां वरः आमन्त्र्य वदतां श्रेष्ठो भीमं भीमपराक्रमम्

provācedaṃ vacaḥ kāle tadā dharmabhṛtāṃ varaḥ āmantrya vadatāṃ śreṣṭho bhīmaṃ bhīmaparākramam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आयाति भीमसेनासौ सहाश्वेन तवानुजः यथा मे पुरुषाः प्राहुर् ये धनंजयसारिणः

āyāti bhīmasenāsau sahāśvena tavānujaḥ yathā me puruṣāḥ prāhur ye dhanaṃjayasāriṇaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उपस्थितश् च कालो ऽयम् अभितो वर्तते हयः माघी च पौर्णमासीयं मासः शेषो वृकोदर

upasthitaś ca kālo 'yam abhito vartate hayaḥ māghī ca paurṇamāsīyaṃ māsaḥ śeṣo vṛkodara

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत् प्रस्थाप्यन्तु विद्वांसो ब्राह्मणा वेदपारगाः वाजिमेधार्थसिद्ध्यर्थं देशं पश्यन्तु यज्ञियम्

tat prasthāpyantu vidvāṃso brāhmaṇā vedapāragāḥ vājimedhārthasiddhyarthaṃ deśaṃ paśyantu yajñiyam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्य् उक्तः स तु तच् चक्रे भीमो नृपतिशासनम् हृष्टः श्रुत्वा नरपतेर् आयान्तं सव्यसाचिनम्

ity uktaḥ sa tu tac cakre bhīmo nṛpatiśāsanam hṛṣṭaḥ śrutvā narapater āyāntaṃ savyasācinam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो ययौ भीमसेनः प्राज्ञैः स्थपतिभिः सह ब्राह्मणान् अग्रतः कृत्वा कुशलान् यज्ञकर्मसु

tato yayau bhīmasenaḥ prājñaiḥ sthapatibhiḥ saha brāhmaṇān agrataḥ kṛtvā kuśalān yajñakarmasu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं सशालचयग्रामं संप्रतोलीविटङ्किनम् मापयाम् आस कौरव्यो यज्ञवाटं यथाविधि

taṃ saśālacayagrāmaṃ saṃpratolīviṭaṅkinam māpayām āsa kauravyo yajñavāṭaṃ yathāvidhi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सदः सपत्नीसदनं साग्नीध्रम् अपि चोत्तरम् कारयाम् आस विधिवन् मणिहेमविभूषितम्

sadaḥ sapatnīsadanaṃ sāgnīdhram api cottaram kārayām āsa vidhivan maṇihemavibhūṣitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्तम्भान् कनकचित्रांश् च तोरणानि बृहन्ति च यज्ञायतनदेशेषु दत्त्वा शुद्धं च काञ्चनम्

stambhān kanakacitrāṃś ca toraṇāni bṛhanti ca yajñāyatanadeśeṣu dattvā śuddhaṃ ca kāñcanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्तःपुराणि राज्ञां च नानादेशनिवासिनाम् कारयाम् आस धर्मात्मा तत्र तत्र यथाविधि

antaḥpurāṇi rājñāṃ ca nānādeśanivāsinām kārayām āsa dharmātmā tatra tatra yathāvidhi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्राह्मणानां च वेश्मानि नानादेशसमेयुषाम् कारयाम् आस भीमः स विविधानि ह्य् अनेकशः

brāhmaṇānāṃ ca veśmāni nānādeśasameyuṣām kārayām āsa bhīmaḥ sa vividhāni hy anekaśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथा संप्रेषयाम् आस दूतान् नृपतिशासनात् भीमसेनो महाराज राज्ञाम् अक्लिष्टकर्मणाम्

tathā saṃpreṣayām āsa dūtān nṛpatiśāsanāt bhīmaseno mahārāja rājñām akliṣṭakarmaṇām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते प्रियार्थं कुरुपतेर् आययुर् नृपसत्तमाः रत्नान्य् अनेकान्य् आदाय स्त्रियो ऽश्वान् आयुधानि च

te priyārthaṃ kurupater āyayur nṛpasattamāḥ ratnāny anekāny ādāya striyo 'śvān āyudhāni ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेषां निविशतां तेषु शिबिरेषु सहस्रशः नर्दतः सागरस्येव शब्दो दिवम् इवास्पृशत्

teṣāṃ niviśatāṃ teṣu śibireṣu sahasraśaḥ nardataḥ sāgarasyeva śabdo divam ivāspṛśat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेषाम् अभ्यागतानां स राजा राजीवलोचनः व्यादिदेशान्नपानानि शय्याश् चाप्य् अतिमानुषाः

teṣām abhyāgatānāṃ sa rājā rājīvalocanaḥ vyādideśānnapānāni śayyāś cāpy atimānuṣāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वाहनानां च विविधाः शालाः शालीक्षुगोरसैः उपेताः पुरुषव्याघ्र व्यादिदेश स धर्मराट्

vāhanānāṃ ca vividhāḥ śālāḥ śālīkṣugorasaiḥ upetāḥ puruṣavyāghra vyādideśa sa dharmarāṭ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथा तस्मिन् महायज्ञे धर्मराजस्य धीमतः समाजग्मुर् मुनिगणा बहवो ब्रह्मवादिनः

tathā tasmin mahāyajñe dharmarājasya dhīmataḥ samājagmur munigaṇā bahavo brahmavādinaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ये च द्विजातिप्रवरास् तत्रासन् पृथिवीपते समाजग्मुः सशिष्यांस् तान् प्रतिजग्राह कौरवः

ye ca dvijātipravarās tatrāsan pṛthivīpate samājagmuḥ saśiṣyāṃs tān pratijagrāha kauravaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वांश् च तान् अनुययौ यावद् आवसथाद् इति स्वयम् एव महातेजा दम्भं त्यक्त्वा युधिष्ठिरः

sarvāṃś ca tān anuyayau yāvad āvasathād iti svayam eva mahātejā dambhaṃ tyaktvā yudhiṣṭhiraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः कृत्वा स्थपतयः शिल्पिनो ऽन्ये च ये तदा कृत्स्नं यज्ञविधिं राजन् धर्मराज्ञे न्यवेदयन्

tataḥ kṛtvā sthapatayaḥ śilpino 'nye ca ye tadā kṛtsnaṃ yajñavidhiṃ rājan dharmarājñe nyavedayan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तच् छ्रुत्वा धर्मराजः स कृतं सर्वम् अनिन्दितम् हृष्टरूपो ऽभवद् राजा सह भ्रातृभिर् अच्युतः

tac chrutvā dharmarājaḥ sa kṛtaṃ sarvam aninditam hṛṣṭarūpo 'bhavad rājā saha bhrātṛbhir acyutaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.