Library·Mahābhārata (critical edition)·4·4.17
द्रौपद्य् उवाच अशोच्यं नु कुतस् तस्या यस्या भर्ता युधिष्ठिरः जानन् सर्वाणि दुःखानि किं मां त्वं परिपृच्छसि
draupady uvāca aśocyaṃ nu kutas tasyā yasyā bhartā yudhiṣṭhiraḥ jānan sarvāṇi duḥkhāni kiṃ māṃ tvaṃ paripṛcchasi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यन् मां दासीप्रवादेन प्रातिकामी तदानयत् सभायां पार्षदो मध्ये तन् मां दहति भारत
yan māṃ dāsīpravādena prātikāmī tadānayat sabhāyāṃ pārṣado madhye tan māṃ dahati bhārata
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पार्थिवस्य सुता नाम का नु जीवेत मादृशी अनुभूय भृशं दुःखम् अन्यत्र द्रौपदीं प्रभो
pārthivasya sutā nāma kā nu jīveta mādṛśī anubhūya bhṛśaṃ duḥkham anyatra draupadīṃ prabho
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वनवासगतायाश् च सैन्धवेन दुरात्मना परामर्शं द्वितीयं च सोढुम् उत्सहते नु का
vanavāsagatāyāś ca saindhavena durātmanā parāmarśaṃ dvitīyaṃ ca soḍhum utsahate nu kā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मत्स्यराज्ञः समक्षं च तस्य धूर्तस्य पश्यतः कीचकेन पदा स्पृष्टा का नु जीवेत मादृशी
matsyarājñaḥ samakṣaṃ ca tasya dhūrtasya paśyataḥ kīcakena padā spṛṣṭā kā nu jīveta mādṛśī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं बहुविधैः क्लेशैः क्लिश्यमानां च भारत न मां जानासि कौन्तेय किं फलं जीवितेन मे
evaṃ bahuvidhaiḥ kleśaiḥ kliśyamānāṃ ca bhārata na māṃ jānāsi kaunteya kiṃ phalaṃ jīvitena me
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यो ऽयं राज्ञो विराटस्य कीचको नाम भारत सेनानीः पुरुषव्याघ्र स्यालः परमदुर्मतिः
yo 'yaṃ rājño virāṭasya kīcako nāma bhārata senānīḥ puruṣavyāghra syālaḥ paramadurmatiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स मां सैरन्ध्रिवेषेण वसन्तीं राजवेश्मनि नित्यम् एवाह दुष्टात्मा भार्या मम भवेति वै
sa māṃ sairandhriveṣeṇa vasantīṃ rājaveśmani nityam evāha duṣṭātmā bhāryā mama bhaveti vai
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेनोपमन्त्र्यमाणाया वधार्हेण सपत्नहन् कालेनेव फलं पक्वं हृदयं मे विदीर्यते
tenopamantryamāṇāyā vadhārheṇa sapatnahan kāleneva phalaṃ pakvaṃ hṛdayaṃ me vidīryate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भ्रातरं च विगर्हस्व ज्येष्ठं दुर्द्यूतदेविनम् यस्यास्मि कर्मणा प्राप्ता दुःखम् एतद् अनन्तकम्
bhrātaraṃ ca vigarhasva jyeṣṭhaṃ durdyūtadevinam yasyāsmi karmaṇā prāptā duḥkham etad anantakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
को हि राज्यं परित्यज्य सर्वस्वं चात्मना सह प्रव्रज्यायैव दीव्येत विना दुर्द्यूतदेविनम्
ko hi rājyaṃ parityajya sarvasvaṃ cātmanā saha pravrajyāyaiva dīvyeta vinā durdyūtadevinam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदि निष्कसहस्रेण यच् चान्यत् सारवद् धनम् सायंप्रातर् अदेविष्यद् अपि संवत्सरान् बहून्
yadi niṣkasahasreṇa yac cānyat sāravad dhanam sāyaṃprātar adeviṣyad api saṃvatsarān bahūn
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रुक्मं हिरण्यं वासांसि यानं युग्यम् अजाविकम् अश्वाश्वतरसंघांश् च न जातु क्षयम् आवहेत्
rukmaṃ hiraṇyaṃ vāsāṃsi yānaṃ yugyam ajāvikam aśvāśvatarasaṃghāṃś ca na jātu kṣayam āvahet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सो ऽयं द्यूतप्रवादेन श्रिया प्रत्यवरोपितः तूष्णीम् आस्ते यथा मूढः स्वानि कर्माणि चिन्तयन्
so 'yaṃ dyūtapravādena śriyā pratyavaropitaḥ tūṣṇīm āste yathā mūḍhaḥ svāni karmāṇi cintayan
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दश नागसहस्राणि पद्मिनां हेममालिनाम् यं यान्तम् अनुयान्तीह सो ऽयं द्यूतेन जीवति
daśa nāgasahasrāṇi padmināṃ hemamālinām yaṃ yāntam anuyāntīha so 'yaṃ dyūtena jīvati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथा शतसहस्राणि नृणाम् अमिततेजसाम् उपासते महाराजम् इन्द्रप्रस्थे युधिष्ठिरम्
tathā śatasahasrāṇi nṛṇām amitatejasām upāsate mahārājam indraprasthe yudhiṣṭhiram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शतं दासीसहस्राणि यस्य नित्यं महानसे पात्रीहस्तं दिवारात्रम् अतिथीन् भोजयन्त्य् उत
śataṃ dāsīsahasrāṇi yasya nityaṃ mahānase pātrīhastaṃ divārātram atithīn bhojayanty uta
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एष निष्कसहस्राणि प्रदाय ददतां वरः द्यूतजेन ह्य् अनर्थेन महता समुपावृतः
eṣa niṣkasahasrāṇi pradāya dadatāṃ varaḥ dyūtajena hy anarthena mahatā samupāvṛtaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एनं हि स्वरसंपन्ना बहवः सूतमागधाः सायंप्रातर् उपातिष्ठन् सुमृष्टमणिकुण्डलाः
enaṃ hi svarasaṃpannā bahavaḥ sūtamāgadhāḥ sāyaṃprātar upātiṣṭhan sumṛṣṭamaṇikuṇḍalāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सहस्रम् ऋषयो यस्य नित्यम् आसन् सभासदः तपःश्रुतोपसंपन्नाः सर्वकामैर् उपस्थिताः
sahasram ṛṣayo yasya nityam āsan sabhāsadaḥ tapaḥśrutopasaṃpannāḥ sarvakāmair upasthitāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्धान् वृद्धांस् तथानाथान् सर्वान् राष्ट्रेषु दुर्गतान् बिभर्त्य् अविमना नित्यम् आनृशंस्याद् युधिष्ठिरः
andhān vṛddhāṃs tathānāthān sarvān rāṣṭreṣu durgatān bibharty avimanā nityam ānṛśaṃsyād yudhiṣṭhiraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स एष निरयं प्राप्तो मत्स्यस्य परिचारकः सभायां देविता राज्ञः कङ्को ब्रूते युधिष्ठिरः
sa eṣa nirayaṃ prāpto matsyasya paricārakaḥ sabhāyāṃ devitā rājñaḥ kaṅko brūte yudhiṣṭhiraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इन्द्रप्रस्थे निवसतः समये यस्य पार्थिवाः आसन् बलिभृतः सर्वे सो ऽद्यान्यैर् भृतिम् इच्छति
indraprasthe nivasataḥ samaye yasya pārthivāḥ āsan balibhṛtaḥ sarve so 'dyānyair bhṛtim icchati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पार्थिवाः पृथिवीपाला यस्यासन् वशवर्तिनः स वशे विवशो राजा परेषाम् अद्य वर्तते
pārthivāḥ pṛthivīpālā yasyāsan vaśavartinaḥ sa vaśe vivaśo rājā pareṣām adya vartate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रताप्य पृथिवीं सर्वां रश्मिवान् इव तेजसा सो ऽयं राज्ञो विराटस्य सभास्तारो युधिष्ठिरः
pratāpya pṛthivīṃ sarvāṃ raśmivān iva tejasā so 'yaṃ rājño virāṭasya sabhāstāro yudhiṣṭhiraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यम् उपासन्त राजानः सभायाम् ऋषिभिः सह तम् उपासीनम् अद्यान्यं पश्य पाण्डव पाण्डवम्
yam upāsanta rājānaḥ sabhāyām ṛṣibhiḥ saha tam upāsīnam adyānyaṃ paśya pāṇḍava pāṇḍavam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अतदर्हं महाप्राज्ञं जीवितार्थे ऽभिसंश्रितम् दृष्ट्वा कस्य न दुःखं स्याद् धर्मात्मानं युधिष्ठिरम्
atadarhaṃ mahāprājñaṃ jīvitārthe 'bhisaṃśritam dṛṣṭvā kasya na duḥkhaṃ syād dharmātmānaṃ yudhiṣṭhiram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उपास्ते स्म सभायां यं कृत्स्ना वीर वसुंधरा तम् उपासीनम् अद्यान्यं पश्य भारत भारतम्
upāste sma sabhāyāṃ yaṃ kṛtsnā vīra vasuṃdharā tam upāsīnam adyānyaṃ paśya bhārata bhāratam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं बहुविधैर् दुःखैः पीड्यमानाम् अनाथवत् शोकसागरमध्यस्थां किं मां भीम न पश्यसि
evaṃ bahuvidhair duḥkhaiḥ pīḍyamānām anāthavat śokasāgaramadhyasthāṃ kiṃ māṃ bhīma na paśyasi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.