Library·Mahābhārata (critical edition)·3·3.254

Mahābhārata (critical edition) 3.254

वैशंपायन उवाच ततो घोरतरः शब्दो वने समभवत् तदा भीमसेनार्जुनौ दृष्ट्वा क्षत्रियाणाम् अमर्षिणाम्

vaiśaṃpāyana uvāca tato ghorataraḥ śabdo vane samabhavat tadā bhīmasenārjunau dṛṣṭvā kṣatriyāṇām amarṣiṇām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेषां ध्वजाग्राण्य् अभिवीक्ष्य राजा; स्वयं दुरात्मा कुरुपुंगवानाम् जयद्रथो याज्ञसेनीम् उवाच; रथे स्थितां भानुमतीं हतौजाः

teṣāṃ dhvajāgrāṇy abhivīkṣya rājā; svayaṃ durātmā kurupuṃgavānām jayadratho yājñasenīm uvāca; rathe sthitāṃ bhānumatīṃ hataujāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आयान्तीमे पञ्च रथा महान्तो; मन्ये च कृष्णे पतयस् तवैते सा जानती ख्यापय नः सुकेशि; परं परं पाण्डवानां रथस्थम्

āyāntīme pañca rathā mahānto; manye ca kṛṣṇe patayas tavaite sā jānatī khyāpaya naḥ sukeśi; paraṃ paraṃ pāṇḍavānāṃ rathastham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्रौपद्य् उवाच किं ते ज्ञातैर् मूढ महाधनुर्धरैर्; अनायुष्यं कर्म कृत्वातिघोरम् एते वीराः पतयो मे समेता; न वः शेषः कश् चिद् इहास्ति युद्धे

draupady uvāca kiṃ te jñātair mūḍha mahādhanurdharair; anāyuṣyaṃ karma kṛtvātighoram ete vīrāḥ patayo me sametā; na vaḥ śeṣaḥ kaś cid ihāsti yuddhe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आख्यातव्यं त्व् एव सर्वं मुमूर्षोर्; मया तुभ्यं पृष्टया धर्म एषः न मे व्यथा विद्यते त्वद्भयं वा; संपश्यन्त्याः सानुजं धर्मराजम्

ākhyātavyaṃ tv eva sarvaṃ mumūrṣor; mayā tubhyaṃ pṛṣṭayā dharma eṣaḥ na me vyathā vidyate tvadbhayaṃ vā; saṃpaśyantyāḥ sānujaṃ dharmarājam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यस्य ध्वजाग्रे नदतो मृदङ्गौ; नन्दोपनन्दौ मधुरौ युक्तरूपौ एतं स्वधर्मार्थविनिश्चयज्ञं; सदा जनाः कृत्यवन्तो ऽनुयान्ति

yasya dhvajāgre nadato mṛdaṅgau; nandopanandau madhurau yuktarūpau etaṃ svadharmārthaviniścayajñaṃ; sadā janāḥ kṛtyavanto 'nuyānti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

य एष जाम्बूनदशुद्धगौरः; प्रचण्डघोणस् तनुर् आयताक्षः एतं कुरुश्रेष्ठतमं वदन्ति; युधिष्ठिरं धर्मसुतं पतिं मे

ya eṣa jāmbūnadaśuddhagauraḥ; pracaṇḍaghoṇas tanur āyatākṣaḥ etaṃ kuruśreṣṭhatamaṃ vadanti; yudhiṣṭhiraṃ dharmasutaṃ patiṃ me

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अप्य् एष शत्रोः शरणागतस्य; दद्यात् प्राणान् धर्मचारी नृवीरः परैह्य् एनं मूढ जवेन भूतये; त्वम् आत्मनः प्राञ्जलिर् न्यस्तशस्त्रः

apy eṣa śatroḥ śaraṇāgatasya; dadyāt prāṇān dharmacārī nṛvīraḥ paraihy enaṃ mūḍha javena bhūtaye; tvam ātmanaḥ prāñjalir nyastaśastraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथाप्य् एनं पश्यसि यं रथस्थं; महाभुजं शालम् इव प्रवृद्धम् संदष्टोष्ठं भ्रुकुटीसंहतभ्रुवं; वृकोदरो नाम पतिर् ममैषः

athāpy enaṃ paśyasi yaṃ rathasthaṃ; mahābhujaṃ śālam iva pravṛddham saṃdaṣṭoṣṭhaṃ bhrukuṭīsaṃhatabhruvaṃ; vṛkodaro nāma patir mamaiṣaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आजानेया बलिनः साधु दान्ता; महाबलाः शूरम् उदावहन्ति एतस्य कर्माण्य् अतिमानुषाणि; भीमेति शब्दो ऽस्य गतः पृथिव्याम्

ājāneyā balinaḥ sādhu dāntā; mahābalāḥ śūram udāvahanti etasya karmāṇy atimānuṣāṇi; bhīmeti śabdo 'sya gataḥ pṛthivyām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नास्यापराद्धाः शेषम् इहाप्नुवन्ति; नाप्य् अस्य वैरं विस्मरते कदा चित् वैरस्यान्तं संविधायोपयाति; पश्चाच् छान्तिं न च गच्छत्य् अतीव

nāsyāparāddhāḥ śeṣam ihāpnuvanti; nāpy asya vairaṃ vismarate kadā cit vairasyāntaṃ saṃvidhāyopayāti; paścāc chāntiṃ na ca gacchaty atīva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मृदुर् वदान्यो धृतिमान् यशस्वी; जितेन्द्रियो वृद्धसेवी नृवीरः भ्राता च शिष्यश् च युधिष्ठिरस्य; धनंजयो नाम पतिर् ममैषः

mṛdur vadānyo dhṛtimān yaśasvī; jitendriyo vṛddhasevī nṛvīraḥ bhrātā ca śiṣyaś ca yudhiṣṭhirasya; dhanaṃjayo nāma patir mamaiṣaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यो वै न कामान् न भयान् न लोभात्; त्यजेद् धर्मं न नृशंसं च कुर्यात् स एष वैश्वानरतुल्यतेजाः; कुन्तीसुतः शत्रुसहः प्रमाथी

yo vai na kāmān na bhayān na lobhāt; tyajed dharmaṃ na nṛśaṃsaṃ ca kuryāt sa eṣa vaiśvānaratulyatejāḥ; kuntīsutaḥ śatrusahaḥ pramāthī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यः सर्वधर्मार्थविनिश्चयज्ञो; भयार्तानां भयहर्ता मनीषी यस्योत्तमं रूपम् आहुः पृथिव्यां; यं पाण्डवाः परिरक्षन्ति सर्वे

yaḥ sarvadharmārthaviniścayajño; bhayārtānāṃ bhayahartā manīṣī yasyottamaṃ rūpam āhuḥ pṛthivyāṃ; yaṃ pāṇḍavāḥ parirakṣanti sarve

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राणैर् गरीयांसम् अनुव्रतं वै; स एष वीरो नकुलः पतिर् मे यः खड्गयोधी लघुचित्रहस्तो; महांश् च धीमान् सहदेवो ऽद्वितीयः

prāṇair garīyāṃsam anuvrataṃ vai; sa eṣa vīro nakulaḥ patir me yaḥ khaḍgayodhī laghucitrahasto; mahāṃś ca dhīmān sahadevo 'dvitīyaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यस्याद्य कर्म द्रक्ष्यसे मूढसत्त्व; शतक्रतोर् वा दैत्यसेनासु संख्ये शूरः कृतास्त्रो मतिमान् मनीषी; प्रियंकरो धर्मसुतस्य राज्ञः

yasyādya karma drakṣyase mūḍhasattva; śatakrator vā daityasenāsu saṃkhye śūraḥ kṛtāstro matimān manīṣī; priyaṃkaro dharmasutasya rājñaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

य एष चन्द्रार्कसमानतेजा; जघन्यजः पाण्डवानां प्रियश् च बुद्ध्या समो यस्य नरो न विद्यते; वक्ता तथा सत्सु विनिश्चयज्ञः

ya eṣa candrārkasamānatejā; jaghanyajaḥ pāṇḍavānāṃ priyaś ca buddhyā samo yasya naro na vidyate; vaktā tathā satsu viniścayajñaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स एष शूरो नित्यम् अमर्षणश् च; धीमान् प्राज्ञः सहदेवः पतिर् मे त्यजेत् प्राणान् प्रविशेद् धव्यवाहं; न त्व् एवैष व्याहरेद् धर्मबाह्यम् सदा मनस्वी क्षत्रधर्मे निविष्टः; कुन्त्याः प्राणैर् इष्टतमो नृवीरः

sa eṣa śūro nityam amarṣaṇaś ca; dhīmān prājñaḥ sahadevaḥ patir me tyajet prāṇān praviśed dhavyavāhaṃ; na tv evaiṣa vyāhared dharmabāhyam sadā manasvī kṣatradharme niviṣṭaḥ; kuntyāḥ prāṇair iṣṭatamo nṛvīraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विशीर्यन्तीं नावम् इवार्णवान्ते; रत्नाभिपूर्णां मकरस्य पृष्ठे सेनां तवेमां हतसर्वयोधां; विक्षोभितां द्रक्ष्यसि पाण्डुपुत्रैः

viśīryantīṃ nāvam ivārṇavānte; ratnābhipūrṇāṃ makarasya pṛṣṭhe senāṃ tavemāṃ hatasarvayodhāṃ; vikṣobhitāṃ drakṣyasi pāṇḍuputraiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्य् एते वै कथिताः पाण्डुपुत्रा; यांस् त्वं मोहाद् अवमन्य प्रवृत्तः यद्य् एतैस् त्वं मुच्यसे ऽरिष्टदेहः; पुनर्जन्म प्राप्स्यसे जीव एव

ity ete vai kathitāḥ pāṇḍuputrā; yāṃs tvaṃ mohād avamanya pravṛttaḥ yady etais tvaṃ mucyase 'riṣṭadehaḥ; punarjanma prāpsyase jīva eva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वैशंपायन उवाच ततः पार्थाः पञ्च पञ्चेन्द्रकल्पास्; त्यक्त्वा त्रस्तान् प्राञ्जलींस् तान् पदातीन् रथानीकं शरवर्षान्धकारं; चक्रुः क्रुद्धाः सर्वतः संनिगृह्य

vaiśaṃpāyana uvāca tataḥ pārthāḥ pañca pañcendrakalpās; tyaktvā trastān prāñjalīṃs tān padātīn rathānīkaṃ śaravarṣāndhakāraṃ; cakruḥ kruddhāḥ sarvataḥ saṃnigṛhya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.