Moksopaya with Bhaskarakantha's Tika 5.34

वरं गुणनिधे दैत्यकुलचूडामहामणे । गृहाणाभिमतं भूयोजन्मदुःखोपशान्तये

varaṃ guṇanidhe daityakulacūḍāmahāmaṇe / gṛhāṇābhimataṃ bhūyojanmaduḥkhopaśāntaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वसङ्कल्पफलद सर्वलोकान्तरस्थित । यद् उदारतमं वेत्सि तद् एवादिश देव मे

sarvasaṅkalpaphalada sarvalokāntarasthita / yad udāratamaṃ vetsi tad evādiśa deva me

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वसम्भ्रमसंशान्त्यै परमाय फलाय च । ब्रह्मविश्रान्तिपर्यन्तो विवेको ऽस्तु तवानघ

sarvasambhramasaṃśāntyai paramāya phalāya ca / brahmaviśrāntiparyanto viveko 'stu tavānagha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्य् उक्त्वा दितिपुत्रेन्द्रं विष्णुर् अन्तरधीयत । कृतघर्घरनिर्ह्रादस् तरङ्गस् तोयधेर् इव

ity uktvā ditiputrendraṃ viṣṇur antaradhīyata / kṛtaghargharanirhrādas taraṅgas toyadher iva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विष्णाव् अन्तर्हिते देवे पूजायाः कुसुमाञ्जलिम् । पाश्चात्यं दानवस् त्यक्त्वा मणिरत्नपरिष्कृतम्

viṣṇāv antarhite deve pūjāyāḥ kusumāñjalim / pāścātyaṃ dānavas tyaktvā maṇiratnapariṣkṛtam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पद्मासनस्थो ऽथ मृदाव् उपविश्य वरासने । स्तोत्रपाठविधाव् अत्र चिन्तयाम् आस चिन्तया

padmāsanastho 'tha mṛdāv upaviśya varāsane / stotrapāṭhavidhāv atra cintayām āsa cintayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विचारवान् एव भवान् भवत्व् इति भवारिणा । देवेनोक्तो ऽस्मि तेनान्तः करोम्य् आशु विचारणाम्

vicāravān eva bhavān bhavatv iti bhavāriṇā / devenokto 'smi tenāntaḥ karomy āśu vicāraṇām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

किम् अहं नाम तावत् स्यां यो ऽस्मिन् भुवनडम्बरे । वच्मि गच्छामि तिष्ठामि प्रयते चाहरामि च

kim ahaṃ nāma tāvat syāṃ yo 'smin bhuvanaḍambare / vacmi gacchāmi tiṣṭhāmi prayate cāharāmi ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जगत् तावद् इदं नाहं सवृक्षवनपर्वतम् । यद् बाह्यं जडम् अत्यन्तं तत् स्यां कथम् अहं किल

jagat tāvad idaṃ nāhaṃ savṛkṣavanaparvatam / yad bāhyaṃ jaḍam atyantaṃ tat syāṃ katham ahaṃ kila

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

असन्न् अभ्युत्थितो मूकः पवनैस् स्फुरति क्षणम् । कालेनाल्पेन विलयी देहो नाहम् अचेतनः

asann abhyutthito mūkaḥ pavanais sphurati kṣaṇam / kālenālpena vilayī deho nāham acetanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जडया कर्णशष्कुल्या कल्प्यमानः क्षणस्थया । शून्याकृतिश् शून्यभवश् शब्दो नाहम् अचेतनः

jaḍayā karṇaśaṣkulyā kalpyamānaḥ kṣaṇasthayā / śūnyākṛtiś śūnyabhavaś śabdo nāham acetanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्वचा क्षणविनाशिन्या प्राप्यम् अप्राप्यम् अन्यथा । चित्प्रसादोपलब्धात्म स्पर्शनं नास्म्य् अचेतनम्

tvacā kṣaṇavināśinyā prāpyam aprāpyam anyathā / citprasādopalabdhātma sparśanaṃ nāsmy acetanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लब्धात्मा जिह्वया तुच्छो लोलया लोलसत्तया । स्वल्पस्पन्दो द्रव्यनिष्ठो रसो नाहम् अचेतनः

labdhātmā jihvayā tuccho lolayā lolasattayā / svalpaspando dravyaniṣṭho raso nāham acetanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दृश्यदर्शनयोर् लीनं क्षयि क्षणविनाशिनोः । केवले द्रष्टरि क्षीणं रूपं नाहम् अचेतनम्

dṛśyadarśanayor līnaṃ kṣayi kṣaṇavināśinoḥ / kevale draṣṭari kṣīṇaṃ rūpaṃ nāham acetanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नासयात्यन्तजडया क्षयिण्या परिकल्पितः । पेलवो ऽनियताधारो गन्धो नाहम् अचेतनः

nāsayātyantajaḍayā kṣayiṇyā parikalpitaḥ / pelavo 'niyatādhāro gandho nāham acetanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निर्ममो ऽमननश् शान्तो गतपञ्चेन्द्रियभ्रमः । शुद्धश् चेतन एवाहं कलाकलनवर्जितः

nirmamo 'mananaś śānto gatapañcendriyabhramaḥ / śuddhaś cetana evāhaṃ kalākalanavarjitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चेत्यवर्जितचिन्मात्रम् अहम् एषो ऽवभासकः । सबाह्याभ्यन्तरव्यापी निष्कलामलसन्मयः

cetyavarjitacinmātram aham eṣo 'vabhāsakaḥ / sabāhyābhyantaravyāpī niṣkalāmalasanmayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आ इदानीं स्मृतं सत्यम् एतत् तद् अखिलं मया । निर्विकल्पचिदाभास एष आत्मास्मि सर्वगः

ā idānīṃ smṛtaṃ satyam etat tad akhilaṃ mayā / nirvikalpacidābhāsa eṣa ātmāsmi sarvagaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनेन चेतनेनेमे सर्वे घटपटादयः । सूर्यान्ता अवभासन्ते दीपेनोत्तमतेजसा

anena cetaneneme sarve ghaṭapaṭādayaḥ / sūryāntā avabhāsante dīpenottamatejasā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनेनैतास् स्फुरन्तीह विचित्रेन्द्रियवृत्तयः । तेजसान्तः प्रकाशेन यथाग्निकणपङ्क्तयः

anenaitās sphurantīha vicitrendriyavṛttayaḥ / tejasāntaḥ prakāśena yathāgnikaṇapaṅktayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनेनैतास् स्फुरन्त्य् अन्तर् मनोमननशक्तयः । सर्वगेन निदाघेन यथा मरुमरीचयः

anenaitās sphuranty antar manomananaśaktayaḥ / sarvagena nidāghena yathā marumarīcayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनेनैतत् पदार्थानां वस्तुत्वं प्रतिपाद्यते । शुक्लादिगुणवत्त्वं स्वं प्रदीपेनेव वाससाम्

anenaitat padārthānāṃ vastutvaṃ pratipādyate / śuklādiguṇavattvaṃ svaṃ pradīpeneva vāsasām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

असाव् एव हि भूतानां सर्वेषाम् एव जाग्रताम् । सर्वानुभविता भूमाव् आत्मा मकुरवत् स्थितः

asāv eva hi bhūtānāṃ sarveṣām eva jāgratām / sarvānubhavitā bhūmāv ātmā makuravat sthitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अस्य तस्याविकल्पस्य चिद्दीपस्य प्रसादतः । उष्णो ऽर्कश् शिशिरश् चन्द्रो घनो ऽद्रिर् विद्रुतं पयः

asya tasyāvikalpasya ciddīpasya prasādataḥ / uṣṇo 'rkaś śiśiraś candro ghano 'drir vidrutaṃ payaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सातत्येनानुभूतानां पदार्थानाम् अनेन तत् । पदार्थत्वम् उदेत्य् उच्चैः प्रतापेनेव तप्तता

sātatyenānubhūtānāṃ padārthānām anena tat / padārthatvam udety uccaiḥ pratāpeneva taptatā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्रह्मविष्ण्विन्द्ररुद्राणां कारणानां जगत्स्थितौ । एतत् कारणम् आद्यं तत् कारणं नास्य विद्यते

brahmaviṣṇvindrarudrāṇāṃ kāraṇānāṃ jagatsthitau / etat kāraṇam ādyaṃ tat kāraṇaṃ nāsya vidyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अकारणाद् अकरणात् सर्वकारणकारणात् । एतस्माज् जगद् उत्पन्नम् इदं शैत्यं हिमाद् इव

akāraṇād akaraṇāt sarvakāraṇakāraṇāt / etasmāj jagad utpannam idaṃ śaityaṃ himād iva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चिच्चेत्यद्रष्टृदृश्यादिनामभिर् वर्जितात्मने । सते सकृद्विभाताय मह्यम् अस्मै नमो नमः

ciccetyadraṣṭṛdṛśyādināmabhir varjitātmane / sate sakṛdvibhātāya mahyam asmai namo namaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतस्मिन् सर्वभूतानि निर्विकल्पचिदात्मनि । गुणभूतानि भूतेशे तिष्ठन्ति च विशन्ति च

etasmin sarvabhūtāni nirvikalpacidātmani / guṇabhūtāni bhūteśe tiṣṭhanti ca viśanti ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यत् किलानेन कलितं चेतनेनान्तर् आत्मना । तत् तद् भवति सर्वत्र नेतरत् सद् अपि स्थितम्

yat kilānena kalitaṃ cetanenāntar ātmanā / tat tad bhavati sarvatra netarat sad api sthitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यच् चिता कलितं किञ्चित् तद् आप्नोति निजं पदम् । यच् चिता कलितं नेह तत् सद् अप्य् अस्तम् आगतम्

yac citā kalitaṃ kiñcit tad āpnoti nijaṃ padam / yac citā kalitaṃ neha tat sad apy astam āgatam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इमा घटपटाकारपदार्थशतपङ्क्तयः । जागत्यो विपुलादर्शे ह्य् अस्मिन् व्योमनि बिम्बिताः

imā ghaṭapaṭākārapadārthaśatapaṅktayaḥ / jāgatyo vipulādarśe hy asmin vyomani bimbitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अदृश्यं सर्वभूतानां प्राप्यं गलितचेतसाम् । एतत् तद् दृश्यते सद्भिः परं व्योमेति तन्मयैः

adṛśyaṃ sarvabhūtānāṃ prāpyaṃ galitacetasām / etat tad dṛśyate sadbhiḥ paraṃ vyometi tanmayaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतद् वृद्धं वृद्धिमति क्षयि क्षयिणि जागते । पदार्थे सद् असच् चापि प्रतिबिम्बार्कवत् स्थितम्

etad vṛddhaṃ vṛddhimati kṣayi kṣayiṇi jāgate / padārthe sad asac cāpi pratibimbārkavat sthitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इयम् अभ्युदयं याति नानाता दृश्यमञ्जरी । आचारचञ्चरीकाढ्या एतस्माद् कारणद्रुमाद्

iyam abhyudayaṃ yāti nānātā dṛśyamañjarī / ācāracañcarīkāḍhyā etasmād kāraṇadrumād

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अस्माद् इयम् उदेत्य् उच्चैस् संसाररचना चला । विचित्रतरुगुल्माढ्या शैलाद् इव वनावली

asmād iyam udety uccais saṃsāraracanā calā / vicitratarugulmāḍhyā śailād iva vanāvalī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वेषाम् अविभिन्नो ऽसौ त्रैलोक्योदरवर्तिनाम् । ब्रह्मादीनां तृणान्तानां चिदात्मा सम्प्रकाशकः

sarveṣām avibhinno 'sau trailokyodaravartinām / brahmādīnāṃ tṛṇāntānāṃ cidātmā samprakāśakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एषो ऽसाव् अहम् आद्यन्तरहितस् सर्वगाकृतिः । चराचराणाम् भूतानाम् अन्तस् स्वानुभवस् स्थितः

eṣo 'sāv aham ādyantarahitas sarvagākṛtiḥ / carācarāṇām bhūtānām antas svānubhavas sthitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अस्य तस्य ममेमानि स्थावराणि चराणि च । परिसङ्ख्याविहीनानि शरीराणि बहूनि च

asya tasya mamemāni sthāvarāṇi carāṇi ca / parisaṅkhyāvihīnāni śarīrāṇi bahūni ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एषो ऽसाव् अहम् एकात्मा स्वानुभूतिवशात् स्वयम् । सर्वदृग्द्रष्टृदृश्यत्वात् सहस्रकरलोचनः

eṣo 'sāv aham ekātmā svānubhūtivaśāt svayam / sarvadṛgdraṣṭṛdṛśyatvāt sahasrakaralocanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एषो ऽसाव् अहम् आकाशे सूर्यदेहेन चारुणा । विहरामीतरेणापि वायुदेहेन वाहिना

eṣo 'sāv aham ākāśe sūryadehena cāruṇā / viharāmītareṇāpi vāyudehena vāhinā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ममैतद् वपुर् आनीलं शङ्खचक्रगदाधरम् । सर्वसौभाग्यसीमान्तो ह्य् अस्मिञ् जगति वल्गति

mamaitad vapur ānīlaṃ śaṅkhacakragadādharam / sarvasaubhāgyasīmānto hy asmiñ jagati valgati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहम् अस्मिन् समुद्भूतः पद्मासनगतस् सदा । निर्विकल्पसमाधिस्थः परां निर्वृतिम् आगतः

aham asmin samudbhūtaḥ padmāsanagatas sadā / nirvikalpasamādhisthaḥ parāṃ nirvṛtim āgataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहं त्रिनेत्रयाकृत्या गौरीवक्त्राब्जषट्पदः । सर्गान्ते संहरामीदं कूर्मो ऽङ्गपटलं यथा

ahaṃ trinetrayākṛtyā gaurīvaktrābjaṣaṭpadaḥ / sargānte saṃharāmīdaṃ kūrmo 'ṅgapaṭalaṃ yathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहम् ऐन्द्रेण रूपेण त्रिलोकीमठिकाम् इमाम् । पालयामि क्रमप्राप्तां मठिकाम् इव तापसः

aham aindreṇa rūpeṇa trilokīmaṭhikām imām / pālayāmi kramaprāptāṃ maṭhikām iva tāpasaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहं तृणलतागुल्मजालं रसतया स्थितः । उत्थापयामि चिद्भूमेः कूपाद् उरुलताम् इव

ahaṃ tṛṇalatāgulmajālaṃ rasatayā sthitaḥ / utthāpayāmi cidbhūmeḥ kūpād urulatām iva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वलीलार्थम् इदं चारु जगदाडम्बरं ततम् । मयाभिजातबालेन पङ्कक्रीडनकं यथा

svalīlārtham idaṃ cāru jagadāḍambaraṃ tatam / mayābhijātabālena paṅkakrīḍanakaṃ yathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मयीदम् अर्प्यते सर्वं सत्तां मां प्राप्य गच्छति । मत्परित्यक्तम् एतच् च सद् अप्य् एव न किञ्चन

mayīdam arpyate sarvaṃ sattāṃ māṃ prāpya gacchati / matparityaktam etac ca sad apy eva na kiñcana

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मयि स्फारे चिदादर्शे प्रतिबिम्बं यद् आगतम् । तद् अस्ति नेतरत् तस्मान् मत्तो ऽन्यन् नेह विद्यते

mayi sphāre cidādarśe pratibimbaṃ yad āgatam / tad asti netarat tasmān matto 'nyan neha vidyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुसुमेष्व् अहम् आमोदः पद्मपत्त्रेष्व् अहं छविः । छविष्व् अहं रूपकला रूपेष्व् अनुभवो ऽप्य् अहम्

kusumeṣv aham āmodaḥ padmapattreṣv ahaṃ chaviḥ / chaviṣv ahaṃ rūpakalā rūpeṣv anubhavo 'py aham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यद् यत् किञ्चिद् इदं दृश्यं जगत् स्थावरजङ्गमम् । सर्वसङ्कल्परहितं तच् चित्तत्त्वम् अहं परम्

yad yat kiñcid idaṃ dṛśyaṃ jagat sthāvarajaṅgamam / sarvasaṅkalparahitaṃ tac cittattvam ahaṃ param

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आप्या रसमयी शक्तिर् अण्वोघविवृतोदया । सा यथा दारुकुड्येषु तथाहं सर्ववस्तुषु

āpyā rasamayī śaktir aṇvoghavivṛtodayā / sā yathā dārukuḍyeṣu tathāhaṃ sarvavastuṣu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परमां ताम् अहं सर्वपदार्थान्तरवर्तिताम् । उपेत्य संविद्वैचित्र्यं प्रतनोमि स्वयेच्छया

paramāṃ tām ahaṃ sarvapadārthāntaravartitām / upetya saṃvidvaicitryaṃ pratanomi svayecchayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

घृतं यथान्तः पयसि रसशक्तिर् यथा जले । चिच्छक्तिस् सर्वभावेषु तथान्तर् अहम् आस्थितः

ghṛtaṃ yathāntaḥ payasi rasaśaktir yathā jale / cicchaktis sarvabhāveṣu tathāntar aham āsthitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इदं जगत् त्रिकालस्थं चिति मय्य् एव संस्थितम् । चेत्योपचाररहितं वस्तुजातम् इवावनौ

idaṃ jagat trikālasthaṃ citi mayy eva saṃsthitam / cetyopacārarahitaṃ vastujātam ivāvanau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भरिताशेषदिक्कुक्षिस् त्यक्तसङ्कोचविभ्रमः । सर्वस्थस् सर्वधर्ता च विराट् सम्राड् अहं स्थितः

bharitāśeṣadikkukṣis tyaktasaṅkocavibhramaḥ / sarvasthas sarvadhartā ca virāṭ samrāḍ ahaṃ sthitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपूर्वम् अनिबद्धेन्द्रम् अशस्त्रदलितामरम् । अप्रार्थितं मे सम्प्राप्तं जगद्राज्यम् इदं ततम्

apūrvam anibaddhendram aśastradalitāmaram / aprārthitaṃ me samprāptaṃ jagadrājyam idaṃ tatam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहो नु विततात्मास्मि न माम्य् आत्मात्मनात्मनि । कल्पान्तपवनोच्छून एकार्णव इवार्णवे

aho nu vitatātmāsmi na māmy ātmātmanātmani / kalpāntapavanocchūna ekārṇava ivārṇave

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नात्मन्य् अन्तम् अवाप्नोमि स्वच्छे ऽन्तस् स्वोदिते स्वयम् । क्षीरवारिनिधौ पङ्गुस् सरीसृप इव स्फुरन्

nātmany antam avāpnomi svacche 'ntas svodite svayam / kṣīravārinidhau paṅgus sarīsṛpa iva sphuran

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वल्पेयं मठिका ब्राह्मी जगन्नाम्नी सुसङ्कटा । गजो बिल्व इवास्यां मे न माति विपुलं वपुः

svalpeyaṃ maṭhikā brāhmī jagannāmnī susaṅkaṭā / gajo bilva ivāsyāṃ me na māti vipulaṃ vapuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विरिञ्चसदनात् पारे तत्त्वान्ते ऽप्य् आहरत् पदम् । प्रसरत्य् एव मे रूपम् अद्यापि न निवर्तते

viriñcasadanāt pāre tattvānte 'py āharat padam / prasaraty eva me rūpam adyāpi na nivartate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अयं नामाहम् इत्य् अन्तः कुतो निरवलम्बना । अपर्यन्ताकृतेर् एषा किलासीत् स्वल्पता मम

ayaṃ nāmāham ity antaḥ kuto niravalambanā / aparyantākṛter eṣā kilāsīt svalpatā mama

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भवान् अयम् अहं चायम् इति मिथ्यैव विभ्रमः । को देहः को ऽप्य् अदेहो वाप्य् अपारवपुषश् चितः

bhavān ayam ahaṃ cāyam iti mithyaiva vibhramaḥ / ko dehaḥ ko 'py adeho vāpy apāravapuṣaś citaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वराकाः पेलवधियो बभूवुर् मे पितामहाः । ये साम्राज्यम् इदं त्यक्त्वा रेमिरे ऽर्थविभूतिषु

varākāḥ pelavadhiyo babhūvur me pitāmahāḥ / ye sāmrājyam idaṃ tyaktvā remire 'rthavibhūtiṣu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्वेयं किल महादृष्टिर् भरिता ब्रह्मबृंहिता । क्व सरीसृपभीमाभी रती राज्यविभूतिभिः

kveyaṃ kila mahādṛṣṭir bharitā brahmabṛṃhitā / kva sarīsṛpabhīmābhī ratī rājyavibhūtibhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनन्तानन्तसम्भोगा परोपशमशालिनी । शुद्धेयं चिन्मयी दृष्टिर् जयत्य् अखिलदृष्टिषु

anantānantasambhogā paropaśamaśālinī / śuddheyaṃ cinmayī dṛṣṭir jayaty akhiladṛṣṭiṣu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वभावान्तरस्थाय चेत्यमुक्तचिदात्मने । प्रत्यक्चेतनरूपाय मह्यम् एव नमो नमः

sarvabhāvāntarasthāya cetyamuktacidātmane / pratyakcetanarūpāya mahyam eva namo namaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जयाम्य् अहम् अहं जातो जीर्णसंसारसंसृतिः । प्राप्तः प्राप्तो मयात्मायं जीवामि च जयामि च

jayāmy aham ahaṃ jāto jīrṇasaṃsārasaṃsṛtiḥ / prāptaḥ prāpto mayātmāyaṃ jīvāmi ca jayāmi ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इदम् उत्तमसाम्राज्यं बोधं सन्त्यज्य शाश्वतम् । न रमे ऽहम् अरम्यासु राज्यदुःखविभूतिषु

idam uttamasāmrājyaṃ bodhaṃ santyajya śāśvatam / na rame 'ham aramyāsu rājyaduḥkhavibhūtiṣu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दारुवारिदृषन्मात्रे लुलुभे यो धरातले । धिग् वराकम् अनात्मज्ञं तं पितामहकीटकम्

dāruvāridṛṣanmātre lulubhe yo dharātale / dhig varākam anātmajñaṃ taṃ pitāmahakīṭakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अविद्यैकात्मभिर् द्रव्यैर् अविद्यामयम् आज्यपम् । अज्ञेन सन्तर्पयता किं नाम गुरुणा कृतम्

avidyaikātmabhir dravyair avidyāmayam ājyapam / ajñena santarpayatā kiṃ nāma guruṇā kṛtam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वर्षाणि कतिचित् प्राप्य जगद्ग्रामटिकाम् इमाम् । किं नाम प्रापद् उचितं हिरण्यकशिपुः किल

varṣāṇi katicit prāpya jagadgrāmaṭikām imām / kiṃ nāma prāpad ucitaṃ hiraṇyakaśipuḥ kila

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनास्वाद्य शमानन्दं जगद्राज्यशतान्य् अपि । समास्वादयता नेह किञ्चिद् आस्वादितं भवेत्

anāsvādya śamānandaṃ jagadrājyaśatāny api / samāsvādayatā neha kiñcid āsvāditaṃ bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न किञ्चिद् येन सम्प्राप्तं तेनेदं परमामृतम् । सम्प्राप्यान्तः प्रपूर्णेन सर्वं प्राप्तम् अखण्डितम्

na kiñcid yena samprāptaṃ tenedaṃ paramāmṛtam / samprāpyāntaḥ prapūrṇena sarvaṃ prāptam akhaṇḍitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्यक्तामितपदो मूर्खो मितम् एति न पण्डितः । उष्ट्रो हि त्यक्तसुलतः कण्टकं याति नेतरः

tyaktāmitapado mūrkho mitam eti na paṇḍitaḥ / uṣṭro hi tyaktasulataḥ kaṇṭakaṃ yāti netaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परां दृष्टिम् इमां त्यक्त्वा दग्धराज्ये रमेत कः । कस् त्यक्तेक्षुरसः प्राज्ञः कटुनिम्बपयः पिबेत्

parāṃ dṛṣṭim imāṃ tyaktvā dagdharājye rameta kaḥ / kas tyaktekṣurasaḥ prājñaḥ kaṭunimbapayaḥ pibet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मूर्खा एव हि ते सर्वे बभूवुर् मे पितामहाः । इमां दृष्टिं परित्यज्य ये रता राज्यसङ्कटे

mūrkhā eva hi te sarve babhūvur me pitāmahāḥ / imāṃ dṛṣṭiṃ parityajya ye ratā rājyasaṅkaṭe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्व फुल्ला नन्दनस्थल्यः क्व दग्धा मरुभूमयः । क्वेमा बोधदृशश् शान्ताः क्व भोगेष्व् आत्मबुद्धयः

kva phullā nandanasthalyaḥ kva dagdhā marubhūmayaḥ / kvemā bodhadṛśaś śāntāḥ kva bhogeṣv ātmabuddhayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न किञ्चिद् अस्ति त्रैलोक्ये यद् राज्यम् अभिवाञ्छ्यते । सर्वं चास्त्य् एव चित्तत्त्वे तत् कस्मान् नानुभूयते

na kiñcid asti trailokye yad rājyam abhivāñchyate / sarvaṃ cāsty eva cittattve tat kasmān nānubhūyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चिता सर्वस्थया स्वच्छसमया निर्विकारया । सर्वथा सर्वदा सर्वं सर्वतस् साधु लभ्यते

citā sarvasthayā svacchasamayā nirvikārayā / sarvathā sarvadā sarvaṃ sarvatas sādhu labhyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भानवी तैजसी शक्तिर् अमृतस्रुतिर् ऐन्दवी । ब्राह्मी महत्ता महती शाक्री त्रैलोक्यराजता

bhānavī taijasī śaktir amṛtasrutir aindavī / brāhmī mahattā mahatī śākrī trailokyarājatā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परमा पूर्णता शार्वी जयलक्ष्मीश् च वैष्णवी । मानसी शीघ्रगमिता बलवत्ता तु वायवी

paramā pūrṇatā śārvī jayalakṣmīś ca vaiṣṇavī / mānasī śīghragamitā balavattā tu vāyavī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आग्नेयी दाहकलना पायसी रसनिर्वृतिः । मौनी महातपस्सिद्धिर् विद्या बार्हस्पती तथा

āgneyī dāhakalanā pāyasī rasanirvṛtiḥ / maunī mahātapassiddhir vidyā bārhaspatī tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वैमानिकी व्योमगता स्थिरतापि च पार्वती । गम्भीरताथ सामुद्री मैरवी च महोन्नतिः

vaimānikī vyomagatā sthiratāpi ca pārvatī / gambhīratātha sāmudrī mairavī ca mahonnatiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समश्रीस् सौगती सोम्या मादनी मदलोलता । माधवी पुष्पमयता शारदी घनसस्यता

samaśrīs saugatī somyā mādanī madalolatā / mādhavī puṣpamayatā śāradī ghanasasyatā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

याक्षी च मायामयता नाभसी निष्कलङ्कता । शीततापि च तौषारी नैदाघी तापतप्तता

yākṣī ca māyāmayatā nābhasī niṣkalaṅkatā / śītatāpi ca tauṣārī naidāghī tāpataptatā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एताश् चान्यास् तथा बह्व्यो देशकालक्रियात्मिकाः । नानाकारविकारोत्थास् त्रिकालोदरसंस्थिताः

etāś cānyās tathā bahvyo deśakālakriyātmikāḥ / nānākāravikārotthās trikālodarasaṃsthitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विचित्राश् शक्तयस् स्वच्छसमया निर्विकारया । चिता क्रियन्ते परया कलाकलनमुक्तया

vicitrāś śaktayas svacchasamayā nirvikārayā / citā kriyante parayā kalākalanamuktayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विकल्पहीना चित् सर्वपदार्थशतदृष्टिषु । समम् एवाभिपतति प्रभा प्राभाकरी यथा

vikalpahīnā cit sarvapadārthaśatadṛṣṭiṣu / samam evābhipatati prabhā prābhākarī yathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वाशाकोशविश्रान्तां पदार्थपटलीं मही । कालत्रयेहाकलितां यथानुभवति क्षणात्

sarvāśākośaviśrāntāṃ padārthapaṭalīṃ mahī / kālatrayehākalitāṃ yathānubhavati kṣaṇāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथा समस्तसंसारबृहद्दृश्यदशाश्रियम् । कालत्रयस्थाम् अमला चिच् चिनोति ततात्मिका

tathā samastasaṃsārabṛhaddṛśyadaśāśriyam / kālatrayasthām amalā cic cinoti tatātmikā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तुल्यकालपरामृष्टत्रिकालकलनाशता । अनन्तानुभवाभोगा परिपूर्णैव शुद्धचित्

tulyakālaparāmṛṣṭatrikālakalanāśatā / anantānubhavābhogā paripūrṇaiva śuddhacit

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परामृष्टत्रिकालाया दृष्टानन्तदृशश् चितः । समतापरपर्याया पूर्णतैवावशिष्यते

parāmṛṣṭatrikālāyā dṛṣṭānantadṛśaś citaḥ / samatāparaparyāyā pūrṇataivāvaśiṣyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तुल्यकालावबुद्धेन मृदुना कटुना च चित् । समेन समताम् एति मधुनिष्ठानुभूतिवत्

tulyakālāvabuddhena mṛdunā kaṭunā ca cit / samena samatām eti madhuniṣṭhānubhūtivat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्यक्तसङ्कल्पकलया सूक्ष्मया चिदवस्थया । सर्वभावानुगतया सत्ताद्वैतैकरूपया

tyaktasaṅkalpakalayā sūkṣmayā cidavasthayā / sarvabhāvānugatayā sattādvaitaikarūpayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विचित्रापि पदार्थश्रीर् अन्योऽन्यवलितान्तरा । तुल्यकालानुभवनात् साम्येनैवानुभूयते

vicitrāpi padārthaśrīr anyo'nyavalitāntarā / tulyakālānubhavanāt sāmyenaivānubhūyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भावेन भावम् आश्रित्य भावस् त्यजति दुःखिताम् । प्रेक्ष्य भावम् अभावेन भावस् त्यजति तुष्टताम्

bhāvena bhāvam āśritya bhāvas tyajati duḥkhitām / prekṣya bhāvam abhāvena bhāvas tyajati tuṣṭatām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कालत्रयम् उपेक्षित्र्या हीनायाश् चेत्यबन्धनैः । चितश् चेत्यम् उपेक्षित्र्यास् समतैवावशिष्यते

kālatrayam upekṣitryā hīnāyāś cetyabandhanaiḥ / citaś cetyam upekṣitryās samataivāvaśiṣyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

याति वाचाम् अगम्यत्वाद् असत्ताम् इव शाश्वतीम् । नैरात्म्यसिद्धान्तदशाम् उपयातेव तिष्ठति

yāti vācām agamyatvād asattām iva śāśvatīm / nairātmyasiddhāntadaśām upayāteva tiṣṭhati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भवत्य् आत्मा तथा ब्रह्म नकिञ्चिच् चाखिलं च वा । परमोपशमे लीना मोक्षनाम्ना परोच्यते

bhavaty ātmā tathā brahma nakiñcic cākhilaṃ ca vā / paramopaśame līnā mokṣanāmnā parocyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सङ्कल्पकलिता त्व् एषा मन्दाभासतया जगत् । न सम्यक् पश्यतीदं चिद् दृष्टिः पटलिनी यथा

saṅkalpakalitā tv eṣā mandābhāsatayā jagat / na samyak paśyatīdaṃ cid dṛṣṭiḥ paṭalinī yathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ईहानीहामयैर् अन्तर् या चिद् आवलिता मलैः । सा हि नोत्पतितुं शक्ता पाशबद्धेव पक्षिणी

īhānīhāmayair antar yā cid āvalitā malaiḥ / sā hi notpatituṃ śaktā pāśabaddheva pakṣiṇī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सङ्कल्पकलनेनैव ये केचन जना इमे । पतिता मोहजालेषु विनेत्रा इव पक्षिणः

saṅkalpakalanenaiva ye kecana janā ime / patitā mohajāleṣu vinetrā iva pakṣiṇaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सङ्कल्पजालवलितैर् विषयावटपातिभिः । पदवी गतबाधेयं न दृष्टा मत्पितामहैः

saṅkalpajālavalitair viṣayāvaṭapātibhiḥ / padavī gatabādheyaṃ na dṛṣṭā matpitāmahaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दिनैः कतिपयैर् एव स्फुरित्वा धरणीतले । वराकास् तेन ते नष्टा मषकाः कुहरेष्व् इव

dinaiḥ katipayair eva sphuritvā dharaṇītale / varākās tena te naṣṭā maṣakāḥ kuhareṣv iva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अज्ञास्यन् यदि ते तत्त्वं भोगदुःखार्थिनस् ततः । भावाभावान्धकूपेषु नापतिष्यन् हताशयाः

ajñāsyan yadi te tattvaṃ bhogaduḥkhārthinas tataḥ / bhāvābhāvāndhakūpeṣu nāpatiṣyan hatāśayāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इच्छाद्वेषसमुत्थेन द्वन्द्वमोहेन जन्तवः । धराविवरमग्नानां कीटानां समतां गताः

icchādveṣasamutthena dvandvamohena jantavaḥ / dharāvivaramagnānāṃ kīṭānāṃ samatāṃ gatāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ईहितानीहिताकारा कलनामृगतृष्णिका । सत्यावबोधमेघेन यस्य शान्ता स जीवति

īhitānīhitākārā kalanāmṛgatṛṣṇikā / satyāvabodhameghena yasya śāntā sa jīvati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुतः किलास्याश् शुद्धाया अविच्छिन्नामलाकृतेः । चन्द्रिकाया रुचः कोष्णाः कलङ्ककलनाश् चितः

kutaḥ kilāsyāś śuddhāyā avicchinnāmalākṛteḥ / candrikāyā rucaḥ koṣṇāḥ kalaṅkakalanāś citaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आत्मने ऽस्तु नमो मह्यम् अविच्छिन्नचिदात्मने । लोकालोकमणे देव चिरेणाधिगतो ऽस्य् अहो

ātmane 'stu namo mahyam avicchinnacidātmane / lokālokamaṇe deva cireṇādhigato 'sy aho

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परामृष्टो ऽसि लब्धो ऽसि प्रोदितो ऽसि चिराय च । उद्धृतो ऽसि विकल्पेभ्यो यो ऽसि सो ऽसि नमो ऽस्तु ते

parāmṛṣṭo 'si labdho 'si prodito 'si cirāya ca / uddhṛto 'si vikalpebhyo yo 'si so 'si namo 'stu te

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मह्यं तुभ्यम् अनन्ताय तुभ्यं मह्यं शिवात्मने । नमो देवातिदेवाय पराय परमात्मने

mahyaṃ tubhyam anantāya tubhyaṃ mahyaṃ śivātmane / namo devātidevāya parāya paramātmane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गतघनम् इव पूर्णम् इन्दुबिम्बं गतकलनावरणं स्वम् एव रूपम् । स्ववपुषि मुदितं स्वयं स्वसंस्थं स्वयम् उदितं स्वरसं स्वयं नमामि

gataghanam iva pūrṇam indubimbaṃ gatakalanāvaraṇaṃ svam eva rūpam / svavapuṣi muditaṃ svayaṃ svasaṃsthaṃ svayam uditaṃ svarasaṃ svayaṃ namāmi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.