Mahābhārata (critical edition) 4.13

वैशंपायन उवाच वसमानेषु पार्थेषु मत्स्यस्य नगरे तदा महारथेषु छन्नेषु मासा दश समत्ययुः

vaiśaṃpāyana uvāca vasamāneṣu pārtheṣu matsyasya nagare tadā mahāratheṣu channeṣu māsā daśa samatyayuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

याज्ञसेनी सुदेष्णां तु शुश्रूषन्ती विशां पते अवसत् परिचारार्हा सुदुःखं जनमेजय

yājñasenī sudeṣṇāṃ tu śuśrūṣantī viśāṃ pate avasat paricārārhā suduḥkhaṃ janamejaya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथा चरन्तीं पाञ्चालीं सुदेष्णाया निवेशने सेनापतिर् विराटस्य ददर्श जलजाननाम्

tathā carantīṃ pāñcālīṃ sudeṣṇāyā niveśane senāpatir virāṭasya dadarśa jalajānanām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तां दृष्ट्वा देवगर्भाभां चरन्तीं देवताम् इव कीचकः कामयाम् आस कामबाणप्रपीडितः

tāṃ dṛṣṭvā devagarbhābhāṃ carantīṃ devatām iva kīcakaḥ kāmayām āsa kāmabāṇaprapīḍitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स तु कामाग्निसंतप्तः सुदेष्णाम् अभिगम्य वै प्रहसन्न् इव सेनानीर् इदं वचनम् अब्रवीत्

sa tu kāmāgnisaṃtaptaḥ sudeṣṇām abhigamya vai prahasann iva senānīr idaṃ vacanam abravīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नेयं पुरा जातु मयेह दृष्टा; राज्ञो विराटस्य निवेशने शुभा रूपेण चोन्मादयतीव मां भृशं; गन्धेन जाता मदिरेव भामिनी

neyaṃ purā jātu mayeha dṛṣṭā; rājño virāṭasya niveśane śubhā rūpeṇa conmādayatīva māṃ bhṛśaṃ; gandhena jātā madireva bhāminī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

का देवरूपा हृदयंगमा शुभे; आचक्ष्व मे का च कुतश् च शोभना चित्तं हि निर्मथ्य करोति मां वशे; न चान्यद् अत्रौषधम् अद्य मे मतम्

kā devarūpā hṛdayaṃgamā śubhe; ācakṣva me kā ca kutaś ca śobhanā cittaṃ hi nirmathya karoti māṃ vaśe; na cānyad atrauṣadham adya me matam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहो तवेयं परिचारिका शुभा; प्रत्यग्ररूपा प्रतिभाति माम् इयम् अयुक्तरूपं हि करोति कर्म ते; प्रशास्तु मां यच् च ममास्ति किं चन

aho taveyaṃ paricārikā śubhā; pratyagrarūpā pratibhāti mām iyam ayuktarūpaṃ hi karoti karma te; praśāstu māṃ yac ca mamāsti kiṃ cana

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रभूतनागाश्वरथं महाधनं; समृद्धियुक्तं बहुपानभोजनम् मनोहरं काञ्चनचित्रभूषणं; गृहं महच् छोभयताम् इयं मम

prabhūtanāgāśvarathaṃ mahādhanaṃ; samṛddhiyuktaṃ bahupānabhojanam manoharaṃ kāñcanacitrabhūṣaṇaṃ; gṛhaṃ mahac chobhayatām iyaṃ mama

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः सुदेष्णाम् अनुमन्त्र्य कीचकस्; ततः समभ्येत्य नराधिपात्मजाम् उवाच कृष्णाम् अभिसान्त्वयंस् तदा; मृगेन्द्रकन्याम् इव जम्बुको वने

tataḥ sudeṣṇām anumantrya kīcakas; tataḥ samabhyetya narādhipātmajām uvāca kṛṣṇām abhisāntvayaṃs tadā; mṛgendrakanyām iva jambuko vane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इदं च रूपं प्रथमं च ते वयो; निरर्थकं केवलम् अद्य भामिनि अधार्यमाणा स्रग् इवोत्तमा यथा; न शोभसे सुन्दरि शोभना सती

idaṃ ca rūpaṃ prathamaṃ ca te vayo; nirarthakaṃ kevalam adya bhāmini adhāryamāṇā srag ivottamā yathā; na śobhase sundari śobhanā satī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्यजामि दारान् मम ये पुरातना; भवन्तु दास्यस् तव चारुहासिनि अहं च ते सुन्दरि दासवत् स्थितः; सदा भविष्ये वशगो वरानने

tyajāmi dārān mama ye purātanā; bhavantu dāsyas tava cāruhāsini ahaṃ ca te sundari dāsavat sthitaḥ; sadā bhaviṣye vaśago varānane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्रौपद्य् उवाच अप्रार्थनीयाम् इह मां सूतपुत्राभिमन्यसे विहीनवर्णां सैरन्ध्रीं बीभत्सां केशकारिकाम्

draupady uvāca aprārthanīyām iha māṃ sūtaputrābhimanyase vihīnavarṇāṃ sairandhrīṃ bībhatsāṃ keśakārikām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परदारास्मि भद्रं ते न युक्तं त्वयि सांप्रतम् दयिताः प्राणिनां दारा धर्मं समनुचिन्तय

paradārāsmi bhadraṃ te na yuktaṃ tvayi sāṃpratam dayitāḥ prāṇināṃ dārā dharmaṃ samanucintaya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परदारे न ते बुद्धिर् जातु कार्या कथं चन विवर्जनं ह्य् अकार्याणाम् एतत् सत्पुरुषव्रतम्

paradāre na te buddhir jātu kāryā kathaṃ cana vivarjanaṃ hy akāryāṇām etat satpuruṣavratam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मिथ्याभिगृध्नो हि नरः पापात्मा मोहम् आस्थितः अयशः प्राप्नुयाद् घोरं सुमहत् प्राप्नुयाद् भयम्

mithyābhigṛdhno hi naraḥ pāpātmā moham āsthitaḥ ayaśaḥ prāpnuyād ghoraṃ sumahat prāpnuyād bhayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मा सूतपुत्र हृष्यस्व माद्य त्यक्ष्यसि जीवितम् दुर्लभाम् अभिमन्वानो मां वीरैर् अभिरक्षिताम्

mā sūtaputra hṛṣyasva mādya tyakṣyasi jīvitam durlabhām abhimanvāno māṃ vīrair abhirakṣitām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न चाप्य् अहं त्वया शक्या गन्धर्वाः पतयो मम ते त्वां निहन्युः कुपिताः साध्व् अलं मा व्यनीनशः

na cāpy ahaṃ tvayā śakyā gandharvāḥ patayo mama te tvāṃ nihanyuḥ kupitāḥ sādhv alaṃ mā vyanīnaśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अशक्यरूपैः पुरुषैर् अध्वानं गन्तुम् इच्छसि यथा निश्चेतनो बालः कूलस्थः कूलम् उत्तरम् तर्तुम् इच्छति मन्दात्मा तथा त्वं कर्तुम् इच्छसि

aśakyarūpaiḥ puruṣair adhvānaṃ gantum icchasi yathā niścetano bālaḥ kūlasthaḥ kūlam uttaram tartum icchati mandātmā tathā tvaṃ kartum icchasi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्तर्महीं वा यदि वोर्ध्वम् उत्पतेः; समुद्रपारं यदि वा प्रधावसि तथापि तेषां न विमोक्षम् अर्हसि; प्रमाथिनो देवसुता हि मे वराः

antarmahīṃ vā yadi vordhvam utpateḥ; samudrapāraṃ yadi vā pradhāvasi tathāpi teṣāṃ na vimokṣam arhasi; pramāthino devasutā hi me varāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्वं कालरात्रीम् इव कश् चिद् आतुरः; किं मां दृढं प्रार्थयसे ऽद्य कीचक किं मातुर् अङ्के शयितो यथा शिशुश्; चन्द्रं जिघृक्षुर् इव मन्यसे हि माम्

tvaṃ kālarātrīm iva kaś cid āturaḥ; kiṃ māṃ dṛḍhaṃ prārthayase 'dya kīcaka kiṃ mātur aṅke śayito yathā śiśuś; candraṃ jighṛkṣur iva manyase hi mām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.