Library·Mahābhārata (critical edition)·3·3.79

Mahābhārata (critical edition) 3.79

जनमेजय उवाच भगवन् काम्यकात् पार्थे गते मे प्रपितामहे पाण्डवाः किम् अकुर्वन्त तम् ऋते सव्यसाचिनम्

janamejaya uvāca bhagavan kāmyakāt pārthe gate me prapitāmahe pāṇḍavāḥ kim akurvanta tam ṛte savyasācinam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स हि तेषां महेष्वासो गतिर् आसीद् अनीकजित् आदित्यानां यथा विष्णुस् तथैव प्रतिभाति मे

sa hi teṣāṃ maheṣvāso gatir āsīd anīkajit ādityānāṃ yathā viṣṇus tathaiva pratibhāti me

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेनेन्द्रसमवीर्येण संग्रामेष्व् अनिवर्तिना विनाभूता वने वीराः कथम् आसन् पितामहाः

tenendrasamavīryeṇa saṃgrāmeṣv anivartinā vinābhūtā vane vīrāḥ katham āsan pitāmahāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वैशंपायन उवाच गते तु काम्यकात् तात पाण्डवे सव्यसाचिनि बभूवुः कौरवेयास् ते दुःखशोकपरायणाः

vaiśaṃpāyana uvāca gate tu kāmyakāt tāta pāṇḍave savyasācini babhūvuḥ kauraveyās te duḥkhaśokaparāyaṇāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आक्षिप्तसूत्रा मणयश् छिन्नपक्षा इव द्विजाः अप्रीतमनसः सर्वे बभूवुर् अथ पाण्डवाः

ākṣiptasūtrā maṇayaś chinnapakṣā iva dvijāḥ aprītamanasaḥ sarve babhūvur atha pāṇḍavāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वनं च तद् अभूत् तेन हीनम् अक्लिष्टकर्मणा कुबेरेण यथा हीनं वनं चैत्ररथं तथा

vanaṃ ca tad abhūt tena hīnam akliṣṭakarmaṇā kubereṇa yathā hīnaṃ vanaṃ caitrarathaṃ tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तम् ऋते पुरुषव्याघ्रं पाण्डवा जनमेजय मुदम् अप्राप्नुवन्तो वै काम्यके न्यवसंस् तदा

tam ṛte puruṣavyāghraṃ pāṇḍavā janamejaya mudam aprāpnuvanto vai kāmyake nyavasaṃs tadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्राह्मणार्थे पराक्रान्ताः शुद्धैर् बाणैर् महारथाः निघ्नन्तो भरतश्रेष्ठ मेध्यान् बहुविधान् मृगान्

brāhmaṇārthe parākrāntāḥ śuddhair bāṇair mahārathāḥ nighnanto bharataśreṣṭha medhyān bahuvidhān mṛgān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नित्यं हि पुरुषव्याघ्रा वन्याहारम् अरिंदमाः विप्रसृत्य समाहृत्य ब्राह्मणेभ्यो न्यवेदयन्

nityaṃ hi puruṣavyāghrā vanyāhāram ariṃdamāḥ viprasṛtya samāhṛtya brāhmaṇebhyo nyavedayan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं ते न्यवसंस् तत्र सोत्कण्ठाः पुरुषर्षभाः अहृष्टमनसः सर्वे गते राजन् धनंजये

evaṃ te nyavasaṃs tatra sotkaṇṭhāḥ puruṣarṣabhāḥ ahṛṣṭamanasaḥ sarve gate rājan dhanaṃjaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ विप्रोषितं वीरं पाञ्चाली मध्यमं पतिम् स्मरन्ती पाण्डवश्रेष्ठम् इदं वचनम् अब्रवीत्

atha viproṣitaṃ vīraṃ pāñcālī madhyamaṃ patim smarantī pāṇḍavaśreṣṭham idaṃ vacanam abravīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यो ऽर्जुनेनार्जुनस् तुल्यो द्विबाहुर् बहुबाहुना तम् ऋते पाण्डवश्रेष्ठं वनं न प्रतिभाति मे शून्याम् इव च पश्यामि तत्र तत्र महीम् इमाम्

yo 'rjunenārjunas tulyo dvibāhur bahubāhunā tam ṛte pāṇḍavaśreṣṭhaṃ vanaṃ na pratibhāti me śūnyām iva ca paśyāmi tatra tatra mahīm imām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बह्वाश्चर्यम् इदं चापि वनं कुसुमितद्रुमम् न तथा रमणीयं मे तम् ऋते सव्यसाचिनम्

bahvāścaryam idaṃ cāpi vanaṃ kusumitadrumam na tathā ramaṇīyaṃ me tam ṛte savyasācinam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नीलाम्बुदसमप्रख्यं मत्तमातङ्गविक्रमम् तम् ऋते पुण्डरीकाक्षं काम्यकं नातिभाति मे

nīlāmbudasamaprakhyaṃ mattamātaṅgavikramam tam ṛte puṇḍarīkākṣaṃ kāmyakaṃ nātibhāti me

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यस्य स्म धनुषो घोषः श्रूयते ऽशनिनिस्वनः न लभे शर्म तं राजन् स्मरन्ती सव्यसाचिनम्

yasya sma dhanuṣo ghoṣaḥ śrūyate 'śaninisvanaḥ na labhe śarma taṃ rājan smarantī savyasācinam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथा लालप्यमानां तां निशम्य परवीरहा भीमसेनो महाराज द्रौपदीम् इदम् अब्रवीत्

tathā lālapyamānāṃ tāṃ niśamya paravīrahā bhīmaseno mahārāja draupadīm idam abravīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मनःप्रीतिकरं भद्रे यद् ब्रवीषि सुमध्यमे तन् मे प्रीणाति हृदयम् अमृतप्राशनोपमम्

manaḥprītikaraṃ bhadre yad bravīṣi sumadhyame tan me prīṇāti hṛdayam amṛtaprāśanopamam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यस्य दीर्घौ समौ पीनौ भुजौ परिघसंनिभौ मौर्वीकृतकिणौ वृत्तौ खड्गायुधगदाधरौ

yasya dīrghau samau pīnau bhujau parighasaṃnibhau maurvīkṛtakiṇau vṛttau khaḍgāyudhagadādharau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निष्काङ्गदकृतापीडौ पञ्चशीर्षाव् इवोरगौ तम् ऋते पुरुषव्याघ्रं नष्टसूर्यम् इदं वनम्

niṣkāṅgadakṛtāpīḍau pañcaśīrṣāv ivoragau tam ṛte puruṣavyāghraṃ naṣṭasūryam idaṃ vanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यम् आश्रित्य महाबाहुं पाञ्चालाः कुरवस् तथा सुराणाम् अपि यत्तानां पृतनासु न बिभ्यति

yam āśritya mahābāhuṃ pāñcālāḥ kuravas tathā surāṇām api yattānāṃ pṛtanāsu na bibhyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यस्य बाहू समाश्रित्य वयं सर्वे महात्मनः मन्यामहे जितान् आजौ परान् प्राप्तां च मेदिनीम्

yasya bāhū samāśritya vayaṃ sarve mahātmanaḥ manyāmahe jitān ājau parān prāptāṃ ca medinīm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तम् ऋते फल्गुनं वीरं न लभे काम्यके धृतिम् शून्याम् इव च पश्यामि तत्र तत्र महीम् इमाम्

tam ṛte phalgunaṃ vīraṃ na labhe kāmyake dhṛtim śūnyām iva ca paśyāmi tatra tatra mahīm imām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नकुल उवाच य उदीचीं दिशं गत्वा जित्वा युधि महाबलान् गन्धर्वमुख्याञ् शतशो हयांल् लेभे स वासविः

nakula uvāca ya udīcīṃ diśaṃ gatvā jitvā yudhi mahābalān gandharvamukhyāñ śataśo hayāṃl lebhe sa vāsaviḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

राजंस् तित्तिरिकल्माषाञ् श्रीमान् अनिलरंहसः प्रादाद् भ्रात्रे प्रियः प्रेम्णा राजसूये महाक्रतौ

rājaṃs tittirikalmāṣāñ śrīmān anilaraṃhasaḥ prādād bhrātre priyaḥ premṇā rājasūye mahākratau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तम् ऋते भीमधन्वानं भीमाद् अवरजं वने कामये काम्यके वासं नेदानीम् अमरोपमम्

tam ṛte bhīmadhanvānaṃ bhīmād avarajaṃ vane kāmaye kāmyake vāsaṃ nedānīm amaropamam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सहदेव उवाच यो धनानि च कन्याश् च युधि जित्वा महारथान् आजहार पुरा राज्ञे राजसूये महाक्रतौ

sahadeva uvāca yo dhanāni ca kanyāś ca yudhi jitvā mahārathān ājahāra purā rājñe rājasūye mahākratau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यः समेतान् मृधे जित्वा यादवान् अमितद्युतिः सुभद्राम् आजहारैको वासुदेवस्य संमते

yaḥ sametān mṛdhe jitvā yādavān amitadyutiḥ subhadrām ājahāraiko vāsudevasya saṃmate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य जिष्णोर् बृसीं दृष्ट्वा शून्याम् उपनिवेशने हृदयं मे महाराज न शाम्यति कदा चन

tasya jiṣṇor bṛsīṃ dṛṣṭvā śūnyām upaniveśane hṛdayaṃ me mahārāja na śāmyati kadā cana

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वनाद् अस्माद् विवासं तु रोचये ऽहम् अरिंदम न हि नस् तम् ऋते वीरं रमणीयम् इदं वनम्

vanād asmād vivāsaṃ tu rocaye 'ham ariṃdama na hi nas tam ṛte vīraṃ ramaṇīyam idaṃ vanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.