संजय उवाच तान् अभिद्रवतो दृष्ट्वा पाण्डवांस् तावकं बलम् क्रोशतस् तव पुत्रस्य न स्म राजन् न्यवर्तत
saṃjaya uvāca tān abhidravato dṛṣṭvā pāṇḍavāṃs tāvakaṃ balam krośatas tava putrasya na sma rājan nyavartata
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः पक्षात् प्रपक्षाच् च प्रपक्षैश् चापि दक्षिणात् उदस्तशस्त्राः कुरवो भीमम् अभ्यद्रवन् रणे
tataḥ pakṣāt prapakṣāc ca prapakṣaiś cāpi dakṣiṇāt udastaśastrāḥ kuravo bhīmam abhyadravan raṇe
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कर्णो ऽपि दृष्ट्वा द्रवतो धार्तराष्ट्रान् पराङ्मुखान् हंसवर्णान् हयाग्र्यांस् तान् प्रैषीद् यत्र वृकोदरम्
karṇo 'pi dṛṣṭvā dravato dhārtarāṣṭrān parāṅmukhān haṃsavarṇān hayāgryāṃs tān praiṣīd yatra vṛkodaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ते प्रेषिता महाराज शल्येनाहवशोभिना भीमसेनरथं प्राप्य समसज्जन्त वाजिनः
te preṣitā mahārāja śalyenāhavaśobhinā bhīmasenarathaṃ prāpya samasajjanta vājinaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दृष्ट्वा कर्णं समायान्तं भीमः क्रोधसमन्वितः मतिं दध्रे विनाशाय कर्णस्य भरतर्षभ
dṛṣṭvā karṇaṃ samāyāntaṃ bhīmaḥ krodhasamanvitaḥ matiṃ dadhre vināśāya karṇasya bharatarṣabha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सो ऽब्रवीत् सात्यकिं वीरं धृष्टद्युम्नं च पार्षतम् एनं रक्षत राजानं धर्मात्मानं युधिष्ठिरम् संशयान् महतो मुक्तं कथं चित् प्रेक्षतो मम
so 'bravīt sātyakiṃ vīraṃ dhṛṣṭadyumnaṃ ca pārṣatam enaṃ rakṣata rājānaṃ dharmātmānaṃ yudhiṣṭhiram saṃśayān mahato muktaṃ kathaṃ cit prekṣato mama
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अग्रतो मे कृतो राजा छिन्नसर्वपरिच्छदः दुर्योधनस्य प्रीत्यर्थं राधेयेन दुरात्मना
agrato me kṛto rājā chinnasarvaparicchadaḥ duryodhanasya prītyarthaṃ rādheyena durātmanā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्तम् अद्य करिष्यामि तस्य दुःखस्य पार्षत हन्ता वास्मि रणे कर्णं स वा मां निहनिष्यति संग्रामेण सुघोरेण सत्यम् एतद् ब्रवीमि वः
antam adya kariṣyāmi tasya duḥkhasya pārṣata hantā vāsmi raṇe karṇaṃ sa vā māṃ nihaniṣyati saṃgrāmeṇa sughoreṇa satyam etad bravīmi vaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राजानम् अद्य भवतां न्यासभूतं ददामि वै अस्य संरक्षणे सर्वे यतध्वं विगतज्वराः
rājānam adya bhavatāṃ nyāsabhūtaṃ dadāmi vai asya saṃrakṣaṇe sarve yatadhvaṃ vigatajvarāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवम् उक्त्वा महाबाहुः प्रायाद् आधिरथिं प्रति सिंहनादेन महता सर्वाः संनादयन् दिशः
evam uktvā mahābāhuḥ prāyād ādhirathiṃ prati siṃhanādena mahatā sarvāḥ saṃnādayan diśaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दृष्ट्वा त्वरितम् आयान्तं भीमं युद्धाभिनन्दिनम् सूतपुत्रम् अथोवाच मद्राणाम् ईश्वरो विभुः
dṛṣṭvā tvaritam āyāntaṃ bhīmaṃ yuddhābhinandinam sūtaputram athovāca madrāṇām īśvaro vibhuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पश्य कर्ण महाबाहुं क्रुद्धं पाण्डवनन्दनम् दीर्घकालार्जितं क्रोधं मोक्तुकामं त्वयि ध्रुवम्
paśya karṇa mahābāhuṃ kruddhaṃ pāṇḍavanandanam dīrghakālārjitaṃ krodhaṃ moktukāmaṃ tvayi dhruvam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ईदृशं नास्य रूपं मे दृष्टपूर्वं कदा चन अभिमन्यौ हते कर्ण राक्षसे वा घटोत्कचे
īdṛśaṃ nāsya rūpaṃ me dṛṣṭapūrvaṃ kadā cana abhimanyau hate karṇa rākṣase vā ghaṭotkace
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्रैलोक्यस्य समस्तस्य शक्तः क्रुद्धो निवारणे बिभर्ति यादृशं रूपं कालाग्निसदृशं शुभम्
trailokyasya samastasya śaktaḥ kruddho nivāraṇe bibharti yādṛśaṃ rūpaṃ kālāgnisadṛśaṃ śubham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति ब्रुवति राधेयं मद्राणाम् ईश्वरे नृप अभ्यवर्तत वै कर्णं क्रोधदीप्तो वृकोदरः
iti bruvati rādheyaṃ madrāṇām īśvare nṛpa abhyavartata vai karṇaṃ krodhadīpto vṛkodaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथागतं तु संप्रेक्ष्य भीमं युद्धाभिनन्दिनम् अब्रवीद् वचनं शल्यं राधेयः प्रहसन्न् इव
tathāgataṃ tu saṃprekṣya bhīmaṃ yuddhābhinandinam abravīd vacanaṃ śalyaṃ rādheyaḥ prahasann iva
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यद् उक्तं वचनं मे ऽद्य त्वया मद्रजनेश्वर भीमसेनं प्रति विभो तत् सत्यं नात्र संशयः
yad uktaṃ vacanaṃ me 'dya tvayā madrajaneśvara bhīmasenaṃ prati vibho tat satyaṃ nātra saṃśayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एष शूरश् च वीरश् च क्रोधनश् च वृकोदरः निरपेक्षः शरीरे च प्राणतश् च बलाधिकः
eṣa śūraś ca vīraś ca krodhanaś ca vṛkodaraḥ nirapekṣaḥ śarīre ca prāṇataś ca balādhikaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अज्ञातवासं वसता विराटनगरे तदा द्रौपद्याः प्रियकामेन केवलं बाहुसंश्रयात् गूढभावं समाश्रित्य कीचकः सगणो हतः
ajñātavāsaṃ vasatā virāṭanagare tadā draupadyāḥ priyakāmena kevalaṃ bāhusaṃśrayāt gūḍhabhāvaṃ samāśritya kīcakaḥ sagaṇo hataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सो ऽद्य संग्रामशिरसि संनद्धः क्रोधमूर्च्छितः किंकरोद्यतदण्डेन मृत्युनापि व्रजेद् रणम्
so 'dya saṃgrāmaśirasi saṃnaddhaḥ krodhamūrcchitaḥ kiṃkarodyatadaṇḍena mṛtyunāpi vrajed raṇam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चिरकालाभिलषितो ममायं तु मनोरथः अर्जुनं समरे हन्यां मां वा हन्याद् धनंजयः स मे कदा चिद् अद्यैव भवेद् भीमसमागमात्
cirakālābhilaṣito mamāyaṃ tu manorathaḥ arjunaṃ samare hanyāṃ māṃ vā hanyād dhanaṃjayaḥ sa me kadā cid adyaiva bhaved bhīmasamāgamāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निहते भीमसेने तु यदि वा विरथीकृते अभियास्यति मां पार्थस् तन् मे साधु भविष्यति अत्र यन् मन्यसे प्राप्तं तच् छीघ्रं संप्रधारय
nihate bhīmasene tu yadi vā virathīkṛte abhiyāsyati māṃ pārthas tan me sādhu bhaviṣyati atra yan manyase prāptaṃ tac chīghraṃ saṃpradhāraya
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतच् छ्रुत्वा तु वचनं राधेयस्य महात्मनः उवाच वचनं शल्यः सूतपुत्रं तथागतम्
etac chrutvā tu vacanaṃ rādheyasya mahātmanaḥ uvāca vacanaṃ śalyaḥ sūtaputraṃ tathāgatam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अभियासि महाबाहो भीमसेनं महाबलम् निरस्य भीमसेनं तु ततः प्राप्स्यसि फल्गुनम्
abhiyāsi mahābāho bhīmasenaṃ mahābalam nirasya bhīmasenaṃ tu tataḥ prāpsyasi phalgunam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यस् ते कामो ऽभिलषितश् चिरात् प्रभृति हृद्गतः स वै संपत्स्यते कर्ण सत्यम् एतद् ब्रवीमि ते
yas te kāmo 'bhilaṣitaś cirāt prabhṛti hṛdgataḥ sa vai saṃpatsyate karṇa satyam etad bravīmi te
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवम् उक्ते ततः कर्णः शल्यं पुनर् अभाषत हन्ताहम् अर्जुनं संख्ये मां वा हन्ता धनंजयः युद्धे मनः समाधाय याहि याहीत्य् अचोदयत्
evam ukte tataḥ karṇaḥ śalyaṃ punar abhāṣata hantāham arjunaṃ saṃkhye māṃ vā hantā dhanaṃjayaḥ yuddhe manaḥ samādhāya yāhi yāhīty acodayat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः प्रायाद् रथेनाशु शल्यस् तत्र विशां पते यत्र भीमो महेष्वासो व्यद्रावयत वाहिनीम्
tataḥ prāyād rathenāśu śalyas tatra viśāṃ pate yatra bhīmo maheṣvāso vyadrāvayata vāhinīm
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततस् तूर्यनिनादश् च भेरीणां च महास्वनः उदतिष्ठत राजेन्द्र कर्णभीमसमागमे
tatas tūryaninādaś ca bherīṇāṃ ca mahāsvanaḥ udatiṣṭhata rājendra karṇabhīmasamāgame
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भीमसेनो ऽथ संक्रुद्धस् तव सैन्यं दुरासदम् नाराचैर् विमलैस् तीक्ष्णैर् दिशः प्राद्रावयद् बली
bhīmaseno 'tha saṃkruddhas tava sainyaṃ durāsadam nārācair vimalais tīkṣṇair diśaḥ prādrāvayad balī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स संनिपातस् तुमुलो भीमरूपो विशां पते आसीद् रौद्रो महाराज कर्णपाण्डवयोर् मृधे ततो मुहूर्ताद् राजेन्द्र पाण्डवः कर्णम् आद्रवत्
sa saṃnipātas tumulo bhīmarūpo viśāṃ pate āsīd raudro mahārāja karṇapāṇḍavayor mṛdhe tato muhūrtād rājendra pāṇḍavaḥ karṇam ādravat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तम् आपतन्तं संप्रेक्ष्य कर्णो वैकर्तनो वृषः आजघानोरसि क्रुद्धो नाराचेन स्तनान्तरे पुनश् चैनम् अमेयात्मा शरवर्षैर् अवाकिरत्
tam āpatantaṃ saṃprekṣya karṇo vaikartano vṛṣaḥ ājaghānorasi kruddho nārācena stanāntare punaś cainam ameyātmā śaravarṣair avākirat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स विद्धः सूतपुत्रेण छादयाम् आस पत्रिभिः विव्याध निशितैः कर्ण नवभिर् नतपर्वभिः
sa viddhaḥ sūtaputreṇa chādayām āsa patribhiḥ vivyādha niśitaiḥ karṇa navabhir nataparvabhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्य कर्णो धनुर्मध्ये द्विधा चिच्छेद पत्रिणा अथ तं छिन्नधन्वानम् अभ्यविध्यत् स्तनान्तरे नाराचेन सुतीक्ष्णेन सर्वावरणभेदिना
tasya karṇo dhanurmadhye dvidhā ciccheda patriṇā atha taṃ chinnadhanvānam abhyavidhyat stanāntare nārācena sutīkṣṇena sarvāvaraṇabhedinā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सो ऽन्यत् कार्मुकम् आदाय सूतपुत्रं वृकोदरः राजन् मर्मसु मर्मज्ञो विद्ध्वा सुनिशितैः शरैः ननाद बलवन् नादं कम्पयन्न् इव रोदसी
so 'nyat kārmukam ādāya sūtaputraṃ vṛkodaraḥ rājan marmasu marmajño viddhvā suniśitaiḥ śaraiḥ nanāda balavan nādaṃ kampayann iva rodasī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तं कर्णः पञ्चविंशत्या नाराचानां समार्दयत् मदोत्कटं वने दृप्तम् उल्काभिर् इव कुञ्जरम्
taṃ karṇaḥ pañcaviṃśatyā nārācānāṃ samārdayat madotkaṭaṃ vane dṛptam ulkābhir iva kuñjaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः सायकभिन्नाङ्गः पाण्डवः क्रोधमूर्च्छितः संरम्भामर्षताम्राक्षः सूतपुत्रवधेच्छया
tataḥ sāyakabhinnāṅgaḥ pāṇḍavaḥ krodhamūrcchitaḥ saṃrambhāmarṣatāmrākṣaḥ sūtaputravadhecchayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स कार्मुके महावेगं भारसाधनम् उत्तमम् गिरीणाम् अपि भेत्तारं सायकं समयोजयत्
sa kārmuke mahāvegaṃ bhārasādhanam uttamam girīṇām api bhettāraṃ sāyakaṃ samayojayat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विकृष्य बलवच् चापम् आ कर्णाद् अतिमारुतिः तं मुमोच महेष्वासः क्रुद्धः कर्णजिघांसया
vikṛṣya balavac cāpam ā karṇād atimārutiḥ taṃ mumoca maheṣvāsaḥ kruddhaḥ karṇajighāṃsayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स विसृष्टो बलवता बाणो वज्राशनिस्वनः अदारयद् रणे कर्णं वज्रवेग इवाचलम्
sa visṛṣṭo balavatā bāṇo vajrāśanisvanaḥ adārayad raṇe karṇaṃ vajravega ivācalam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स भीमसेनाभिहतो सूतपुत्रः कुरूद्वह निषसाद रथोपस्थे विसंज्ञः पृतनापतिः
sa bhīmasenābhihato sūtaputraḥ kurūdvaha niṣasāda rathopasthe visaṃjñaḥ pṛtanāpatiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततो मद्राधिपो दृष्ट्वा विसंज्ञं सूतनन्दनम् अपोवाह रथेनाजौ कर्णम् आहवशोभिनम्
tato madrādhipo dṛṣṭvā visaṃjñaṃ sūtanandanam apovāha rathenājau karṇam āhavaśobhinam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः पराजिते कर्णे धार्तराष्ट्रीं महाचमूम् व्यद्रावयद् भीमसेनो यथेन्द्रो दानवीं चमूम्
tataḥ parājite karṇe dhārtarāṣṭrīṃ mahācamūm vyadrāvayad bhīmaseno yathendro dānavīṃ camūm
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.