Library·Mahābhārata (critical edition)·4·4.41
वैशंपायन उवाच उत्तरं सारथिं कृत्वा शमीं कृत्वा प्रदक्षिणम् आयुधं सर्वम् आदाय ततः प्रायाद् धनंजयः
vaiśaṃpāyana uvāca uttaraṃ sārathiṃ kṛtvā śamīṃ kṛtvā pradakṣiṇam āyudhaṃ sarvam ādāya tataḥ prāyād dhanaṃjayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ध्वजं सिंहं रथात् तस्माद् अपनीय महारथः प्रणिधाय शमीमूले प्रायाद् उत्तरसारथिः
dhvajaṃ siṃhaṃ rathāt tasmād apanīya mahārathaḥ praṇidhāya śamīmūle prāyād uttarasārathiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दैवीं मायां रथे युक्त्वा विहितां विश्वकर्मणा काञ्चनं सिंहलाङ्गूलं ध्वजं वानरलक्षणम्
daivīṃ māyāṃ rathe yuktvā vihitāṃ viśvakarmaṇā kāñcanaṃ siṃhalāṅgūlaṃ dhvajaṃ vānaralakṣaṇam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मनसा चिन्तयाम् आस प्रसादं पावकस्य च स च तच् चिन्तितं ज्ञात्वा ध्वजे भूतान्य् अचोदयत्
manasā cintayām āsa prasādaṃ pāvakasya ca sa ca tac cintitaṃ jñātvā dhvaje bhūtāny acodayat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सपताकं विचित्राङ्गं सोपासङ्गं महारथः रथम् आस्थाय बीभत्सुः कौन्तेयः श्वेतवाहनः
sapatākaṃ vicitrāṅgaṃ sopāsaṅgaṃ mahārathaḥ ratham āsthāya bībhatsuḥ kaunteyaḥ śvetavāhanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बद्धासिः सतनुत्राणः प्रगृहीतशरासनः ततः प्रायाद् उदीचीं स कपिप्रवरकेतनः
baddhāsiḥ satanutrāṇaḥ pragṛhītaśarāsanaḥ tataḥ prāyād udīcīṃ sa kapipravaraketanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वनवन्तं महाशङ्खं बलवान् अरिमर्दनः प्राधमद् बलम् आस्थाय द्विषतां लोमहर्षणम्
svanavantaṃ mahāśaṅkhaṃ balavān arimardanaḥ prādhamad balam āsthāya dviṣatāṃ lomaharṣaṇam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततस् ते जवना धुर्या जानुभ्याम् अगमन् महीम् उत्तरश् चापि संत्रस्तो रथोपस्थ उपाविशत्
tatas te javanā dhuryā jānubhyām agaman mahīm uttaraś cāpi saṃtrasto rathopastha upāviśat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संस्थाप्य चाश्वान् कौन्तेयः समुद्यम्य च रश्मिभिः उत्तरं च परिष्वज्य समाश्वासयद् अर्जुनः
saṃsthāpya cāśvān kaunteyaḥ samudyamya ca raśmibhiḥ uttaraṃ ca pariṣvajya samāśvāsayad arjunaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मा भैस् त्वं राजपुत्राग्र्य क्षत्रियो ऽसि परंतप कथं पुरुषशार्दूल शत्रुमध्ये विषीदसि
mā bhais tvaṃ rājaputrāgrya kṣatriyo 'si paraṃtapa kathaṃ puruṣaśārdūla śatrumadhye viṣīdasi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्रुतास् ते शङ्खशब्दाश् च भेरीशब्दाश् च पुष्कलाः कुञ्जराणां च नदतां व्यूढानीकेषु तिष्ठताम्
śrutās te śaṅkhaśabdāś ca bherīśabdāś ca puṣkalāḥ kuñjarāṇāṃ ca nadatāṃ vyūḍhānīkeṣu tiṣṭhatām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स त्वं कथम् इहानेन शङ्खशब्देन भीषितः विषण्णरूपो वित्रस्तः पुरुषः प्राकृतो यथा
sa tvaṃ katham ihānena śaṅkhaśabdena bhīṣitaḥ viṣaṇṇarūpo vitrastaḥ puruṣaḥ prākṛto yathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उत्तर उवाच श्रुता मे शङ्खशब्दाश् च भेरीशब्दाश् च पुष्कलाः कुञ्जराणां च निनदा व्यूढानीकेषु तिष्ठताम्
uttara uvāca śrutā me śaṅkhaśabdāś ca bherīśabdāś ca puṣkalāḥ kuñjarāṇāṃ ca ninadā vyūḍhānīkeṣu tiṣṭhatām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नैवंविधः शङ्खशब्दः पुरा जातु मया श्रुतः ध्वजस्य चापि रूपं मे दृष्टपूर्वं न हीदृशम् धनुषश् चैव निर्घोषः श्रुतपूर्वो न मे क्व चित्
naivaṃvidhaḥ śaṅkhaśabdaḥ purā jātu mayā śrutaḥ dhvajasya cāpi rūpaṃ me dṛṣṭapūrvaṃ na hīdṛśam dhanuṣaś caiva nirghoṣaḥ śrutapūrvo na me kva cit
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अस्य शङ्खस्य शब्देन धनुषो निस्वनेन च रथस्य च निनादेन मनो मुह्यति मे भृशम्
asya śaṅkhasya śabdena dhanuṣo nisvanena ca rathasya ca ninādena mano muhyati me bhṛśam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
व्याकुलाश् च दिशः सर्वा हृदयं व्यथतीव मे ध्वजेन पिहिताः सर्वा दिशो न प्रतिभान्ति मे गाण्डीवस्य च शब्देन कर्णौ मे बधिरीकृतौ
vyākulāś ca diśaḥ sarvā hṛdayaṃ vyathatīva me dhvajena pihitāḥ sarvā diśo na pratibhānti me gāṇḍīvasya ca śabdena karṇau me badhirīkṛtau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अर्जुन उवाच एकान्ते रथम् आस्थाय पद्भ्यां त्वम् अवपीडय दृढं च रश्मीन् संयच्छ शङ्खं ध्मास्याम्य् अहं पुनः
arjuna uvāca ekānte ratham āsthāya padbhyāṃ tvam avapīḍaya dṛḍhaṃ ca raśmīn saṃyaccha śaṅkhaṃ dhmāsyāmy ahaṃ punaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वैशंपायन उवाच तस्य शङ्खस्य शब्देन रथनेमिस्वनेन च गाण्डीवस्य च घोषेण पृथिवी समकम्पत
vaiśaṃpāyana uvāca tasya śaṅkhasya śabdena rathanemisvanena ca gāṇḍīvasya ca ghoṣeṇa pṛthivī samakampata
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्रोण उवाच यथा रथस्य निर्घोषो यथा शङ्ख उदीर्यते कम्पते च यथा भूमिर् नैषो ऽन्यः सव्यसाचिनः
droṇa uvāca yathā rathasya nirghoṣo yathā śaṅkha udīryate kampate ca yathā bhūmir naiṣo 'nyaḥ savyasācinaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शस्त्राणि न प्रकाशन्ते न प्रहृष्यन्ति वाजिनः अग्नयश् च न भासन्ते समिद्धास् तन् न शोभनम्
śastrāṇi na prakāśante na prahṛṣyanti vājinaḥ agnayaś ca na bhāsante samiddhās tan na śobhanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रत्य् आदित्यं च नः सर्वे मृगा घोरप्रवादिनः ध्वजेषु च निलीयन्ते वायसास् तन् न शोभनम् शकुनाश् चापसव्या नो वेदयन्ति महद् भयम्
praty ādityaṃ ca naḥ sarve mṛgā ghorapravādinaḥ dhvajeṣu ca nilīyante vāyasās tan na śobhanam śakunāś cāpasavyā no vedayanti mahad bhayam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गोमायुर् एष सेनाया रुवन् मध्ये ऽनुधावति अनाहतश् च निष्क्रान्तो महद् वेदयते भयम् भवतां रोमकूपाणि प्रहृष्टान्य् उपलक्षये
gomāyur eṣa senāyā ruvan madhye 'nudhāvati anāhataś ca niṣkrānto mahad vedayate bhayam bhavatāṃ romakūpāṇi prahṛṣṭāny upalakṣaye
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पराभूता च वः सेना न कश् चिद् योद्धुम् इच्छति विवर्णमुखभूयिष्ठाः सर्वे योधा विचेतसः गाः संप्रस्थाप्य तिष्ठामो व्यूढानीकाः प्रहारिणः
parābhūtā ca vaḥ senā na kaś cid yoddhum icchati vivarṇamukhabhūyiṣṭhāḥ sarve yodhā vicetasaḥ gāḥ saṃprasthāpya tiṣṭhāmo vyūḍhānīkāḥ prahāriṇaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.