Library·Mahābhārata (critical edition)·3·3.230
वैशंपायन उवाच ततस् ते सहिताः सर्वे दुर्योधनम् उपागमन् अब्रुवंश् च महाराज यद् ऊचुः कौरवं प्रति
vaiśaṃpāyana uvāca tatas te sahitāḥ sarve duryodhanam upāgaman abruvaṃś ca mahārāja yad ūcuḥ kauravaṃ prati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गन्धर्वैर् वारिते सैन्ये धार्तराष्ट्रः प्रतापवान् अमर्षपूर्णः सैन्यानि प्रत्यभाषत भारत
gandharvair vārite sainye dhārtarāṣṭraḥ pratāpavān amarṣapūrṇaḥ sainyāni pratyabhāṣata bhārata
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शासतैनान् अधर्मज्ञान् मम विप्रियकारिणः यदि प्रक्रीडितो देवैः सर्वैः सह शतक्रतुः
śāsatainān adharmajñān mama vipriyakāriṇaḥ yadi prakrīḍito devaiḥ sarvaiḥ saha śatakratuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दुर्योधनवचः श्रुत्वा धार्तराष्ट्रा महाबलाः सर्व एवाभिसंनद्धा योधाश् चापि सहस्रशः
duryodhanavacaḥ śrutvā dhārtarāṣṭrā mahābalāḥ sarva evābhisaṃnaddhā yodhāś cāpi sahasraśaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः प्रमथ्य गन्धर्वांस् तद् वनं विविशुर् बलात् सिंहनादेन महता पूरयन्तो दिशो दश
tataḥ pramathya gandharvāṃs tad vanaṃ viviśur balāt siṃhanādena mahatā pūrayanto diśo daśa
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततो ऽपरैर् अवार्यन्त गन्धर्वैः कुरुसैनिकाः ते वार्यमाणा गन्धर्वैः साम्नैव वसुधाधिप तान् अनादृत्य गन्धर्वांस् तद् वनं विविशुर् महत्
tato 'parair avāryanta gandharvaiḥ kurusainikāḥ te vāryamāṇā gandharvaiḥ sāmnaiva vasudhādhipa tān anādṛtya gandharvāṃs tad vanaṃ viviśur mahat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदा वाचा न तिष्ठन्ति धार्तराष्ट्राः सराजकाः ततस् ते खेचराः सर्वे चित्रसेने न्यवेदयन्
yadā vācā na tiṣṭhanti dhārtarāṣṭrāḥ sarājakāḥ tatas te khecarāḥ sarve citrasene nyavedayan
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गन्धर्वराजस् तान् सर्वान् अब्रवीत् कौरवान् प्रति अनार्याञ् शासतेत्य् एवं चित्रसेनो ऽत्यमर्षणः
gandharvarājas tān sarvān abravīt kauravān prati anāryāñ śāsatety evaṃ citraseno 'tyamarṣaṇaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनुज्ञातास् तु गन्धर्वाश् चित्रसेनेन भारत प्रगृहीतायुधाः सर्वे धार्तराष्ट्रान् अभिद्रवन्
anujñātās tu gandharvāś citrasenena bhārata pragṛhītāyudhāḥ sarve dhārtarāṣṭrān abhidravan
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तान् दृष्ट्वा पततः शीघ्रान् गन्धर्वान् उद्यतायुधान् सर्वे ते प्राद्रवन् संख्ये धार्तराष्ट्रस्य पश्यतः
tān dṛṣṭvā patataḥ śīghrān gandharvān udyatāyudhān sarve te prādravan saṃkhye dhārtarāṣṭrasya paśyataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तान् दृष्ट्वा द्रवतः सर्वान् धार्तराष्ट्रान् पराङ्मुखान् वैकर्तनस् तदा वीरो नासीत् तत्र पराङ्मुखः
tān dṛṣṭvā dravataḥ sarvān dhārtarāṣṭrān parāṅmukhān vaikartanas tadā vīro nāsīt tatra parāṅmukhaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आपतन्तीं तु संप्रेक्ष्य गन्धर्वाणां महाचमूम् महता शरवर्षेण राधेयः प्रत्यवारयत्
āpatantīṃ tu saṃprekṣya gandharvāṇāṃ mahācamūm mahatā śaravarṣeṇa rādheyaḥ pratyavārayat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्षुरप्रैर् विशिखैर् भल्लैर् वत्सदन्तैस् तथायसैः गन्धर्वाञ् शतशो ऽभ्यघ्नंल् लघुत्वात् सूतनन्दनः
kṣuraprair viśikhair bhallair vatsadantais tathāyasaiḥ gandharvāñ śataśo 'bhyaghnaṃl laghutvāt sūtanandanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पातयन्न् उत्तमाङ्गानि गन्धर्वाणां महारथः क्षणेन व्यधमत् सर्वां चित्रसेनस्य वाहिनीम्
pātayann uttamāṅgāni gandharvāṇāṃ mahārathaḥ kṣaṇena vyadhamat sarvāṃ citrasenasya vāhinīm
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ते वध्यमाना गन्धर्वाः सूतपुत्रेण धीमता भूय एवाभ्यवर्तन्त शतशो ऽथ सहस्रशः
te vadhyamānā gandharvāḥ sūtaputreṇa dhīmatā bhūya evābhyavartanta śataśo 'tha sahasraśaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गन्धर्वभूता पृथिवी क्षणेन समपद्यत आपतद्भिर् महावेगैश् चित्रसेनस्य सैनिकैः
gandharvabhūtā pṛthivī kṣaṇena samapadyata āpatadbhir mahāvegaiś citrasenasya sainikaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ दुर्योधनो राजा शकुनिश् चापि सौबलः दुःशासनो विकर्णश् च ये चान्ये धृतराष्ट्रजाः न्यहनंस् तत् तदा सैन्यं रथैर् गरुडनिस्वनैः
atha duryodhano rājā śakuniś cāpi saubalaḥ duḥśāsano vikarṇaś ca ye cānye dhṛtarāṣṭrajāḥ nyahanaṃs tat tadā sainyaṃ rathair garuḍanisvanaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भूयश् च योधयाम् आसुः कृत्वा कर्णम् अथाग्रतः महता रथघोषेण हयचारेण चाप्य् उत वैकर्तनं परीप्सन्तो गन्धर्वान् समवारयन्
bhūyaś ca yodhayām āsuḥ kṛtvā karṇam athāgrataḥ mahatā rathaghoṣeṇa hayacāreṇa cāpy uta vaikartanaṃ parīpsanto gandharvān samavārayan
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः संन्यपतन् सर्वे गन्धर्वाः कौरवैः सह तदा सुतुमुलं युद्धम् अभवल् लोमहर्षणम्
tataḥ saṃnyapatan sarve gandharvāḥ kauravaiḥ saha tadā sutumulaṃ yuddham abhaval lomaharṣaṇam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततस् ते मृदवो ऽभूवन् गन्धर्वाः शरपीडिताः उच्चुक्रुशुश् च कौरव्या गन्धर्वान् प्रेक्ष्य पीडितान्
tatas te mṛdavo 'bhūvan gandharvāḥ śarapīḍitāḥ uccukruśuś ca kauravyā gandharvān prekṣya pīḍitān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गन्धर्वांस् त्रासितान् दृष्ट्वा चित्रसेनो ऽत्यमर्षणः उत्पपातासनात् क्रुद्धो वधे तेषां समाहितः
gandharvāṃs trāsitān dṛṣṭvā citraseno 'tyamarṣaṇaḥ utpapātāsanāt kruddho vadhe teṣāṃ samāhitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततो मायास्त्रम् आस्थाय युयुधे चित्रमार्गवित् तयामुह्यन्त कौरव्याश् चित्रसेनस्य मायया
tato māyāstram āsthāya yuyudhe citramārgavit tayāmuhyanta kauravyāś citrasenasya māyayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एकैको हि तदा योधो धार्तराष्ट्रस्य भारत पर्यवर्तत गन्धर्वैर् दशभिर् दशभिः सह
ekaiko hi tadā yodho dhārtarāṣṭrasya bhārata paryavartata gandharvair daśabhir daśabhiḥ saha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः संपीड्यमानास् ते बलेन महता तदा प्राद्रवन्त रणे भीता यत्र राजा युधिष्ठिरः
tataḥ saṃpīḍyamānās te balena mahatā tadā prādravanta raṇe bhītā yatra rājā yudhiṣṭhiraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भज्यमानेष्व् अनीकेषु धार्तराष्ट्रेषु सर्वशः कर्णो वैकर्तनो राजंस् तस्थौ गिरिर् इवाचलः
bhajyamāneṣv anīkeṣu dhārtarāṣṭreṣu sarvaśaḥ karṇo vaikartano rājaṃs tasthau girir ivācalaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दुर्योधनश् च कर्णश् च शकुनिश् चापि सौबलः गन्धर्वान् योधयां चक्रुः समरे भृशविक्षताः
duryodhanaś ca karṇaś ca śakuniś cāpi saubalaḥ gandharvān yodhayāṃ cakruḥ samare bhṛśavikṣatāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्व एव तु गन्धर्वाः शतशो ऽथ सहस्रशः जिघांसमानाः सहिताः कर्णम् अभ्यद्रवन् रणे
sarva eva tu gandharvāḥ śataśo 'tha sahasraśaḥ jighāṃsamānāḥ sahitāḥ karṇam abhyadravan raṇe
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
असिभिः पट्टिशैः शूलैर् गदाभिश् च महाबलाः सूतपुत्रं जिघांसन्तः समन्तात् पर्यवारयन्
asibhiḥ paṭṭiśaiḥ śūlair gadābhiś ca mahābalāḥ sūtaputraṃ jighāṃsantaḥ samantāt paryavārayan
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्ये ऽस्य युगम् अच्छिन्दन् ध्वजम् अन्ये न्यपातयन् ईषाम् अन्ये हयान् अन्ये सूतम् अन्ये न्यपातयन्
anye 'sya yugam acchindan dhvajam anye nyapātayan īṣām anye hayān anye sūtam anye nyapātayan
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्ये छत्रं वरूथं च बन्धुरं च तथापरे गन्धर्वा बहुसाहस्राः खण्डशो ऽभ्यहनन् रथम्
anye chatraṃ varūthaṃ ca bandhuraṃ ca tathāpare gandharvā bahusāhasrāḥ khaṇḍaśo 'bhyahanan ratham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततो रथाद् अवप्लुत्य सूतपुत्रो ऽसिचर्मभृत् विकर्णरथम् आस्थाय मोक्षायाश्वान् अचोदयत्
tato rathād avaplutya sūtaputro 'sicarmabhṛt vikarṇaratham āsthāya mokṣāyāśvān acodayat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.