Library·Mādhavakara: Mādhava-nidāna (Rogaviniścaya)·43

Mādhavakara: Mādhava-nidāna (Rogaviniścaya) 43

भग्नं समासाद् द्विविधं हुताश काण्डे च सन्धौ च हि तत्र सन्धौ उत्पिष्टविश्लिष्टविवर्तितं च तिर्यग्गतं क्षिप्तमधश्च षट् च

bhagnaṃ samāsād dvividhaṃ hutāśa kāṇḍe ca sandhau ca hi tatra sandhau utpiṣṭaviśliṣṭavivartitaṃ ca tiryaggataṃ kṣiptamadhaśca ṣaṭ ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रसारणाकुञ्चनवर्तनोग्रा रुक् स्पर्शविद्वेषणमेतदुक्तम् सामान्यतः सन्धिगतस्य लिङ्गम् उत्पिष्टसन्धेः श्वयथुः समन्तात्

prasāraṇākuñcanavartanogrā ruk sparśavidveṣaṇametaduktam sāmānyataḥ sandhigatasya liṅgam utpiṣṭasandheḥ śvayathuḥ samantāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विशेषतो रात्रिभवा रुजा च विश्लिष्टजे तौ च रुजा च नित्यम् विवर्तिते पार्श्वरुजश्च तीव्रास्तिर्यग्गते तीव्ररुजो भवन्ति

viśeṣato rātribhavā rujā ca viśliṣṭaje tau ca rujā ca nityam vivartite pārśvarujaśca tīvrāstiryaggate tīvrarujo bhavanti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

काण्डे त्वतः कर्कटकाश्वकर्णविचूर्णितं पिच्चितमस्थिछल्लिका

kāṇḍe tvataḥ karkaṭakāśvakarṇavicūrṇitaṃ piccitamasthichallikā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

काण्डेषु भग्नं ह्यतिपातितं च मज्जागतं च स्फुटितं च वक्रम् छिन्नं द्विधा द्वादशधाऽपि काण्डे स्रस्ताङ्गता शोथरुजाऽतिवृद्धिः

kāṇḍeṣu bhagnaṃ hyatipātitaṃ ca majjāgataṃ ca sphuṭitaṃ ca vakram chinnaṃ dvidhā dvādaśadhā'pi kāṇḍe srastāṅgatā śotharujā'tivṛddhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सम्पीड्यमाने भवतीह शब्दः स्पर्शासहं स्पन्दनतोदशूलाः सर्वास्ववस्थासु न शर्मलाभो भग्नस्य काण्डे खलु चिह्नमेतत्

sampīḍyamāne bhavatīha śabdaḥ sparśāsahaṃ spandanatodaśūlāḥ sarvāsvavasthāsu na śarmalābho bhagnasya kāṇḍe khalu cihnametat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भग्नं तु काण्डे बहुधा प्रयाति समासतो नामभिरेव तुल्यम्

bhagnaṃ tu kāṇḍe bahudhā prayāti samāsato nāmabhireva tulyam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अल्पाशिनोऽनात्मवतो जन्तोर्वातात्मकस्य च उपद्र वैर्वा जुष्टस्य भग्नं कृच्छ्रेण सिद्ध्यति

alpāśino'nātmavato jantorvātātmakasya ca upadra vairvā juṣṭasya bhagnaṃ kṛcchreṇa siddhyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भिन्नं कपालं कट्यां तु सन्धिमुक्तं तथा च्युतम् जघनं प्रतिपिष्टं च वर्जयेद्धि विचक्षणः

bhinnaṃ kapālaṃ kaṭyāṃ tu sandhimuktaṃ tathā cyutam jaghanaṃ pratipiṣṭaṃ ca varjayeddhi vicakṣaṇaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

असंश्लिष्टकपालं च ललाटे चूर्णितं च यत् भग्नं स्तनान्तरे पृष्ठे शङ्खे मूर्ध्नि च वर्जयेत्

asaṃśliṣṭakapālaṃ ca lalāṭe cūrṇitaṃ ca yat bhagnaṃ stanāntare pṛṣṭhe śaṅkhe mūrdhni ca varjayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सम्यक् सन्धितमप्यस्थि दुर्निक्षेपनिबन्धनात् संक्षोभाद्वाऽपि यद्गच्छेद्विक्रियां तच्च वर्जयेत्

samyak sandhitamapyasthi durnikṣepanibandhanāt saṃkṣobhādvā'pi yadgacchedvikriyāṃ tacca varjayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तरुणास्थीनि नम्यन्ते भिद्यन्ते नलकानि च कपालानि विभज्यन्ते स्फुटन्ति रुचकानि च

taruṇāsthīni namyante bhidyante nalakāni ca kapālāni vibhajyante sphuṭanti rucakāni ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.