Library·Mahābhārata (critical edition)·4·4.50

Mahābhārata (critical edition) 4.50

वैशंपायन उवाच अपयाते तु राधेये दुर्योधनपुरोगमाः अनीकेन यथास्वेन शरैर् आर्च्छन्त पाण्डवम्

vaiśaṃpāyana uvāca apayāte tu rādheye duryodhanapurogamāḥ anīkena yathāsvena śarair ārcchanta pāṇḍavam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बहुधा तस्य सैन्यस्य व्यूढस्यापततः शरैः अभियानीयम् आज्ञाय वैराटिर् इदम् अब्रवीत्

bahudhā tasya sainyasya vyūḍhasyāpatataḥ śaraiḥ abhiyānīyam ājñāya vairāṭir idam abravīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आस्थाय रुचिरं जिष्णो रथं सारथिना मया कतमद् यास्यसे ऽनीकम् उक्तो यास्याम्य् अहं त्वया

āsthāya ruciraṃ jiṣṇo rathaṃ sārathinā mayā katamad yāsyase 'nīkam ukto yāsyāmy ahaṃ tvayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अर्जुन उवाच लोहिताक्षम् अरिष्टं यं वैयाघ्रम् अनुपश्यसि नीलां पताकाम् आश्रित्य रथे तिष्ठन्तम् उत्तर

arjuna uvāca lohitākṣam ariṣṭaṃ yaṃ vaiyāghram anupaśyasi nīlāṃ patākām āśritya rathe tiṣṭhantam uttara

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृपस्यैतद् रथानीकं प्रापयस्वैतद् एव माम् एतस्य दर्शयिष्यामि शीघ्रास्त्रं दृढधन्विनः

kṛpasyaitad rathānīkaṃ prāpayasvaitad eva mām etasya darśayiṣyāmi śīghrāstraṃ dṛḍhadhanvinaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कमण्डलुर् ध्वजे यस्य शातकुम्भमयः शुभः आचार्य एष वै द्रोणः सर्वशस्त्रभृतां वरः

kamaṇḍalur dhvaje yasya śātakumbhamayaḥ śubhaḥ ācārya eṣa vai droṇaḥ sarvaśastrabhṛtāṃ varaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुप्रसन्नमना वीर कुरुष्वैनं प्रदक्षिणम् अत्रैव चाविरोधेन एष धर्मः सनातनः

suprasannamanā vīra kuruṣvainaṃ pradakṣiṇam atraiva cāvirodhena eṣa dharmaḥ sanātanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदि मे प्रथमं द्रोणः शरीरे प्रहरिष्यति ततो ऽस्य प्रहरिष्यामि नास्य कोपो भविष्यति

yadi me prathamaṃ droṇaḥ śarīre prahariṣyati tato 'sya prahariṣyāmi nāsya kopo bhaviṣyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अस्याविदूरे तु धनुर् ध्वजाग्रे यस्य दृश्यते आचार्यस्यैष पुत्रो वै अश्वत्थामा महारथः

asyāvidūre tu dhanur dhvajāgre yasya dṛśyate ācāryasyaiṣa putro vai aśvatthāmā mahārathaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सदा ममैष मान्यश् च सर्वशस्त्रभृताम् अपि एतस्य त्वं रथं प्राप्य निवर्तेथाः पुनः पुनः

sadā mamaiṣa mānyaś ca sarvaśastrabhṛtām api etasya tvaṃ rathaṃ prāpya nivartethāḥ punaḥ punaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

य एष तु रथानीके सुवर्णकवचावृतः सेनाग्र्येण तृतीयेन व्यवहार्येण तिष्ठति

ya eṣa tu rathānīke suvarṇakavacāvṛtaḥ senāgryeṇa tṛtīyena vyavahāryeṇa tiṣṭhati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यस्य नागो ध्वजाग्रे वै हेमकेतनसंश्रितः धृतराष्ट्रात्मजः श्रीमान् एष राजा सुयोधनः

yasya nāgo dhvajāgre vai hemaketanasaṃśritaḥ dhṛtarāṣṭrātmajaḥ śrīmān eṣa rājā suyodhanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतस्याभिमुखं वीर रथं पररथारुजः प्रापयस्वैष तेजोभिप्रमाथी युद्धदुर्मदः

etasyābhimukhaṃ vīra rathaṃ pararathārujaḥ prāpayasvaiṣa tejobhipramāthī yuddhadurmadaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एष द्रोणस्य शिष्याणां शीघ्रास्त्रः प्रथमो मतः एतस्य दर्शयिष्यामि शीघ्रास्त्रं विपुलं शरैः

eṣa droṇasya śiṣyāṇāṃ śīghrāstraḥ prathamo mataḥ etasya darśayiṣyāmi śīghrāstraṃ vipulaṃ śaraiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नागकक्ष्या तु रुचिरा ध्वजाग्रे यस्य तिष्ठति एष वैकर्तनः कर्णो विदितः पूर्वम् एव ते

nāgakakṣyā tu rucirā dhvajāgre yasya tiṣṭhati eṣa vaikartanaḥ karṇo viditaḥ pūrvam eva te

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतस्य रथम् आस्थाय राधेयस्य दुरात्मनः यत्तो भवेथाः संग्रामे स्पर्धत्य् एष मया सदा

etasya ratham āsthāya rādheyasya durātmanaḥ yatto bhavethāḥ saṃgrāme spardhaty eṣa mayā sadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यस् तु नीलानुसारेण पञ्चतारेण केतुना हस्तावापी बृहद्धन्वा रथे तिष्ठति वीर्यवान्

yas tu nīlānusāreṇa pañcatāreṇa ketunā hastāvāpī bṛhaddhanvā rathe tiṣṭhati vīryavān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यस्य तारार्कचित्रो ऽसौ रथे ध्वजवरः स्थितः यस्यैतत् पाण्डुरं छत्रं विमलं मूर्ध्नि तिष्ठति

yasya tārārkacitro 'sau rathe dhvajavaraḥ sthitaḥ yasyaitat pāṇḍuraṃ chatraṃ vimalaṃ mūrdhni tiṣṭhati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महतो रथवंशस्य नानाध्वजपताकिनः बलाहकाग्रे सूर्यो वा य एष प्रमुखे स्थितः

mahato rathavaṃśasya nānādhvajapatākinaḥ balāhakāgre sūryo vā ya eṣa pramukhe sthitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हैमं चन्द्रार्कसंकाशं कवचं यस्य दृश्यते जातरूपशिरस्त्राणस् त्रासयन्न् इव मे मनः

haimaṃ candrārkasaṃkāśaṃ kavacaṃ yasya dṛśyate jātarūpaśirastrāṇas trāsayann iva me manaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एष शांतनवो भीष्मः सर्वेषां नः पितामहः राजश्रियावबद्धस् तु दुर्योधनवशानुगः

eṣa śāṃtanavo bhīṣmaḥ sarveṣāṃ naḥ pitāmahaḥ rājaśriyāvabaddhas tu duryodhanavaśānugaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पश्चाद् एष प्रयातव्यो न मे विघ्नकरो भवेत् एतेन युध्यमानस्य यत्तः संयच्छ मे हयान्

paścād eṣa prayātavyo na me vighnakaro bhavet etena yudhyamānasya yattaḥ saṃyaccha me hayān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो ऽभ्यवहद् अव्यग्रो वैराटिः सव्यसाचिनम् यत्रातिष्ठत् कृपो राजन् योत्स्यमानो धनंजयम्

tato 'bhyavahad avyagro vairāṭiḥ savyasācinam yatrātiṣṭhat kṛpo rājan yotsyamāno dhanaṃjayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.