Moksopaya with Bhaskarakantha's Tika 6.26

जानन्न् अपि मुने सर्वं किं मां पृच्छसि लीलया । यथापृष्टम् अहं वच्मि तत्रापि शृणु मे वचः

jānann api mune sarvaṃ kiṃ māṃ pṛcchasi līlayā / yathāpṛṣṭam ahaṃ vacmi tatrāpi śṛṇu me vacaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राणो ऽयम् अनिशं ब्रह्मन् स्पन्दशक्तिस् सदागतिः । सबाह्याभ्यन्तरे देहे प्राणो ऽयम् उपरि स्थितः

prāṇo 'yam aniśaṃ brahman spandaśaktis sadāgatiḥ / sabāhyābhyantare dehe prāṇo 'yam upari sthitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपानो ऽप्य् अनिशं ब्रह्मन् स्पन्दशक्तिस् सदागतिः । सबाह्याभ्यन्तरे देहे त्व् अपानो ऽयम् अवाक् स्थितः

apāno 'py aniśaṃ brahman spandaśaktis sadāgatiḥ / sabāhyābhyantare dehe tv apāno 'yam avāk sthitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जाग्रतस् स्वपतश् चैव प्राणायामो ऽयम् उत्तमः । प्रवर्तते यस् तज्ज्ञस्य तं तावच् छ्रेयसे शृणु

jāgratas svapataś caiva prāṇāyāmo 'yam uttamaḥ / pravartate yas tajjñasya taṃ tāvac chreyase śṛṇu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बाह्योन्मुखत्वं प्राणानां यद् धृदम्भोजकोटरात् । स्वैरम् एवात्तयत्नानां तं धीरा रेचकं विदुः

bāhyonmukhatvaṃ prāṇānāṃ yad dhṛdambhojakoṭarāt / svairam evāttayatnānāṃ taṃ dhīrā recakaṃ viduḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वादशाङ्गुलपर्यन्तं बाह्यम् आक्रमतां हृदः । प्राणानाम् अङ्गसंस्पर्शो यस् स पूरक उच्यते

dvādaśāṅgulaparyantaṃ bāhyam ākramatāṃ hṛdaḥ / prāṇānām aṅgasaṃsparśo yas sa pūraka ucyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बाह्यात् परापतत्य् अन्तर् अपाने यत्नवर्जितम् । यो ऽङ्गप्रपूरणे स्पर्शो विदुस् तम् अपि पूरकम्

bāhyāt parāpataty antar apāne yatnavarjitam / yo 'ṅgaprapūraṇe sparśo vidus tam api pūrakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपाने ऽस्तङ्गते प्राणो यावन् नाभ्युदितो हृदि । तावत् सा कुम्भकावस्था योगिभिर् यानुभूयते

apāne 'staṅgate prāṇo yāvan nābhyudito hṛdi / tāvat sā kumbhakāvasthā yogibhir yānubhūyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूरकः कुम्भकश् चैव रेचकश् च द्विधा स्थितः । अपानस्योदयस्थाने द्वादशान्ताभिधे बहिः

pūrakaḥ kumbhakaś caiva recakaś ca dvidhā sthitaḥ / apānasyodayasthāne dvādaśāntābhidhe bahiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वभावात् सर्वकालस्थास् सोम्या यत्नविवर्जिताः । ये प्रोक्तास् स्फारमतिभिस् तांस् त्वं शृणु महामते

svabhāvāt sarvakālasthās somyā yatnavivarjitāḥ / ye proktās sphāramatibhis tāṃs tvaṃ śṛṇu mahāmate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वादशाङ्गुलपर्यन्ताद् बाह्याद् अभ्युदितः प्रभो । अपानस् तस्य तत्रैव स्वभावात् पूरकादयः

dvādaśāṅgulaparyantād bāhyād abhyuditaḥ prabho / apānas tasya tatraiva svabhāvāt pūrakādayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मृदन्तरस्थानिष्पन्नघटवद् या स्थितिर् बहिः । व्योम्नि नित्यम् अपानस्य तं विदुः कुम्भकं बुधाः

mṛdantarasthāniṣpannaghaṭavad yā sthitir bahiḥ / vyomni nityam apānasya taṃ viduḥ kumbhakaṃ budhāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बाह्योन्मुखत्वं वायोर् या नासिकाग्रावधिर् गतिः । तं बाह्यपूरकं त्व् आद्यं विदुर् योगविदो जनाः

bāhyonmukhatvaṃ vāyor yā nāsikāgrāvadhir gatiḥ / taṃ bāhyapūrakaṃ tv ādyaṃ vidur yogavido janāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नासाग्राद् अपि निर्गत्य द्वादशान्तावधिर् गतिः । या वायोस् तं विदुर् धीरा अपरं बाह्यपूरकम्

nāsāgrād api nirgatya dvādaśāntāvadhir gatiḥ / yā vāyos taṃ vidur dhīrā aparaṃ bāhyapūrakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अत्रैवास्तङ्गते प्राणे यावन् नापान उद्गतः । तावत् पूर्णां समावस्थां बहिस्स्थं कुम्भकं विदुः

atraivāstaṅgate prāṇe yāvan nāpāna udgataḥ / tāvat pūrṇāṃ samāvasthāṃ bahissthaṃ kumbhakaṃ viduḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यत् तदन्तर्मुखत्वं स्याद् अपानस्योदयं विना । तं बाह्यरेचकं विद्याच् चिन्त्यमानं विमुक्तिदम्

yat tadantarmukhatvaṃ syād apānasyodayaṃ vinā / taṃ bāhyarecakaṃ vidyāc cintyamānaṃ vimuktidam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वादशान्ताद् यद् उत्थाय रूपपीवरता परा । अपानस्य बहिस् तत् तम् अपरं रेचकं विदुः

dvādaśāntād yad utthāya rūpapīvaratā parā / apānasya bahis tat tam aparaṃ recakaṃ viduḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बाह्यान् आभ्यन्तरांश् चैतान् कुम्भकादीन् अनारतम् । प्राणापानस्वभावान् स्वान् बुद्ध्वा भूयो न जायते

bāhyān ābhyantarāṃś caitān kumbhakādīn anāratam / prāṇāpānasvabhāvān svān buddhvā bhūyo na jāyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अष्टाव् एते महाबुद्धे रात्रिन्दिवम् अनुस्मृताः । स्वभावाद् एव वायूनां कथिता मुक्तिदा मया

aṣṭāv ete mahābuddhe rātrindivam anusmṛtāḥ / svabhāvād eva vāyūnāṃ kathitā muktidā mayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गच्छतस् तिष्ठतो वापि जाग्रतस् स्वपतो ऽपि वा । एते न रोधम् आयान्ति प्रकृत्या हि चलो ऽनिलः

gacchatas tiṣṭhato vāpi jāgratas svapato 'pi vā / ete na rodham āyānti prakṛtyā hi calo 'nilaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यत् करोति यद् अश्नाति बुद्ध्यैतान् समनुस्मरन् । कुम्भकादीन् नरस् सो ऽन्तस् तत्र कर्ता न किञ्चन

yat karoti yad aśnāti buddhyaitān samanusmaran / kumbhakādīn naras so 'ntas tatra kartā na kiñcana

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुव्यग्रम् अस्मिन् व्यापारे बाह्यं परिजहन् मनः । दिनैः कतिपयैर् एव पदम् आप्नोति केवलम्

suvyagram asmin vyāpāre bāhyaṃ parijahan manaḥ / dinaiḥ katipayair eva padam āpnoti kevalam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतद् अभ्यस्यतः पुंसो बाह्ये विषयवृत्तिषु । न बध्नाति रतिं चेतश् श्वदृतौ ब्राह्मणो यथा

etad abhyasyataḥ puṃso bāhye viṣayavṛttiṣu / na badhnāti ratiṃ cetaś śvadṛtau brāhmaṇo yathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतां दृष्टिम् अवष्टभ्य ये स्थिताः कृतबुद्धयः । प्राप्तं प्राप्तव्यम् अखिलं तैर् अखिन्नास् त एव हि

etāṃ dṛṣṭim avaṣṭabhya ye sthitāḥ kṛtabuddhayaḥ / prāptaṃ prāptavyam akhilaṃ tair akhinnās ta eva hi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तिष्ठता गच्छता नित्यं जाग्रता स्वपता तथा । एषा चेत् प्रेक्ष्यते दृष्टिस् तन् न बन्धनम् आप्यते

tiṣṭhatā gacchatā nityaṃ jāgratā svapatā tathā / eṣā cet prekṣyate dṛṣṭis tan na bandhanam āpyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राणापानानुसरणात् प्राप्ते बोधे निरामये । संशान्तमदमोहेन स्वस्थेनान्तर् इहोष्यते

prāṇāpānānusaraṇāt prāpte bodhe nirāmaye / saṃśāntamadamohena svasthenāntar ihoṣyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वारम्भांस् त्यजन् स्वस्थः कुर्वंश् चापि बुधो जनः । प्राणापानगतीः प्राप्य सुस्वस्थस् सुखम् एधते

sarvārambhāṃs tyajan svasthaḥ kurvaṃś cāpi budho janaḥ / prāṇāpānagatīḥ prāpya susvasthas sukham edhate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राणस्याभ्युदयो ब्रह्मन् पद्मयन्त्राद् धृदि स्थितात् । द्वादशाङ्गुलपर्यन्ते प्राणो ऽस्तं यात्य् अयं बहिः

prāṇasyābhyudayo brahman padmayantrād dhṛdi sthitāt / dvādaśāṅgulaparyante prāṇo 'staṃ yāty ayaṃ bahiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपानस्योदयो बाह्याद् द्वादशान्तान् महामुने । अस्तङ्गतिर् अथाम्भोजयन्त्रे हृदयसंस्थिते

apānasyodayo bāhyād dvādaśāntān mahāmune / astaṅgatir athāmbhojayantre hṛdayasaṃsthite

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राणो यत्रास्तम् आयाति द्वादशान्ते नभःपदे । पदात् तस्माद् अपानो ऽयम् उदेति समनन्तरम्

prāṇo yatrāstam āyāti dvādaśānte nabhaḥpade / padāt tasmād apāno 'yam udeti samanantaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बाह्याकाशोन्मुखः प्राणो वहत्य् अग्निशिखा यथा । हृदाकाशोन्मुखो ऽपानो निम्ने वहति वारिवत्

bāhyākāśonmukhaḥ prāṇo vahaty agniśikhā yathā / hṛdākāśonmukho 'pāno nimne vahati vārivat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपानश् चन्द्रमा देहम् आप्याययति बाह्यतः । प्राणस् सूर्यो ऽग्निर् अथ वा पचत्य् अन्तर् इदं वपुः

apānaś candramā deham āpyāyayati bāhyataḥ / prāṇas sūryo 'gnir atha vā pacaty antar idaṃ vapuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राणो हि हृदयाकाशं तापयित्वा प्रतिक्षणम् । मुखाग्रगगनं पश्चात् तापयत्य् उत्तमो रविः

prāṇo hi hṛdayākāśaṃ tāpayitvā pratikṣaṇam / mukhāgragaganaṃ paścāt tāpayaty uttamo raviḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपानेन्दुर् मुखाग्रे खं प्याययित्वा हृदम्बरम् । पश्चाद् आप्याययत्य् एष निमेषसमनन्तरम्

apānendur mukhāgre khaṃ pyāyayitvā hṛdambaram / paścād āpyāyayaty eṣa nimeṣasamanantaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपानशशिनो ऽन्तस्स्थाः कलाः प्राणविवस्वता । यत्र ग्रस्तास् तद् आसाद्य पदं भूयो न शोच्यते

apānaśaśino 'ntassthāḥ kalāḥ prāṇavivasvatā / yatra grastās tad āsādya padaṃ bhūyo na śocyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राणार्कस्य कलान्तस्स्था यत्रापानहिमांशुना । ग्रस्ता तत् पदम् आसाद्य न भूयो जन्मभाङ् मनः

prāṇārkasya kalāntassthā yatrāpānahimāṃśunā / grastā tat padam āsādya na bhūyo janmabhāṅ manaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राण एवार्कतां याति सबाह्याभ्यन्तरे ऽम्बरे । आप्यायनकरीं पश्चाच् छशिताम् अधिगच्छति

prāṇa evārkatāṃ yāti sabāhyābhyantare 'mbare / āpyāyanakarīṃ paścāc chaśitām adhigacchati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राण एवेन्दुतां त्यक्त्वा शरीराप्यायकारिणीम् । क्षणाद् आयाति सूर्यत्वं संशोषणकरं परम्

prāṇa evendutāṃ tyaktvā śarīrāpyāyakāriṇīm / kṣaṇād āyāti sūryatvaṃ saṃśoṣaṇakaraṃ param

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अर्कतां सम्परित्यज्य न यावच् चन्द्रतां गतः । प्राणस् तावद् विचार्यान्तर् देशकालौ न शोच्यते

arkatāṃ samparityajya na yāvac candratāṃ gataḥ / prāṇas tāvad vicāryāntar deśakālau na śocyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हृदि चन्द्रार्कयोर् ज्ञात्वा नित्यम् अस्तमयोदयम् । आत्मनो निजम् आधारं न भूयो जायते मनः

hṛdi candrārkayor jñātvā nityam astamayodayam / ātmano nijam ādhāraṃ na bhūyo jāyate manaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सोदयास्तमयं सेन्दुं सरश्मिं ससमागमम् । हृदये भास्करं देवं यः पश्यति स पश्यति

sodayāstamayaṃ senduṃ saraśmiṃ sasamāgamam / hṛdaye bhāskaraṃ devaṃ yaḥ paśyati sa paśyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नाक्षीणं न परिक्षीणं बहिस्स्थं सिद्धये तमः । हार्दं तु क्षपयेद् ध्वान्तं यत्क्षये सिद्धिर् उत्तमा

nākṣīṇaṃ na parikṣīṇaṃ bahissthaṃ siddhaye tamaḥ / hārdaṃ tu kṣapayed dhvāntaṃ yatkṣaye siddhir uttamā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बाह्ये तमसि सङ्क्षीणे लोकालोकः प्रजायते । हार्दे तु तमसि क्षीणे स्वालोको जायते परः

bāhye tamasi saṅkṣīṇe lokālokaḥ prajāyate / hārde tu tamasi kṣīṇe svāloko jāyate paraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हार्दान्धकारक्षयदं परिज्ञातं विमुक्तिदम् । सोदयास्तमयं यत्नात् प्राणार्कम् अवलोकयेत्

hārdāndhakārakṣayadaṃ parijñātaṃ vimuktidam / sodayāstamayaṃ yatnāt prāṇārkam avalokayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपानेन्दुः प्रयात्य् अस्तं यत्र हृत्पद्मकोटरे । पदात् तस्माद् उदेत्य् अन्तः प्राणार्को बहिरुन्मुखः

apānenduḥ prayāty astaṃ yatra hṛtpadmakoṭare / padāt tasmād udety antaḥ prāṇārko bahirunmukhaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपाने ऽस्तङ्गते प्राणस् समुदेति हृदम्बुजात् । छायायां गलिताङ्गायां तत्रैवाशु यथातपः

apāne 'staṅgate prāṇas samudeti hṛdambujāt / chāyāyāṃ galitāṅgāyāṃ tatraivāśu yathātapaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राणे त्व् अस्तङ्गते बाह्याद् अपानः प्रोदयेत् क्षणात् । आतपे परितो नष्टे छायेवाशु पदे नवा

prāṇe tv astaṅgate bāhyād apānaḥ prodayet kṣaṇāt / ātape parito naṣṭe chāyevāśu pade navā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राणजन्मावनौ नष्टम् अपानं विद्धि सन्मते । अपानजन्मभूमौ च प्राणं नष्टम् अवैहि हि

prāṇajanmāvanau naṣṭam apānaṃ viddhi sanmate / apānajanmabhūmau ca prāṇaṃ naṣṭam avaihi hi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अस्तङ्गतवति प्राणे त्व् अपाने ऽभ्युदयोन्मुखे । बहिःकुम्भकम् आलम्ब्य चिरं भूयो न शोच्यते

astaṅgatavati prāṇe tv apāne 'bhyudayonmukhe / bahiḥkumbhakam ālambya ciraṃ bhūyo na śocyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपाने ऽस्तङ्गते प्राणे किञ्चिद् अभ्युदयोन्मुखे । अन्तःकुम्भकम् आलम्ब्य चिरं भूयो न शोच्यते

apāne 'staṅgate prāṇe kiñcid abhyudayonmukhe / antaḥkumbhakam ālambya ciraṃ bhūyo na śocyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राणरेचकमूलस्थम् अपानापूरकोटिगम् । स्वस्थं कुम्भकम् अभ्यस्य न भूयः परितप्यते

prāṇarecakamūlastham apānāpūrakoṭigam / svasthaṃ kumbhakam abhyasya na bhūyaḥ paritapyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपानरेचकाधारं प्राणपूरान्तसंस्थितम् । स्वसंस्थं कुम्भकं दृष्ट्वा न भूयः परितप्यते

apānarecakādhāraṃ prāṇapūrāntasaṃsthitam / svasaṃsthaṃ kumbhakaṃ dṛṣṭvā na bhūyaḥ paritapyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राणापानाव् उभाव् अन्तर् यत्रैतौ विलयं गतौ । तद् आलम्ब्य पदं शान्तम् आत्मना नानुतप्यते

prāṇāpānāv ubhāv antar yatraitau vilayaṃ gatau / tad ālambya padaṃ śāntam ātmanā nānutapyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राणभक्ष्योन्मुखापानं देशं कालं च निष्कलम् । विचार्य बहिर् अन्तर् वा न भूयः परिशोच्यते

prāṇabhakṣyonmukhāpānaṃ deśaṃ kālaṃ ca niṣkalam / vicārya bahir antar vā na bhūyaḥ pariśocyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपानभक्षणपरं प्राणं हृदि तथा बहिः । देशं कालं च सम्प्रेक्ष्य न भूयो जायते मनः

apānabhakṣaṇaparaṃ prāṇaṃ hṛdi tathā bahiḥ / deśaṃ kālaṃ ca samprekṣya na bhūyo jāyate manaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यत्र प्राणो ह्य् अपानेन प्राणेनापान एव च । निगीर्णो बहिर् अन्तश् च देशौ कालौ च पश्य तौ

yatra prāṇo hy apānena prāṇenāpāna eva ca / nigīrṇo bahir antaś ca deśau kālau ca paśya tau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षणम् अस्तङ्गतप्राणम् अपानोदयवर्जितम् । अयत्नसिद्धं बाह्यस्थं कुम्भकं तत् पदं विदुः

kṣaṇam astaṅgataprāṇam apānodayavarjitam / ayatnasiddhaṃ bāhyasthaṃ kumbhakaṃ tat padaṃ viduḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षणम् अस्तङ्गतापानः प्राणोदयविवर्जितः । अयत्नसिद्धो ह्य् अन्तस्स्थः कुम्भकः परमं पदम्

kṣaṇam astaṅgatāpānaḥ prāṇodayavivarjitaḥ / ayatnasiddho hy antassthaḥ kumbhakaḥ paramaṃ padam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतत् तद् आत्मनो रूपं शुद्धैषा सा परैव चित् । एतत् सद् असदाभासम् एतत् प्राप्य न शोच्यते

etat tad ātmano rūpaṃ śuddhaiṣā sā paraiva cit / etat sad asadābhāsam etat prāpya na śocyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुष्पस्यान्तर् इवामोदं प्राणस्यान्तर् अवस्थितम् । न च प्राणं न चापानं चिदात्मानम् उपास्महे

puṣpasyāntar ivāmodaṃ prāṇasyāntar avasthitam / na ca prāṇaṃ na cāpānaṃ cidātmānam upāsmahe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राणक्षयपदान्तस्थम् अपानक्षयकोटिगम् । अपानप्राणयोर् मध्यं चिदात्मानम् उपास्महे

prāṇakṣayapadāntastham apānakṣayakoṭigam / apānaprāṇayor madhyaṃ cidātmānam upāsmahe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राणस्य प्राणनं प्रोच्चैः परं जीवस्य जीवितम् । देहस्य धारणं धुर्यं चिदात्मानम् उपास्महे

prāṇasya prāṇanaṃ proccaiḥ paraṃ jīvasya jīvitam / dehasya dhāraṇaṃ dhuryaṃ cidātmānam upāsmahe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यस्मिन् सर्वं यतस् सर्वं यस् सर्वं सर्वतश् च यः । यश् च सर्वमयो नित्यं चिदात्मानम् उपास्महे

yasmin sarvaṃ yatas sarvaṃ yas sarvaṃ sarvataś ca yaḥ / yaś ca sarvamayo nityaṃ cidātmānam upāsmahe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आलोकालोकनं पुण्यं सर्वपावनपावनम् । भावाभावनम् अन्यूनं चिदात्मनम् उपास्महे

ālokālokanaṃ puṇyaṃ sarvapāvanapāvanam / bhāvābhāvanam anyūnaṃ cidātmanam upāsmahe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परस्परोपसङ्घट्टे हृदये मरुतोस् स्थितम् । बहिर् अन्तस् तथाकाशे चिदात्मनम् उपास्महे

parasparopasaṅghaṭṭe hṛdaye marutos sthitam / bahir antas tathākāśe cidātmanam upāsmahe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपानो ऽस्तङ्गतो यत्र प्राणो नाभ्युदितः क्षणम् । कलाकलङ्करहितं तच् चित्तत्त्वम् उपास्महे

apāno 'staṅgato yatra prāṇo nābhyuditaḥ kṣaṇam / kalākalaṅkarahitaṃ tac cittattvam upāsmahe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नापानो ऽभ्युदितो यत्र प्राणश् चास्तम् उपागतः । नासाग्रगगनावर्तं तच् चित्तत्त्वम् उपास्महे

nāpāno 'bhyudito yatra prāṇaś cāstam upāgataḥ / nāsāgragaganāvartaṃ tac cittattvam upāsmahe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राणापानोद्भवस्थाने बाह्याभ्यन्तरसंस्थिते । ये द्वे योगिपदाधारं तच् चित्तत्त्वम् उपास्महे

prāṇāpānodbhavasthāne bāhyābhyantarasaṃsthite / ye dve yogipadādhāraṃ tac cittattvam upāsmahe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राणापानरथारूढम् अप्राणापानम् आततम् । यच् छक्तिरूपं शक्तीनां तच् चित्तत्त्वम् उपास्महे

prāṇāpānarathārūḍham aprāṇāpānam ātatam / yac chaktirūpaṃ śaktīnāṃ tac cittattvam upāsmahe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हृत्प्राणकुम्भकं देवं बहिश् चापानकुम्भकम् । पूरकांशविमृष्टं यत् तच् चित्तत्त्वम् उपास्महे

hṛtprāṇakumbhakaṃ devaṃ bahiś cāpānakumbhakam / pūrakāṃśavimṛṣṭaṃ yat tac cittattvam upāsmahe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राणापानपरामर्शसत्तारूपावबोधकम् । यत् प्राप्यं प्राणमननात् तच् चित्तत्त्वम् उपास्महे

prāṇāpānaparāmarśasattārūpāvabodhakam / yat prāpyaṃ prāṇamananāt tac cittattvam upāsmahe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यत् प्राणपवनस्पन्दो यत् स्पन्दानन्दकारणम् । कारणं कारणानां यत् तच् चित्तत्त्वम् उपास्महे

yat prāṇapavanaspando yat spandānandakāraṇam / kāraṇaṃ kāraṇānāṃ yat tac cittattvam upāsmahe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यद् अखिलकलनाकलङ्कहीनं परिवलितं च सदा कलागणेन । अनुभवविभवं पदं तद् अग्र्यं सकलसुरावनतं परं प्रपद्ये

yad akhilakalanākalaṅkahīnaṃ parivalitaṃ ca sadā kalāgaṇena / anubhavavibhavaṃ padaṃ tad agryaṃ sakalasurāvanataṃ paraṃ prapadye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.