Library·Matrkabhedatantra·11

Matrkabhedatantra 11

श्रीचण्डिकोवाच । प्रासादं मण्डपं वापि यदि देव्यै निवेदयेत् । विधानं तस्य माहात्म्यं वद मे परमेश्वर

śrīcaṇḍikovāca / prāsādaṃ maṇḍapaṃ vāpi yadi devyai nivedayet / vidhānaṃ tasya māhātmyaṃ vada me parameśvara

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कूपादिकं महादेव यदि देव्यै निवेदयेत् । विधानं तस्य माहात्म्यं वद मे परमेश्वर

kūpādikaṃ mahādeva yadi devyai nivedayet / vidhānaṃ tasya māhātmyaṃ vada me parameśvara

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रीशङ्कर उवाच । शृणु देवि प्रवक्ष्यामि येन प्रासादम् उत्सृजेत् । तस्यैव पश्चिमे भागे वेदिकां चतुरस्रकाम्

śrīśaṅkara uvāca / śṛṇu devi pravakṣyāmi yena prāsādam utsṛjet / tasyaiva paścime bhāge vedikāṃ caturasrakām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रकुर्याद् बहुयत्नेन वस्त्रेण वेष्टनं चरेत । तदभावे महेशानि तृणेनैनं च वेष्टयेत्

prakuryād bahuyatnena vastreṇa veṣṭanaṃ careta / tadabhāve maheśāni tṛṇenainaṃ ca veṣṭayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुम्भयुग्मं स्थापयित्वा क्षौमवस्त्रेण वेष्टयेत् । युग्मं युग्मं क्षौमवस्त्रं कुम्भयुग्मे नियोजयेत्

kumbhayugmaṃ sthāpayitvā kṣaumavastreṇa veṣṭayet / yugmaṃ yugmaṃ kṣaumavastraṃ kumbhayugme niyojayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ईशकुम्भे यजेद् देवीम् आग्नेयाम् अग्निदैवतम् । चतुःषष्ट्युपचारेण पूजयेद् इष्टदेवताम्

īśakumbhe yajed devīm āgneyām agnidaivatam / catuḥṣaṣṭyupacāreṇa pūjayed iṣṭadevatām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभावे पूजयेद् देवीं तदर्धेन प्रयत्नतः । अथवा परमेशानि यथाशक्त्युपचारतः

abhāve pūjayed devīṃ tadardhena prayatnataḥ / athavā parameśāni yathāśaktyupacārataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूजयेद् बहुयत्नेन ततो होमादिकं चरेत् । आगमोक्तेन विधिना कुर्यात् तत्र कुशण्डिकाम्

pūjayed bahuyatnena tato homādikaṃ caret / āgamoktena vidhinā kuryāt tatra kuśaṇḍikām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रिमध्वक्तेन देवेशि बिल्वपत्रेण होमयेत् । सहस्रं होमयेन् मन्त्री शतन्यूनं न कारयेत्

trimadhvaktena deveśi bilvapatreṇa homayet / sahasraṃ homayen mantrī śatanyūnaṃ na kārayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूर्णाहुतिं ततो दत्त्वा ततो वाक्यं समाचरेत् । अद्येत्यादि समुच्चार्यं सौरमासं समुच्चरेत्

pūrṇāhutiṃ tato dattvā tato vākyaṃ samācaret / adyetyādi samuccāryaṃ sauramāsaṃ samuccaret

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तिथिगोत्रं चामुको ऽहं धर्मार्थकामम् एव वा । प्राप्तये परमेशानि ततो मूलं समुच्चरेत्

tithigotraṃ cāmuko 'haṃ dharmārthakāmam eva vā / prāptaye parameśāni tato mūlaṃ samuccaret

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देवतायै नमः पश्चाद् दक्षिणां दापयेद् गुरौ । कुम्भतोयेन देवेशि स्नापयेद् यजमानकम्

devatāyai namaḥ paścād dakṣiṇāṃ dāpayed gurau / kumbhatoyena deveśi snāpayed yajamānakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुरास् त्व् आदीन् समुच्चार्य शान्तिं कुर्यात् ततो गुरुः । सर्वादौ गुरुदेवस्य वरणं कारयेत् सुधीः

surās tv ādīn samuccārya śāntiṃ kuryāt tato guruḥ / sarvādau gurudevasya varaṇaṃ kārayet sudhīḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुवर्णं चम्पकाकारं कर्णयुग्मे निवेदयेत् । चतुष्कोणयुतं स्वर्णं ग्रीवायां परियोजयेत्

suvarṇaṃ campakākāraṃ karṇayugme nivedayet / catuṣkoṇayutaṃ svarṇaṃ grīvāyāṃ pariyojayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उष्णीषं च ततो दद्यात् कण्ठे मालां नियोजयेत् । ताडयुग्मं ततो बाहौ वलयं मणिबन्धके

uṣṇīṣaṃ ca tato dadyāt kaṇṭhe mālāṃ niyojayet / tāḍayugmaṃ tato bāhau valayaṃ maṇibandhake

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अङ्गुल्याम् अङ्गुरी देया दिव्यवस्त्रं नियोजयेत् । एवं हि वरणं कृत्वा कर्मयोग्यं विचिन्तयेत्

aṅgulyām aṅgurī deyā divyavastraṃ niyojayet / evaṃ hi varaṇaṃ kṛtvā karmayogyaṃ vicintayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गुरुं वा गुरुपुत्रं वा वरयेद् यत्नतः सुधीः । सदस्यं न हि कर्तव्यं तन्त्रधारं न तत्र वै

guruṃ vā guruputraṃ vā varayed yatnataḥ sudhīḥ / sadasyaṃ na hi kartavyaṃ tantradhāraṃ na tatra vai

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्रह्माणं न हि कर्तव्यं केवलं वरयेद् गुरुम् । गुरोर् भृत्यो महेशानि भैरवो नात्र संशयः

brahmāṇaṃ na hi kartavyaṃ kevalaṃ varayed gurum / guror bhṛtyo maheśāni bhairavo nātra saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वीयेन परिधानेन वाससा तोषयेत् स्वयम् । स्वयं होता भवेद् विप्रो गुरोर् आज्ञानुसारतः

svīyena paridhānena vāsasā toṣayet svayam / svayaṃ hotā bhaved vipro guror ājñānusārataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मायाबीजं समुच्चार्य आधारशक्तये नमः । अनेन मनुना देवि वेदिसंस्कारम् आचरेत्

māyābījaṃ samuccārya ādhāraśaktaye namaḥ / anena manunā devi vedisaṃskāram ācaret

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भूरसीत्यादिमन्त्रेण घटयुग्माभिमन्त्रितम् । अस्त्रान्तेनैव मूलेन उष्णीषं परियोजयेत्

bhūrasītyādimantreṇa ghaṭayugmābhimantritam / astrāntenaiva mūlena uṣṇīṣaṃ pariyojayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वेदोक्तं चैव स्मृत्युक्तं मन्त्रं न योजयेत् सुधीः । एवं कूपादिदानेषु कर्तव्यं परमेश्वरि

vedoktaṃ caiva smṛtyuktaṃ mantraṃ na yojayet sudhīḥ / evaṃ kūpādidāneṣu kartavyaṃ parameśvari

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्यत् सर्वं समानं हि प्रासादादिस्थले पुनः । कूपादियोजनं कुर्यात् यष्टिप्रोतनम् आचरेत्

anyat sarvaṃ samānaṃ hi prāsādādisthale punaḥ / kūpādiyojanaṃ kuryāt yaṣṭiprotanam ācaret

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चतुर्हस्तप्रमाणं च मध्यभागे तु प्रोतनम् । मूलमन्त्रं समुच्चार्य ततो वह्निवधूं न्यसेत्

caturhastapramāṇaṃ ca madhyabhāge tu protanam / mūlamantraṃ samuccārya tato vahnivadhūṃ nyaset

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो यष्टिं समुच्चार्य पोतयामि वदेत् सुधीः । तत्र संतरणं धेनुं नैव कुर्याद् विचक्षणः

tato yaṣṭiṃ samuccārya potayāmi vadet sudhīḥ / tatra saṃtaraṇaṃ dhenuṃ naiva kuryād vicakṣaṇaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धेनुसंतरणेनैव फलहानिः प्रजायते । स्वर्णं रूप्यं प्रवालं च दक्षिणां परियोजयेत

dhenusaṃtaraṇenaiva phalahāniḥ prajāyate / svarṇaṃ rūpyaṃ pravālaṃ ca dakṣiṇāṃ pariyojayeta

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्नापयित्वा कुम्भतोयैः शान्तिं कुर्यात् ततो गुरुः

snāpayitvā kumbhatoyaiḥ śāntiṃ kuryāt tato guruḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनेनैव विधानेन कूपाद्युत्सर्गम् आचरेत् । वापीकूपतडागादि ह्य् अनेनोत्सर्गम् आचरेत्

anenaiva vidhānena kūpādyutsargam ācaret / vāpīkūpataḍāgādi hy anenotsargam ācaret

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दीर्घिकां च पुष्करिणीं ह्य् अनेनैव जलाशयम् । उत्सृज्य परया भक्त्या महादेव्यै प्रयत्नतः

dīrghikāṃ ca puṣkariṇīṃ hy anenaiva jalāśayam / utsṛjya parayā bhaktyā mahādevyai prayatnataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुरुषं सप्तमं कान्ते पितृवंशे च मातरि । सप्तमं पुरुषं कान्ते मातृवंशे समं प्रिये

puruṣaṃ saptamaṃ kānte pitṛvaṃśe ca mātari / saptamaṃ puruṣaṃ kānte mātṛvaṃśe samaṃ priye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कैलासे निवसेन् नित्यं देव्या वरप्रसादतः । स्वयं देवस्वरूपश् च जीवन्मुक्तो न संशयः

kailāse nivasen nityaṃ devyā varaprasādataḥ / svayaṃ devasvarūpaś ca jīvanmukto na saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अश्वमेधसहस्रेण वाजपेयशतेन च । यत् फलं लभते देवि तस्माल् लक्षगुणं भवेत्

aśvamedhasahasreṇa vājapeyaśatena ca / yat phalaṃ labhate devi tasmāl lakṣaguṇaṃ bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मेरुतुल्यं सुवर्णं तु ब्राह्मणे वेदपारगे । दत्त्वा यत् फलम् आप्नोति तस्माल् लक्षगुणं भवेत्

merutulyaṃ suvarṇaṃ tu brāhmaṇe vedapārage / dattvā yat phalam āpnoti tasmāl lakṣaguṇaṃ bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूर्णशस्येन देवेशि सप्तद्वीपां वसुंधराम् । प्रदद्याद् बहुयत्नेन ब्राह्मणे वेदपारगे

pūrṇaśasyena deveśi saptadvīpāṃ vasuṃdharām / pradadyād bahuyatnena brāhmaṇe vedapārage

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्माल् लक्षगुणं पुण्यम् अनेन परमेश्वरि

tasmāl lakṣaguṇaṃ puṇyam anena parameśvari

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सदक्षिणं व्रतं सर्वं दानं यद् वेदसंमतम् । तस्माल् लक्षगुणं पुण्यम् अनेन परमेश्वरि

sadakṣiṇaṃ vrataṃ sarvaṃ dānaṃ yad vedasaṃmatam / tasmāl lakṣaguṇaṃ puṇyam anena parameśvari

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रीचण्डिकोवाच । यज्ञसूत्रधारणेन भूपूज्यो नात्र संशयः । इदानीं यज्ञसूत्रस्य विधानं मयि कथ्यताम्

śrīcaṇḍikovāca / yajñasūtradhāraṇena bhūpūjyo nātra saṃśayaḥ / idānīṃ yajñasūtrasya vidhānaṃ mayi kathyatām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रीशंकर उवाच । यज्ञसूत्रस्य यन् मानं तच् छृणुष्व वरानने । ऋग्वेदी धारयेत् सूत्रं नाभेर् ऊर्ध्वं स्तनाद् अधः

śrīśaṃkara uvāca / yajñasūtrasya yan mānaṃ tac chṛṇuṣva varānane / ṛgvedī dhārayet sūtraṃ nābher ūrdhvaṃ stanād adhaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यजुषां सूत्रमानं हि आश्चर्यं शैलजे परम् । बाहुमूलप्रमाणेन यज्ञसूत्रं द्विजातिभिः । धारणीयं प्रयत्नेन नान्यद् दैर्घ्यं कदाचन

yajuṣāṃ sūtramānaṃ hi āścaryaṃ śailaje param / bāhumūlapramāṇena yajñasūtraṃ dvijātibhiḥ / dhāraṇīyaṃ prayatnena nānyad dairghyaṃ kadācana

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सामगस्य यज्ञसूत्रं त्रिविधं वरवर्णिनि । ब्रह्मरन्ध्रान् नाभिदेशपर्यन्तं यज्ञसूत्रकम्

sāmagasya yajñasūtraṃ trividhaṃ varavarṇini / brahmarandhrān nābhideśaparyantaṃ yajñasūtrakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथवापि च ग्रीवायाम् आरोप्य नाभिं संस्पृशेत् । तस्मात् पृष्ठान् मेरुदण्डपर्यन्तं यज्ञसूत्रकम्

athavāpi ca grīvāyām āropya nābhiṃ saṃspṛśet / tasmāt pṛṣṭhān merudaṇḍaparyantaṃ yajñasūtrakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथवा परमेशानि प्रकारान्तरकं शृणु । ग्रीवाया दक्षिणाङ्गुष्ठपर्यन्तं यज्ञसूत्रकम्

athavā parameśāni prakārāntarakaṃ śṛṇu / grīvāyā dakṣiṇāṅguṣṭhaparyantaṃ yajñasūtrakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथवा धारयेत् सूत्रं यत्नेन यजुषां मतम् । अथवा धारयेत् सूत्रं सामगस्य प्रमाणतः

athavā dhārayet sūtraṃ yatnena yajuṣāṃ matam / athavā dhārayet sūtraṃ sāmagasya pramāṇataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथर्वी धारयेद् यज्ञसूत्रं परममोहनम् । आज्ञाचक्रान् नाभिदेशपर्यन्तं यज्ञसूत्रकम्

atharvī dhārayed yajñasūtraṃ paramamohanam / ājñācakrān nābhideśaparyantaṃ yajñasūtrakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतत् संकेतम् अज्ञात्वा यः कुर्यात् सूत्रधारणम् । स चण्डालसमो देवि यदि व्याससमो भवेत्

etat saṃketam ajñātvā yaḥ kuryāt sūtradhāraṇam / sa caṇḍālasamo devi yadi vyāsasamo bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.