Moksopaya with Bhaskarakantha's Tika 6.81

एताम् अवष्टभ्य दृशं भगीरथधिया वृताम् । समस् स्वस्थो यथाप्राप्तं कार्यम् आहर शान्तधीः

etām avaṣṭabhya dṛśaṃ bhagīrathadhiyā vṛtām / samas svastho yathāprāptaṃ kāryam āhara śāntadhīḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इदं पूर्वं परित्यज्य क्रोडीकृत्य ततस् स्वयम् । शान्तम् आत्मनि तिष्ठ त्वं शिखिध्वज इवाचलः

idaṃ pūrvaṃ parityajya kroḍīkṛtya tatas svayam / śāntam ātmani tiṣṭha tvaṃ śikhidhvaja ivācalaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

को ऽसौ शिखिध्वजो नाम कथं वा लब्धवान् पदम् । एतत् कथय मे ब्रह्मन् भूयो बोधाभिवृद्धये

ko 'sau śikhidhvajo nāma kathaṃ vā labdhavān padam / etat kathaya me brahman bhūyo bodhābhivṛddhaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वापरे ऽभवतां पूर्वम् इदानीं च भविष्यतः । तेनैव सन्निवेशेन दम्पती स्निग्धनागरौ

dvāpare 'bhavatāṃ pūrvam idānīṃ ca bhaviṣyataḥ / tenaiva sanniveśena dampatī snigdhanāgarau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यत् पूर्वम् आसीद् भगवंस् तद् इदानीं तथैव हि । भविष्यति किमर्थं वै वद मे वदतां वर

yat pūrvam āsīd bhagavaṃs tad idānīṃ tathaiva hi / bhaviṣyati kimarthaṃ vai vada me vadatāṃ vara

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जगन्निर्माणनियतेर् अस्या ब्राह्म्यास् स्वसंविदः । ईदृश्य् एव स्थितिर् नित्यम् अनिवार्या स्वभावजा

jagannirmāṇaniyater asyā brāhmyās svasaṃvidaḥ / īdṛśy eva sthitir nityam anivāryā svabhāvajā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यद् अन्यद् बहुशो भूत्वा पुनर् भवति भूरिशः । अभूत्वैव भवत्य् अन्यत् पुनश् च न भवत्य् अलम्

yad anyad bahuśo bhūtvā punar bhavati bhūriśaḥ / abhūtvaiva bhavaty anyat punaś ca na bhavaty alam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्यत् प्राक्सन्निवेशस्य सादृश्येन स्फुरत्य् अलम् । अन्यत् प्राक्सन्निवेशार्धसादृश्येन विवल्गति

anyat prāksanniveśasya sādṛśyena sphuraty alam / anyat prāksanniveśārdhasādṛśyena vivalgati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सदृश्यो विषमाश् चैव यथा सरसि वीचयः । ता एवान्याश् च दृश्यन्ते व्यवस्थास् संसृतौ तथा

sadṛśyo viṣamāś caiva yathā sarasi vīcayaḥ / tā evānyāś ca dṛśyante vyavasthās saṃsṛtau tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्माद् राघव भूयो ऽपि वक्ष्यमाणो नरेश्वरः । भविष्यति महातेजास् तद्वृत्तान्तम् इमं शृणु

tasmād rāghava bhūyo 'pi vakṣyamāṇo nareśvaraḥ / bhaviṣyati mahātejās tadvṛttāntam imaṃ śṛṇu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वापरे पूर्वम् अभवद् अतीते सप्तमे मनौ । चतुर्युगे चतुर्थे तु सर्गे ऽस्मिन् वारणाकुले

dvāpare pūrvam abhavad atīte saptame manau / caturyuge caturthe tu sarge 'smin vāraṇākule

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जम्बुद्वीपे प्रशान्तस्य विन्ध्यस्यादूरसंस्थिते । मालवानां पुरे श्रीमाञ् शिखिध्वज इतीश्वरः

jambudvīpe praśāntasya vindhyasyādūrasaṃsthite / mālavānāṃ pure śrīmāñ śikhidhvaja itīśvaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धैर्यौदार्यदयायुक्तः क्षमाशमदमान्वितः । शूरश् शुभसमाचारो मानी गुणगणाकरः

dhairyaudāryadayāyuktaḥ kṣamāśamadamānvitaḥ / śūraś śubhasamācāro mānī guṇagaṇākaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आहर्ता सर्वयज्ञानां जेता सर्वधनुष्मताम् । कर्ता सकलकार्याणां भर्तापूर्ववपुर् भुवः

āhartā sarvayajñānāṃ jetā sarvadhanuṣmatām / kartā sakalakāryāṇāṃ bhartāpūrvavapur bhuvaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पेशलस् स्निग्धमधुरो विदग्धः प्रीतनागरः । सुन्दरश् शीलसुभगः प्रतापी धर्मवत्सलः

peśalas snigdhamadhuro vidagdhaḥ prītanāgaraḥ / sundaraś śīlasubhagaḥ pratāpī dharmavatsalaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वेदिता विदितार्थानां दाता सकलसम्पदाम् । भोक्ता संसङ्गरहितस् सुश्रोता सकलश्रुतेः

veditā viditārthānāṃ dātā sakalasampadām / bhoktā saṃsaṅgarahitas suśrotā sakalaśruteḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स भोगौघान् अनादृत्य स्त्रैणं तृणवद् उत्सृजन् । पितरि स्वर्गम् आपन्ने बाल एवोत्तमौजसा

sa bhogaughān anādṛtya straiṇaṃ tṛṇavad utsṛjan / pitari svargam āpanne bāla evottamaujasā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृत्वा षोडशवर्षात्मा कृत्वा दिग्विजयं वशी । नूनं सौराज्यसम्पत्त्या भूमण्डलम् अयोजयत्

kṛtvā ṣoḍaśavarṣātmā kṛtvā digvijayaṃ vaśī / nūnaṃ saurājyasampattyā bhūmaṇḍalam ayojayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अतिष्ठद् विगताशङ्कं पालयन् धर्मतः प्रजाः । धीमान् स मन्त्रिभिस् सार्धं यशसा शुक्लयन् दिशः

atiṣṭhad vigatāśaṅkaṃ pālayan dharmataḥ prajāḥ / dhīmān sa mantribhis sārdhaṃ yaśasā śuklayan diśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ गच्छत्सु वर्षेषु वसन्ते प्रोल्लसत्य् अलम् । पुष्पेषु जृम्भमाणेषु स्फुरत्सु शशिरश्मिषु

atha gacchatsu varṣeṣu vasante prollasaty alam / puṣpeṣu jṛmbhamāṇeṣu sphuratsu śaśiraśmiṣu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मञ्जरीजालदोलासु विटपान्तःपुरान्तरे । रजःकर्पूरधवले चलद्दलकवाटके

mañjarījāladolāsu viṭapāntaḥpurāntare / rajaḥkarpūradhavale caladdalakavāṭake

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आमोदिनि लसत्पुष्पगुलुच्छकवितानके । गायत्सु गहनेषूच्चैर् मिथुनेष्व् अलिनां मिथः

āmodini lasatpuṣpagulucchakavitānake / gāyatsu gahaneṣūccair mithuneṣv alināṃ mithaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आयाति मधुरे वायौ शशिशीकरशीतले । कदलीकन्दलीकच्छतलपल्लवलासिनि

āyāti madhure vāyau śaśiśīkaraśītale / kadalīkandalīkacchatalapallavalāsini

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कान्तां प्रति बभूवास्य नवं चेतस् समुत्सुकम् । क्षीवं कुसुमसम्भारसौगन्धिमधुरासवैः

kāntāṃ prati babhūvāsya navaṃ cetas samutsukam / kṣīvaṃ kusumasambhārasaugandhimadhurāsavaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मनोराज्यम् इदं चक्रे स वसन्तमदैधितः । उद्यानवनदोलासु लीलाकमलिनीषु च

manorājyam idaṃ cakre sa vasantamadaidhitaḥ / udyānavanadolāsu līlākamalinīṣu ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कदा प्रणयिनीं मुग्धां बालाब्जमुकुलस्तनीम् । करिष्ये कामिनीम् अङ्के पर्यङ्के कुसुमाङ्किताम्

kadā praṇayinīṃ mugdhāṃ bālābjamukulastanīm / kariṣye kāminīm aṅke paryaṅke kusumāṅkitām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कदा कमलवल्लीनां दोलास्व् अलिर् इवालिनीम् । आलोलतां विनेष्यामि बालां भुजलतानुगाम्

kadā kamalavallīnāṃ dolāsv alir ivālinīm / ālolatāṃ vineṣyāmi bālāṃ bhujalatānugām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मृणालहारकुन्देन्दुवृन्दतल्पाभिलाषिणी । मत्कृते मदनातप्ता कदा स्याद् इन्दुसुन्दरी

mṛṇālahārakundenduvṛndatalpābhilāṣiṇī / matkṛte madanātaptā kadā syād indusundarī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति चिन्तापरो भूत्वा कुसुमावलनोन्मुखः । विजहार वनान्तेषु कुसुमोपवनेषु च

iti cintāparo bhūtvā kusumāvalanonmukhaḥ / vijahāra vanānteṣu kusumopavaneṣu ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वेलोपवनदोलासु लीलाकमलिनीषु च । वल्लीवलयगेहेषु विविधोद्यानभूमिषु

velopavanadolāsu līlākamalinīṣu ca / vallīvalayageheṣu vividhodyānabhūmiṣu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वनोपवनविन्यासवर्णनावलितासु च । शृङ्गाररसगर्भासु कथास्व् अरमतोन्मनाः

vanopavanavinyāsavarṇanāvalitāsu ca / śṛṅgārarasagarbhāsu kathāsv aramatonmanāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हारिहासलसच्छ्वासविलोलालकवल्लरीः । कुमारीः पूजयाम् आस सुवर्णकलशस्तनीः

hārihāsalasacchvāsavilolālakavallarīḥ / kumārīḥ pūjayām āsa suvarṇakalaśastanīḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवम् अस्य विदुर् भव्या मन्त्रिणो नवनिश्चयम् । इङ्गिताकारवेदित्वम् एव मन्त्रिपदं परम्

evam asya vidur bhavyā mantriṇo navaniścayam / iṅgitākāraveditvam eva mantripadaṃ param

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ तस्य विवाहाय मन्त्रिवर्गो विचारवान् । सुराष्ट्राधिपतिं कन्यां ययाचे यौवनान्विताम्

atha tasya vivāhāya mantrivargo vicāravān / surāṣṭrādhipatiṃ kanyāṃ yayāce yauvanānvitām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रूपयौवनसम्पन्नां भार्यात्वे विधिनोत्तमाम् । उपयेमे स ताम् आत्मसदृशीं प्रतिमाम् इव

rūpayauvanasampannāṃ bhāryātve vidhinottamām / upayeme sa tām ātmasadṛśīṃ pratimām iva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चूडालेति भुवि ख्याता नाम्ना नृपतिसुन्दरी । सा तं भर्तारम् आसाद्य रेजे फुल्लेव पद्मिनी

cūḍāleti bhuvi khyātā nāmnā nṛpatisundarī / sā taṃ bhartāram āsādya reje phulleva padminī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नीलनीरजनेत्रां तां चूडालां स शिखिध्वजः । स्नेहाद् विकासयाम् आस शोभयार्क इवाब्जिनीं

nīlanīrajanetrāṃ tāṃ cūḍālāṃ sa śikhidhvajaḥ / snehād vikāsayām āsa śobhayārka ivābjinīṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अवर्धत तयोः प्रीतिर् अन्योऽन्यार्पितचेतसोः । हावभावविलासाद्यैस् सेकैर् नवलतेव सा

avardhata tayoḥ prītir anyo'nyārpitacetasoḥ / hāvabhāvavilāsādyais sekair navalateva sā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स मन्त्र्यर्पितसर्वार्थस् सुसुखी सुस्थितप्रजः । राजहंस इवाब्जिन्या रेमे दयितया तया

sa mantryarpitasarvārthas susukhī susthitaprajaḥ / rājahaṃsa ivābjinyā reme dayitayā tayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्तःपुरेषु दोलासु चन्दनागुरुवीथिषु । मन्दारदामदोलासु कदलीकन्दलीषु च

antaḥpureṣu dolāsu candanāguruvīthiṣu / mandāradāmadolāsu kadalīkandalīṣu ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुरान्तेषु वनान्तेषु दिगन्तेषु सरस्सु च । जङ्गलेषु दिनान्तेषु जम्बूजम्बीरशालिषु

purānteṣu vanānteṣu diganteṣu sarassu ca / jaṅgaleṣu dinānteṣu jambūjambīraśāliṣu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बभूवाह्लादकं सर्वं तयोर् अन्योऽन्यचेष्टितम् । सद्वर्षणाध्वराचारैर् द्युभूम्योर् इव कान्तयोः

babhūvāhlādakaṃ sarvaṃ tayor anyo'nyaceṣṭitam / sadvarṣaṇādhvarācārair dyubhūmyor iva kāntayoḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नित्यम् एवावियुक्तत्वात् प्रियत्वाच् चेष्टितस्य च । मिथः कलाकलापस्य कोविदौ तौ बभूवतुः

nityam evāviyuktatvāt priyatvāc ceṣṭitasya ca / mithaḥ kalākalāpasya kovidau tau babhūvatuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वरूपम् एकम् एवैतौ दधतुर् मिश्रतां गतौ । अन्योऽन्यं हृदयस्थत्वाद् इव सङ्क्रान्तम् अक्षतम्

svarūpam ekam evaitau dadhatur miśratāṃ gatau / anyo'nyaṃ hṛdayasthatvād iva saṅkrāntam akṣatam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वशास्त्रादिवैदग्ध्यं चित्राद्य् अपि मुखात् प्रभोः । बाला भाण्डाद् इवागृह्णाद् आसीत् सर्वार्थपण्डिता

sarvaśāstrādivaidagdhyaṃ citrādy api mukhāt prabhoḥ / bālā bhāṇḍād ivāgṛhṇād āsīt sarvārthapaṇḍitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नृत्तं वाद्यादि गेयादि चूडालावदनाद् असौ । अशिक्षत बभूवाथ कलानाम् अतिकोविदः

nṛttaṃ vādyādi geyādi cūḍālāvadanād asau / aśikṣata babhūvātha kalānām atikovidaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आमावास्याव् इवेन्द्वर्काव् अन्योऽन्यं विलसत्कलौ । मिथो हृदयसंस्थौ तौ द्वाव् अप्य् ऐक्यम् इवास्थितौ

āmāvāsyāv ivendvarkāv anyo'nyaṃ vilasatkalau / mitho hṛdayasaṃsthau tau dvāv apy aikyam ivāsthitau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तौ संस्थिताव् एकरसाव् अनन्यदयिताव् उभौ । पुष्पामोदाव् इवाभिन्नौ भूतलस्थौ शिवाव् इव

tau saṃsthitāv ekarasāv ananyadayitāv ubhau / puṣpāmodāv ivābhinnau bhūtalasthau śivāv iva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वैदग्ध्यसुन्दरमती सर्वशास्त्रार्थकोविदौ । क्रीडयेव भुवं प्राप्तौ कमलाकमलाधवौ

vaidagdhyasundaramatī sarvaśāstrārthakovidau / krīḍayeva bhuvaṃ prāptau kamalākamalādhavau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्नेहात् प्रसन्नमधुरौ समविज्ञानवेदिनौ । अनुवृत्तिपराव् आस्तां लोकवृत्तान्ततद्विदौ

snehāt prasannamadhurau samavijñānavedinau / anuvṛttiparāv āstāṃ lokavṛttāntatadvidau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कलाकलापसम्पन्नौ लसद्रसरसायनौ । शीतलस्निग्धमुग्धाङ्गौ शशाङ्कौ द्वाव् इवोदितौ

kalākalāpasampannau lasadrasarasāyanau / śītalasnigdhamugdhāṅgau śaśāṅkau dvāv ivoditau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रेजे लसन्नृपतिभोगविलासकान्तम् अन्तःपुरेषु मिथुनं तद् अनुत्तमश्रि । ब्रह्माब्जषण्डकुहरेष्व् इव राजहंसयुग्मं विकासिमदमन्मथमन्दचारि

reje lasannṛpatibhogavilāsakāntam antaḥpureṣu mithunaṃ tad anuttamaśri / brahmābjaṣaṇḍakuhareṣv iva rājahaṃsayugmaṃ vikāsimadamanmathamandacāri

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.