Library·Mahābhārata (critical edition)·7·7.119
धृतराष्ट्र उवाच अजितो द्रोणराधेयविकर्णकृतवर्मभिः तीर्णः सैन्यार्णवं वीरः प्रतिश्रुत्य युधिष्ठिरे
dhṛtarāṣṭra uvāca ajito droṇarādheyavikarṇakṛtavarmabhiḥ tīrṇaḥ sainyārṇavaṃ vīraḥ pratiśrutya yudhiṣṭhire
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स कथं कौरवेयेण समरेष्व् अनिवारितः निगृह्य भूरिश्रवसा बलाद् भुवि निपातितः
sa kathaṃ kauraveyeṇa samareṣv anivāritaḥ nigṛhya bhūriśravasā balād bhuvi nipātitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संजय उवाच शृणु राजन्न् इहोत्पत्तिं शैनेयस्य यथा पुरा यथा च भूरिश्रवसो यत्र ते संशयो नृप
saṃjaya uvāca śṛṇu rājann ihotpattiṃ śaineyasya yathā purā yathā ca bhūriśravaso yatra te saṃśayo nṛpa
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अत्रेः पुत्रो ऽभवत् सोमः सोमस्य तु बुधः स्मृतः बुधस्यासीन् महेन्द्राभः पुत्र एकः पुरूरवाः
atreḥ putro 'bhavat somaḥ somasya tu budhaḥ smṛtaḥ budhasyāsīn mahendrābhaḥ putra ekaḥ purūravāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुरूरवस आयुस् तु आयुषो नहुषः स्मृतः नहुषस्य ययातिस् तु राजर्षिर् देवसंमितः
purūravasa āyus tu āyuṣo nahuṣaḥ smṛtaḥ nahuṣasya yayātis tu rājarṣir devasaṃmitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ययातेर् देवयान्यां तु यदुर् ज्येष्ठो ऽभवत् सुतः यदोर् अभूद् अन्ववाये देवमीढ इति श्रुतः
yayāter devayānyāṃ tu yadur jyeṣṭho 'bhavat sutaḥ yador abhūd anvavāye devamīḍha iti śrutaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यादवस् तस्य च सुतः शूरस् त्रैलोक्यसंमतः शूरस्य शौरिर् नृवरो वसुदेवो महायशाः
yādavas tasya ca sutaḥ śūras trailokyasaṃmataḥ śūrasya śaurir nṛvaro vasudevo mahāyaśāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धनुष्य् अनवरः शूरः कार्तवीर्यसमो युधि तद्वीर्यश् चापि तत्रैव कुले शिनिर् अभून् नृपः
dhanuṣy anavaraḥ śūraḥ kārtavīryasamo yudhi tadvīryaś cāpi tatraiva kule śinir abhūn nṛpaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतस्मिन्न् एव काले तु देवकस्य महात्मनः दुहितुः स्वयंवरे राजन् सर्वक्षत्रसमागमे
etasminn eva kāle tu devakasya mahātmanaḥ duhituḥ svayaṃvare rājan sarvakṣatrasamāgame
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र वै देवकीं देवीं वसुदेवार्थम् आप्तवान् निर्जित्य पार्थिवान् सर्वान् रथम् आरोपयच् छिनिः
tatra vai devakīṃ devīṃ vasudevārtham āptavān nirjitya pārthivān sarvān ratham āropayac chiniḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तां दृष्ट्वा देवकीं शौरे रथस्थां पुरुषर्षभः नामृष्यत महातेजाः सोमदत्तः शिनेर् नृप
tāṃ dṛṣṭvā devakīṃ śaure rathasthāṃ puruṣarṣabhaḥ nāmṛṣyata mahātejāḥ somadattaḥ śiner nṛpa
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तयोर् युद्धम् अभूद् राजन् दिनार्धं चित्रम् अद्भुतम् बाहुयुद्धं सुबलिनोः शक्रप्रह्रादयोर् इव
tayor yuddham abhūd rājan dinārdhaṃ citram adbhutam bāhuyuddhaṃ subalinoḥ śakraprahrādayor iva
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शिनिना सोमदत्तस् तु प्रसह्य भुवि पातितः असिम् उद्यम्य केशेषु प्रगृह्य च पदा हतः
śininā somadattas tu prasahya bhuvi pātitaḥ asim udyamya keśeṣu pragṛhya ca padā hataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मध्ये राजसहस्राणां प्रेक्षकाणां समन्ततः कृपया च पुनस् तेन जीवेति स विसर्जितः
madhye rājasahasrāṇāṃ prekṣakāṇāṃ samantataḥ kṛpayā ca punas tena jīveti sa visarjitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तदवस्थः कृतस् तेन सोमदत्तो ऽथ मारिष प्रसादयन् महादेवम् अमर्षवशम् आस्थितः
tadavasthaḥ kṛtas tena somadatto 'tha māriṣa prasādayan mahādevam amarṣavaśam āsthitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्य तुष्टो महादेवो वराणां वरदः प्रभुः वरेण छन्दयाम् आस स तु वव्रे वरं नृपः
tasya tuṣṭo mahādevo varāṇāṃ varadaḥ prabhuḥ vareṇa chandayām āsa sa tu vavre varaṃ nṛpaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुत्रम् इच्छामि भगवन् यो निहन्याच् छिनेः सुतम् मध्ये राजसहस्राणां पदा हन्याच् च संयुगे
putram icchāmi bhagavan yo nihanyāc chineḥ sutam madhye rājasahasrāṇāṃ padā hanyāc ca saṃyuge
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्य तद् वचनं श्रुत्वा सोमदत्तस्य पार्थिव एवम् अस्त्व् इति तत्रोक्त्वा स देवो ऽन्तरधीयत
tasya tad vacanaṃ śrutvā somadattasya pārthiva evam astv iti tatroktvā sa devo 'ntaradhīyata
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स तेन वरदानेन लब्धवान् भूरिदक्षिणम् न्यपातयच् च समरे सौमदत्तिः शिनेः सुतम्
sa tena varadānena labdhavān bhūridakṣiṇam nyapātayac ca samare saumadattiḥ śineḥ sutam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतत् ते कथितं राजन् यन् मां त्वं परिपृच्छसि न हि शक्या रणे जेतुं सात्वता मनुजर्षभ
etat te kathitaṃ rājan yan māṃ tvaṃ paripṛcchasi na hi śakyā raṇe jetuṃ sātvatā manujarṣabha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लब्धलक्ष्याश् च संग्रामे बहवश् चित्रयोधिनः देवदानवगन्धर्वान् विजेतारो ह्य् अविस्मिताः स्ववीर्यविजये युक्ता नैते परपरिग्रहाः
labdhalakṣyāś ca saṃgrāme bahavaś citrayodhinaḥ devadānavagandharvān vijetāro hy avismitāḥ svavīryavijaye yuktā naite paraparigrahāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न तुल्यं वृष्णिभिर् इह दृश्यते किं चन प्रभो भूतं भव्यं भविष्यच् च बलेन भरतर्षभ
na tulyaṃ vṛṣṇibhir iha dṛśyate kiṃ cana prabho bhūtaṃ bhavyaṃ bhaviṣyac ca balena bharatarṣabha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न ज्ञातिम् अवमन्यन्ते वृद्धानां शासने रताः न देवासुरगन्धर्वा न यक्षोरगराक्षसाः जेतारो वृष्णिवीराणां न पुनर् मानुषा रणे
na jñātim avamanyante vṛddhānāṃ śāsane ratāḥ na devāsuragandharvā na yakṣoragarākṣasāḥ jetāro vṛṣṇivīrāṇāṃ na punar mānuṣā raṇe
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मद्रव्ये गुरुद्रव्ये ज्ञातिद्रव्ये ऽप्य् अहिंसकाः एतेषां रक्षितारश् च ये स्युः कस्यां चिद् आपदि
brahmadravye gurudravye jñātidravye 'py ahiṃsakāḥ eteṣāṃ rakṣitāraś ca ye syuḥ kasyāṃ cid āpadi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अर्थवन्तो न चोत्सिक्ता ब्रह्मण्याः सत्यवादिनः समर्थान् नावमन्यन्ते दीनान् अभ्युद्धरन्ति च
arthavanto na cotsiktā brahmaṇyāḥ satyavādinaḥ samarthān nāvamanyante dīnān abhyuddharanti ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नित्यं देवपरा दान्ता दातारश् चाविकत्थनाः तेन वृष्णिप्रवीराणां चक्रं न प्रतिहन्यते
nityaṃ devaparā dāntā dātāraś cāvikatthanāḥ tena vṛṣṇipravīrāṇāṃ cakraṃ na pratihanyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अपि मेरुं वहेत् कश् चित् तरेद् वा मकरालयम् न तु वृष्णिप्रवीराणां समेत्यान्तं व्रजेन् नृप
api meruṃ vahet kaś cit tared vā makarālayam na tu vṛṣṇipravīrāṇāṃ sametyāntaṃ vrajen nṛpa
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतत् ते सर्वम् आख्यातं यत्र ते संशयो विभो कुरुराज नरश्रेष्ठ तव ह्य् अपनयो महान्
etat te sarvam ākhyātaṃ yatra te saṃśayo vibho kururāja naraśreṣṭha tava hy apanayo mahān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.