Library·Moksopaya with Bhaskarakantha's Tika·3·3.136
अथ कालभृगू देवौ मन्दराचलकन्दरात् । गन्तुं प्रवृत्ताव् अवनौ समङ्गासरितस् तटम् ॥मु ३,१३६।१ (= म्त् ४,१४।१)॥ तौ शैलाद् अवरोहन्तौ दृष्टवन्तौ महाद्युती । नवहेमलताजालकुञ्जसुप्तान् नभश्चरान्
atha kālabhṛgū devau mandarācalakandarāt / gantuṃ pravṛttāv avanau samaṅgāsaritas taṭam //MU 3,136.1 (= MT 4,14.1)// tau śailād avarohantau dṛṣṭavantau mahādyutī / navahemalatājālakuñjasuptān nabhaścarān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वल्लीवलयदोलाभिः क्रीडन्तीर् गगनाङ्गनाः । हरिणीमुग्धमुग्धाक्षिप्रेक्षितस्मारितोत्पलाः
vallīvalayadolābhiḥ krīḍantīr gaganāṅganāḥ / hariṇīmugdhamugdhākṣiprekṣitasmāritotpalāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सिंहान् अध्यासितोत्तुङ्गशिलाशकलविष्टरान् । धृताकारान् इवोत्साहान् हेलादृष्टजगत्त्रयान्
siṃhān adhyāsitottuṅgaśilāśakalaviṣṭarān / dhṛtākārān ivotsāhān helādṛṣṭajagattrayān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तालोत्ताललतान्यस्तहस्तान् हस्तिघटापतीन् । मदावलेपनिद्रालून् मदान् मूर्तिम् इवास्थितान्
tālottālalatānyastahastān hastighaṭāpatīn / madāvalepanidrālūn madān mūrtim ivāsthitān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुष्पकेसररक्ताङ्गपवनारुणवालधीन् । चञ्चलांश् चमरांश् चारु भूभृन्मङ्गलचालितान्
puṣpakesararaktāṅgapavanāruṇavāladhīn / cañcalāṃś camarāṃś cāru bhūbhṛnmaṅgalacālitān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कृताजस्रपतत्पुष्पधारासारनिमज्जनान् । भ्रमरान् सर्जखर्जूरशाखाशरणतां गतान्
kṛtājasrapatatpuṣpadhārāsāranimajjanān / bhramarān sarjakharjūraśākhāśaraṇatāṃ gatān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परस्परफलाघातक्ष्वेडाविजितकीचकान् । धातुपाटलसद्वक्त्रान् मर्कटान् अटनोत्कटान्
parasparaphalāghātakṣveḍāvijitakīcakān / dhātupāṭalasadvaktrān markaṭān aṭanotkaṭān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लतावितानसञ्छन्नसानूपवनमन्दिरान् । सिद्धान् अमरनारीभिर् मन्दारकुसुमाहतान्
latāvitānasañchannasānūpavanamandirān / siddhān amaranārībhir mandārakusumāhatān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धातुपाटलनिर्वारिपयोदपटसंवृतान् । तटान् अजनसंसर्गान् बौद्धान् प्रव्राजितान् इव
dhātupāṭalanirvāripayodapaṭasaṃvṛtān / taṭān ajanasaṃsargān bauddhān pravrājitān iva
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सरितः कुन्दमन्दारपिनद्धलहरीघटाः । सागरोत्कतयेवात्तमधुमासप्रसाधनाः
saritaḥ kundamandārapinaddhalaharīghaṭāḥ / sāgarotkatayevāttamadhumāsaprasādhanāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुष्पभारपिनद्धाङ्गान् वृक्षान् पवनकम्पितान् । क्षीवान् इव मधुप्राप्तौ घूर्णन्मधुकरेक्षणान्
puṣpabhārapinaddhāṅgān vṛkṣān pavanakampitān / kṣīvān iva madhuprāptau ghūrṇanmadhukarekṣaṇān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शैलराजश्रियं स्फीतां पश्यन्तौ ताव् इतस् ततः । प्राप्तवन्तौ वसुमतीं पुरपत्तनमण्डिताम्
śailarājaśriyaṃ sphītāṃ paśyantau tāv itas tataḥ / prāptavantau vasumatīṃ purapattanamaṇḍitām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्षणाद् अवापतुस् तत्र पुष्पलोलतरङ्गिणीम् । समङ्गां सरितं साधू सर्वपुष्पमयीम् इव
kṣaṇād avāpatus tatra puṣpalolataraṅgiṇīm / samaṅgāṃ saritaṃ sādhū sarvapuṣpamayīm iva
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ददर्शाथ तटे तस्याः कस्मिंश्चित् तनयं भृगुः । देहान्तरपरावृत्तं भावम् अन्यम् उपागतम्
dadarśātha taṭe tasyāḥ kasmiṃścit tanayaṃ bhṛguḥ / dehāntaraparāvṛttaṃ bhāvam anyam upāgatam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शान्तेन्द्रियं समाधिस्थम् अचञ्चलमनोमृगम् । सुचिराद् इव विश्रान्तं सुचिरं श्रमशान्तये
śāntendriyaṃ samādhistham acañcalamanomṛgam / sucirād iva viśrāntaṃ suciraṃ śramaśāntaye
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चिन्तयन्तम् इवानन्ताश् चिरभुक्ताश् चिरोज्झिताः । संसारसागरगतीर् हर्षशोकनिरन्तराः
cintayantam ivānantāś cirabhuktāś cirojjhitāḥ / saṃsārasāgaragatīr harṣaśokanirantarāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नूनं निश्चलतां यातम् अतिभ्रमितचक्रवत् । अनन्तजगदावर्तविवर्तातिशयाद् इव
nūnaṃ niścalatāṃ yātam atibhramitacakravat / anantajagadāvartavivartātiśayād iva
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एकान्तसंस्थितं कान्तं कान्त्यैकाकिनम् आश्रितम् । उपशान्तेहितं त्यक्तचित्तसम्भ्रमसङ्गमम्
ekāntasaṃsthitaṃ kāntaṃ kāntyaikākinam āśritam / upaśāntehitaṃ tyaktacittasambhramasaṅgamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निर्विकल्पसमाधिस्थं विरतं द्वन्द्ववृत्तितः । हसन्तम् अखिला लोकगतीश् शीतलया धिया
nirvikalpasamādhisthaṃ virataṃ dvandvavṛttitaḥ / hasantam akhilā lokagatīś śītalayā dhiyā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विदिताखिलवृत्तान्तं विगताशेषकौतुकम् । निरस्तकल्पनाजालम् आलम्बितमहापदम्
viditākhilavṛttāntaṃ vigatāśeṣakautukam / nirastakalpanājālam ālambitamahāpadam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनन्तविश्रान्तितते पदे विश्रान्तम् आत्मनि । प्रतिबिम्बम् अगृह्णन्तं सितं मणिम् इव स्थितम्
anantaviśrāntitate pade viśrāntam ātmani / pratibimbam agṛhṇantaṃ sitaṃ maṇim iva sthitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हेयोपादेयसङ्कल्पविकल्पाभ्यां समुज्झितम् । सुप्रबुद्धमतिं धीरं ददर्श तनयं भृगुः
heyopādeyasaṅkalpavikalpābhyāṃ samujjhitam / suprabuddhamatiṃ dhīraṃ dadarśa tanayaṃ bhṛguḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तम् आलोक्य भृगोः पुत्रं कालो भृगुम् उवाच ह । वाक्यम् अब्धिध्वनिनिभं तव पुत्रस् त्व् असाव् इति
tam ālokya bhṛgoḥ putraṃ kālo bhṛgum uvāca ha / vākyam abdhidhvaninibhaṃ tava putras tv asāv iti
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विबुध्यताम् इति गिरा समाधेर् विरराम सः । भार्गवो ऽम्भोदघोषेण शनैर् इव शिखण्डभृत्
vibudhyatām iti girā samādher virarāma saḥ / bhārgavo 'mbhodaghoṣeṇa śanair iva śikhaṇḍabhṛt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उन्मील्य नेत्रे सो ऽपश्यद् अग्रे कालभृगू प्रभू । समोदयाव् इवायातौ देवौ शशिदिवाकरौ
unmīlya netre so 'paśyad agre kālabhṛgū prabhū / samodayāv ivāyātau devau śaśidivākarau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कदम्बलतिकापीठाद् अथोत्थाय ननाम तौ । समं समागतौ कान्तौ विप्रौ हरिहराव् इव
kadambalatikāpīṭhād athotthāya nanāma tau / samaṃ samāgatau kāntau viprau hariharāv iva
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मिथः कृतसमाचाराश् शिलायां समुपाविशन् । मेरुपृष्ठे जगत्पूज्या ब्रह्मविष्णुहरा इव
mithaḥ kṛtasamācārāś śilāyāṃ samupāviśan / merupṛṣṭhe jagatpūjyā brahmaviṣṇuharā iva
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ शान्ततपा नाम स समङ्गातटे द्विजः । ताव् उवाच वचश् शान्तम् अमृतस्यन्दसुन्दरम्
atha śāntatapā nāma sa samaṅgātaṭe dvijaḥ / tāv uvāca vacaś śāntam amṛtasyandasundaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भवतोर् दर्शनेनाहम् अद्य निर्वृतिम् आगतः । समम् आगतयोर् लोकं शीतलोष्णरुचोर् इव
bhavator darśanenāham adya nirvṛtim āgataḥ / samam āgatayor lokaṃ śītaloṣṇarucor iva
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यो न शास्त्रैर् न तपसा न ज्ञानेन न विद्यया । विनष्टो मे मनोमोहः क्षीणो ऽसौ दर्शनेन वाम्
yo na śāstrair na tapasā na jñānena na vidyayā / vinaṣṭo me manomohaḥ kṣīṇo 'sau darśanena vām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न तथा सुखयन्त्य् अन्तर् निर्मलामृतवृष्टयः । यथा प्रहर्षयन्त्य् एता महताम् एव दृष्टयः
na tathā sukhayanty antar nirmalāmṛtavṛṣṭayaḥ / yathā praharṣayanty etā mahatām eva dṛṣṭayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चरणाभ्याम् इमं देशं भवन्तौ भूरितेजसौ । कौ पवित्रितवन्तौ नश् शशाङ्कार्काव् इवाम्बरम्
caraṇābhyām imaṃ deśaṃ bhavantau bhūritejasau / kau pavitritavantau naś śaśāṅkārkāv ivāmbaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्य् उक्तवन्तं प्रोवाच भृगुर् जन्मान्तरात्मजम् । स्मरात्मानं प्रबुद्धो ऽसि नाज्ञो ऽसीति रघूद्वह
ity uktavantaṃ provāca bhṛgur janmāntarātmajam / smarātmānaṃ prabuddho 'si nājño 'sīti raghūdvaha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रबोधितो ऽसौ भृगुणा जन्मान्तरदशा निजाः । मुहूर्तमात्रं सस्मार ध्यानोन्मीलितलोचनः
prabodhito 'sau bhṛguṇā janmāntaradaśā nijāḥ / muhūrtamātraṃ sasmāra dhyānonmīlitalocanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथासौ विस्मयस्मेरमुखो मुदितमानसः । वितर्कमन्थरां वाचम् उवाच वदतां वरः
athāsau vismayasmeramukho muditamānasaḥ / vitarkamantharāṃ vācam uvāca vadatāṃ varaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जयत्य् अविरतारम्भा नियतिः परमात्मनः । यद्वशाद् इदम् आभोगि जगच्चक्रं विवर्तते
jayaty aviratārambhā niyatiḥ paramātmanaḥ / yadvaśād idam ābhogi jagaccakraṃ vivartate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ममानन्तान्य् अतीतानि जन्मान्य् अविदितानि ह । तानि तान्तदशाढ्यानि संस्मृतान्य् उचितानि च
mamānantāny atītāni janmāny aviditāni ha / tāni tāntadaśāḍhyāni saṃsmṛtāny ucitāni ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भुक्तानि बहुकार्याणि विचित्रविभवान्य् अति । दशाफलान्य् अनन्तानि कल्पान्तकलितानि च
bhuktāni bahukāryāṇi vicitravibhavāny ati / daśāphalāny anantāni kalpāntakalitāni ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दृष्टाः कठिनसंरम्भा विभवोपार्जनभ्रमाः । विहृतं वीतशोकासु चिरं मेरुस्थलीषु च
dṛṣṭāḥ kaṭhinasaṃrambhā vibhavopārjanabhramāḥ / vihṛtaṃ vītaśokāsu ciraṃ merusthalīṣu ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पीतम् आमोदि मन्दारकुसुमारुणितं पयः । मन्दाकिन्यास् सकल्हारं तटेष्व् अमरभूभृतः
pītam āmodi mandārakusumāruṇitaṃ payaḥ / mandākinyās sakalhāraṃ taṭeṣv amarabhūbhṛtaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भ्रान्तं सन्तानकुञ्जेषु फुल्लहेमलतालिषु । मेरौ कल्पतरुच्छायापुष्पसुन्दरसानुषु
bhrāntaṃ santānakuñjeṣu phullahemalatāliṣu / merau kalpatarucchāyāpuṣpasundarasānuṣu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न तद् अस्ति न यद् भुक्तं न तद् अस्ति न यत् कृतम् । न तद् अस्ति न यद् दृष्टम् इष्टानिष्टासु दृष्टिषु
na tad asti na yad bhuktaṃ na tad asti na yat kṛtam / na tad asti na yad dṛṣṭam iṣṭāniṣṭāsu dṛṣṭiṣu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ज्ञातं ज्ञातव्यम् अधुना दृष्टं द्रष्टव्यम् अक्षतम् । विश्रान्तो ऽस्मि चिरश्रान्तो गतो मे सकलो भ्रमः
jñātaṃ jñātavyam adhunā dṛṣṭaṃ draṣṭavyam akṣatam / viśrānto 'smi ciraśrānto gato me sakalo bhramaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उत्तिष्ठ तात गच्छामः पश्यामो मन्दरस्थिताम् । तां तनुं तावद् आशुष्कां शुष्कां वनलताम् इव
uttiṣṭha tāta gacchāmaḥ paśyāmo mandarasthitām / tāṃ tanuṃ tāvad āśuṣkāṃ śuṣkāṃ vanalatām iva
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नासमीहितम् अस्तीह न समीहितम् अस्ति मे । नियते रचनां द्रष्टुं केवलं विहराम्य् अहम्
nāsamīhitam astīha na samīhitam asti me / niyate racanāṃ draṣṭuṃ kevalaṃ viharāmy aham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
किम् इति सुभगम् आर्यसेवितं तत् स्थिरम् अनुयामि मदेकभावबुद्ध्या । तद् अलम् अभिमतामतैर् ममास्तु प्रकृतम् इमं व्यवहारम् आचरामि
kim iti subhagam āryasevitaṃ tat sthiram anuyāmi madekabhāvabuddhyā / tad alam abhimatāmatair mamāstu prakṛtam imaṃ vyavahāram ācarāmi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.