Moksopaya with Bhaskarakantha's Tika 3.66

एवम् एकं परं वस्तु रामानानात्वम् अप्य् अलम् । नानात्वम् इव संयातं दीपाद् दीपशतं यथा

evam ekaṃ paraṃ vastu rāmānānātvam apy alam / nānātvam iva saṃyātaṃ dīpād dīpaśataṃ yathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथाभूतम् असद्रूपम् आत्मानं यदि पश्यति । विचार्य चेतस् तद् अहम्भावहीनं न शोचति

yathābhūtam asadrūpam ātmānaṃ yadi paśyati / vicārya cetas tad ahambhāvahīnaṃ na śocati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चित्तमात्रं नरस् तस्मिन् शान्ते शान्तम् इदं जगत् । उपानद्रूढपादस्य ननु चर्मावृतैव भूः

cittamātraṃ naras tasmin śānte śāntam idaṃ jagat / upānadrūḍhapādasya nanu carmāvṛtaiva bhūḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पत्त्रमात्राद् ऋते नान्यत् कदल्या विद्यते यथा । भ्रममात्राद् ऋते नान्यज् जगतां विद्यते तथा

pattramātrād ṛte nānyat kadalyā vidyate yathā / bhramamātrād ṛte nānyaj jagatāṃ vidyate tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जायते बालताम् एति यौवनं वार्धकं तथा । मृतिं स्वर्गं च नरकं भ्रमाच् चेतो हि नृत्यति

jāyate bālatām eti yauvanaṃ vārdhakaṃ tathā / mṛtiṃ svargaṃ ca narakaṃ bhramāc ceto hi nṛtyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विचित्रबुद्बुदोल्लासे स्वात्मनो ऽव्यतिरेकिणि । यथा सुरायास् सामर्थ्यं तथा चित्तस्य संसृतौ

vicitrabudbudollāse svātmano 'vyatirekiṇi / yathā surāyās sāmarthyaṃ tathā cittasya saṃsṛtau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथा द्वित्वं शशाङ्कादौ पश्यत्य् अक्षि मलाबिलम् । चिच् चेतनकलाक्रान्ता तथैव परमात्मनि

yathā dvitvaṃ śaśāṅkādau paśyaty akṣi malābilam / cic cetanakalākrāntā tathaiva paramātmani

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथा मदवशाद् भ्रान्तान् क्षीवः पश्यति पादपान् । तथा चेतनविक्षुब्धा संसारांश् चित् प्रपश्यति

yathā madavaśād bhrāntān kṣīvaḥ paśyati pādapān / tathā cetanavikṣubdhā saṃsārāṃś cit prapaśyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथा लीलाभ्रमाद् बालः कुम्भकृच्चक्रवज् जगत् । भ्रान्तं पश्यति चित्त्वात् तु चिद् वै दृश्यं तथैव हि

yathā līlābhramād bālaḥ kumbhakṛccakravaj jagat / bhrāntaṃ paśyati cittvāt tu cid vai dṛśyaṃ tathaiva hi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदा चिच् चेतति द्वित्वं तदा द्वैतैक्यविभ्रमः । यदा न चेतति द्वित्वं तदा द्वैतैक्ययोः क्षयः

yadā cic cetati dvitvaṃ tadā dvaitaikyavibhramaḥ / yadā na cetati dvitvaṃ tadā dvaitaikyayoḥ kṣayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यच् चेत्यते तद् इतरद् व्यतिरिक्तं चितो ऽस्ति नो । किञ्चिन् नास्तीति संशान्त्या चितश् शाम्यति चेतनम्

yac cetyate tad itarad vyatiriktaṃ cito 'sti no / kiñcin nāstīti saṃśāntyā citaś śāmyati cetanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चिद्घनेनैकताम् एत्य यदा तिष्ठसि निश्चलः । शाम्यन् व्यवहरन् वापि तदा संशान्त उच्यसे

cidghanenaikatām etya yadā tiṣṭhasi niścalaḥ / śāmyan vyavaharan vāpi tadā saṃśānta ucyase

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तन्वी चेतयते चेत्यं घना चिन् नाङ्ग चेतति । अल्पक्षीवः क्षोभम् एति घनक्षीवो हि शाम्यति

tanvī cetayate cetyaṃ ghanā cin nāṅga cetati / alpakṣīvaḥ kṣobham eti ghanakṣīvo hi śāmyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चिद्घनैक्यं प्रयातस्य रूढस्य परमे पदे । नैरात्म्यशून्यवादाद्यैः पर्यायैः कथनं भवेत्

cidghanaikyaṃ prayātasya rūḍhasya parame pade / nairātmyaśūnyavādādyaiḥ paryāyaiḥ kathanaṃ bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चिच् चेतनेन चेत्यत्वम् इत्य् एवं पश्यति भ्रमम् । जाये जीवामि नश्यामि संसरामीत्य् असन्मयम्

cic cetanena cetyatvam ity evaṃ paśyati bhramam / jāye jīvāmi naśyāmi saṃsarāmīty asanmayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वभावाद् व्यतिरिक्तं तु न चितश् चास्ति चेतनम् । स्पन्दाद् ऋते यथा वायाव् अतः किं केन चेत्यते

svabhāvād vyatiriktaṃ tu na citaś cāsti cetanam / spandād ṛte yathā vāyāv ataḥ kiṃ kena cetyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चेत्ये त्व् असम्भवत्य् एव किञ्चिद् यच् चेत्यते चिता । रज्जोस् सर्पभ्रमाभासं तद् अविद्याभ्रमं विदुः

cetye tv asambhavaty eva kiñcid yac cetyate citā / rajjos sarpabhramābhāsaṃ tad avidyābhramaṃ viduḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संविन्मात्रचिकित्स्ये ऽस्मिन् व्याधौ संसारनामनि । चित्तमात्रपरिस्पन्दे संरम्भो ऽनघ किं तव

saṃvinmātracikitsye 'smin vyādhau saṃsāranāmani / cittamātraparispande saṃrambho 'nagha kiṃ tava

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदि सर्वं परित्यज्य तिष्ठस्य् उत्क्रान्तवासनम् । अमुनैव निमेषेण तन् मुक्तो ऽसि न संशयः

yadi sarvaṃ parityajya tiṣṭhasy utkrāntavāsanam / amunaiva nimeṣeṇa tan mukto 'si na saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथा रज्ज्वां भुजङ्गाशा विनाङ्गचलनं क्षणात् । संविन्मात्रविवर्तेन नश्यत्य् एवं हि संसृतिः

yathā rajjvāṃ bhujaṅgāśā vināṅgacalanaṃ kṣaṇāt / saṃvinmātravivartena naśyaty evaṃ hi saṃsṛtiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यत्राभिलाषस् तन् नूनं सन्त्यज्य स्थीयते यदि । प्राप्त एवाङ्ग तन् मोक्षः किम् एतावति दुष्करम्

yatrābhilāṣas tan nūnaṃ santyajya sthīyate yadi / prāpta evāṅga tan mokṣaḥ kim etāvati duṣkaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपि प्राणांस् तृणम् इव त्यजन्तीह महाशयाः । यत्राभिलाषस् तन्मात्रत्यागे कृपणता कथम्

api prāṇāṃs tṛṇam iva tyajantīha mahāśayāḥ / yatrābhilāṣas tanmātratyāge kṛpaṇatā katham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यत्राभिलाषस् तत् त्यक्त्वा चेतसा निरवग्रहम् । प्राप्तं कर्मेन्द्रियैर् गृह्णंस् त्यजन्न् इष्टं च तिष्ठ भोः

yatrābhilāṣas tat tyaktvā cetasā niravagraham / prāptaṃ karmendriyair gṛhṇaṃs tyajann iṣṭaṃ ca tiṣṭha bhoḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथा करतले बिल्वं यथा वा पर्वतः पुरः । प्रत्यक्षम् एवम् अस्यालम् अजत्वं परमात्मनः

yathā karatale bilvaṃ yathā vā parvataḥ puraḥ / pratyakṣam evam asyālam ajatvaṃ paramātmanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आत्मैव भाति जगद् इत्य् उदितस् तरङ्गैः कल्पान्त एक इव वारिधिर् अप्रमेयः । ज्ञातस् स एव हि ददाति विमोक्षसिद्धिम् अज्ञात एव मनसा चिरबन्धनाय

ātmaiva bhāti jagad ity uditas taraṅgaiḥ kalpānta eka iva vāridhir aprameyaḥ / jñātas sa eva hi dadāti vimokṣasiddhim ajñāta eva manasā cirabandhanāya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.