Library·Mahābhārata (critical edition)·3·3.215

Mahābhārata (critical edition) 3.215

मार्कण्डेय उवाच ऋषयस् तु महाघोरान् दृष्ट्वोत्पातान् पृथग्विधान् अकुर्वञ् शान्तिम् उद्विग्ना लोकानां लोकभावनाः

mārkaṇḍeya uvāca ṛṣayas tu mahāghorān dṛṣṭvotpātān pṛthagvidhān akurvañ śāntim udvignā lokānāṃ lokabhāvanāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निवसन्ति वने ये तु तस्मिंश् चैत्ररथे जनाः ते ऽब्रुवन्न् एष नो ऽनर्थः पावकेनाहृतो महान् संगम्य षड्भिः पत्नीभिः सप्तर्षीणाम् इति स्म ह

nivasanti vane ye tu tasmiṃś caitrarathe janāḥ te 'bruvann eṣa no 'narthaḥ pāvakenāhṛto mahān saṃgamya ṣaḍbhiḥ patnībhiḥ saptarṣīṇām iti sma ha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपरे गरुडीम् आहुस् त्वयानर्थो ऽयम् आहृतः यैर् दृष्टा सा तदा देवी तस्या रूपेण गच्छती न तु तत् स्वाहया कर्म कृतं जानाति वै जनः

apare garuḍīm āhus tvayānartho 'yam āhṛtaḥ yair dṛṣṭā sā tadā devī tasyā rūpeṇa gacchatī na tu tat svāhayā karma kṛtaṃ jānāti vai janaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुपर्णी तु वचः श्रुत्वा ममायं तनयस् त्व् इति उपगम्य शनैः स्कन्दम् आहाहं जननी तव

suparṇī tu vacaḥ śrutvā mamāyaṃ tanayas tv iti upagamya śanaiḥ skandam āhāhaṃ jananī tava

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ सप्तर्षयः श्रुत्वा जातं पुत्रं महौजसम् तत्यजुः षट् तदा पत्नीर् विना देवीम् अरुन्धतीम्

atha saptarṣayaḥ śrutvā jātaṃ putraṃ mahaujasam tatyajuḥ ṣaṭ tadā patnīr vinā devīm arundhatīm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

षड्भिर् एव तदा जातम् आहुस् तद् वनवासिनः सप्तर्षीन् आह च स्वाहा मम पुत्रो ऽयम् इत्य् उत अहं जाने नैतद् एवम् इति राजन् पुनः पुनः

ṣaḍbhir eva tadā jātam āhus tad vanavāsinaḥ saptarṣīn āha ca svāhā mama putro 'yam ity uta ahaṃ jāne naitad evam iti rājan punaḥ punaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विश्वामित्रस् तु कृत्वेष्टिं सप्तर्षीणां महामुनिः पावकं कामसंतप्तम् अदृष्टः पृष्ठतो ऽन्वगात् तत् तेन निखिलं सर्वम् अवबुद्धं यथातथम्

viśvāmitras tu kṛtveṣṭiṃ saptarṣīṇāṃ mahāmuniḥ pāvakaṃ kāmasaṃtaptam adṛṣṭaḥ pṛṣṭhato 'nvagāt tat tena nikhilaṃ sarvam avabuddhaṃ yathātatham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विश्वामित्रस् तु प्रथमं कुमारं शरणं गतः स्तवं दिव्यं संप्रचक्रे महासेनस्य चापि सः

viśvāmitras tu prathamaṃ kumāraṃ śaraṇaṃ gataḥ stavaṃ divyaṃ saṃpracakre mahāsenasya cāpi saḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मङ्गलानि च सर्वाणि कौमाराणि त्रयोदश जातकर्मादिकास् तस्य क्रियाश् चक्रे महामुनिः

maṅgalāni ca sarvāṇi kaumārāṇi trayodaśa jātakarmādikās tasya kriyāś cakre mahāmuniḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

षड्वक्त्रस्य तु माहात्म्यं कुक्कुटस्य च साधनम् शक्त्या देव्याः साधनं च तथा पारिषदाम् अपि

ṣaḍvaktrasya tu māhātmyaṃ kukkuṭasya ca sādhanam śaktyā devyāḥ sādhanaṃ ca tathā pāriṣadām api

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विश्वामित्रश् चकारैतत् कर्म लोकहिताय वै तस्माद् ऋषिः कुमारस्य विश्वामित्रो ऽभवत् प्रियः

viśvāmitraś cakāraitat karma lokahitāya vai tasmād ṛṣiḥ kumārasya viśvāmitro 'bhavat priyaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्वजानाच् च स्वाहाया रूपान्यत्वं महामुनिः अब्रवीच् च मुनीन् सर्वान् नापराध्यन्ति वै स्त्रियः श्रुत्वा तु तत्त्वतस् तस्मात् ते पत्नीः सर्वतो ऽत्यजन्

anvajānāc ca svāhāyā rūpānyatvaṃ mahāmuniḥ abravīc ca munīn sarvān nāparādhyanti vai striyaḥ śrutvā tu tattvatas tasmāt te patnīḥ sarvato 'tyajan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्कन्दं श्रुत्वा ततो देवा वासवं सहिताब्रुवन् अविषह्यबलं स्कन्दं जहि शक्राशु माचिरम्

skandaṃ śrutvā tato devā vāsavaṃ sahitābruvan aviṣahyabalaṃ skandaṃ jahi śakrāśu māciram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदि वा न निहंस्य् एनम् अद्येन्द्रो ऽयं भविष्यति त्रैलोक्यं संनिगृह्यास्मांस् त्वां च शक्र महाबलः

yadi vā na nihaṃsy enam adyendro 'yaṃ bhaviṣyati trailokyaṃ saṃnigṛhyāsmāṃs tvāṃ ca śakra mahābalaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स तान् उवाच व्यथितो बालो ऽयं सुमहाबलः स्रष्टारम् अपि लोकानां युधि विक्रम्य नाशयेत्

sa tān uvāca vyathito bālo 'yaṃ sumahābalaḥ sraṣṭāram api lokānāṃ yudhi vikramya nāśayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वास् त्व् अद्याभिगच्छन्तु स्कन्दं लोकस्य मातरः कामवीर्या घ्नन्तु चैनं तथेत्य् उक्त्वा च ता ययुः

sarvās tv adyābhigacchantu skandaṃ lokasya mātaraḥ kāmavīryā ghnantu cainaṃ tathety uktvā ca tā yayuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तम् अप्रतिबलं दृष्ट्वा विषण्णवदनास् तु ताः अशक्यो ऽयं विचिन्त्यैवं तम् एव शरणं ययुः

tam apratibalaṃ dṛṣṭvā viṣaṇṇavadanās tu tāḥ aśakyo 'yaṃ vicintyaivaṃ tam eva śaraṇaṃ yayuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ऊचुश् चापि त्वम् अस्माकं पुत्रो ऽस्माभिर् धृतं जगत् अभिनन्दस्व नः सर्वाः प्रस्नुताः स्नेहविक्लवाः

ūcuś cāpi tvam asmākaṃ putro 'smābhir dhṛtaṃ jagat abhinandasva naḥ sarvāḥ prasnutāḥ snehaviklavāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ताः संपूज्य महासेनः कामांश् चासां प्रदाय सः अपश्यद् अग्निम् आयान्तं पितरं बलिनां बली

tāḥ saṃpūjya mahāsenaḥ kāmāṃś cāsāṃ pradāya saḥ apaśyad agnim āyāntaṃ pitaraṃ balināṃ balī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स तु संपूजितस् तेन सह मातृगणेन ह परिवार्य महासेनं रक्षमाणः स्थितः स्थिरम्

sa tu saṃpūjitas tena saha mātṛgaṇena ha parivārya mahāsenaṃ rakṣamāṇaḥ sthitaḥ sthiram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वासां या तु मातॄणां नारी क्रोधसमुद्भवा धात्री सा पुत्रवत् स्कन्दं शूलहस्ताभ्यरक्षत

sarvāsāṃ yā tu mātṝṇāṃ nārī krodhasamudbhavā dhātrī sā putravat skandaṃ śūlahastābhyarakṣata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लोहितस्योदधेः कन्या क्रूरा लोहितभोजना परिष्वज्य महासेनं पुत्रवत् पर्यरक्षत

lohitasyodadheḥ kanyā krūrā lohitabhojanā pariṣvajya mahāsenaṃ putravat paryarakṣata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अग्निर् भूत्वा नैगमेयश् छागवक्त्रो बहुप्रजः रमयाम् आस शैलस्थं बालं क्रीडनकैर् इव

agnir bhūtvā naigameyaś chāgavaktro bahuprajaḥ ramayām āsa śailasthaṃ bālaṃ krīḍanakair iva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.