Library·Mahābhārata (critical edition)·7·7.29

Mahābhārata (critical edition) 7.29

संजय उवाच प्रियम् इन्द्रस्य सततं सखायम् अमितौजसम् हत्वा प्राग्ज्योतिषं पार्थः प्रदक्षिणम् अवर्तत

saṃjaya uvāca priyam indrasya satataṃ sakhāyam amitaujasam hatvā prāgjyotiṣaṃ pārthaḥ pradakṣiṇam avartata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो गान्धारराजस्य सुतौ परपुरंजयौ आर्छेताम् अर्जुनं संख्ये भ्रातरौ वृषकाचलौ

tato gāndhārarājasya sutau parapuraṃjayau ārchetām arjunaṃ saṃkhye bhrātarau vṛṣakācalau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तौ समेत्यार्जुनं वीरौ पुरः पश्चाच् च धन्विनौ अविध्येतां महावेगैर् निशितैर् आशुगैर् भृशम्

tau sametyārjunaṃ vīrau puraḥ paścāc ca dhanvinau avidhyetāṃ mahāvegair niśitair āśugair bhṛśam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वृषकस्य हयान् सूतं धनुश् छत्रं रथं ध्वजम् तिलशो व्यधमत् पार्थः सौबलस्य शितैः शरैः

vṛṣakasya hayān sūtaṃ dhanuś chatraṃ rathaṃ dhvajam tilaśo vyadhamat pārthaḥ saubalasya śitaiḥ śaraiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो ऽर्जुनः शरव्रातैर् नानाप्रहरणैर् अपि गान्धारान् व्याकुलांश् चक्रे सौबलप्रमुखान् पुनः

tato 'rjunaḥ śaravrātair nānāpraharaṇair api gāndhārān vyākulāṃś cakre saubalapramukhān punaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः पञ्चशतान् वीरान् गान्धारान् उद्यतायुधान् प्राहिणोन् मृत्युलोकाय क्रुद्धो बाणैर् धनंजयः

tataḥ pañcaśatān vīrān gāndhārān udyatāyudhān prāhiṇon mṛtyulokāya kruddho bāṇair dhanaṃjayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हताश्वात् तु रथात् तूर्णम् अवतीर्य महाभुजः आरुरोह रथं भ्रातुर् अन्यच् च धनुर् आददे

hatāśvāt tu rathāt tūrṇam avatīrya mahābhujaḥ āruroha rathaṃ bhrātur anyac ca dhanur ādade

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ताव् एकरथम् आरूढौ भ्रातरौ वृषकाचलौ शरवर्षेण बीभत्सुम् अविध्येतां पुनः पुनः

tāv ekaratham ārūḍhau bhrātarau vṛṣakācalau śaravarṣeṇa bībhatsum avidhyetāṃ punaḥ punaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्यालौ तव महात्मानौ राजानौ वृषकाचलौ भृशं निजघ्नतुः पार्थम् इन्द्रं वृत्रबलाव् इव

syālau tava mahātmānau rājānau vṛṣakācalau bhṛśaṃ nijaghnatuḥ pārtham indraṃ vṛtrabalāv iva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लब्धलक्ष्यौ तु गान्धाराव् अहतां पाण्डवं पुनः निदाघवार्षिकौ मासौ लोकं घर्माम्बुभिर् यथा

labdhalakṣyau tu gāndhārāv ahatāṃ pāṇḍavaṃ punaḥ nidāghavārṣikau māsau lokaṃ gharmāmbubhir yathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तौ रथस्थौ नरव्याघ्रौ राजानौ वृषकाचलौ संश्लिष्टाङ्गौ स्थितौ राजञ् जघानैकेषुणार्जुनः

tau rathasthau naravyāghrau rājānau vṛṣakācalau saṃśliṣṭāṅgau sthitau rājañ jaghānaikeṣuṇārjunaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तौ रथात् सिंहसंकाशौ लोहिताक्षौ महाभुजौ गतासू पेततुर् वीरौ सोदर्याव् एकलक्षणौ

tau rathāt siṃhasaṃkāśau lohitākṣau mahābhujau gatāsū petatur vīrau sodaryāv ekalakṣaṇau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तयोर् देहौ रथाद् भूमिं गतौ बन्धुजनप्रियौ यशो दश दिशः पुण्यं गमयित्वा व्यवस्थितौ

tayor dehau rathād bhūmiṃ gatau bandhujanapriyau yaśo daśa diśaḥ puṇyaṃ gamayitvā vyavasthitau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दृष्ट्वा विनिहतौ संख्ये मातुलाव् अपलायिनौ भृशं मुमुचुर् अश्रूणि पुत्रास् तव विशां पते

dṛṣṭvā vinihatau saṃkhye mātulāv apalāyinau bhṛśaṃ mumucur aśrūṇi putrās tava viśāṃ pate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निहतौ भ्रातरौ दृष्ट्वा मायाशतविशारदः कृष्णौ संमोहयन् मायां विदधे शकुनिस् ततः

nihatau bhrātarau dṛṣṭvā māyāśataviśāradaḥ kṛṣṇau saṃmohayan māyāṃ vidadhe śakunis tataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लगुडायोगुडाश्मानः शतघ्न्यश् च सशक्तयः गदापरिघनिस्त्रिंशशूलमुद्गरपट्टिशाः

laguḍāyoguḍāśmānaḥ śataghnyaś ca saśaktayaḥ gadāparighanistriṃśaśūlamudgarapaṭṭiśāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सकम्पनर्ष्टिनखरा मुसलानि परश्वधाः क्षुराः क्षुरप्रनालीका वत्सदन्तास् त्रिसंधिनः

sakampanarṣṭinakharā musalāni paraśvadhāḥ kṣurāḥ kṣurapranālīkā vatsadantās trisaṃdhinaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चक्राणि विशिखाः प्रासा विविधान्य् आयुधानि च प्रपेतुः सर्वतो दिग्भ्यः प्रदिग्भ्यश् चार्जुनं प्रति

cakrāṇi viśikhāḥ prāsā vividhāny āyudhāni ca prapetuḥ sarvato digbhyaḥ pradigbhyaś cārjunaṃ prati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

खरोष्ट्रमहिषाः सिंहा व्याघ्राः सृमरचिल्लिकाः ऋक्षाः सालावृका गृध्राः कपयो ऽथ सरीसृपाः

kharoṣṭramahiṣāḥ siṃhā vyāghrāḥ sṛmaracillikāḥ ṛkṣāḥ sālāvṛkā gṛdhrāḥ kapayo 'tha sarīsṛpāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विविधानि च रक्षांसि क्षुधितान्य् अर्जुनं प्रति संक्रुद्धान्य् अभ्यधावन्त विविधानि वयांसि च

vividhāni ca rakṣāṃsi kṣudhitāny arjunaṃ prati saṃkruddhāny abhyadhāvanta vividhāni vayāṃsi ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो दिव्यास्त्रविच् छूरः कुन्तीपुत्रो धनंजयः विसृजन्न् इषुजालानि सहसा तान्य् अताडयत्

tato divyāstravic chūraḥ kuntīputro dhanaṃjayaḥ visṛjann iṣujālāni sahasā tāny atāḍayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते हन्यमानाः शूरेण प्रवरैः सायकैर् दृढैः विरुवन्तो महारावान् विनेशुः सर्वतो हताः

te hanyamānāḥ śūreṇa pravaraiḥ sāyakair dṛḍhaiḥ viruvanto mahārāvān vineśuḥ sarvato hatāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततस् तमः प्रादुरभूद् अर्जुनस्य रथं प्रति तस्माच् च तमसो वाचः क्रूराः पार्थम् अभर्त्सयन्

tatas tamaḥ prādurabhūd arjunasya rathaṃ prati tasmāc ca tamaso vācaḥ krūrāḥ pārtham abhartsayan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत् तमो ऽस्त्रेण महता ज्योतिषेणार्जुनो ऽवधीत् हते तस्मिञ् जलौघास् तु प्रादुरासन् भयानकाः

tat tamo 'streṇa mahatā jyotiṣeṇārjuno 'vadhīt hate tasmiñ jalaughās tu prādurāsan bhayānakāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अम्भसस् तस्य नाशार्थम् आदित्यास्त्रम् अथार्जुनः प्रायुङ्क्ताम्भस् ततस् तेन प्रायशो ऽस्त्रेण शोषितम्

ambhasas tasya nāśārtham ādityāstram athārjunaḥ prāyuṅktāmbhas tatas tena prāyaśo 'streṇa śoṣitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं बहुविधा मायाः सौबलस्य कृताः कृताः जघानास्त्रबलेनाशु प्रहसन्न् अर्जुनस् तदा

evaṃ bahuvidhā māyāḥ saubalasya kṛtāḥ kṛtāḥ jaghānāstrabalenāśu prahasann arjunas tadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथा हतासु मायासु त्रस्तो ऽर्जुनशराहतः अपायाज् जवनैर् अश्वैः शकुनिः प्राकृतो यथा

tathā hatāsu māyāsu trasto 'rjunaśarāhataḥ apāyāj javanair aśvaiḥ śakuniḥ prākṛto yathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो ऽर्जुनो ऽस्त्रविच् छ्रैष्ठ्यं दर्शयन्न् आत्मनो ऽरिषु अभ्यवर्षच् छरौघेण कौरवाणाम् अनीकिनीम्

tato 'rjuno 'stravic chraiṣṭhyaṃ darśayann ātmano 'riṣu abhyavarṣac charaugheṇa kauravāṇām anīkinīm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सा हन्यमाना पार्थेन पुत्रस्य तव वाहिनी द्वैधीभूता महाराज गङ्गेवासाद्य पर्वतम्

sā hanyamānā pārthena putrasya tava vāhinī dvaidhībhūtā mahārāja gaṅgevāsādya parvatam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्रोणम् एवान्वपद्यन्त के चित् तत्र महारथाः के चिद् दुर्योधनं राजन्न् अर्द्यमानाः किरीटिना

droṇam evānvapadyanta ke cit tatra mahārathāḥ ke cid duryodhanaṃ rājann ardyamānāḥ kirīṭinā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नापश्याम ततस् त्व् एतत् सैन्यं वै तमसावृतम् गाण्डीवस्य च निर्घोषः श्रुतो दक्षिणतो मया

nāpaśyāma tatas tv etat sainyaṃ vai tamasāvṛtam gāṇḍīvasya ca nirghoṣaḥ śruto dakṣiṇato mayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शङ्खदुन्दुभिनिर्घोषं वादित्राणां च निस्वनम् गाण्डीवस्य च निर्घोषो व्यतिक्रम्यास्पृशद् दिवम्

śaṅkhadundubhinirghoṣaṃ vāditrāṇāṃ ca nisvanam gāṇḍīvasya ca nirghoṣo vyatikramyāspṛśad divam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः पुनर् दक्षिणतः संग्रामश् चित्रयोधिनाम् सुयुद्धम् अर्जुनस्यासीद् अहं तु द्रोणम् अन्वगाम्

tataḥ punar dakṣiṇataḥ saṃgrāmaś citrayodhinām suyuddham arjunasyāsīd ahaṃ tu droṇam anvagām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नानाविधान्य् अनीकानि पुत्राणां तव भारत अर्जुनो व्यधमत् काले दिवीवाभ्राणि मारुतः

nānāvidhāny anīkāni putrāṇāṃ tava bhārata arjuno vyadhamat kāle divīvābhrāṇi mārutaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं वासवम् इवायान्तं भूरिवर्षशरौघिणम् महेष्वासं नरव्याघ्रं नोग्रं कश् चिद् अवारयत्

taṃ vāsavam ivāyāntaṃ bhūrivarṣaśaraughiṇam maheṣvāsaṃ naravyāghraṃ nograṃ kaś cid avārayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते हन्यमानाः पार्थेन त्वदीया व्यथिता भृशम् स्वान् एव बहवो जघ्नुर् विद्रवन्तस् ततस् ततः

te hanyamānāḥ pārthena tvadīyā vyathitā bhṛśam svān eva bahavo jaghnur vidravantas tatas tataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते ऽर्जुनेन शरा मुक्ताः कङ्कपत्रास् तनुच्छिदः शलभा इव संपेतुः संवृण्वाना दिशो दश

te 'rjunena śarā muktāḥ kaṅkapatrās tanucchidaḥ śalabhā iva saṃpetuḥ saṃvṛṇvānā diśo daśa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तुरगं रथिनं नागं पदातिम् अपि मारिष विनिर्भिद्य क्षितिं जग्मुर् वल्मीकम् इव पन्नगाः

turagaṃ rathinaṃ nāgaṃ padātim api māriṣa vinirbhidya kṣitiṃ jagmur valmīkam iva pannagāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न च द्वितीयं व्यसृजत् कुञ्जराश्वनरेषु सः पृथग् एकशरारुग्णा निपेतुस् ते गतासवः

na ca dvitīyaṃ vyasṛjat kuñjarāśvanareṣu saḥ pṛthag ekaśarārugṇā nipetus te gatāsavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हतैर् मनुष्यैस् तुरगैश् च सर्वतः; शराभिवृष्टैर् द्विरदैश् च पातितैः तदा श्वगोमायुबडाभिनादितं; विचित्रम् आयोधशिरो बभूव ह

hatair manuṣyais turagaiś ca sarvataḥ; śarābhivṛṣṭair dviradaiś ca pātitaiḥ tadā śvagomāyubaḍābhināditaṃ; vicitram āyodhaśiro babhūva ha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पिता सुतं त्यजति सुहृद्वरं सुहृत्; तथैव पुत्रः पितरं शरातुरः स्वरक्षणे कृतमतयस् तदा जनास्; त्यजन्ति वाहान् अपि पार्थपीडिताः

pitā sutaṃ tyajati suhṛdvaraṃ suhṛt; tathaiva putraḥ pitaraṃ śarāturaḥ svarakṣaṇe kṛtamatayas tadā janās; tyajanti vāhān api pārthapīḍitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.