Mahayanasutralamkara 9

महायानसूत्रालंकारे परिपाकाधिकारो ऽष्टमः नवमो ऽधिकारः सर्वाकारज्ञतायां द्वौ श्लोकौ । तृतीयस्तयोरेव निर्देशभूतः । अमेयैर्दुष्करशतैरमेयैः कुशलाचयैः । अप्रमेयेण कालेन अमेयावरणक्षयात्

mahāyānasūtrālaṃkāre paripākādhikāro 'ṣṭamaḥ navamo 'dhikāraḥ sarvākārajñatāyāṃ dvau ślokau / tṛtīyastayoreva nirdeśabhūtaḥ / ameyairduṣkaraśatairameyaiḥ kuśalācayaiḥ / aprameyeṇa kālena ameyāvaraṇakṣayāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वाकारज्ञतावाप्तिः सर्वावरणनिर्मला । विवृता रत्नपेटेव बुद्धत्वं समुदाहृतम्

sarvākārajñatāvāptiḥ sarvāvaraṇanirmalā / vivṛtā ratnapeṭeva buddhatvaṃ samudāhṛtam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृत्वा दुष्करमद्भुतं श्रमशतैः संचित्यसर्वशुभं कालेनोत्तमकल्पयानमहता सर्वावृतीनां क्षयात् । सूक्ष्मस्यावरणस्य भूमिषु गतस्योत्पाटनाद् बुद्धता रत्नानामिव सा प्रभावमहतां पेटा समुद्धाति[टि?]ता

kṛtvā duṣkaramadbhutaṃ śramaśataiḥ saṃcityasarvaśubhaṃ kālenottamakalpayānamahatā sarvāvṛtīnāṃ kṣayāt / sūkṣmasyāvaraṇasya bhūmiṣu gatasyotpāṭanād buddhatā ratnānāmiva sā prabhāvamahatāṃ peṭā samuddhāti[ṭi?]tā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वधर्माश्च बुद्धत्वं धर्मो नैव न कश्चन । शुक्लधर्ममयं तच्च न च तैस्तन्निरूप्यते

sarvadharmāśca buddhatvaṃ dharmo naiva na kaścana / śukladharmamayaṃ tacca na ca taistannirūpyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धर्मरत्ननिमित्तत्वाल्लब्धरत्नाकरोपमम् । शुभस्यनिमित्तत्वाल्लब्धमेघोपमं मतम्

dharmaratnanimittatvāllabdharatnākaropamam / śubhasyanimittatvāllabdhameghopamaṃ matam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बुद्धत्वं सर्वधर्मः समुदितमथ वा सर्वधर्मव्यपेतं प्रोद्भूतेर्धर्मरत्नप्रततसुमहतो धर्मरत्नाकराभम् । भूतानां शुक्लसस्यप्रसवसुमहतो हेतुतो मेघभूतं दानाद्धर्माम्बुवर्षप्रततसुविहितस्याक्षयस्य प्रजासु

buddhatvaṃ sarvadharmaḥ samuditamatha vā sarvadharmavyapetaṃ prodbhūterdharmaratnapratatasumahato dharmaratnākarābham / bhūtānāṃ śuklasasyaprasavasumahato hetuto meghabhūtaṃ dānāddharmāmbuvarṣapratatasuvihitasyākṣayasya prajāsu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परित्राणं हि बुद्धत्वं सर्वक्लेशगणात्सदा । सर्वदुश्चरितेभ्यश्च जन्ममरणतो ऽपि च

paritrāṇaṃ hi buddhatvaṃ sarvakleśagaṇātsadā / sarvaduścaritebhyaśca janmamaraṇato 'pi ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उपद्रवेभ्यः सर्वेभ्यो अपायादनुपायतः । सत्कायाद्धीनयानाच्च तस्माच्छरणमुत्तमम्

upadravebhyaḥ sarvebhyo apāyādanupāyataḥ / satkāyāddhīnayānācca tasmāccharaṇamuttamam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शरणमनुपमं तच्छ्रेष्ठबुद्धत्वमिष्टं जननमरणसर्वक्लेशपापेषु रक्षा । विविधभयगतानां सर्वरक्षापयानं प्रततविविधदुःखापायनोपायगानां

śaraṇamanupamaṃ tacchreṣṭhabuddhatvamiṣṭaṃ jananamaraṇasarvakleśapāpeṣu rakṣā / vividhabhayagatānāṃ sarvarakṣāpayānaṃ pratatavividhaduḥkhāpāyanopāyagānāṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बौद्धैर्धर्मैर्यच्च सुसंपूर्णशरीरं यत्सद्धर्मे वेत्ति स सत्त्वान्प्रविनेतुम् । यातं पारं यत्कृपया सर्वजगत्सु तद् बुद्धत्वं श्रेष्ठमिहत्यं[हेष्टं] शरणानाम्

bauddhairdharmairyacca susaṃpūrṇaśarīraṃ yatsaddharme vetti sa sattvānpravinetum / yātaṃ pāraṃ yatkṛpayā sarvajagatsu tad buddhatvaṃ śreṣṭhamihatyaṃ[heṣṭaṃ] śaraṇānām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आलोकात्[कालात्]सर्वसत्त्वानां बुद्धत्वं शरणं महत् । सर्वव्यसनसंपत्तिव्यावृत्त्यभ्युदये मतम्

ālokāt[kālāt]sarvasattvānāṃ buddhatvaṃ śaraṇaṃ mahat / sarvavyasanasaṃpattivyāvṛttyabhyudaye matam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्लेशज्ञेयवृतीनां सततमनुगतं बीजमुत्कृष्टकालं यस्मिन्नस्तं प्रयातं भवति सुविपुलैः सर्वहानिप्रकारैः । बुद्धत्वं शुक्लधर्मप्रवरगुणयुता आ[चा]श्रयस्यान्यथाप्तिस् तत्प्राप्तिर्निर्विकल्पाद्विषयसुमहतो ज्ञानमार्गात्सुशुद्धात्

kleśajñeyavṛtīnāṃ satatamanugataṃ bījamutkṛṣṭakālaṃ yasminnastaṃ prayātaṃ bhavati suvipulaiḥ sarvahāniprakāraiḥ / buddhatvaṃ śukladharmapravaraguṇayutā ā[cā]śrayasyānyathāptis tatprāptirnirvikalpādviṣayasumahato jñānamārgātsuśuddhāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्थितश्च तस्मिन्स तथागतो जगन्महाचलेन्द्रस्थ इवाभ्युदीक्षते । शमाभिरामं करूणायते जनमघा[भवा]भिरामे ऽन्यजने तु का कथा

sthitaśca tasminsa tathāgato jaganmahācalendrastha ivābhyudīkṣate / śamābhirāmaṃ karūṇāyate janamaghā[bhavā]bhirāme 'nyajane tu kā kathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रवृत्तिरूद्धित्तिरवृतिराश्रयो निवृत्तिरावृत्तिरथो द्वयाद्वया । समाविशिष्टा अपि सर्वगात्मिका तथागतानां परिवृत्तिरिष्यते

pravṛttirūddhittiravṛtirāśrayo nivṛttirāvṛttiratho dvayādvayā / samāviśiṣṭā api sarvagātmikā tathāgatānāṃ parivṛttiriṣyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथाम्बरं सर्वगतं सदामतं तथैव तत्सर्वगतं सदामतम् । यथाम्बरं रूपगणेषु सर्वगं तथैव तत्सत्वगणेषु सर्वगम्

yathāmbaraṃ sarvagataṃ sadāmataṃ tathaiva tatsarvagataṃ sadāmatam / yathāmbaraṃ rūpagaṇeṣu sarvagaṃ tathaiva tatsatvagaṇeṣu sarvagam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथोदभाजने भिन्ने चन्द्रबिम्बं न दृश्यते । तथ दुष्टेषु सत्त्वेषु बुद्धबिम्बं न दृश्यते

yathodabhājane bhinne candrabimbaṃ na dṛśyate / tatha duṣṭeṣu sattveṣu buddhabimbaṃ na dṛśyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथाग्निर्ज्वलते ऽन्यत्र पुनरन्यत्रशाम्यति । बुद्धेष्वपि तथा ज्ञेयं संदर्शनमदर्शनम्

yathāgnirjvalate 'nyatra punaranyatraśāmyati / buddheṣvapi tathā jñeyaṃ saṃdarśanamadarśanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अघटितेभ्यस्तूर्येभ्यो यथा स्याच्छब्दसंभवः । तथा जिणे विनाभोगं देशनायाः समुद्भवः

aghaṭitebhyastūryebhyo yathā syācchabdasaṃbhavaḥ / tathā jiṇe vinābhogaṃ deśanāyāḥ samudbhavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथा मणेर्विना यत्नं स्वप्रभाव[स]निदर्शनम् । बुद्धेष्वपि विनाभोगं तथा कृत्यनिदर्शनम्

yathā maṇervinā yatnaṃ svaprabhāva[sa]nidarśanam / buddheṣvapi vinābhogaṃ tathā kṛtyanidarśanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथाकाशे अविच्छिन्ना दृश्यन्ते लोकतः क्रियाः । तथैवानास्रवे घातौ अविच्छिन्ना जिनक्रियाः

yathākāśe avicchinnā dṛśyante lokataḥ kriyāḥ / tathaivānāsrave ghātau avicchinnā jinakriyāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथाकाशे क्रियाणां हि हानिरभ्युदयः सदा । तथैवानास्रवे धातौ बुद्धकार्योदयव्ययः

yathākāśe kriyāṇāṃ hi hānirabhyudayaḥ sadā / tathaivānāsrave dhātau buddhakāryodayavyayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पौर्वापर्याविशिष्टापि सर्वावरणनिर्मला । नशुद्धा नापि चाशुद्धा तथता बुद्धता मता

paurvāparyāviśiṣṭāpi sarvāvaraṇanirmalā / naśuddhā nāpi cāśuddhā tathatā buddhatā matā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शून्यतायां विशुद्धायां नैरात्म्यान्मार्गलाभतः । बुद्धाः शुद्धात्मलाभित्वात् गता आत्ममहात्मताम्

śūnyatāyāṃ viśuddhāyāṃ nairātmyānmārgalābhataḥ / buddhāḥ śuddhātmalābhitvāt gatā ātmamahātmatām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न भावो नापि चाभावो बुद्धत्वं तेन कथ्यते । तस्माद्बुद्धतथाप्रश्ने अव्याकृतनयो मतः

na bhāvo nāpi cābhāvo buddhatvaṃ tena kathyate / tasmādbuddhatathāpraśne avyākṛtanayo mataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दाहशान्तिर्यथा लोहे दर्शने तिमिरस्य च । चित्तज्ञाने तथा बौद्धे भावाभावो न शस्यते

dāhaśāntiryathā lohe darśane timirasya ca / cittajñāne tathā bauddhe bhāvābhāvo na śasyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बुद्धानाममले धातौ नैकता बहुता न च । आकाशवददेहत्वात्पूर्वदेहानुसारतः

buddhānāmamale dhātau naikatā bahutā na ca / ākāśavadadehatvātpūrvadehānusārataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बलादिबुद्धधर्मेषु बोधी रत्नाकरोपमा । जगत्कुशलसस्येषु महामेघोपमा मता

balādibuddhadharmeṣu bodhī ratnākaropamā / jagatkuśalasasyeṣu mahāmeghopamā matā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुण्यज्ञानसुपूर्णत्वात्पूर्णचन्द्रोपमा मता । ज्ञानालोककरत्वाच्च महादित्योपमा मता

puṇyajñānasupūrṇatvātpūrṇacandropamā matā / jñānālokakaratvācca mahādityopamā matā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अमेया रश्मयो यद्वद्व्यमिश्रा भानुमण्डले । सदैककार्या वर्तन्ते लोकमालोकयन्ति च

ameyā raśmayo yadvadvyamiśrā bhānumaṇḍale / sadaikakāryā vartante lokamālokayanti ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथैवानास्रवे धातौ बुद्धानामप्रमेयता । मिश्रैककार्या कृत्येषु ज्ञानालोककरामता

tathaivānāsrave dhātau buddhānāmaprameyatā / miśraikakāryā kṛtyeṣu jñānālokakarāmatā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथैकरश्मिनिःसारात्सर्वरश्मिविनिःसृतिः । भानोस्तथैव बुद्धानां ज्ञेया ज्ञानविनिःसृतिः

yathaikaraśminiḥsārātsarvaraśmiviniḥsṛtiḥ / bhānostathaiva buddhānāṃ jñeyā jñānaviniḥsṛtiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथैवादित्यरश्मीनां वृत्तौ नास्ति ममायितम् । तथैव बुद्धज्ञानानां वृत्तौ नास्ति ममायितम्

yathaivādityaraśmīnāṃ vṛttau nāsti mamāyitam / tathaiva buddhajñānānāṃ vṛttau nāsti mamāyitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथा सूर्यैकमुक्ताभै रश्मिभिर्भास्यते जगत् । सकृत् ज्ञेयं तथा सर्वं बुद्धज्ञानैः प्रभास्यते

yathā sūryaikamuktābhai raśmibhirbhāsyate jagat / sakṛt jñeyaṃ tathā sarvaṃ buddhajñānaiḥ prabhāsyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथैवादित्यरश्मीनां मेघाद्यावरणं मतम् । तथैव बुद्धज्ञानानामावृतिः सत्वदुष्टता

yathaivādityaraśmīnāṃ meghādyāvaraṇaṃ matam / tathaiva buddhajñānānāmāvṛtiḥ satvaduṣṭatā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथा पांशुवशाद्वस्रे रङ्गचित्राविचित्रता । तथा ऽवेधवशान्मुक्तौ ज्ञानचित्राविचित्रता

yathā pāṃśuvaśādvasre raṅgacitrāvicitratā / tathā 'vedhavaśānmuktau jñānacitrāvicitratā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गाम्भीर्यममले धातौ लक्षणस्थानकर्मसु । बुद्धानामेतदुदितं रङ्गैर्वाकाशचित्रणा

gāmbhīryamamale dhātau lakṣaṇasthānakarmasu / buddhānāmetaduditaṃ raṅgairvākāśacitraṇā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वेषामविशिष्टापि तथता शुद्धिमागता । तथागतत्वं तस्माच्च तद्गर्भाः सर्वदेहिनः

sarveṣāmaviśiṣṭāpi tathatā śuddhimāgatā / tathāgatatvaṃ tasmācca tadgarbhāḥ sarvadehinaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रावकाणां विभुत्वेन लौकिकस्याभिभूयते । प्रत्येकबुद्धेभ्यो मनः[बुद्धभौमेन] श्रावकस्याभिभूयते

śrāvakāṇāṃ vibhutvena laukikasyābhibhūyate / pratyekabuddhebhyo manaḥ[buddhabhaumena] śrāvakasyābhibhūyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बोधिसत्त्वविभुत्वस्य तत्कलां नानुगच्छति । तथागतविभुत्वस्य तत्कलां नानुगच्छति

bodhisattvavibhutvasya tatkalāṃ nānugacchati / tathāgatavibhutvasya tatkalāṃ nānugacchati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अप्रमेयमचिन्त्यं च विभुत्वं बौद्धमिष्यते । यस्य यत्र यथा यावत्काले यस्मिन्प्रवर्तते

aprameyamacintyaṃ ca vibhutvaṃ bauddhamiṣyate / yasya yatra yathā yāvatkāle yasminpravartate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पञ्चेन्द्रियपरावृत्तौ विभुत्वं लभ्यते परम् । सर्वार्थवृत्तौ सर्वेषां गुनद्वादशशतोदये

pañcendriyaparāvṛttau vibhutvaṃ labhyate param / sarvārthavṛttau sarveṣāṃ gunadvādaśaśatodaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मनसो ऽपि परावृत्तौ विभुत्वं लभ्यते परम् । विभुत्वानुचरे ज्ञाने निर्विकल्पे सुनिर्मले

manaso 'pi parāvṛttau vibhutvaṃ labhyate param / vibhutvānucare jñāne nirvikalpe sunirmale

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सार्थोद्ग्रहपरावृत्तौ विभुत्वं लभ्यते परम् । क्षेत्रशुद्धौ यथाकामं भोगसंदर्शनाय हि

sārthodgrahaparāvṛttau vibhutvaṃ labhyate param / kṣetraśuddhau yathākāmaṃ bhogasaṃdarśanāya hi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विकल्पस्य परावृत्तौ विभुत्वं लभ्यते परम् । अव्याघाते सदाकालं सर्वेषां ज्ञानकर्मणाम्

vikalpasya parāvṛttau vibhutvaṃ labhyate param / avyāghāte sadākālaṃ sarveṣāṃ jñānakarmaṇām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रतिष्ठायाः परावृत्तौ विभुत्वं लभ्यते परम् । अप्रतिष्ठितनिर्वाणं बुद्धानामचले[मले]पदे

pratiṣṭhāyāḥ parāvṛttau vibhutvaṃ labhyate param / apratiṣṭhitanirvāṇaṃ buddhānāmacale[male]pade

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मैथुनस्य परावृत्तौ विभुत्वं लभ्यते परम् । बुद्धसौख्यबिहारे ऽथ दाराऽसंक्लेशदर्शने

maithunasya parāvṛttau vibhutvaṃ labhyate param / buddhasaukhyabihāre 'tha dārā'saṃkleśadarśane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आकाशसंज्ञाव्यावृत्तौ विभुत्वं लभ्यते परम् । चिन्तितार्थसमृद्धौ च गतिरूपविभावने

ākāśasaṃjñāvyāvṛttau vibhutvaṃ labhyate param / cintitārthasamṛddhau ca gatirūpavibhāvane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्येमेयपरावृत्तावमेयविभुता मता । अचिन्त्यकृत्यानुष्ठानाद्बुद्धानाममलाश्रये

ityemeyaparāvṛttāvameyavibhutā matā / acintyakṛtyānuṣṭhānādbuddhānāmamalāśraye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शुभे वृद्धो लोको व्रजति सुविशुद्धौ परमतां शुभे चानारब्ध्वा व्रजति शुभवृद्धौ परमताम् । व्रजत्येवं लोको दिशि दिशि जिनानां सुकथितैर् अपक्वः पक्वो वा [न]च पुनरशेषं ध्रुवमिह

śubhe vṛddho loko vrajati suviśuddhau paramatāṃ śubhe cānārabdhvā vrajati śubhavṛddhau paramatām / vrajatyevaṃ loko diśi diśi jinānāṃ sukathitair apakvaḥ pakvo vā [na]ca punaraśeṣaṃ dhruvamiha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथा कृत्वा चर्यां [कृच्छ्रावाप्यां] परमगुणयोगाद्भुतवर्ती महाबोधिं नित्यां ध्रुवमशरणानां च शरणम् । लभन्ते यद्धीरा [दिशि दिशि] गसदा [सदा]सर्वसमयं तदाश्चर्यं लोके सुविधचरणान्नाद्भुतमपि

tathā kṛtvā caryāṃ [kṛcchrāvāpyāṃ] paramaguṇayogādbhutavartī mahābodhiṃ nityāṃ dhruvamaśaraṇānāṃ ca śaraṇam / labhante yaddhīrā [diśi diśi] gasadā [sadā]sarvasamayaṃ tadāścaryaṃ loke suvidhacaraṇānnādbhutamapi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्वचिद्धर्माञ्चकं [धर्म्यं चक्रं] बहुमुखशतैर्दर्शयति यः क्वचिज्जन्मान्तर्धिं क्वचिदपि विचित्रां जनचरीम् । क्वचित्कृत्स्नां बोधिं क्वचिदपि च निर्वाणमसकृत् न च स्थानात्तस्माद्विचलति स सर्वं च कुरुते

kvaciddharmāñcakaṃ [dharmyaṃ cakraṃ] bahumukhaśatairdarśayati yaḥ kvacijjanmāntardhiṃ kvacidapi vicitrāṃ janacarīm / kvacitkṛtsnāṃ bodhiṃ kvacidapi ca nirvāṇamasakṛt na ca sthānāttasmādvicalati sa sarvaṃ ca kurute

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न बुद्धानामेवं भवति ममपक्वो ऽयमिति चाप्रपाच्यो ऽयं देही अपि च अधुनापाच्यत इति । विना संस्कारं तु प्रपचमुपयात्येव जनता शुभैर्धर्मैर्नित्यं दिशि दिशिः समन्तात्त्रयमुखम्

na buddhānāmevaṃ bhavati mamapakvo 'yamiti cāprapācyo 'yaṃ dehī api ca adhunāpācyata iti / vinā saṃskāraṃ tu prapacamupayātyeva janatā śubhairdharmairnityaṃ diśi diśiḥ samantāttrayamukham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथायत्नं भानुः प्रततविषदैरंशविसरैः प्रपाक[कं] सस्यानां दिशि [दिशि] समन्तात्प्रकुरूते । तथा धर्मार्को ऽपि प्रशमविधिधर्मांशुविसरैः प्रपाकं सस्यानां दिशि दिशि समन्तात्प्रकुरूते

yathāyatnaṃ bhānuḥ pratataviṣadairaṃśavisaraiḥ prapāka[kaṃ] sasyānāṃ diśi [diśi] samantātprakurūte / tathā dharmārko 'pi praśamavidhidharmāṃśuvisaraiḥ prapākaṃ sasyānāṃ diśi diśi samantātprakurūte

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथैकस्माद्दीपाद्भवति सुमहान्दीपनिचयो ऽप्रमेयो ऽसंख्येयो न च स पुनरेति व्ययमतः । तथैकस्माद् बुद्धाद् [पाका]भवति सुमहान् परिपाक[पाक]निचयो ऽप्रमेयो ऽसंख्येयो न च पुनरेति[पुनरुपैति] व्ययमतः

yathaikasmāddīpādbhavati sumahāndīpanicayo 'prameyo 'saṃkhyeyo na ca sa punareti vyayamataḥ / tathaikasmād buddhād [pākā]bhavati sumahān paripāka[pāka]nicayo 'prameyo 'saṃkhyeyo na ca punareti[punarupaiti] vyayamataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथा तोयैस्तृप्तिं व्रजति न महासागर इव न वृद्धिं वा याति प्रततविषदाम्बु प्रविशनैः । तथा बौद्धौ धातुः सततसमितैः शुद्धिविशनैर् नतृप्तिं वृद्धिं वा व्रजति परमाश्चर्यमिह तत्

yathā toyaistṛptiṃ vrajati na mahāsāgara iva na vṛddhiṃ vā yāti pratataviṣadāmbu praviśanaiḥ / tathā bauddhau dhātuḥ satatasamitaiḥ śuddhiviśanair natṛptiṃ vṛddhiṃ vā vrajati paramāścaryamiha tat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वधर्मद्वयावारतथताशुद्धिलक्षणः । वस्तुज्ञानतदालम्बवशिताक्षयलक्षणः

sarvadharmadvayāvāratathatāśuddhilakṣaṇaḥ / vastujñānatadālambavaśitākṣayalakṣaṇaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्लेशज्ञेयावरणद्वयात्सर्वधर्मतथताविशुद्धिलक्षणश्च वस्तुतदालम्बनज्ञानयोरक्षयवशिता लक्षणश्च । सर्वतस्तथताज्ञानभावना समुदागमः सर्वसत्वद्वयाधानसर्वथाऽक्षयता फलम्

kleśajñeyāvaraṇadvayātsarvadharmatathatāviśuddhilakṣaṇaśca vastutadālambanajñānayorakṣayavaśitā lakṣaṇaśca / sarvatastathatājñānabhāvanā samudāgamaḥ sarvasatvadvayādhānasarvathā'kṣayatā phalam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कायवाक्चित्तनिर्माणप्रयोगोपायकर्मकः । समाधिधारणीद्वारद्वयामेयसमन्वितः

kāyavākcittanirmāṇaprayogopāyakarmakaḥ / samādhidhāraṇīdvāradvayāmeyasamanvitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वभावधर्मसंभोगनिर्माणैर्भिन्नवृत्तिकः । धर्मधातुर्विशुद्धो ऽयं बुद्धानां समुदाहृतः

svabhāvadharmasaṃbhoganirmāṇairbhinnavṛttikaḥ / dharmadhāturviśuddho 'yaṃ buddhānāṃ samudāhṛtaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वाभाविको ऽथ सांभोग्यः कायो नैर्माणिको ऽपरः । कायभेदा हि बुद्धानां प्रथमस्तु द्वयाश्रयः

svābhāviko 'tha sāṃbhogyaḥ kāyo nairmāṇiko 'paraḥ / kāyabhedā hi buddhānāṃ prathamastu dvayāśrayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वधातुषु सांभोग्यो भित्रो गणपरिग्रहैः । क्षेत्रैश्च नामभिः कायैर्धर्मसंभोगचेष्टितैः

sarvadhātuṣu sāṃbhogyo bhitro gaṇaparigrahaiḥ / kṣetraiśca nāmabhiḥ kāyairdharmasaṃbhogaceṣṭitaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समः सूक्ष्मश्च तच्छिष्टः[च्छ्लिष्टः] कायः स्वाभाविको मतः । संभोगविभुताहेतुर्यथेष्टं भोगदर्शने

samaḥ sūkṣmaśca tacchiṣṭaḥ[cchliṣṭaḥ] kāyaḥ svābhāviko mataḥ / saṃbhogavibhutāheturyatheṣṭaṃ bhogadarśane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अमेयं बुद्धनिर्माणं कायो नैर्माणिको मतः । द्वयोर्द्वयार्थसंपत्तिः सर्वाकारा प्रतिष्ठिता

ameyaṃ buddhanirmāṇaṃ kāyo nairmāṇiko mataḥ / dvayordvayārthasaṃpattiḥ sarvākārā pratiṣṭhitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिल्पजन्ममहाबोधिसदानिर्वाणदर्शनैः । बुद्धनिर्माणकायो ऽयं महामायो[महोपायो] विमोचने

śilpajanmamahābodhisadānirvāṇadarśanaiḥ / buddhanirmāṇakāyo 'yaṃ mahāmāyo[mahopāyo] vimocane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रिभिः कायैस्तु विज्ञेयो बुद्धानां कायसंग्रहः । साश्रयः स्वपरार्थो यस्त्रिभिः कायैर्निर्दर्शितः

tribhiḥ kāyaistu vijñeyo buddhānāṃ kāyasaṃgrahaḥ / sāśrayaḥ svaparārtho yastribhiḥ kāyairnirdarśitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आश्रयेणाशयेनापि कर्मणा ते समा मताः । प्रकृत्या ऽस्रंसनेनापि प्रबन्धेनैषु नित्यता

āśrayeṇāśayenāpi karmaṇā te samā matāḥ / prakṛtyā 'sraṃsanenāpi prabandhenaiṣu nityatā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आदर्शज्ञानमचलं त्रयज्ञानं तदाश्रितम् । समताप्रत्यवेक्षायां कृत्यानुष्ठान एव च

ādarśajñānamacalaṃ trayajñānaṃ tadāśritam / samatāpratyavekṣāyāṃ kṛtyānuṣṭhāna eva ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आदर्शज्ञानमममापरिच्छिन्नं सदानुगम् । सर्वज्ञेयेष्वसंमूढं न च तेष्वामुखं सदा

ādarśajñānamamamāparicchinnaṃ sadānugam / sarvajñeyeṣvasaṃmūḍhaṃ na ca teṣvāmukhaṃ sadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वज्ञाननिमित्तत्वान्महाज्ञानाकरोपमम् । संभोगबुद्धता ज्ञानप्रतिबिम्बोदयाच्च तत्

sarvajñānanimittatvānmahājñānākaropamam / saṃbhogabuddhatā jñānapratibimbodayācca tat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सत्त्वेषु समताज्ञानं भावनाशुद्धितो ऽमलं [मतम्] । अप्रतिष्ठस[श]माविष्टं समताज्ञानमिष्यते

sattveṣu samatājñānaṃ bhāvanāśuddhito 'malaṃ [matam] / apratiṣṭhasa[śa]māviṣṭaṃ samatājñānamiṣyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महामैत्रीकृपाभ्यां च सर्वकालानुगं मतम् । यथाधिमोक्षं सत्वानां बुद्धबिम्बनिदर्शकम्

mahāmaitrīkṛpābhyāṃ ca sarvakālānugaṃ matam / yathādhimokṣaṃ satvānāṃ buddhabimbanidarśakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रत्यवेक्षणकं ज्ञाने [नं]ज्ञेयेष्वव्याहतं सदा । धारणीनां समाधीनां निधानोपममेव च

pratyavekṣaṇakaṃ jñāne [naṃ]jñeyeṣvavyāhataṃ sadā / dhāraṇīnāṃ samādhīnāṃ nidhānopamameva ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परिषन्मण्डले सर्वविभूतीनां निदर्शकम् । सर्वसंशयविच्छेदि महाधर्मप्रवर्षकम्

pariṣanmaṇḍale sarvavibhūtīnāṃ nidarśakam / sarvasaṃśayavicchedi mahādharmapravarṣakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृत्यानुष्ठानताज्ञानं निर्माणैः सर्वधातुषु । चित्राप्रमेयाचिन्त्यैश्च सर्वसत्त्वार्थकारकम्

kṛtyānuṣṭhānatājñānaṃ nirmāṇaiḥ sarvadhātuṣu / citrāprameyācintyaiśca sarvasattvārthakārakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृत्यनिष्पत्तिभिर्भेदैः संख्याक्षेत्रैश्च सर्वदा । अचिन्त्यं बुद्धनिर्माणं विज्ञेयं तच्च सर्वथा

kṛtyaniṣpattibhirbhedaiḥ saṃkhyākṣetraiśca sarvadā / acintyaṃ buddhanirmāṇaṃ vijñeyaṃ tacca sarvathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धारणात्समचित्ताच्च सम्यग्धर्मप्रकाशनात् । कृत्यानुष्ठानतश्चैव चतुर्ज्ञानसमुद्भवः

dhāraṇātsamacittācca samyagdharmaprakāśanāt / kṛtyānuṣṭhānataścaiva caturjñānasamudbhavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गोत्रभेदादवैयर्थ्यात्साकल्यादप्यनादितः । अभेदान्नैकबुद्धत्वं बहुत्वं चामलाश्रये

gotrabhedādavaiyarthyātsākalyādapyanāditaḥ / abhedānnaikabuddhatvaṃ bahutvaṃ cāmalāśraye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

या ऽविद्यमानता सैव परमा विद्यमानता । सर्वथा ऽनुपलम्भश्च उपलम्भः परो मतः

yā 'vidyamānatā saiva paramā vidyamānatā / sarvathā 'nupalambhaśca upalambhaḥ paro mataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भावना परमा चेष्टा भावनामविपश्यताम् । प्रतिलम्भः परश्चेष्टः प्रतिलम्भं च पश्यताम्

bhāvanā paramā ceṣṭā bhāvanāmavipaśyatām / pratilambhaḥ paraśceṣṭaḥ pratilambhaṃ ca paśyatām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पश्यतां गुरुत्वं [तां] दीर्घं निमित्तं वीर्यमात्मनः । मानिनां बोधिसत्त्वानांदु [दू]रे बोधिर्निरूप्यते

paśyatāṃ gurutvaṃ [tāṃ] dīrghaṃ nimittaṃ vīryamātmanaḥ / mānināṃ bodhisattvānāṃdu [dū]re bodhirnirūpyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पश्यताम्, कल्पनामात्रं सर्वमेतद्यथोदितं । अकल्पबोधिसत्वानां प्राप्ता बोधिर्निरूप्यते

paśyatām, kalpanāmātraṃ sarvametadyathoditaṃ / akalpabodhisatvānāṃ prāptā bodhirnirūpyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भिन्नाश्रया भिन्नजलाश्च नद्यः अल्पोदकाः कृत्यपृथक्त्वकार्याः । जलाश्रितप्राणितनूपभोग्या भवन्ति पातालमसंप्रविष्टाः

bhinnāśrayā bhinnajalāśca nadyaḥ alpodakāḥ kṛtyapṛthaktvakāryāḥ / jalāśritaprāṇitanūpabhogyā bhavanti pātālamasaṃpraviṣṭāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समुद्रविष्टाश्च भवन्ति सर्वा एकाश्रया एकमहाजलाश्च । मिश्रैककार्याश्च महोपभोग्या जलाश्रितप्राणिगणस्य नित्यम्

samudraviṣṭāśca bhavanti sarvā ekāśrayā ekamahājalāśca / miśraikakāryāśca mahopabhogyā jalāśritaprāṇigaṇasya nityam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भिन्नाश्रया भिन्नमताश्च धीराः स्वल्पावबोधाः पृथगात्मकृत्याः । परीत्तसत्वार्थसदोपभोग्या भवन्ति बुद्धत्वमसंप्रविष्टाः

bhinnāśrayā bhinnamatāśca dhīrāḥ svalpāvabodhāḥ pṛthagātmakṛtyāḥ / parīttasatvārthasadopabhogyā bhavanti buddhatvamasaṃpraviṣṭāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बुद्धत्वविष्टाश्च भवन्ति सर्वे एकाश्रया एकमहावबोधाः । मिश्रेककार्याश्च महोपभोग्याः सदा महासत्वगणस्य ते हि

buddhatvaviṣṭāśca bhavanti sarve ekāśrayā ekamahāvabodhāḥ / miśrekakāryāśca mahopabhogyāḥ sadā mahāsatvagaṇasya te hi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इतिनिरूपमशुक्लधर्मयोगाद् हितसुखहेतुतया च बुद्धभूमेः । शुभपरमसुखाक्षयाकरत्वात् शुभमतिरर्हति बोधिचित्तमाप्तुम्

itinirūpamaśukladharmayogād hitasukhahetutayā ca buddhabhūmeḥ / śubhaparamasukhākṣayākaratvāt śubhamatirarhati bodhicittamāptum

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.