Library·Mahābhārata (critical edition)·7·7.45
धृतराष्ट्र उवाच यथा वदसि मे सूत एकस्य बहुभिः सह संग्रामं तुमुलं घोरं जयं चैव महात्मनः
dhṛtarāṣṭra uvāca yathā vadasi me sūta ekasya bahubhiḥ saha saṃgrāmaṃ tumulaṃ ghoraṃ jayaṃ caiva mahātmanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अश्रद्धेयम् इवाश्चर्यं सौभद्रस्याथ विक्रमम् किं तु नात्यद्भुतं तेषां येषां धर्मो व्यपाश्रयः
aśraddheyam ivāścaryaṃ saubhadrasyātha vikramam kiṃ tu nātyadbhutaṃ teṣāṃ yeṣāṃ dharmo vyapāśrayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दुर्योधने ऽथ विमुखे राजपुत्रशते हते सौभद्रे प्रतिपत्तिं कां प्रत्यपद्यन्त मामकाः
duryodhane 'tha vimukhe rājaputraśate hate saubhadre pratipattiṃ kāṃ pratyapadyanta māmakāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संजय उवाच संशुष्कास्याश् चलन्नेत्राः प्रस्विन्ना लोमहर्षिणः पलायनकृतोत्साहा निरुत्साहा द्विषज्जये
saṃjaya uvāca saṃśuṣkāsyāś calannetrāḥ prasvinnā lomaharṣiṇaḥ palāyanakṛtotsāhā nirutsāhā dviṣajjaye
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हतान् भ्रातॄन् पितॄन् पुत्रान् सुहृत्संबन्धिबान्धवान् उत्सृज्योत्सृज्य समियुस् त्वरयन्तो हयद्विपान्
hatān bhrātṝn pitṝn putrān suhṛtsaṃbandhibāndhavān utsṛjyotsṛjya samiyus tvarayanto hayadvipān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तान् प्रभग्नांस् तथा दृष्ट्वा द्रोणो द्रौणिर् बृहद्बलः कृपो दुर्योधनः कर्णः कृतवर्माथ सौबलः
tān prabhagnāṃs tathā dṛṣṭvā droṇo drauṇir bṛhadbalaḥ kṛpo duryodhanaḥ karṇaḥ kṛtavarmātha saubalaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अभिद्रुताः सुसंक्रुद्धाः सौभद्रम् अपराजितम् ते ऽपि पौत्रेण ते राजन् प्रायशो विमुखीकृताः
abhidrutāḥ susaṃkruddhāḥ saubhadram aparājitam te 'pi pautreṇa te rājan prāyaśo vimukhīkṛtāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एकस् तु सुखसंवृद्धो बाल्याद् दर्पाच् च निर्भयः इष्वस्त्रविन् महातेजा लक्ष्मणो ऽऽर्जुनिम् अभ्ययात्
ekas tu sukhasaṃvṛddho bālyād darpāc ca nirbhayaḥ iṣvastravin mahātejā lakṣmaṇo ''rjunim abhyayāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तम् अन्वग् एवास्य पिता पुत्रगृद्धी न्यवर्तत अनु दुर्योधनं चान्ये न्यवर्तन्त महारथाः
tam anvag evāsya pitā putragṛddhī nyavartata anu duryodhanaṃ cānye nyavartanta mahārathāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तं ते ऽभिषिषिचुर् बाणैर् मेघा गिरिम् इवाम्बुभिः स च तान् प्रममाथैको विष्वग् वातो यथाम्बुदान्
taṃ te 'bhiṣiṣicur bāṇair meghā girim ivāmbubhiḥ sa ca tān pramamāthaiko viṣvag vāto yathāmbudān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पौत्रं तु तव दुर्धर्षं लक्ष्मणं प्रियदर्शनम् पितुः समीपे तिष्ठन्तं शूरम् उद्यतकार्मुकम्
pautraṃ tu tava durdharṣaṃ lakṣmaṇaṃ priyadarśanam pituḥ samīpe tiṣṭhantaṃ śūram udyatakārmukam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अत्यन्तसुखसंवृद्धं धनेश्वरसुतोपमम् आससाद रणे कार्ष्णिर् मत्तो मत्तम् इव द्विपम्
atyantasukhasaṃvṛddhaṃ dhaneśvarasutopamam āsasāda raṇe kārṣṇir matto mattam iva dvipam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लक्ष्मणेन तु संगम्य सौभद्रः परवीरहा शरैः सुनिशितैस् तीक्ष्णैर् बाह्वोर् उरसि चार्पितः
lakṣmaṇena tu saṃgamya saubhadraḥ paravīrahā śaraiḥ suniśitais tīkṣṇair bāhvor urasi cārpitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संक्रुद्धो वै महाबाहुर् दण्डाहत इवोरगः पौत्रस् तव महाराज तव पौत्रम् अभाषत
saṃkruddho vai mahābāhur daṇḍāhata ivoragaḥ pautras tava mahārāja tava pautram abhāṣata
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुदृष्टः क्रियतां लोको अमुं लोकं गमिष्यसि पश्यतां बान्धवानां त्वां नयामि यमसादनम्
sudṛṣṭaḥ kriyatāṃ loko amuṃ lokaṃ gamiṣyasi paśyatāṃ bāndhavānāṃ tvāṃ nayāmi yamasādanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवम् उक्त्वा ततो भल्लं सौभद्रः परवीरहा उद्बबर्ह महाबाहुर् निर्मुक्तोरगसंनिभम्
evam uktvā tato bhallaṃ saubhadraḥ paravīrahā udbabarha mahābāhur nirmuktoragasaṃnibham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स तस्य भुजनिर्मुक्तो लक्ष्मणस्य सुदर्शनम् सुनसं सुभ्रु केशान्तं शिरो ऽहार्षीत् सकुण्डलम् लक्ष्मणं निहतं दृष्ट्वा हा हेत्य् उच्चुक्रुशुर् जनाः
sa tasya bhujanirmukto lakṣmaṇasya sudarśanam sunasaṃ subhru keśāntaṃ śiro 'hārṣīt sakuṇḍalam lakṣmaṇaṃ nihataṃ dṛṣṭvā hā hety uccukruśur janāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततो दुर्योधनः क्रुद्धः प्रिये पुत्रे निपातिते हतैनम् इति चुक्रोश क्षत्रियान् क्षत्रियर्षभः
tato duryodhanaḥ kruddhaḥ priye putre nipātite hatainam iti cukrośa kṣatriyān kṣatriyarṣabhaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततो द्रोणः कृपः कर्णो द्रोणपुत्रो बृहद्बलः कृतवर्मा च हार्दिक्यः षड् रथाः पर्यवारयन्
tato droṇaḥ kṛpaḥ karṇo droṇaputro bṛhadbalaḥ kṛtavarmā ca hārdikyaḥ ṣaḍ rathāḥ paryavārayan
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स तान् विद्ध्वा शितैर् बाणैर् विमुखीकृत्य चार्जुनिः वेगेनाभ्यपतत् क्रुद्धः सैन्धवस्य महद् बलम्
sa tān viddhvā śitair bāṇair vimukhīkṛtya cārjuniḥ vegenābhyapatat kruddhaḥ saindhavasya mahad balam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आवव्रुस् तस्य पन्थानं गजानीकेन दंशिताः कलिङ्गाश् च निषादाश् च क्राथपुत्रश् च वीर्यवान् तत् प्रसक्तम् इवात्यर्थं युद्धम् आसीद् विशां पते
āvavrus tasya panthānaṃ gajānīkena daṃśitāḥ kaliṅgāś ca niṣādāś ca krāthaputraś ca vīryavān tat prasaktam ivātyarthaṃ yuddham āsīd viśāṃ pate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततस् तत् कुञ्जरानीकं व्यधमद् धृष्टम् आर्जुनिः यथा विवान् नित्यगतिर् जलदाञ् शतशो ऽम्बरे
tatas tat kuñjarānīkaṃ vyadhamad dhṛṣṭam ārjuniḥ yathā vivān nityagatir jaladāñ śataśo 'mbare
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः क्राथः शरव्रातैर् आर्जुनिं समवाकिरत् अथेतरे संनिवृत्ताः पुनर् द्रोणमुखा रथाः परमास्त्राणि धुन्वानाः सौभद्रम् अभिदुद्रुवुः
tataḥ krāthaḥ śaravrātair ārjuniṃ samavākirat athetare saṃnivṛttāḥ punar droṇamukhā rathāḥ paramāstrāṇi dhunvānāḥ saubhadram abhidudruvuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तान् निवार्यार्जुनिर् बाणैः क्राथपुत्रम् अथार्दयत् शरौघेणाप्रमेयेण त्वरमाणो जिघांसया
tān nivāryārjunir bāṇaiḥ krāthaputram athārdayat śaraugheṇāprameyeṇa tvaramāṇo jighāṃsayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सधनुर्बाणकेयूरौ बाहू समुकुटं शिरः छत्रं ध्वजं नियन्तारम् अश्वांश् चास्य न्यपातयत्
sadhanurbāṇakeyūrau bāhū samukuṭaṃ śiraḥ chatraṃ dhvajaṃ niyantāram aśvāṃś cāsya nyapātayat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कुलशीलश्रुतबलैः कीर्त्या चास्त्रबलेन च युक्ते तस्मिन् हते वीराः प्रायशो विमुखाभवन्
kulaśīlaśrutabalaiḥ kīrtyā cāstrabalena ca yukte tasmin hate vīrāḥ prāyaśo vimukhābhavan
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.