Library·Maitrāyaṇī Saṃhitā·3·3.3·3.3.3

Maitrāyaṇī Saṃhitā 3.3.3

MS 3.3.3

पञ्चचितिकः कार्यः पाङ्क्तो यज्ञः पाङ्क्ताः पशवस् तस्मात् पञ्चचितिकः पञ्च चितयः पञ्च पुरीषाणि तद् विराजं संपद्यते तद् यद् विराजं संपद्यते तद् अग्नेः स्तोत्रं कार्यं यत् पञ्चचितिकः स्याद् इयाद् विराजो यद् दशचितिक इयाद् यज्ञाच् च पशुभ्यश् च यत् पञ्चचितिकस् तेन यज्ञाच् च पशुभ्यश् च नैत्य् अथ यत् पञ्च चितयः पञ्च पुरीषाणि तेन विराजो नैति तद् उभाभ्यां वावास्मा एतद् वर्णाभ्यां पशून् अवरुन्द्धे यद् एषां पाङ्क्तं यच् च वैराजं द्व्यक्षरं लोम द्व्यक्षरा त्वग् द्व्यक्षरं मांसं द्व्यक्षरम् अस्थि द्व्यक्षरो मज्जा तद् दश दशाक्षरा विराड् वैराजाः पशवः पशून् एवावरुन्द्धे पञ्चचितिकः कार्य इमे वै लोकास् तिस्रश् चितयो यजमानो द्वे यजमानं वा एतद् एषु लोकेषु प्रतिष्ठापयाम् अकः का प्रथमा चितिः किं पुरीषम् इत्य् आहुर् इयं वाव प्रथमा चितिर् ओषधयः पुरीषं का द्वितीया चितिः किं पुरीषम् इत्य् आहुर् अन्तरिक्षं वाव द्वितीया चितिर् वयांसि पुरीषं का तृतीया चितिः किं पुरीषम् इत्य् आहुर् असौ वाव तृतीया चितिर् नक्षत्राणि पुरीषं का चतुर्थी चितिः किं पुरीषम् इत्य् आहुर् यज्ञो वाव चतुर्थी चितिर् दक्षिणा पुरीषं का पञ्चमी चितिः किं पुरीषम् इत्य् आहुर् यजमानो वाव पञ्चमी चितिः प्रजा पुरीषम् एतावद् वा अस्ति यावद् एवास्ति तत् स्पृणोति तद् अवरुन्द्धे ऽथैता ऋतव्याः संवत्सरो वा अग्निर् वैश्वानर एषा वा अग्नेः प्रिया तनूर् यद् वैश्वानरस् तस्य वा अहोरात्राण्य् एवेष्टका उपधीयन्ते द्वेद्वे उपदधाति प्रतिष्ठित्यय् अवकाम् उपास्य सादयति शान्त्या अनिर्दाहाय चतस्रो मध्यमायां चित्याम् उपदधात्य् अप्रतिष्ठितम् इव ह्य् अन्तरिक्षं प्रतिष्ठित्यै द्वादशोपदधाति द्वादश मासाः संवत्सरः संवत्सरो वा अग्निर् वैश्वानर एषा वा अग्नेः प्रिया तनूर् यद् वैश्वानरः प्रियायां वा एतत् तन्वाम् अग्निश् चीयते सतनूर् अर्को निधीयते ऽग्नेर् अन्तःश्लेषो ऽसीत्य् एतस्य ह त्व् एवाग्निः संश्लिष्टो यस्यैता उपधीयन्ते संश्लिष्टो वा एतस्याग्निर् यस्यैता उपधीयन्ते कल्पेतां द्यावापृथिवी इति कल्पते ह वा अस्मा अग्निं चिक्यानाय प्र समानानां ज्यैष्ठ्यम् आप्नोति य एवं वेद सं वा एतद् अग्निम् इन्द्धे यच् चिनोति तं दीपयत्य् एव ऋतव्याभिः

pañcacitikaḥ kāryaḥ pāṅkto yajñaḥ pāṅktāḥ paśavas tasmāt pañcacitikaḥ pañca citayaḥ pañca purīṣāṇi tad virājaṃ saṃpadyate tad yad virājaṃ saṃpadyate tad agneḥ stotraṃ kāryaṃ yat pañcacitikaḥ syād iyād virājo yad daśacitika iyād yajñāc ca paśubhyaś ca yat pañcacitikas tena yajñāc ca paśubhyaś ca naity atha yat pañca citayaḥ pañca purīṣāṇi tena virājo naiti tad ubhābhyāṃ vāvāsmā etad varṇābhyāṃ paśūn avarunddhe yad eṣāṃ pāṅktaṃ yac ca vairājaṃ dvyakṣaraṃ loma dvyakṣarā tvag dvyakṣaraṃ māṃsaṃ dvyakṣaram asthi dvyakṣaro majjā tad daśa daśākṣarā virāḍ vairājāḥ paśavaḥ paśūn evāvarunddhe pañcacitikaḥ kārya ime vai lokās tisraś citayo yajamāno dve yajamānaṃ vā etad eṣu lokeṣu pratiṣṭhāpayām akaḥ kā prathamā citiḥ kiṃ purīṣam ity āhur iyaṃ vāva prathamā citir oṣadhayaḥ purīṣaṃ kā dvitīyā citiḥ kiṃ purīṣam ity āhur antarikṣaṃ vāva dvitīyā citir vayāṃsi purīṣaṃ kā tṛtīyā citiḥ kiṃ purīṣam ity āhur asau vāva tṛtīyā citir nakṣatrāṇi purīṣaṃ kā caturthī citiḥ kiṃ purīṣam ity āhur yajño vāva caturthī citir dakṣiṇā purīṣaṃ kā pañcamī citiḥ kiṃ purīṣam ity āhur yajamāno vāva pañcamī citiḥ prajā purīṣam etāvad vā asti yāvad evāsti tat spṛṇoti tad avarunddhe 'thaitā ṛtavyāḥ saṃvatsaro vā agnir vaiśvānara eṣā vā agneḥ priyā tanūr yad vaiśvānaras tasya vā ahorātrāṇy eveṣṭakā upadhīyante dvedve upadadhāti pratiṣṭhityay avakām upāsya sādayati śāntyā anirdāhāya catasro madhyamāyāṃ cityām upadadhāty apratiṣṭhitam iva hy antarikṣaṃ pratiṣṭhityai dvādaśopadadhāti dvādaśa māsāḥ saṃvatsaraḥ saṃvatsaro vā agnir vaiśvānara eṣā vā agneḥ priyā tanūr yad vaiśvānaraḥ priyāyāṃ vā etat tanvām agniś cīyate satanūr arko nidhīyate 'gner antaḥśleṣo 'sīty etasya ha tv evāgniḥ saṃśliṣṭo yasyaitā upadhīyante saṃśliṣṭo vā etasyāgnir yasyaitā upadhīyante kalpetāṃ dyāvāpṛthivī iti kalpate ha vā asmā agniṃ cikyānāya pra samānānāṃ jyaiṣṭhyam āpnoti ya evaṃ veda saṃ vā etad agnim inddhe yac cinoti taṃ dīpayaty eva ṛtavyābhiḥ

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/MS/3.3.3

Cite as: Maitrāyaṇī Saṃhitā 3.3.3, in HREEM (hreem.cc/library/MS/3.3.3), after GRETIL, Maitrayani-Samhita Based on Schroeder, Leopold von: Maitrāyaṇī Saṃhitā.

Edition, numbering and licence

GRETIL 1_veda/1_sam/maitrs_pu.htm — Maitrayani-Samhita Based on Schroeder, Leopold von: Maitrāyaṇī Saṃhitā. Die Saṃhitā der Maitrāyaṇīya-Śākhā. Leipzig : 1881-1886 Repr. Wiesbaden : 1970-1972 Input by Thesaurus Indogermanischer Text- und Sprachmaterialien (TITUS) [GRETIL-Version vom 01.12.2016]

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text