अजयत् : फ़्न् चोर्रिगेन्द। एद्।: अयजत्। या द्विरूपा सा वार्त्रघ्नी यत् तया क्रीणीयाज् जायुकम् अस्य राष्ट्रं स्याद् अथ यस्य तादृश्य् अनुस्तरणी भवति ताजग् एषाम् अपरः प्रमीयते या रोहिणी कृष्णाक्षी कृष्णवाला कृष्णशफा सा पितृदेवत्या यत् तया क्रीणीयात् प्रमायुको यजमानः स्याद् अथ यस्य तादृश्य् अनुस्तरणी भवत्य् ऋतुमद् एषाम् अपरः प्रमीयते यारुणा बभ्रुलोम्नी श्वेतोपकाशा शुच्यदक्षी तत् सोमक्रयण्या रूपं स्वेनैव रूपेण क्रीयते काणा स्याद् अखर्वा श्रोणा सप्तशफा तथा सर्वया क्रीयत एकहायन्याक्रय्या वाग् वै सोमक्रयणी तस्मात् प्रजाः संवत्सरे वाचं वदन्त्य् अप्सु क्रय्य ओषधयो वै सोम आपा ओषधीनां रसस् तथा स रसः क्रियते क्रये वा अहं सोमस्य तृतीयं सवनम् अवरुन्धे वेदेति ह स्माहारुण औपवेशिः पशवो वै तृतीयं सवनं पशूनां चर्म यच् चर्मणि निवपति तेनैव तृतीयं सवनम् अवरुन्द्धे रोहिते निवपति तस्मात् पशूनां रोहितरूपम् आनडुहे निवपत्य् अनड्वान् वै सर्वाणि वयांसि पशूनां सर्वान्य् एव वयांसि पशूनाम् आप्त्वावरुन्द्धे ऽथो बह्व् एव यज्ञस्यावरुन्द्धे सोमं विचिन्वन्ति पापवसीयस्य व्यावृत्त्यय् अथो देवेभ्य एवैनं शुन्धन्ति नाध्वर्युः सोमं विचिनुयान् न यजमानो न यजमानस्य पुरुषा नोपद्रष्टारो विचीयमानस्य स्युर् यद् उपद्रष्टारो विचीयमानस्य स्युः क्षुधं प्रजा नीयुर् अवर्तिर् यजमानं गृह्णीयात् क्षोधुको ऽध्वर्युः स्यात् ॥ विचिन्वन्ति : फ़्न् एमेन्देद्। एद्।: विचिन्वन्ति शुन्ध सोमम् आपन्नं निरस्य ॥ इति ब्रूयाद् ग्रसितं वा एतत् सोमस्य यद् आपन्नं ग्रसितम् एते सोमस्य निष्खिदन्ति ये सोमं विचिन्वन्ति तस्मात् सोमविक्रयिणो बहु क्रीणन्तो बहु विन्दमानाः क्षोधुका ग्रसितं ह्य् एते सोमस्य निष्खिदन्त्य् आस्माको ऽसीत्य् अभित्सार एवास्यैष शुक्रस् ते ग्रहा इति शुक्रम् एवास्य गृह्णात्य् अभि त्यं देवं सवितारम् इति सवितृप्रसूत एव गृह्णात्य् अतिछन्दसा गृह्णाति सर्वाणि वै छन्दांस्य् अतिछन्दाः सर्वैर् एवैनं छन्दोभिर् गृह्णाति वर्ष्म वा एषा छन्दसां वर्ष्मैनं समानानां गमयति पञ्चभिर् गृह्णाति पाङ्क्तो यज्ञो यावान् एव यज्ञस् तम् आलब्धैकैकाम् उत्सर्जं मिमीते ऽयातयाम्न्यायातयाम्न्यैव मिमीत एतावती वा आसाम् एकैकस्या वीर्यम् आप्यते तस्माद् इमाः कामं प्रसारयति कामं प्रत्यञ्चति दश कृत्वो मिमीते दशाक्षरा विराड् विराजम् एवाप्नोत्य् अथो वैराजाः पशवः पशून् एवावरुन्द्धे द्विर् गृह्णाति द्वे हि सवने यावान् वै सोमो गृहीतः स यजमानस्य यम् अभ्यूहति स सदस्यानां प्रजाभ्यस् त्वेत्य् अभ्य्·हति गोत्राद्गोत्राद् धि प्रसर्पन्त्य् ओषधयो वै सोमो ऽपरिमितं जीवनं यत् परिमितं गृह्णीयात् परिमितं जीवनं स्याद् अथ यद् अभ्यूहत्य् अपरिमितस्यावरुद्ध्यै यजमानो वै प्रजापतिः प्रजा अंशवो यत् सोमम् उपनह्यति प्रजानां वा एतत् प्राणम् उपनह्यति यद् आह प्रजास् त्वानुप्राणन्त्व् इति प्राणम् आसु दाधार क्षौमम् उपनह्यत्य् औषधं वै क्षौमम् ओषधयः सोमस्य योनिः स्व एवैनं योनौ दधाति यज्ञो यद् अग्रे देवानाम् अगछत् तं रक्षांस्य् अजिघांसन् स देवता व्यवासर्पत् सर्वदेवत्यं वै वासो यत् क्षौमम् उपनह्यति सर्वाभिर् वा एतद् देवताभिर् यज्ञाद् रक्षांस्य् अपहन्त्य् अथो सर्वाभिर् एव देवताभिर् यज्ञं समर्धयति
ajayat : FN Corrigenda. Ed.: ayajat. yā dvirūpā sā vārtraghnī yat tayā krīṇīyāj jāyukam asya rāṣṭraṃ syād atha yasya tādṛśy anustaraṇī bhavati tājag eṣām aparaḥ pramīyate yā rohiṇī kṛṣṇākṣī kṛṣṇavālā kṛṣṇaśaphā sā pitṛdevatyā yat tayā krīṇīyāt pramāyuko yajamānaḥ syād atha yasya tādṛśy anustaraṇī bhavaty ṛtumad eṣām aparaḥ pramīyate yāruṇā babhrulomnī śvetopakāśā śucyadakṣī tat somakrayaṇyā rūpaṃ svenaiva rūpeṇa krīyate kāṇā syād akharvā śroṇā saptaśaphā tathā sarvayā krīyata ekahāyanyākrayyā vāg vai somakrayaṇī tasmāt prajāḥ saṃvatsare vācaṃ vadanty apsu krayya oṣadhayo vai soma āpā oṣadhīnāṃ rasas tathā sa rasaḥ kriyate kraye vā ahaṃ somasya tṛtīyaṃ savanam avarundhe vedeti ha smāhāruṇa aupaveśiḥ paśavo vai tṛtīyaṃ savanaṃ paśūnāṃ carma yac carmaṇi nivapati tenaiva tṛtīyaṃ savanam avarunddhe rohite nivapati tasmāt paśūnāṃ rohitarūpam ānaḍuhe nivapaty anaḍvān vai sarvāṇi vayāṃsi paśūnāṃ sarvāny eva vayāṃsi paśūnām āptvāvarunddhe 'tho bahv eva yajñasyāvarunddhe somaṃ vicinvanti pāpavasīyasya vyāvṛttyay atho devebhya evainaṃ śundhanti nādhvaryuḥ somaṃ vicinuyān na yajamāno na yajamānasya puruṣā nopadraṣṭāro vicīyamānasya syur yad upadraṣṭāro vicīyamānasya syuḥ kṣudhaṃ prajā nīyur avartir yajamānaṃ gṛhṇīyāt kṣodhuko 'dhvaryuḥ syāt // vicinvanti : FN emended. Ed.: vicinvanti śundha somam āpannaṃ nirasya // iti brūyād grasitaṃ vā etat somasya yad āpannaṃ grasitam ete somasya niṣkhidanti ye somaṃ vicinvanti tasmāt somavikrayiṇo bahu krīṇanto bahu vindamānāḥ kṣodhukā grasitaṃ hy ete somasya niṣkhidanty āsmāko 'sīty abhitsāra evāsyaiṣa śukras te grahā iti śukram evāsya gṛhṇāty abhi tyaṃ devaṃ savitāram iti savitṛprasūta eva gṛhṇāty atichandasā gṛhṇāti sarvāṇi vai chandāṃsy atichandāḥ sarvair evainaṃ chandobhir gṛhṇāti varṣma vā eṣā chandasāṃ varṣmainaṃ samānānāṃ gamayati pañcabhir gṛhṇāti pāṅkto yajño yāvān eva yajñas tam ālabdhaikaikām utsarjaṃ mimīte 'yātayāmnyāyātayāmnyaiva mimīta etāvatī vā āsām ekaikasyā vīryam āpyate tasmād imāḥ kāmaṃ prasārayati kāmaṃ pratyañcati daśa kṛtvo mimīte daśākṣarā virāḍ virājam evāpnoty atho vairājāḥ paśavaḥ paśūn evāvarunddhe dvir gṛhṇāti dve hi savane yāvān vai somo gṛhītaḥ sa yajamānasya yam abhyūhati sa sadasyānāṃ prajābhyas tvety abhy·hati gotrādgotrād dhi prasarpanty oṣadhayo vai somo 'parimitaṃ jīvanaṃ yat parimitaṃ gṛhṇīyāt parimitaṃ jīvanaṃ syād atha yad abhyūhaty aparimitasyāvaruddhyai yajamāno vai prajāpatiḥ prajā aṃśavo yat somam upanahyati prajānāṃ vā etat prāṇam upanahyati yad āha prajās tvānuprāṇantv iti prāṇam āsu dādhāra kṣaumam upanahyaty auṣadhaṃ vai kṣaumam oṣadhayaḥ somasya yoniḥ sva evainaṃ yonau dadhāti yajño yad agre devānām agachat taṃ rakṣāṃsy ajighāṃsan sa devatā vyavāsarpat sarvadevatyaṃ vai vāso yat kṣaumam upanahyati sarvābhir vā etad devatābhir yajñād rakṣāṃsy apahanty atho sarvābhir eva devatābhir yajñaṃ samardhayati
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.