Mahābhārata (critical edition) 16.7

वैशंपायन उवाच तं शयानं महात्मानं वीरम् आनकदुन्दुभिम् पुत्रशोकाभिसंतप्तं ददर्श कुरुपुंगवः

vaiśaṃpāyana uvāca taṃ śayānaṃ mahātmānaṃ vīram ānakadundubhim putraśokābhisaṃtaptaṃ dadarśa kurupuṃgavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्याश्रुपरिपूर्णाक्षो व्यूढोरस्को महाभुजः आर्तस्यार्ततरः पार्थः पादौ जग्राह भारत

tasyāśruparipūrṇākṣo vyūḍhorasko mahābhujaḥ ārtasyārtataraḥ pārthaḥ pādau jagrāha bhārata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समालिङ्ग्यार्जुनं वृद्धः स भुजाभ्यां महाभुजः रुदन् पुत्रान् स्मरन् सर्वान् विललाप सुविह्वलः भ्रातॄन् पुत्रांश् च पौत्रांश् च दौहित्रांश् च सखीन् अपि

samāliṅgyārjunaṃ vṛddhaḥ sa bhujābhyāṃ mahābhujaḥ rudan putrān smaran sarvān vilalāpa suvihvalaḥ bhrātṝn putrāṃś ca pautrāṃś ca dauhitrāṃś ca sakhīn api

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वसुदेव उवाच यैर् जिता भूमिपालाश् च दैत्याश् च शतशो ऽर्जुन तान् दृष्ट्वा नेह पश्यामि जीवाम्य् अर्जुन दुर्मरः

vasudeva uvāca yair jitā bhūmipālāś ca daityāś ca śataśo 'rjuna tān dṛṣṭvā neha paśyāmi jīvāmy arjuna durmaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यौ ताव् अर्जुन शिष्यौ ते प्रियौ बहुमतौ सदा तयोर् अपनयात् पार्थ वृष्णयो निधनं गताः

yau tāv arjuna śiṣyau te priyau bahumatau sadā tayor apanayāt pārtha vṛṣṇayo nidhanaṃ gatāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यौ तौ वृष्णिप्रवीराणां द्वाव् एवातिरथौ मतौ प्रद्युम्नो युयुधानश् च कथयन् कत्थसे च यौ

yau tau vṛṣṇipravīrāṇāṃ dvāv evātirathau matau pradyumno yuyudhānaś ca kathayan katthase ca yau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नित्यं त्वं कुरुशार्दूल कृष्णश् च मम पुत्रकः ताव् उभौ वृष्णिनाशस्य मुखम् आस्तां धनंजय

nityaṃ tvaṃ kuruśārdūla kṛṣṇaś ca mama putrakaḥ tāv ubhau vṛṣṇināśasya mukham āstāṃ dhanaṃjaya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न तु गर्हामि शैनेयं हार्दिक्यं चाहम् अर्जुन अक्रूरं रौक्मिणेयं च शापो ह्य् एवात्र कारणम्

na tu garhāmi śaineyaṃ hārdikyaṃ cāham arjuna akrūraṃ raukmiṇeyaṃ ca śāpo hy evātra kāraṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

केशिनं यस् तु कंसं च विक्रम्य जगतः प्रभुः विदेहाव् अकरोत् पार्थ चैद्यं च बलगर्वितम्

keśinaṃ yas tu kaṃsaṃ ca vikramya jagataḥ prabhuḥ videhāv akarot pārtha caidyaṃ ca balagarvitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नैषादिम् एकलव्यं च चक्रे कालिङ्गमागधान् गान्धारान् काशिराजं च मरुभूमौ च पार्थिवान्

naiṣādim ekalavyaṃ ca cakre kāliṅgamāgadhān gāndhārān kāśirājaṃ ca marubhūmau ca pārthivān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राच्यांश् च दाक्षिणात्यांश् च पार्वतीयांस् तथा नृपान् सो ऽभ्युपेक्षितवान् एतम् अनयं मधुसूदनः

prācyāṃś ca dākṣiṇātyāṃś ca pārvatīyāṃs tathā nṛpān so 'bhyupekṣitavān etam anayaṃ madhusūdanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः पुत्रांश् च पौत्रांश् च भ्रातॄन् अथ सखीन् अपि शयानान् निहतान् दृष्ट्वा ततो माम् अब्रवीद् इदम्

tataḥ putrāṃś ca pautrāṃś ca bhrātṝn atha sakhīn api śayānān nihatān dṛṣṭvā tato mām abravīd idam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संप्राप्तो ऽद्यायम् अस्यान्तः कुलस्य पुरुषर्षभ आगमिष्यति बीभत्सुर् इमां द्वारवतीं पुरीम्

saṃprāpto 'dyāyam asyāntaḥ kulasya puruṣarṣabha āgamiṣyati bībhatsur imāṃ dvāravatīṃ purīm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आख्येयं तस्य यद् वृत्तं वृष्णीनां वैशसं महत् स तु श्रुत्वा महातेजा यदूनाम् अनयं प्रभो आगन्ता क्षिप्रम् एवेह न मे ऽत्रास्ति विचारणा

ākhyeyaṃ tasya yad vṛttaṃ vṛṣṇīnāṃ vaiśasaṃ mahat sa tu śrutvā mahātejā yadūnām anayaṃ prabho āgantā kṣipram eveha na me 'trāsti vicāraṇā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यो ऽहं तम् अर्जुनं विद्धि यो ऽर्जुनः सो ऽहम् एव तु यद् ब्रूयात् तत् तथा कार्यम् इति बुध्यस्व माधव

yo 'haṃ tam arjunaṃ viddhi yo 'rjunaḥ so 'ham eva tu yad brūyāt tat tathā kāryam iti budhyasva mādhava

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स स्त्रीषु प्राप्तकालं वः पाण्डवो बालकेषु च प्रतिपत्स्यति बीभत्सुर् भवतश् चौर्ध्वदेहिकम्

sa strīṣu prāptakālaṃ vaḥ pāṇḍavo bālakeṣu ca pratipatsyati bībhatsur bhavataś caurdhvadehikam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इमां च नगरीं सद्यः प्रतियाते धनंजये प्राकाराट्टालकोपेतां समुद्रः प्लावयिष्यति

imāṃ ca nagarīṃ sadyaḥ pratiyāte dhanaṃjaye prākārāṭṭālakopetāṃ samudraḥ plāvayiṣyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहं हि देशे कस्मिंश् चित् पुण्ये नियमम् आस्थितः कालं कर्ता सद्य एव रामेण सह धीमता

ahaṃ hi deśe kasmiṃś cit puṇye niyamam āsthitaḥ kālaṃ kartā sadya eva rāmeṇa saha dhīmatā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवम् उक्त्वा हृषीकेशो माम् अचिन्त्यपराक्रमः हित्वा मां बालकैः सार्धं दिशं काम् अप्य् अगात् प्रभुः

evam uktvā hṛṣīkeśo mām acintyaparākramaḥ hitvā māṃ bālakaiḥ sārdhaṃ diśaṃ kām apy agāt prabhuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सो ऽहं तौ च महात्मानौ चिन्तयन् भ्रातरौ तव घोरं ज्ञातिवधं चैव न भुञ्जे शोककर्शितः

so 'haṃ tau ca mahātmānau cintayan bhrātarau tava ghoraṃ jñātivadhaṃ caiva na bhuñje śokakarśitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न च भोक्ष्ये न जीविष्ये दिष्ट्या प्राप्तो ऽसि पाण्डव यद् उक्तं पार्थ कृष्णेन तत् सर्वम् अखिलं कुरु

na ca bhokṣye na jīviṣye diṣṭyā prāpto 'si pāṇḍava yad uktaṃ pārtha kṛṣṇena tat sarvam akhilaṃ kuru

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतत् ते पार्थ राज्यं च स्त्रियो रत्नानि चैव ह इष्टान् प्राणान् अहं हीमांस् त्यक्ष्यामि रिपुसूदन

etat te pārtha rājyaṃ ca striyo ratnāni caiva ha iṣṭān prāṇān ahaṃ hīmāṃs tyakṣyāmi ripusūdana

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.