*ऋषय ऊचुः कथं सत्त्वरुतज्ञो ऽभूद् ब्रह्मदत्तो धरातले । तच्चाभवत्कस्य कुले चक्रवाकचतुष्टयम् *ऋषय ऊचुः कथं सत्त्वरुतज्ञो ऽभूद् ब्रह्मदत्तो धरातले । तच्चाभवत्कस्य कुले चक्रवाकचतुष्टयम्
*ṛṣaya ūcuḥ kathaṃ sattvarutajño 'bhūd brahmadatto dharātale / taccābhavatkasya kule cakravākacatuṣṭayam *ṛṣaya ūcuḥ kathaṃ sattvarutajño 'bhūd brahmadatto dharātale / taccābhavatkasya kule cakravākacatuṣṭayam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
*सूत उवाच तस्मिन्नेव पुरे जातास् ते च चक्राह्वयास्तदा । वृद्धद्विजस्य दायादा विप्रा जातिस्मराः पुरा
*sūta uvāca tasminneva pure jātās te ca cakrāhvayāstadā / vṛddhadvijasya dāyādā viprā jātismarāḥ purā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धृतिमांस्तत्त्वदर्शी च विद्याचण्डस् तपोत्सुकः । नामतः कर्मतश्चैते सुदरिद्रस्य ते सुताः
dhṛtimāṃstattvadarśī ca vidyācaṇḍas tapotsukaḥ / nāmataḥ karmataścaite sudaridrasya te sutāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तपसे बुद्धिरभवत् तदा तेषां द्विजन्मनाम् । यास्यामः परमां सिद्धिम् इत्य् ऊचुस् ते द्विजोत्तमाः
tapase buddhirabhavat tadā teṣāṃ dvijanmanām / yāsyāmaḥ paramāṃ siddhim ity ūcus te dvijottamāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततस्तद्वचनं श्रुत्वा सुदरिद्रो महातपाः । उवाच दीनया वाचा किमेतदिति पुत्रकाः
tatastadvacanaṃ śrutvā sudaridro mahātapāḥ / uvāca dīnayā vācā kimetaditi putrakāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अधर्म एष इति वः पिता तान् अभ्यवारयत् । वृद्धं पितरमुत्सृज्य दरिद्रं वनवासिनः
adharma eṣa iti vaḥ pitā tān abhyavārayat / vṛddhaṃ pitaramutsṛjya daridraṃ vanavāsinaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
को नु धर्मो ऽत्र भविता मत्त्यागाद्गतिरेव वा । ऊचुस्ते कल्पिता वृत्तिस् तव तात वदस्व तत्
ko nu dharmo 'tra bhavitā mattyāgādgatireva vā / ūcuste kalpitā vṛttis tava tāta vadasva tat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वित्तमेतत्पुरो राज्ञः स ते दास्यति पुष्कलम् । धनं ग्रामसहस्राणि प्रभाते पठतस्तव
vittametatpuro rājñaḥ sa te dāsyati puṣkalam / dhanaṃ grāmasahasrāṇi prabhāte paṭhatastava
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ये विप्रमुख्याः कुरुजाङ्गलेषु दाशास्तथा दाशपुरे मृगाश्च । कालञ्जरे सप्त च चक्रवाका ये मानसे ते वयमत्र सिद्धाः
ye vipramukhyāḥ kurujāṅgaleṣu dāśāstathā dāśapure mṛgāśca / kālañjare sapta ca cakravākā ye mānase te vayamatra siddhāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्युक्त्वा पितरं जग्मुस् ते वनं तपसे पुनः । वृद्धो ऽपि राजभवनं जगामात्मार्थसिद्धये
ityuktvā pitaraṃ jagmus te vanaṃ tapase punaḥ / vṛddho 'pi rājabhavanaṃ jagāmātmārthasiddhaye
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनघो नाम वैभ्राजः पाञ्चालाधिपतिः पुरा । पुत्रार्थी देवदेवेशं हरिं नारायणं प्रभुम्
anagho nāma vaibhrājaḥ pāñcālādhipatiḥ purā / putrārthī devadeveśaṃ hariṃ nārāyaṇaṃ prabhum
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आराधयामास विभुं तीव्रव्रतपरायणः । ततः कालेन महता तुष्टस्तस्य जनार्दनः
ārādhayāmāsa vibhuṃ tīvravrataparāyaṇaḥ / tataḥ kālena mahatā tuṣṭastasya janārdanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वरं वृणीष्व भद्रं ते हृदयेनेप्सितं नृप । एवमुक्तस्तु देवेन वव्रे स वरमुत्तमम्
varaṃ vṛṇīṣva bhadraṃ te hṛdayenepsitaṃ nṛpa / evamuktastu devena vavre sa varamuttamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुत्रं मे देहि देवेश महाबलपराक्रमम् । पारगं सर्वशास्त्राणां धार्मिकं योगिनां परम्
putraṃ me dehi deveśa mahābalaparākramam / pāragaṃ sarvaśāstrāṇāṃ dhārmikaṃ yogināṃ param
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वसत्त्वरुतज्ञं मे देहि योगिनमात्मजम् । एवमस्त्विति विश्वात्मा तमाह परमेश्वरः
sarvasattvarutajñaṃ me dehi yoginamātmajam / evamastviti viśvātmā tamāha parameśvaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पश्यतां सर्वदेवानां तत्रैवान्तरधीयत । ततः स तस्य पुत्रो ऽभूद् ब्रह्मदत्तः प्रतापवान्
paśyatāṃ sarvadevānāṃ tatraivāntaradhīyata / tataḥ sa tasya putro 'bhūd brahmadattaḥ pratāpavān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वसत्त्वानुकम्पी च सर्वसत्त्वबलाधिकः । सर्वसत्त्वरुतज्ञश्च सर्वसत्त्वेश्वरेश्वरः
sarvasattvānukampī ca sarvasattvabalādhikaḥ / sarvasattvarutajñaśca sarvasattveśvareśvaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अहसत्तेन योगात्मा स पिपीलिकरागतः । यत्र तत्कीटमिथुनं रममाणमवस्थितम्
ahasattena yogātmā sa pipīlikarāgataḥ / yatra tatkīṭamithunaṃ ramamāṇamavasthitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः सा संनतिर्दृष्ट्वा तं हसन्तं सुविस्मिता । किमप्याशङ्क्य मनसा तमपृच्छन्नरेश्वरम्
tataḥ sā saṃnatirdṛṣṭvā taṃ hasantaṃ suvismitā / kimapyāśaṅkya manasā tamapṛcchannareśvaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
*संनतिरुवाच अकस्मादतिहासस्ते किमर्थमभवन्नृप । हास्यहेतुं न जानामि यदकाले कृतं त्वया
*saṃnatiruvāca akasmādatihāsaste kimarthamabhavannṛpa / hāsyahetuṃ na jānāmi yadakāle kṛtaṃ tvayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
*सूत उवाच अवदद्राजपुत्रो ऽपि स पिपीलिकभाषितम् । रागवाग्भिः समुत्पन्नम् एतद्धास्यं वरानने
*sūta uvāca avadadrājaputro 'pi sa pipīlikabhāṣitam / rāgavāgbhiḥ samutpannam etaddhāsyaṃ varānane
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न चान्यत्कारणं किंचिद् धास्यहेतौ शुचिस्मिते । न सामन्यत् तदा देवी प्राहालीकमिदं वचः
na cānyatkāraṇaṃ kiṃcid dhāsyahetau śucismite / na sāmanyat tadā devī prāhālīkamidaṃ vacaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अहमेवाद्य हसिता न जीविष्ये त्वयाधुना । कथं पिपीलिकालापं मर्त्यो वेत्ति विना सुरान्
ahamevādya hasitā na jīviṣye tvayādhunā / kathaṃ pipīlikālāpaṃ martyo vetti vinā surān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मात्त्वयाहम् एवेह हसिता किमतः परम् । ततो निरुत्तरो राजा जिज्ञासुस्तत्पुरो हरेः
tasmāttvayāham eveha hasitā kimataḥ param / tato niruttaro rājā jijñāsustatpuro hareḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आस्थाय नियमं तस्थौ सप्तरात्रमकल्मषः । स्वप्ने प्राह हृषीकेशः प्रभाते पर्यटन्पुरम्
āsthāya niyamaṃ tasthau saptarātramakalmaṣaḥ / svapne prāha hṛṣīkeśaḥ prabhāte paryaṭanpuram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वृद्धद्विजो यस्तद्वाक्यात् सर्वं ज्ञास्यस्यशेषतः । इत्युक्त्वान्तर्दधे विष्णुः प्रभाते ऽथ नृपः पुरात्
vṛddhadvijo yastadvākyāt sarvaṃ jñāsyasyaśeṣataḥ / ityuktvāntardadhe viṣṇuḥ prabhāte 'tha nṛpaḥ purāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निर्गच्छन्मन्त्रिसहितः सभार्यो वृद्धमग्रतः । गदन्तं विप्रम् आयान्तं तं वृद्धं संददर्श ह
nirgacchanmantrisahitaḥ sabhāryo vṛddhamagrataḥ / gadantaṃ vipram āyāntaṃ taṃ vṛddhaṃ saṃdadarśa ha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
*ब्राह्मण उवाच ये विप्रमुख्याः कुरुजाङ्गलेषु दाशास्तथा दाशपुरे मृगाश्च । कालञ्जरे सप्त च चक्रवाका ये मानसे ते वयमत्र सिद्धाः
*brāhmaṇa uvāca ye vipramukhyāḥ kurujāṅgaleṣu dāśāstathā dāśapure mṛgāśca / kālañjare sapta ca cakravākā ye mānase te vayamatra siddhāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
*सूत उवाच इत्याकर्ण्य वचस्ताभ्यां स पपात शुचा ततः । जातिस्मरत्वमगमत् तौ च मन्त्रिवराव् उभौ
*sūta uvāca ityākarṇya vacastābhyāṃ sa papāta śucā tataḥ / jātismaratvamagamat tau ca mantrivarāv ubhau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कामशास्त्रप्रणेता च बाभ्रव्यस्तु सुबालकः । पाञ्चाल इति लोकेषु विश्रुतः सर्वशास्त्रवित्
kāmaśāstrapraṇetā ca bābhravyastu subālakaḥ / pāñcāla iti lokeṣu viśrutaḥ sarvaśāstravit
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कण्डरीको ऽपि धर्मात्मा वेदशास्त्रप्रवर्तकः । भूत्वा जातिस्मरौ शोकात् पतिताव् अग्रतस्तदा
kaṇḍarīko 'pi dharmātmā vedaśāstrapravartakaḥ / bhūtvā jātismarau śokāt patitāv agratastadā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हा वयं योगविभ्रष्टाः कामतः कर्मबन्धनाः । एवं विलप्य बहुशस् त्रयस्ते योगपारगाः
hā vayaṃ yogavibhraṣṭāḥ kāmataḥ karmabandhanāḥ / evaṃ vilapya bahuśas trayaste yogapāragāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विस्मयाच्छ्राद्धमाहात्म्यम् अभिनन्द्य पुनः पुनः । ततस्तस्मै धनं दत्त्वा प्रभूतग्रामसंयुतम्
vismayācchrāddhamāhātmyam abhinandya punaḥ punaḥ / tatastasmai dhanaṃ dattvā prabhūtagrāmasaṃyutam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विसृज्य ब्राह्मणं तं च वृद्धं धनमुदान्वितम् । आत्मीयं नृपतिः पुत्रं नृपलक्षणसंयुतम्
visṛjya brāhmaṇaṃ taṃ ca vṛddhaṃ dhanamudānvitam / ātmīyaṃ nṛpatiḥ putraṃ nṛpalakṣaṇasaṃyutam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विष्वक्सेनाभिधानं तु राजा राज्ये ऽभ्यषेचयत् । मानसे मिलिताः सर्वे ततस्ते योगिनां वराः
viṣvaksenābhidhānaṃ tu rājā rājye 'bhyaṣecayat / mānase militāḥ sarve tataste yogināṃ varāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मदत्तादयस्तस्मिन् पितृसक्ता विमत्सराः । संनतिश्चाभवद्भ्रष्टा मयैतत्किल कारितम्
brahmadattādayastasmin pitṛsaktā vimatsarāḥ / saṃnatiścābhavadbhraṣṭā mayaitatkila kāritam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राज्यत्यागफलं सर्वं यदेतद् अभिलष्यते । तथेति प्राह राजा तु पुनस्तामभिनन्दयन्
rājyatyāgaphalaṃ sarvaṃ yadetad abhilaṣyate / tatheti prāha rājā tu punastāmabhinandayan
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्वत्प्रसादादिदं सर्वं मयैतत्प्राप्यते फलम् । ततस्ते योगमास्थाय सर्व एव वनौकसः
tvatprasādādidaṃ sarvaṃ mayaitatprāpyate phalam / tataste yogamāsthāya sarva eva vanaukasaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मरन्ध्रेण परमं पदमापुस्तपोबलात् । एवमायुर्धनं विद्यां स्वर्गं मोक्षं सुखानि च
brahmarandhreṇa paramaṃ padamāpustapobalāt / evamāyurdhanaṃ vidyāṃ svargaṃ mokṣaṃ sukhāni ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रयच्छन्ति सुतान्राज्यं नृणां प्रीताः पितामहाः । य इदं पितृमाहात्म्यं ब्रह्मदत्तस्य च द्विजाः
prayacchanti sutānrājyaṃ nṛṇāṃ prītāḥ pitāmahāḥ / ya idaṃ pitṛmāhātmyaṃ brahmadattasya ca dvijāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्विजेभ्यः श्रावयेद्यो वा शृणोत्यथ पठेत्तु वा । कल्पकोटिशतं साग्रं ब्रह्मलोके महीयते
dvijebhyaḥ śrāvayedyo vā śṛṇotyatha paṭhettu vā / kalpakoṭiśataṃ sāgraṃ brahmaloke mahīyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.