Library·Mahābhārata (critical edition)·9·9.52
ऋषय ऊचुः प्रजापतेर् उत्तरवेदिर् उच्यते; सनातना राम समन्तपञ्चकम् समीजिरे यत्र पुरा दिवौकसो; वरेण सत्रेण महावरप्रदाः
ṛṣaya ūcuḥ prajāpater uttaravedir ucyate; sanātanā rāma samantapañcakam samījire yatra purā divaukaso; vareṇa satreṇa mahāvarapradāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुरा च राजर्षिवरेण धीमता; बहूनि वर्षाण्य् अमितेन तेजसा प्रकृष्टम् एतत् कुरुणा महात्मना; ततः कुरुक्षेत्रम् इतीह पप्रथे
purā ca rājarṣivareṇa dhīmatā; bahūni varṣāṇy amitena tejasā prakṛṣṭam etat kuruṇā mahātmanā; tataḥ kurukṣetram itīha paprathe
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राम उवाच किमर्थं कुरुणा कृष्टं क्षेत्रम् एतन् महात्मना एतद् इच्छाम्य् अहं श्रोतुं कथ्यमानं तपोधनाः
rāma uvāca kimarthaṃ kuruṇā kṛṣṭaṃ kṣetram etan mahātmanā etad icchāmy ahaṃ śrotuṃ kathyamānaṃ tapodhanāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ऋषय ऊचुः पुरा किल कुरुं राम कृषन्तं सततोत्थितम् अभ्येत्य शक्रस् त्रिदिवात् पर्यपृच्छत कारणम्
ṛṣaya ūcuḥ purā kila kuruṃ rāma kṛṣantaṃ satatotthitam abhyetya śakras tridivāt paryapṛcchata kāraṇam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
किम् इदं वर्तते राजन् प्रयत्नेन परेण च राजर्षे किम् अभिप्रेतं येनेयं कृष्यते क्षितिः
kim idaṃ vartate rājan prayatnena pareṇa ca rājarṣe kim abhipretaṃ yeneyaṃ kṛṣyate kṣitiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कुरुर् उवाच इह ये पुरुषाः क्षेत्रे मरिष्यन्ति शतक्रतो ते गमिष्यन्ति सुकृतांल् लोकान् पापविवर्जितान्
kurur uvāca iha ye puruṣāḥ kṣetre mariṣyanti śatakrato te gamiṣyanti sukṛtāṃl lokān pāpavivarjitān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अवहस्य ततः शक्रो जगाम त्रिदिवं प्रभुः राजर्षिर् अप्य् अनिर्विण्णः कर्षत्य् एव वसुंधराम्
avahasya tataḥ śakro jagāma tridivaṃ prabhuḥ rājarṣir apy anirviṇṇaḥ karṣaty eva vasuṃdharām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आगम्यागम्य चैवैनं भूयो भूयो ऽवहस्य च शतक्रतुर् अनिर्विण्णं पृष्ट्वा पृष्ट्वा जगाम ह
āgamyāgamya caivainaṃ bhūyo bhūyo 'vahasya ca śatakratur anirviṇṇaṃ pṛṣṭvā pṛṣṭvā jagāma ha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदा तु तपसोग्रेण चकर्ष वसुधां नृपः ततः शक्रो ऽब्रवीद् देवान् राजर्षेर् यच् चिकीर्षितम्
yadā tu tapasogreṇa cakarṣa vasudhāṃ nṛpaḥ tataḥ śakro 'bravīd devān rājarṣer yac cikīrṣitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तच् छ्रुत्वा चाब्रुवन् देवाः सहस्राक्षम् इदं वचः वरेण च्छन्द्यतां शक्र राजर्षिर् यदि शक्यते
tac chrutvā cābruvan devāḥ sahasrākṣam idaṃ vacaḥ vareṇa cchandyatāṃ śakra rājarṣir yadi śakyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदि ह्य् अत्र प्रमीता वै स्वर्गं गच्छन्ति मानवाः अस्मान् अनिष्ट्वा क्रतुभिर् भागो नो न भविष्यति
yadi hy atra pramītā vai svargaṃ gacchanti mānavāḥ asmān aniṣṭvā kratubhir bhāgo no na bhaviṣyati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आगम्य च ततः शक्रस् तदा राजर्षिम् अब्रवीत् अलं खेदेन भवतः क्रियतां वचनं मम
āgamya ca tataḥ śakras tadā rājarṣim abravīt alaṃ khedena bhavataḥ kriyatāṃ vacanaṃ mama
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मानवा ये निराहारा देहं त्यक्ष्यन्त्य् अतन्द्रिताः युधि वा निहताः सम्यग् अपि तिर्यग्गता नृप
mānavā ye nirāhārā dehaṃ tyakṣyanty atandritāḥ yudhi vā nihatāḥ samyag api tiryaggatā nṛpa
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ते स्वर्गभाजो राजेन्द्र भवन्त्व् इति महामते तथास्त्व् इति ततो राजा कुरुः शक्रम् उवाच ह
te svargabhājo rājendra bhavantv iti mahāmate tathāstv iti tato rājā kuruḥ śakram uvāca ha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततस् तम् अभ्यनुज्ञाप्य प्रहृष्टेनान्तरात्मना जगाम त्रिदिवं भूयः क्षिप्रं बलनिषूदनः
tatas tam abhyanujñāpya prahṛṣṭenāntarātmanā jagāma tridivaṃ bhūyaḥ kṣipraṃ balaniṣūdanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवम् एतद् यदुश्रेष्ठ कृष्टं राजर्षिणा पुरा शक्रेण चाप्य् अनुज्ञातं पुण्यं प्राणान् विमुञ्चताम्
evam etad yaduśreṣṭha kṛṣṭaṃ rājarṣiṇā purā śakreṇa cāpy anujñātaṃ puṇyaṃ prāṇān vimuñcatām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अपि चात्र स्वयं शक्रो जगौ गाथां सुराधिपः कुरुक्षेत्रे निबद्धां वै तां शृणुष्व हलायुध
api cātra svayaṃ śakro jagau gāthāṃ surādhipaḥ kurukṣetre nibaddhāṃ vai tāṃ śṛṇuṣva halāyudha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पांसवो ऽपि कुरुक्षेत्राद् वायुना समुदीरिताः अपि दुष्कृतकर्माणं नयन्ति परमां गतिम्
pāṃsavo 'pi kurukṣetrād vāyunā samudīritāḥ api duṣkṛtakarmāṇaṃ nayanti paramāṃ gatim
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुरर्षभा ब्राह्मणसत्तमाश् च; तथा नृगाद्या नरदेवमुख्याः इष्ट्वा महार्हैः क्रतुभिर् नृसिंह; संन्यस्य देहान् सुगतिं प्रपन्नाः
surarṣabhā brāhmaṇasattamāś ca; tathā nṛgādyā naradevamukhyāḥ iṣṭvā mahārhaiḥ kratubhir nṛsiṃha; saṃnyasya dehān sugatiṃ prapannāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तरन्तुकारन्तुकयोर् यद् अन्तरं; रामह्रदानां च मचक्रुकस्य एतत् कुरुक्षेत्रसमन्तपञ्चकं; प्रजापतेर् उत्तरवेदिर् उच्यते
tarantukārantukayor yad antaraṃ; rāmahradānāṃ ca macakrukasya etat kurukṣetrasamantapañcakaṃ; prajāpater uttaravedir ucyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शिवं महत् पुण्यम् इदं दिवौकसां; सुसंमतं स्वर्गगुणैः समन्वितम् अतश् च सर्वे ऽपि वसुंधराधिपा; हता गमिष्यन्ति महात्मनां गतिम्
śivaṃ mahat puṇyam idaṃ divaukasāṃ; susaṃmataṃ svargaguṇaiḥ samanvitam ataś ca sarve 'pi vasuṃdharādhipā; hatā gamiṣyanti mahātmanāṃ gatim
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.