Mahābhārata (critical edition) 4.2

भीम उवाच पौरोगवो ब्रुवाणो ऽहं बल्लवो नाम नामतः उपस्थास्यामि राजानं विराटम् इति मे मतिः

bhīma uvāca paurogavo bruvāṇo 'haṃ ballavo nāma nāmataḥ upasthāsyāmi rājānaṃ virāṭam iti me matiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सूपान् अस्य करिष्यामि कुशलो ऽस्मि महानसे कृतपूर्वाणि यैर् अस्य व्यञ्जनानि सुशिक्षितैः तान् अप्य् अभिभविष्यामि प्रीतिं संजनयन्न् अहम्

sūpān asya kariṣyāmi kuśalo 'smi mahānase kṛtapūrvāṇi yair asya vyañjanāni suśikṣitaiḥ tān apy abhibhaviṣyāmi prītiṃ saṃjanayann aham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आहरिष्यामि दारूणां निचयान् महतो ऽपि च तत् प्रेक्ष्य विपुलं कर्म राजा प्रीतो भविष्यति

āhariṣyāmi dārūṇāṃ nicayān mahato 'pi ca tat prekṣya vipulaṃ karma rājā prīto bhaviṣyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्विपा वा बलिनो राजन् वृषभा वा महाबलाः विनिग्राह्या यदि मया निग्रहीष्यामि तान् अपि

dvipā vā balino rājan vṛṣabhā vā mahābalāḥ vinigrāhyā yadi mayā nigrahīṣyāmi tān api

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ये च के चिन् नियोत्स्यन्ति समाजेषु नियोधकाः तान् अहं निहनिष्यामि प्रीतिं तस्य विवर्धयन्

ye ca ke cin niyotsyanti samājeṣu niyodhakāḥ tān ahaṃ nihaniṣyāmi prītiṃ tasya vivardhayan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न त्व् एतान् युध्यमानान् वै हनिष्यामि कथं चन तथैतान् पातयिष्यामि यथा यास्यन्ति न क्षयम्

na tv etān yudhyamānān vai haniṣyāmi kathaṃ cana tathaitān pātayiṣyāmi yathā yāsyanti na kṣayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आरालिको गोविकर्ता सूपकर्ता नियोधकः आसं युधिष्ठिरस्याहम् इति वक्ष्यामि पृच्छतः

ārāliko govikartā sūpakartā niyodhakaḥ āsaṃ yudhiṣṭhirasyāham iti vakṣyāmi pṛcchataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आत्मानम् आत्मना रक्षंश् चरिष्यामि विशां पते इत्य् एतत् प्रतिजानामि विहरिष्याम्य् अहं यथा

ātmānam ātmanā rakṣaṃś cariṣyāmi viśāṃ pate ity etat pratijānāmi vihariṣyāmy ahaṃ yathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

युधिष्ठिर उवाच यम् अग्निर् ब्राह्मणो भूत्वा समागच्छन् नृणां वरम् दिधक्षुः खाण्डवं दावं दाशार्हसहितं पुरा

yudhiṣṭhira uvāca yam agnir brāhmaṇo bhūtvā samāgacchan nṛṇāṃ varam didhakṣuḥ khāṇḍavaṃ dāvaṃ dāśārhasahitaṃ purā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महाबलं महाबाहुम् अजितं कुरुनन्दनम् सो ऽयं किं कर्म कौन्तेयः करिष्यति धनंजयः

mahābalaṃ mahābāhum ajitaṃ kurunandanam so 'yaṃ kiṃ karma kaunteyaḥ kariṣyati dhanaṃjayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यो ऽयम् आसाद्य तं दावं तर्पयाम् आस पावकम् विजित्यैकरथेनेन्द्रं हत्वा पन्नगराक्षसान् श्रेष्ठः प्रतियुधां नाम सो ऽर्जुनः किं करिष्यति

yo 'yam āsādya taṃ dāvaṃ tarpayām āsa pāvakam vijityaikarathenendraṃ hatvā pannagarākṣasān śreṣṭhaḥ pratiyudhāṃ nāma so 'rjunaḥ kiṃ kariṣyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सूर्यः प्रतपतां श्रेष्ठो द्विपदां ब्राह्मणो वरः आशीविषश् च सर्पाणाम् अग्निस् तेजस्विनां वरः

sūryaḥ pratapatāṃ śreṣṭho dvipadāṃ brāhmaṇo varaḥ āśīviṣaś ca sarpāṇām agnis tejasvināṃ varaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आयुधानां वरो वर्जः ककुद्मी च गवां वरः ह्रदानाम् उदधिः श्रेष्ठः पर्जन्यो वर्षतां वरः

āyudhānāṃ varo varjaḥ kakudmī ca gavāṃ varaḥ hradānām udadhiḥ śreṣṭhaḥ parjanyo varṣatāṃ varaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धृतराष्ट्रश् च नागानां हस्तिष्व् ऐरावतो वरः पुत्रः प्रियाणाम् अधिको भार्या च सुहृदां वरा

dhṛtarāṣṭraś ca nāgānāṃ hastiṣv airāvato varaḥ putraḥ priyāṇām adhiko bhāryā ca suhṛdāṃ varā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथैतानि विशिष्टानि जात्यां जात्यां वृकोदर एवं युवा गुडाकेशः श्रेष्ठः सर्वधनुष्मताम्

yathaitāni viśiṣṭāni jātyāṃ jātyāṃ vṛkodara evaṃ yuvā guḍākeśaḥ śreṣṭhaḥ sarvadhanuṣmatām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सो ऽयम् इन्द्राद् अनवरो वासुदेवाच् च भारत गाण्डीवधन्वा श्वेताश्वो बीभत्सुः किं करिष्यति

so 'yam indrād anavaro vāsudevāc ca bhārata gāṇḍīvadhanvā śvetāśvo bībhatsuḥ kiṃ kariṣyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उषित्वा पञ्च वर्षाणि सहस्राक्षस्य वेश्मनि दिव्यान्य् अस्त्राण्य् अवाप्तानि देवरूपेण भास्वता

uṣitvā pañca varṣāṇi sahasrākṣasya veśmani divyāny astrāṇy avāptāni devarūpeṇa bhāsvatā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यं मन्ये द्वादशं रुद्रम् आदित्यानां त्रयोदशम् यस्य बाहू समौ दीर्घौ ज्याघातकठिनत्वचौ दक्षिणे चैव सव्ये च गवाम् इव वहः कृतः

yaṃ manye dvādaśaṃ rudram ādityānāṃ trayodaśam yasya bāhū samau dīrghau jyāghātakaṭhinatvacau dakṣiṇe caiva savye ca gavām iva vahaḥ kṛtaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हिमवान् इव शैलानां समुद्रः सरिताम् इव त्रिदशानां यथा शक्रो वसूनाम् इव हव्यवाट्

himavān iva śailānāṃ samudraḥ saritām iva tridaśānāṃ yathā śakro vasūnām iva havyavāṭ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मृगाणाम् इव शार्दूलो गरुडः पतताम् इव वरः संनह्यमानानाम् अर्जुनः किं करिष्यति

mṛgāṇām iva śārdūlo garuḍaḥ patatām iva varaḥ saṃnahyamānānām arjunaḥ kiṃ kariṣyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अर्जुन उवाच प्रतिज्ञां षण्ढको ऽस्मीति करिष्यामि महीपते ज्याघातौ हि महान्तौ मे संवर्तुं नृप दुष्करौ

arjuna uvāca pratijñāṃ ṣaṇḍhako 'smīti kariṣyāmi mahīpate jyāghātau hi mahāntau me saṃvartuṃ nṛpa duṣkarau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कर्णयोः प्रतिमुच्याहं कुण्डले ज्वलनोपमे वेणीकृतशिरा राजन् नाम्ना चैव बृहन्नडा

karṇayoḥ pratimucyāhaṃ kuṇḍale jvalanopame veṇīkṛtaśirā rājan nāmnā caiva bṛhannaḍā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पठन्न् आख्यायिकां नाम स्त्रीभावेन पुनः पुनः रमयिष्ये महीपालम् अन्यांश् चान्तःपुरे जनान्

paṭhann ākhyāyikāṃ nāma strībhāvena punaḥ punaḥ ramayiṣye mahīpālam anyāṃś cāntaḥpure janān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गीतं नृत्तं विचित्रं च वादित्रं विविधं तथा शिक्षयिष्याम्य् अहं राजन् विराटभवने स्त्रियः

gītaṃ nṛttaṃ vicitraṃ ca vāditraṃ vividhaṃ tathā śikṣayiṣyāmy ahaṃ rājan virāṭabhavane striyaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रजानां समुदाचारं बहु कर्मकृतं वदन् छादयिष्यामि कौन्तेय माययात्मानम् आत्मना

prajānāṃ samudācāraṃ bahu karmakṛtaṃ vadan chādayiṣyāmi kaunteya māyayātmānam ātmanā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

युधिष्ठिरस्य गेहे ऽस्मि द्रौपद्याः परिचारिका उषितास्मीति वक्ष्यामि पृष्टो राज्ञा च भारत

yudhiṣṭhirasya gehe 'smi draupadyāḥ paricārikā uṣitāsmīti vakṣyāmi pṛṣṭo rājñā ca bhārata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतेन विधिना छन्नः कृतकेन यथा नलः विहरिष्यामि राजेन्द्र विराटभवने सुखम्

etena vidhinā channaḥ kṛtakena yathā nalaḥ vihariṣyāmi rājendra virāṭabhavane sukham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.