Moksopaya with Bhaskarakantha's Tika 3.72

सूची सासम्भवद्वाणी चिन्तयित्वेत्य् अकल्पयत् । पुनस् तद्देहलाभाय भवाम्य् आशु तपस्विनी

sūcī sāsambhavadvāṇī cintayitvety akalpayat / punas taddehalābhāya bhavāmy āśu tapasvinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति सञ्चिन्त्य सत्त्वस्थं संहृत्य जनमारणम् । तद् एव हिमवच्छृङ्गं जगाम तपसे स्थिरम्

iti sañcintya sattvasthaṃ saṃhṛtya janamāraṇam / tad eva himavacchṛṅgaṃ jagāma tapase sthiram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपश्यद् एवं सूचीत्वं सा तन् मानसम् आत्मनि । प्राणवातात्मका प्राणैः प्रविश्य हतमानवा

apaśyad evaṃ sūcītvaṃ sā tan mānasam ātmani / prāṇavātātmakā prāṇaiḥ praviśya hatamānavā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथात्मन्य् एव सूचीत्वं पश्यन्त्य् एव मनोमयी । प्राणवातशरीरासौ जगाम हिमवच्छिरः

athātmany eva sūcītvaṃ paśyanty eva manomayī / prāṇavātaśarīrāsau jagāma himavacchiraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दृढदावानले तत्र सर्वभूतविवर्जिते । महाशिलातलक्षोभरूक्षे पांसुविधूसरे

dṛḍhadāvānale tatra sarvabhūtavivarjite / mahāśilātalakṣobharūkṣe pāṃsuvidhūsare

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्थाव् अभ्युत्थितैकासौ निस्तृणे विपुलस्थले । मराव् अकस्मात् सञ्जाता शुष्का तृणशिखा यथा

tasthāv abhyutthitaikāsau nistṛṇe vipulasthale / marāv akasmāt sañjātā śuṣkā tṛṇaśikhā yathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सूक्ष्मस्यैकस्य पादस्य सार्धेनैवाश्रितोर्वरा । स्वसंविदेकपादात्मतपः कर्तुं प्रचक्रमे

sūkṣmasyaikasya pādasya sārdhenaivāśritorvarā / svasaṃvidekapādātmatapaḥ kartuṃ pracakrame

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सूक्ष्मपादतलेनैषा वसुधारेणुसङ्कटम् । निवार्यात्तपदा कृच्छ्राद् यत्नेनोर्ध्वमुखी स्थिता

sūkṣmapādatalenaiṣā vasudhāreṇusaṅkaṭam / nivāryāttapadā kṛcchrād yatnenordhvamukhī sthitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृष्णत्वहिंस्रतातैक्ष्ण्या वृत्तास्या पवनाशनैः । यत्नात् पदं निबध्नन्ती रेण्वणूपलसङ्कटे

kṛṣṇatvahiṃsratātaikṣṇyā vṛttāsyā pavanāśanaiḥ / yatnāt padaṃ nibadhnantī reṇvaṇūpalasaṅkaṭe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अरण्ये क्षुभितां सर्पीं दूरालोकार्थम् उत्थिताम् । पुच्छकोटिस्थितां पातलोलाम् अनुचकार सा

araṇye kṣubhitāṃ sarpīṃ dūrālokārtham utthitām / pucchakoṭisthitāṃ pātalolām anucakāra sā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुखरन्ध्रविनिष्क्रान्ता तस्या भास्करदीधितिः । सखी बभूव सूच्याभा पश्चाद्भागैकरक्षिणी

mukharandhraviniṣkrāntā tasyā bhāskaradīdhitiḥ / sakhī babhūva sūcyābhā paścādbhāgaikarakṣiṇī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षुद्रे ऽपि स्वजनीभूते याति वत्सलतां जनः । दीधित्यापि सखीवृत्तं सूच्यास् सूचितयाश्रितम्

kṣudre 'pi svajanībhūte yāti vatsalatāṃ janaḥ / dīdhityāpi sakhīvṛttaṃ sūcyās sūcitayāśritam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बभूव तस्यास् स्वच्छा या द्वितीया तापसी सखी । एनस्सूचीव मलिना तया पश्चात् कृतैव सा

babhūva tasyās svacchā yā dvitīyā tāpasī sakhī / enassūcīva malinā tayā paścāt kṛtaiva sā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सूच्यास्यनिर्गतार्कांशुपाताक्षस्मयकूणितम् । पश्चात् स्मयतता दृष्टा सा धूल्यैवात्र केवलम्

sūcyāsyanirgatārkāṃśupātākṣasmayakūṇitam / paścāt smayatatā dṛṣṭā sā dhūlyaivātra kevalam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धूल्यापि प्रेक्ष्यते या ताम् अपि द्रुमलतादयः । महातपस्विनीं सूचीं द्रष्टुं नोत्कण्ठयन्ति के

dhūlyāpi prekṣyate yā tām api drumalatādayaḥ / mahātapasvinīṃ sūcīṃ draṣṭuṃ notkaṇṭhayanti ke

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्थिरबद्धपदाम् एनां सुमनोवृत्तिम् उत्थिताम् । अनिलाः क्षोभयां चक्रुर् मुखनिर्गतभाङ्कृतैः

sthirabaddhapadām enāṃ sumanovṛttim utthitām / anilāḥ kṣobhayāṃ cakrur mukhanirgatabhāṅkṛtaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रसूतानि भविष्यामो निगीर्णान्य् अनयाचिरम् । कौसुमानि रजांस्य् अस्या इत्य् आस्यं पर्यपूपुरन्

prasūtāni bhaviṣyāmo nigīrṇāny anayāciram / kausumāni rajāṃsy asyā ity āsyaṃ paryapūpuran

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तपोहरेन्द्रप्रहितवातनुन्नामिषं रजः । तया त्व् अहृत्त्वव्याजेन न निगीर्णं मुखे ऽपि सत्

tapoharendraprahitavātanunnāmiṣaṃ rajaḥ / tayā tv ahṛttvavyājena na nigīrṇaṃ mukhe 'pi sat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न निगीर्णवती तानि रजांसि दृढनिश्चया । अन्तस्सारतया कार्यं लघवो ऽप्य् आप्नुवन्ति हि

na nigīrṇavatī tāni rajāṃsi dṛḍhaniścayā / antassāratayā kāryaṃ laghavo 'py āpnuvanti hi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न पिबन्त्य् आस्यसंस्थानितया पुष्परजांस्य् अपि । विस्मयं पवनः प्राप सुमेरून्मूलनाधिकम् । आशिरःपिहिता पङ्कैः पूरितापि महाजलैः

na pibanty āsyasaṃsthānitayā puṣparajāṃsy api / vismayaṃ pavanaḥ prāpa sumerūnmūlanādhikam / āśiraḥpihitā paṅkaiḥ pūritāpi mahājalaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विधुतापि बृहद्वातैस् त्रासितापि तडिद्भ्रमैः । उद्धूलितापि जलदैः क्षोभिताप्य् अभ्रगर्जितैः

vidhutāpi bṛhadvātais trāsitāpi taḍidbhramaiḥ / uddhūlitāpi jaladaiḥ kṣobhitāpy abhragarjitaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपि वर्षसहस्रैस् सा चित्तस्थदृढनिश्चया । पट्टगण्डकसुप्तेव नाकम्पत तपस्विनी

api varṣasahasrais sā cittasthadṛḍhaniścayā / paṭṭagaṇḍakasupteva nākampata tapasvinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निवृत्ताया बहिस्स्पन्दाद् अथ काले ऽसहागते । विचारयन्त्यास् तस्यास् स्वम् आत्मतत्त्वं स्वचेतनम्

nivṛttāyā bahisspandād atha kāle 'sahāgate / vicārayantyās tasyās svam ātmatattvaṃ svacetanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ज्ञानालोकस् समुदभूत् सा परावरदर्शिनी । बभूव निर्मला सूची चित्सूची पावनी परम्

jñānālokas samudabhūt sā parāvaradarśinī / babhūva nirmalā sūcī citsūcī pāvanī param

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जाता विदितवेद्या सा स्वयम् एव तया धिया । तपसा दुष्कृते क्षीणे सूची स्वमुखसूचनी

jātā viditavedyā sā svayam eva tayā dhiyā / tapasā duṣkṛte kṣīṇe sūcī svamukhasūcanī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति वर्षसहस्राणि साकरोद् दारुणं तपः । सप्त सप्तमहालोकसन्तापकरम् उन्मुखी

iti varṣasahasrāṇi sākarod dāruṇaṃ tapaḥ / sapta saptamahālokasantāpakaram unmukhī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्याः कल्पाग्निभीमेन तपसा हिमवान् गिरिः । बभूव तेन ज्वलितो जज्वालेव ततो जगत्

tasyāḥ kalpāgnibhīmena tapasā himavān giriḥ / babhūva tena jvalito jajvāleva tato jagat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कस्येदं तपसाक्रान्तं जगद् इत्य् अथ वासवः । नारदं परिपप्रच्छ स तस्याकथयच् च तत्

kasyedaṃ tapasākrāntaṃ jagad ity atha vāsavaḥ / nāradaṃ paripapraccha sa tasyākathayac ca tat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सप्त वर्षसहस्राणि सूची दीर्घतपस्विनी । मया विज्ञातदेहासौ तेनेदं ज्वलितं जगत्

sapta varṣasahasrāṇi sūcī dīrghatapasvinī / mayā vijñātadehāsau tenedaṃ jvalitaṃ jagat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नागाश् श्वसन्ति विदलन्ति नगाः पतन्ति वैमानिका जलदवारिधयः प्रयान्ति । शोषं दिशो ऽर्कसहिता मलिनीभवन्ति सूच्येन्द्र पश्य तपसा क्षयमाययैव

nāgāś śvasanti vidalanti nagāḥ patanti vaimānikā jaladavāridhayaḥ prayānti / śoṣaṃ diśo 'rkasahitā malinībhavanti sūcyendra paśya tapasā kṣayamāyayaiva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.