Library·Mādhavakara: Mādhava-nidāna (Rogaviniścaya)·7

Mādhavakara: Mādhava-nidāna (Rogaviniścaya) 7

क्रिमयश्च द्विधा प्रोक्ता बाह्याभ्यन्तरभेदतः बहिर्मलकफासृग्विड्जन्मभेदाच्चतुर्विधाः

krimayaśca dvidhā proktā bāhyābhyantarabhedataḥ bahirmalakaphāsṛgviḍjanmabhedāccaturvidhāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नामतो विंशतिविधाः बाह्यास्तत्र मलोद्भवाः तिलप्रमाणसंस्थानवर्णाः केशाम्बराश्रयाः

nāmato viṃśatividhāḥ bāhyāstatra malodbhavāḥ tilapramāṇasaṃsthānavarṇāḥ keśāmbarāśrayāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बहुपादाश्च सूक्ष्माश्चयूका लिक्षाश्च नामतः द्विधा ते कोठपिडकाकण्डूगण्डान् प्रकुर्वते

bahupādāśca sūkṣmāścayūkā likṣāśca nāmataḥ dvidhā te koṭhapiḍakākaṇḍūgaṇḍān prakurvate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अजीर्णभोजी मधुराम्लनित्यो द्र वप्रियः पिष्टगुडोपभोक्ता व्यायामवर्जी च दिवाशयानो विरुद्धभुक् संलभते क्रिमींस्तु

ajīrṇabhojī madhurāmlanityo dra vapriyaḥ piṣṭaguḍopabhoktā vyāyāmavarjī ca divāśayāno viruddhabhuk saṃlabhate krimīṃstu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

माषपिष्टाम्ललवणगुडशाकैः पुरीषजाः मांसमत्स्यगुडक्षीरदधिशुक्तैः कफोद्भवाः

māṣapiṣṭāmlalavaṇaguḍaśākaiḥ purīṣajāḥ māṃsamatsyaguḍakṣīradadhiśuktaiḥ kaphodbhavāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विरुद्धाजीर्णशाकाद्यैः शोणितोत्था भवन्ति हि ज्वरो विवर्णता शूलं हृद्रो गः सदनं भ्रमः

viruddhājīrṇaśākādyaiḥ śoṇitotthā bhavanti hi jvaro vivarṇatā śūlaṃ hṛdro gaḥ sadanaṃ bhramaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भक्तद्वेषोऽतिसारश्च संजातक्रिमिलक्षणम् कफादामाशये जाता वृद्धाः सर्पन्ति सर्वतः

bhaktadveṣo'tisāraśca saṃjātakrimilakṣaṇam kaphādāmāśaye jātā vṛddhāḥ sarpanti sarvataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पृथुब्रघ्ननिभाः केचित् केचिद्गण्डूपदोपमाः रूढधान्याङ्कुराकारास्तनु दीर्घास्तथाऽणवः

pṛthubraghnanibhāḥ kecit kecidgaṇḍūpadopamāḥ rūḍhadhānyāṅkurākārāstanu dīrghāstathā'ṇavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्वेतास्ताम्रावभासाश्च नामतः सप्तधा तु ते अन्त्रादा उदरावेष्टा हृदयादा महागुदाः

śvetāstāmrāvabhāsāśca nāmataḥ saptadhā tu te antrādā udarāveṣṭā hṛdayādā mahāgudāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चुरवो दर्भकुसुमाः सुगन्धास्ते च कुर्वते हृल्लासमास्यस्रवणमविपाकमरोचकम्

curavo darbhakusumāḥ sugandhāste ca kurvate hṛllāsamāsyasravaṇamavipākamarocakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मूर्च्छाच्छर्दिज्वरानाहकार्श्यक्षवथुपीनसान् रक्तवाहिसिरास्थानरक्तजा जन्तवोऽणवः

mūrcchācchardijvarānāhakārśyakṣavathupīnasān raktavāhisirāsthānaraktajā jantavo'ṇavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपादा वृत्तताम्राश्च सौक्ष्म्यात् केचिददर्शनाः केशादा रोमविध्वंसा रोमद्वीपा उदुम्बराः षट् ते कुष्ठैककर्माणः सहसौरसमातरः

apādā vṛttatāmrāśca saukṣmyāt kecidadarśanāḥ keśādā romavidhvaṃsā romadvīpā udumbarāḥ ṣaṭ te kuṣṭhaikakarmāṇaḥ sahasaurasamātaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पक्वाशये पुरीषोत्था जायन्तेऽधोविसर्पिणः प्रवृद्धा स्युर्भवेयुश्च ते यदाऽमाशयोन्मुखाः

pakvāśaye purīṣotthā jāyante'dhovisarpiṇaḥ pravṛddhā syurbhaveyuśca te yadā'māśayonmukhāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदाऽस्योद्गारनिःश्वासा विड्गन्धानुविधायिनः पृथुवृत्ततनुस्थूलाः श्यावपीतसितासिताः

tadā'syodgāraniḥśvāsā viḍgandhānuvidhāyinaḥ pṛthuvṛttatanusthūlāḥ śyāvapītasitāsitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते पञ्च नाम्ना क्रिमयः ककेरुकमकेरुकाः सौसुरादाः सशूलाख्या लेलिहा जनयन्ति हि

te pañca nāmnā krimayaḥ kakerukamakerukāḥ sausurādāḥ saśūlākhyā lelihā janayanti hi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विड्भेदशूलविष्टम्भकार्श्यपारुष्यपाण्डुताः रोमहर्षाग्निसदनं गुदकण्डूर्विमार्गगाः

viḍbhedaśūlaviṣṭambhakārśyapāruṣyapāṇḍutāḥ romaharṣāgnisadanaṃ gudakaṇḍūrvimārgagāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.