Moksopaya with Bhaskarakantha's Tika 5.66

अथ शोकपराभूतौ तस्थतुर् दृढतापसौ । तापसंशुष्कसर्वाङ्गौ ताव् अरण्यद्रुमाव् इव

atha śokaparābhūtau tasthatur dṛḍhatāpasau / tāpasaṃśuṣkasarvāṅgau tāv araṇyadrumāv iva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विरक्तौ विपिने कालं क्षपयाम् आसतुर् द्विजौ । वियूथाव् इव सारङ्गाव् अनास्थाम् आगतौ पराम्

viraktau vipine kālaṃ kṣapayām āsatur dvijau / viyūthāv iva sāraṅgāv anāsthām āgatau parām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जग्मुर् दिनानि मासाश् च वर्षाण्य् अथ तयोस् तदा । क्रमात् ताव् अपि संयातौ जरां श्वभ्रद्रुमाव् इव

jagmur dināni māsāś ca varṣāṇy atha tayos tadā / kramāt tāv api saṃyātau jarāṃ śvabhradrumāv iva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अप्राप्तविमलज्ञानौ चिराज् जरढतापसौ । ताव् एकदा सङ्घटिताव् इदम् अन्योऽन्यम् ऊचतुः

aprāptavimalajñānau cirāj jaraḍhatāpasau / tāv ekadā saṅghaṭitāv idam anyo'nyam ūcatuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जीवितोग्रद्रुमफल मदाश्वासामृताम्बुधे । जगत्य् अस्मिन् महाबन्धो भास स्वागतम् अस्तु ते

jīvitogradrumaphala madāśvāsāmṛtāmbudhe / jagaty asmin mahābandho bhāsa svāgatam astu te

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतावत्यो दिनावल्यो मद्वियोगवता त्वया । वद क्व क्षपितास् साधो कच्चित् ते विमलं तपः

etāvatyo dināvalyo madviyogavatā tvayā / vada kva kṣapitās sādho kaccit te vimalaṃ tapaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कच्चित् ते विज्वरा बुद्धिः कच्चिज् जातस् त्वम् आत्मवान् । कच्चित् फलितविद्यस् त्वं कच्चित् कुशलवान् असि

kaccit te vijvarā buddhiḥ kaccij jātas tvam ātmavān / kaccit phalitavidyas tvaṃ kaccit kuśalavān asi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्य् उक्तवन्तं संसारसमुद्विग्नम् अलं तदा । प्राहाप्राप्तमहाज्ञानं सुहृत् सुहृदम् आदरात्

ity uktavantaṃ saṃsārasamudvignam alaṃ tadā / prāhāprāptamahājñānaṃ suhṛt suhṛdam ādarāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

साधो स्वागतम् अद्याङ्ग दिष्ट्या दृष्टो ऽसि मानद । कुशलं तु कुतो ऽस्माकं संसारे तिष्ठताम् इह

sādho svāgatam adyāṅga diṣṭyā dṛṣṭo 'si mānada / kuśalaṃ tu kuto 'smākaṃ saṃsāre tiṣṭhatām iha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यावन् नाधिगतं ज्ञेयं यावत् क्षीणा न चित्तभूः । यावत् तीर्णं न संसारात् तावन् मे कुशलं कुतः

yāvan nādhigataṃ jñeyaṃ yāvat kṣīṇā na cittabhūḥ / yāvat tīrṇaṃ na saṃsārāt tāvan me kuśalaṃ kutaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यावन् नाधिगतं ज्ञानं यावन् न समतोदिता । यावन् नाभ्युदितो बोधस् तावन् नः कुशलं कुतः

yāvan nādhigataṃ jñānaṃ yāvan na samatoditā / yāvan nābhyudito bodhas tāvan naḥ kuśalaṃ kutaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आशा यावद् अशेषेण न लूनाश् चित्तसम्भवाः । वीरुधो दात्रकेणेव तावन् नः कुशलं कुतः

āśā yāvad aśeṣeṇa na lūnāś cittasambhavāḥ / vīrudho dātrakeṇeva tāvan naḥ kuśalaṃ kutaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आत्मलाभं विना साधो विना ज्ञानमहौषधम् । उदेति पुनर् एवेयं दुस्संसृतिविषूचिका

ātmalābhaṃ vinā sādho vinā jñānamahauṣadham / udeti punar eveyaṃ dussaṃsṛtiviṣūcikā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शैशवाङ्कुरितारम्भो नवयौवनपल्लवः । जराकुसुमितो ऽभ्येति पुनस् संसारदुर्द्रुमः

śaiśavāṅkuritārambho navayauvanapallavaḥ / jarākusumito 'bhyeti punas saṃsāradurdrumaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कायजीर्णतरोर् अस्माद् बान्धवाक्रन्दषट्पदात् । जरापुष्पसितोदेति पुनर् मरणमञ्जरी

kāyajīrṇataror asmād bāndhavākrandaṣaṭpadāt / jarāpuṣpasitodeti punar maraṇamañjarī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भुक्तशुक्तर्तुविरसा पुराणदिवसोम्भिता । नीयते नीरसप्राया पुनस् संवत्सरावली

bhuktaśuktartuvirasā purāṇadivasombhitā / nīyate nīrasaprāyā punas saṃvatsarāvalī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महादरीषु देहाद्रेस् तृष्णाकण्टकितास्व् अति । हेलाव्यालासु च पुनः क्रियासु परिलुप्यते

mahādarīṣu dehādres tṛṣṇākaṇṭakitāsv ati / helāvyālāsu ca punaḥ kriyāsu parilupyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दुःखैस् सुखलवाकारैर् दीर्घदीर्घैश् शुभाशुभैः । अपर्यस्तागमप्रायाः प्रयान्त्य् आयान्ति रात्रयः

duḥkhais sukhalavākārair dīrghadīrghaiś śubhāśubhaiḥ / aparyastāgamaprāyāḥ prayānty āyānti rātrayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अयथार्थक्रियारम्भैः कदाशावेशपल्लवैः । क्षीयते कर्मभिस् तुच्छैर् आयुर् आहतकर्तृभिः

ayathārthakriyārambhaiḥ kadāśāveśapallavaiḥ / kṣīyate karmabhis tucchair āyur āhatakartṛbhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उन्मूलिताशयालानो मनोमत्तमतङ्गजः । तृष्णाकरेणुकोत्तब्धो दूरं विपरिधावति

unmūlitāśayālāno manomattamataṅgajaḥ / tṛṣṇākareṇukottabdho dūraṃ viparidhāvati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जिह्वादललतालग्नः कायद्रुमगुहालये । यत्रचिन्तामणौ वृद्धो गर्धगृध्रो विवर्धते

jihvādalalatālagnaḥ kāyadrumaguhālaye / yatracintāmaṇau vṛddho gardhagṛdhro vivardhate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नीरसा निस्सुखा लघ्वी पतत्पेलवगात्रिका । जीर्णपर्णसवर्णेयं क्षीयते दिवसावली

nīrasā nissukhā laghvī patatpelavagātrikā / jīrṇaparṇasavarṇeyaṃ kṣīyate divasāvalī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपमानरजोध्वस्तम् अस्तङ्गतवपुश्श्रि च । मुखं धूसरताम् एति हिमैः पद्मम् इवाहतम्

apamānarajodhvastam astaṅgatavapuśśri ca / mukhaṃ dhūsaratām eti himaiḥ padmam ivāhatam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शुष्यतः कायसरसः प्रगलद्यौवनाम्भसः । राजहंसः क्षणाद् आयुर् अनावर्ति पलायते

śuṣyataḥ kāyasarasaḥ pragaladyauvanāmbhasaḥ / rājahaṃsaḥ kṣaṇād āyur anāvarti palāyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कालानिलबलोद्धूताज् जर्जराज् जीवितद्रुमात् । भोगपुष्पाणि दिवसपर्णानि निपतन्त्य् अधः

kālānilabaloddhūtāj jarjarāj jīvitadrumāt / bhogapuṣpāṇi divasaparṇāni nipatanty adhaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भोगभोगिश्रितेष्व् अन्तर् दुःखदर्दुरवारिषु । मनो मोहान्धकूपेषु दूरेषु विनिमज्जति

bhogabhogiśriteṣv antar duḥkhadarduravāriṣu / mano mohāndhakūpeṣu dūreṣu vinimajjati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नानानुरञ्जना स्पष्टा तृष्णा तरलपेलवा । चैत्यमग्नपताकेव दूरं समधिरोहति

nānānurañjanā spaṣṭā tṛṣṇā taralapelavā / caityamagnapatākeva dūraṃ samadhirohati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अस्य संसारतन्त्रस्य बृहत्कालबिलास्पदः । जीविताशामयांस् तन्तून् अन्तकाखुर् निकृन्तति

asya saṃsāratantrasya bṛhatkālabilāspadaḥ / jīvitāśāmayāṃs tantūn antakākhur nikṛntati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यौवनोत्फालकल्लोला बहलोल्लासफेनिला । परावर्तमहावर्ता याति जीवितदुर्नदी

yauvanotphālakallolā bahalollāsaphenilā / parāvartamahāvartā yāti jīvitadurnadī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कलाकुलकलत्कार्यकल्लोलकुलसङ्कुला । क्रियासरिद् अपर्यन्ता वहत्य् आकुलकोटरा

kalākulakalatkāryakallolakulasaṅkulā / kriyāsarid aparyantā vahaty ākulakoṭarā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनन्ता बन्धुजनतानद्यो गम्भीरकोटरे । अजस्रं निपतन्त्य् एता वितते कालसागरे

anantā bandhujanatānadyo gambhīrakoṭare / ajasraṃ nipatanty etā vitate kālasāgare

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देहरत्नशलाकेयं नाशपङ्कार्णवोदरे । न ज्ञायते क्व मग्नेति तात जन्मनि जन्मनि

deharatnaśalākeyaṃ nāśapaṅkārṇavodare / na jñāyate kva magneti tāta janmani janmani

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चिन्ताचक्रे चिरं चञ्चच्चक्रिकाचारचञ्चुरे । चेतो भ्रमति सामुद्रे गर्तावर्ते तृणं यथा

cintācakre ciraṃ cañcaccakrikācāracañcure / ceto bhramati sāmudre gartāvarte tṛṇaṃ yathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उह्यमानम् अनन्तेषु चेतः कार्यमहोर्मिषु । क्षणम् एति न विश्रामं चिन्ताताण्डविताशयम्

uhyamānam ananteṣu cetaḥ kāryamahormiṣu / kṣaṇam eti na viśrāmaṃ cintātāṇḍavitāśayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इदं कृतं करोमीदं करिष्यामीदम् इत्य् अलम् । कलनाजालवलिता मूर्छिता मतिपक्षिणी

idaṃ kṛtaṃ karomīdaṃ kariṣyāmīdam ity alam / kalanājālavalitā mūrchitā matipakṣiṇī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अयं सुहृद् अयं शत्रुर् इति द्वन्द्वमहामयः । विनिकृन्तति मर्माणि नवानीवोत्पलानि मे

ayaṃ suhṛd ayaṃ śatrur iti dvandvamahāmayaḥ / vinikṛntati marmāṇi navānīvotpalāni me

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चिन्तातुण्ड्या मदावर्तवीच्यैकनिचयं चरन् । क्षणाद् उच्छूनताम् एति मानमीनः क्षणात् क्षतिम्

cintātuṇḍyā madāvartavīcyaikanicayaṃ caran / kṣaṇād ucchūnatām eti mānamīnaḥ kṣaṇāt kṣatim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनात्मीयानि दुःखानि बहून्य् एवंविधान्य् अलम् । आत्मबुद्ध्या विचिन्वानो जनो गच्छति दीनताम्

anātmīyāni duḥkhāni bahūny evaṃvidhāny alam / ātmabuddhyā vicinvāno jano gacchati dīnatām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बहुविधसुखदुःखमध्यपाती विततजरामरणप्रपातभग्नः । जगदुदरगिरौ लुठञ् जनो ऽयं गतरसपर्णवद् एति जर्जरत्वम्

bahuvidhasukhaduḥkhamadhyapātī vitatajarāmaraṇaprapātabhagnaḥ / jagadudaragirau luṭhañ jano 'yaṃ gatarasaparṇavad eti jarjaratvam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.