यदि शून्यम् इदं सर्वम् उदयो नास्ति न व्ययः । चतुर्णाम् आर्यसत्यानाम् अभावस् ते प्रसज्यते
yadi śūnyam idaṃ sarvam udayo nāsti na vyayaḥ / caturṇām āryasatyānām abhāvas te prasajyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
Nagarjuna: Mulam 24
परिज्ञा च प्रहाणं च भावना साक्षिकर्म च । चतुर्णाम् आर्यसत्यानाम् अभावान् नोपपद्यते
parijñā ca prahāṇaṃ ca bhāvanā sākṣikarma ca / caturṇām āryasatyānām abhāvān nopapadyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तदभावान् न विद्यन्ते चत्वार्य् आर्यफलानि च । फलाभावे फलस्था नो न सन्ति प्रतिपन्नकाः
tadabhāvān na vidyante catvāry āryaphalāni ca / phalābhāve phalasthā no na santi pratipannakāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संघो नास्ति न चेत् सन्ति ते ऽष्टौ पुरुषपुद्गलाः । अभावाच् चार्यसत्यानां सद्धर्मो ऽपि न विद्यते
saṃgho nāsti na cet santi te 'ṣṭau puruṣapudgalāḥ / abhāvāc cāryasatyānāṃ saddharmo 'pi na vidyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धर्मे चासति संघे च कथं बुद्धो भविष्यति । एवं त्रीण्य् अपि रत्नानि ब्रुवाणः प्रतिबाधसे
dharme cāsati saṃghe ca kathaṃ buddho bhaviṣyati / evaṃ trīṇy api ratnāni bruvāṇaḥ pratibādhase
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शून्यतां फलसद्भावम् अधर्मं धर्मम् एव च । सर्वसंव्यवहारांश् च लौकिकान् प्रतिबाधसे
śūnyatāṃ phalasadbhāvam adharmaṃ dharmam eva ca / sarvasaṃvyavahārāṃś ca laukikān pratibādhase
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अत्र ब्रूमः शून्यतायां न त्वं वेत्सि प्रयोजनम् । शून्यतां शून्यतार्थं च तत एवं विहन्यसे
atra brūmaḥ śūnyatāyāṃ na tvaṃ vetsi prayojanam / śūnyatāṃ śūnyatārthaṃ ca tata evaṃ vihanyase
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्वे सत्ये समुपाश्रित्य बुद्धानां धर्मदेशना । लोकसंवृतिसत्यं च सत्यं च परमार्थतः
dve satye samupāśritya buddhānāṃ dharmadeśanā / lokasaṃvṛtisatyaṃ ca satyaṃ ca paramārthataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ये ऽनयोर् न विजानन्ति विभागं सत्ययोर् द्वयोः । ते तत्त्वं न विजानन्ति गम्भीरं बुद्धशासने
ye 'nayor na vijānanti vibhāgaṃ satyayor dvayoḥ / te tattvaṃ na vijānanti gambhīraṃ buddhaśāsane
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
व्यवहारम् अनाश्रित्य परमार्थो न देश्यते । परमार्थम् अनागम्य निर्वाणं नाधिगम्यते
vyavahāram anāśritya paramārtho na deśyate / paramārtham anāgamya nirvāṇaṃ nādhigamyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विनाशयति दुर्दृष्ता शून्यता मन्दमेधसम् । सर्पो यथा दुर्गृहीतो विद्या वा दुष्प्रसाधिता
vināśayati durdṛṣtā śūnyatā mandamedhasam / sarpo yathā durgṛhīto vidyā vā duṣprasādhitā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अतश् च प्रत्युदावृत्तं चित्तं देशयितुं मुनेः । धर्मं मत्वास्य धर्मस्य मन्दैर् दुरवगाहताम्
ataś ca pratyudāvṛttaṃ cittaṃ deśayituṃ muneḥ / dharmaṃ matvāsya dharmasya mandair duravagāhatām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शून्यतायाम् अधिलयं यं पुनः कुरुते भवान् । दोषप्रसङ्गो नास्माकं स शून्ये नोपपद्यते
śūnyatāyām adhilayaṃ yaṃ punaḥ kurute bhavān / doṣaprasaṅgo nāsmākaṃ sa śūnye nopapadyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वं च युज्यते तस्य शून्यता यस्य युज्यते । सर्वं न युज्यते तस्य शून्यं यस्य न युज्यते
sarvaṃ ca yujyate tasya śūnyatā yasya yujyate / sarvaṃ na yujyate tasya śūnyaṃ yasya na yujyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स त्वं दोषान् आत्मनीयान् अस्मासु परिपातयन् । अश्वम् एवाभिरूढः सन्न् अश्वम् एवासि विस्मृतः
sa tvaṃ doṣān ātmanīyān asmāsu paripātayan / aśvam evābhirūḍhaḥ sann aśvam evāsi vismṛtaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वभावाद् यदि भावानां सद्भावम् अनुपश्यसि । अहेतुप्रत्ययान् भावांस् त्वम् एवं सति पश्यसि
svabhāvād yadi bhāvānāṃ sadbhāvam anupaśyasi / ahetupratyayān bhāvāṃs tvam evaṃ sati paśyasi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कार्यं च कारणं चैव कर्तारं करणं क्रियाम् । उत्पादं च निरोधं च फलं च प्रतिबाधसे
kāryaṃ ca kāraṇaṃ caiva kartāraṃ karaṇaṃ kriyām / utpādaṃ ca nirodhaṃ ca phalaṃ ca pratibādhase
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यः प्रतीत्यसमुत्पादः शून्यतां तां प्रचक्ष्महे । सा प्रज्ञप्तिर् उपादाय प्रतिपत् सैव मध्यमा
yaḥ pratītyasamutpādaḥ śūnyatāṃ tāṃ pracakṣmahe / sā prajñaptir upādāya pratipat saiva madhyamā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अप्रतीत्य समुत्पन्नो धर्मः कश्चिन् न विद्यते । यस्मात् तस्माद् अशून्यो हि धर्मः कश्चिन् न विद्यते
apratītya samutpanno dharmaḥ kaścin na vidyate / yasmāt tasmād aśūnyo hi dharmaḥ kaścin na vidyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यद्य् अशून्यम् इदं सर्वम् उदयो नास्ति न व्ययः । चतुर्णाम् आर्यसत्यानाम् अभावस् ते प्रसज्यते
yady aśūnyam idaṃ sarvam udayo nāsti na vyayaḥ / caturṇām āryasatyānām abhāvas te prasajyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अप्रतीत्य समुत्पन्नं कुतो दुःखं भविष्यति । अनित्यम् उक्तं दुःखं हि तत् स्वाभाव्ये न विद्यते
apratītya samutpannaṃ kuto duḥkhaṃ bhaviṣyati / anityam uktaṃ duḥkhaṃ hi tat svābhāvye na vidyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वभावतो विद्यमानं किं पुनः समुदेष्यते । तस्मात् समुदयो नास्ति शून्यतां प्रतिबाधतः
svabhāvato vidyamānaṃ kiṃ punaḥ samudeṣyate / tasmāt samudayo nāsti śūnyatāṃ pratibādhataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न निरोधः स्वभावेन सतो दुःखस्य विद्यते । स्वभावपर्यवस्थानान् निरोधं प्रतिबाधसे
na nirodhaḥ svabhāvena sato duḥkhasya vidyate / svabhāvaparyavasthānān nirodhaṃ pratibādhase
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वाभाव्ये सति मार्गस्य भावना नोपपद्यते । अथासौ भाव्यते मार्गः स्वाभाव्यं ते न विद्यते
svābhāvye sati mārgasya bhāvanā nopapadyate / athāsau bhāvyate mārgaḥ svābhāvyaṃ te na vidyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदा दुःखं समुदयो निरोधश् च न विद्यते । मार्गो दुःखनिरोधत्वात् कतमः प्रापयिष्यति
yadā duḥkhaṃ samudayo nirodhaś ca na vidyate / mārgo duḥkhanirodhatvāt katamaḥ prāpayiṣyati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वभावेनापरिज्ञानं यदि तस्य पुनः कथम् । परिज्ञानं ननु किल स्वभावः समवस्थितः
svabhāvenāparijñānaṃ yadi tasya punaḥ katham / parijñānaṃ nanu kila svabhāvaḥ samavasthitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रहाणसाक्षात्करणे भावना चैवम् एव ते । परिज्ञावन् न युज्यन्ते चत्वार्य् अपि फलानि च
prahāṇasākṣātkaraṇe bhāvanā caivam eva te / parijñāvan na yujyante catvāry api phalāni ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वभावेनानधिगतं यत् फलं तत् पुनः कथम् । शक्यं समधिगन्तुं स्यात् स्वभावं परिगृह्णतः
svabhāvenānadhigataṃ yat phalaṃ tat punaḥ katham / śakyaṃ samadhigantuṃ syāt svabhāvaṃ parigṛhṇataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
फलाभावे फलस्था नो न सन्ति प्रतिपन्नकाः । संघो नास्ति न चेत् सन्ति ते ऽष्टौ पुरुषपुद्गलाः
phalābhāve phalasthā no na santi pratipannakāḥ / saṃgho nāsti na cet santi te 'ṣṭau puruṣapudgalāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अभावाच् चार्यसत्यानां सद्धर्मो ऽपि न विद्यते । धर्मे चासति संघे च कथं बुद्धो भविष्यति
abhāvāc cāryasatyānāṃ saddharmo 'pi na vidyate / dharme cāsati saṃghe ca kathaṃ buddho bhaviṣyati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अप्रतीत्यापि बोधिं च तव बुद्धः प्रसज्यते । अप्रतीत्यापि बुद्धं च तव बोधिः प्रसज्यते
apratītyāpi bodhiṃ ca tava buddhaḥ prasajyate / apratītyāpi buddhaṃ ca tava bodhiḥ prasajyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यश् चाबुद्धः स्वभावेन स बोधाय घटन्न् अपि । न बोधिसत्त्वचर्यायां बोधिं ते ऽधिगमिष्यति
yaś cābuddhaḥ svabhāvena sa bodhāya ghaṭann api / na bodhisattvacaryāyāṃ bodhiṃ te 'dhigamiṣyati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न च धर्मम् अधर्मं वा कश्चिज् जातु करिष्यति । किम् अषून्यस्य कर्तव्यं स्वभावः क्रियते न हि
na ca dharmam adharmaṃ vā kaścij jātu kariṣyati / kim aṣūnyasya kartavyaṃ svabhāvaḥ kriyate na hi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विना धर्मम् अधर्मं च फलं हि तव विद्यते । धर्माधर्मनिमित्तं च फलं तव न विद्यते
vinā dharmam adharmaṃ ca phalaṃ hi tava vidyate / dharmādharmanimittaṃ ca phalaṃ tava na vidyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धर्माधर्मनिमित्तं वा यदि ते विद्यते फलम् । धर्माधर्मसमुत्पन्नम् अशून्यं ते कथं फलम्
dharmādharmanimittaṃ vā yadi te vidyate phalam / dharmādharmasamutpannam aśūnyaṃ te kathaṃ phalam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वसंव्य्वहारांश् च लौकिकान् प्रतिबाधसे । यत् प्रतीत्यसमुत्पादशून्यतां प्रतिबाधसे
sarvasaṃvyvahārāṃś ca laukikān pratibādhase / yat pratītyasamutpādaśūnyatāṃ pratibādhase
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न कर्तव्यं भवेत् किंचिद् अनारब्धा भवेत् क्रिया । कारकः स्याद् अकुर्वाणः शून्यतां प्रतिबाधतः
na kartavyaṃ bhavet kiṃcid anārabdhā bhavet kriyā / kārakaḥ syād akurvāṇaḥ śūnyatāṃ pratibādhataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अजातम् अनिरुद्धं च कूटश्थं च भविष्यति । विचित्राभिर् अवस्थाभिः स्वभावे रहितं जगत्
ajātam aniruddhaṃ ca kūṭaśthaṃ ca bhaviṣyati / vicitrābhir avasthābhiḥ svabhāve rahitaṃ jagat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
असंप्राप्तस्य च प्राप्तिर् दुःखपर्यन्तकर्म च । सर्वक्लेशप्रहाणं च यद्य् अशून्यं न विद्यते
asaṃprāptasya ca prāptir duḥkhaparyantakarma ca / sarvakleśaprahāṇaṃ ca yady aśūnyaṃ na vidyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यः प्रतीत्यसमुत्पादं पश्यतीदं स पश्यति । दुःखं समुदयं चैव निरोधं मार्गम् एव च
yaḥ pratītyasamutpādaṃ paśyatīdaṃ sa paśyati / duḥkhaṃ samudayaṃ caiva nirodhaṃ mārgam eva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.