Library·Matsya Purāṇa·57

Matsya Purāṇa 57

*नारद उवाच दीर्घायुरारोग्यकुलाभिवृद्धि-युक्तः पुमान्भूपकुलायुतः स्यात् । मुहुर्मुहुर्जन्मनि येन सम्यग् व्रतं समाचक्ष्व तदिन्दुमौले

*nārada uvāca dīrghāyurārogyakulābhivṛddhi-yuktaḥ pumānbhūpakulāyutaḥ syāt / muhurmuhurjanmani yena samyag vrataṃ samācakṣva tadindumaule

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

*श्रीभगवानुवाच त्वया पृष्टमिदं सम्यग् उक्तं चाक्षय्यकारकम् । रहस्यं तव वक्ष्यामि यत्पुराणविदो विदुः

*śrībhagavānuvāca tvayā pṛṣṭamidaṃ samyag uktaṃ cākṣayyakārakam / rahasyaṃ tava vakṣyāmi yatpurāṇavido viduḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रोहिणीचन्द्रशयनं नाम व्रतमिहोत्तमम् । तस्मिन्नारायणस्यार्चाम् अर्चयद् इन्दुनामभिः

rohiṇīcandraśayanaṃ nāma vratamihottamam / tasminnārāyaṇasyārcām arcayad indunāmabhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदा सोमदिने शुक्ला भवेत्पञ्चदशी क्वचित् । अथवा ब्रह्मनक्षत्रं पौर्णमास्यां प्रजायते

yadā somadine śuklā bhavetpañcadaśī kvacit / athavā brahmanakṣatraṃ paurṇamāsyāṃ prajāyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदा स्नानं नरः कुर्यात् पञ्चगव्येन सर्षपैः । आप्यायस्वेति तु जपेद् विद्वानष्टशतं पुनः

tadā snānaṃ naraḥ kuryāt pañcagavyena sarṣapaiḥ / āpyāyasveti tu japed vidvānaṣṭaśataṃ punaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शूद्रो ऽपि परया भक्त्या पाषण्डालापवर्जितः । सोमाय वरदायाथ विष्णवे च नमो नमः

śūdro 'pi parayā bhaktyā pāṣaṇḍālāpavarjitaḥ / somāya varadāyātha viṣṇave ca namo namaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृतजप्यः स्वभवनम् आगत्य मधुसूदनम् । पूजयेत्फलपुष्पैश्च सोमनामानि कीर्तयन्

kṛtajapyaḥ svabhavanam āgatya madhusūdanam / pūjayetphalapuṣpaiśca somanāmāni kīrtayan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सोमाय शान्ताय नमो ऽस्तु पादाव् अनन्तधाम्नेति च जानुजङ्घे । ऊरुद्वयं चापि जलोदराय सम्पूजयेन्मेढ्रमनन्तबाहवे

somāya śāntāya namo 'stu pādāv anantadhāmneti ca jānujaṅghe / ūrudvayaṃ cāpi jalodarāya sampūjayenmeḍhramanantabāhave

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नमो नमः कामसुखप्रदाय कटिः शशाङ्कस्य सदार्चनीया । तथोदरं चाप्यमृतोदराय नाभिः शशाङ्काय नमो ऽभिपूज्या

namo namaḥ kāmasukhapradāya kaṭiḥ śaśāṅkasya sadārcanīyā / tathodaraṃ cāpyamṛtodarāya nābhiḥ śaśāṅkāya namo 'bhipūjyā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नमो ऽस्तु चन्द्राय मुखं च पूज्यं दन्ता द्विजानामधिपाय पूज्याः । हास्यं नमश्चन्द्रमसे ऽभिपूज्यम् ओष्ठौ कुमुद्वन्तवनप्रियाय

namo 'stu candrāya mukhaṃ ca pūjyaṃ dantā dvijānāmadhipāya pūjyāḥ / hāsyaṃ namaścandramase 'bhipūjyam oṣṭhau kumudvantavanapriyāya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नासा च नाथाय वनौषधीनाम् आनन्दभूताय पुनर्भ्रुवौ च । नेत्रद्वयं पद्मनिभं तथेन्दोर् इन्दीवरश्यामकराय शौरेः

nāsā ca nāthāya vanauṣadhīnām ānandabhūtāya punarbhruvau ca / netradvayaṃ padmanibhaṃ tathendor indīvaraśyāmakarāya śaureḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नमः समस्ताध्वरवन्दिताय कर्णद्वयं दैत्यनिषूदनाय । ललाटमिन्दोरुदधिप्रियाय केशाः सुषुम्नाधिपतेः प्रपूज्याः

namaḥ samastādhvaravanditāya karṇadvayaṃ daityaniṣūdanāya / lalāṭamindorudadhipriyāya keśāḥ suṣumnādhipateḥ prapūjyāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिरः शशाङ्काय नमो मुरारेर् विश्वेश्वरायेति नमः किरीटिने । पद्मप्रिये रोहिणि नाम लक्ष्मीः सौभाग्यसौख्यामृतचारुकाये

śiraḥ śaśāṅkāya namo murārer viśveśvarāyeti namaḥ kirīṭine / padmapriye rohiṇi nāma lakṣmīḥ saubhāgyasaukhyāmṛtacārukāye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देवीं च संपूज्य सुगन्धपुष्पैर् नैवेद्यधूपादिभिरिन्दुपत्नीम् । सुप्त्वाथ भूमौ पुनरुत्थितेन स्नात्वा च विप्राय हविष्ययुक्तः

devīṃ ca saṃpūjya sugandhapuṣpair naivedyadhūpādibhirindupatnīm / suptvātha bhūmau punarutthitena snātvā ca viprāya haviṣyayuktaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देयः प्रभाते सहिरण्यवारि-कुम्भो नमः पापविनाशनाय । संप्राश्य गोमूत्रममांसमन्नम् अक्षारमष्टावथ विंशतिं च । ग्रासान्पयःसर्पिर्युतानुपोष्य भुक्त्वेतिहासं शृणुयान्मुहूर्तम्

deyaḥ prabhāte sahiraṇyavāri-kumbho namaḥ pāpavināśanāya / saṃprāśya gomūtramamāṃsamannam akṣāramaṣṭāvatha viṃśatiṃ ca / grāsānpayaḥsarpiryutānupoṣya bhuktvetihāsaṃ śṛṇuyānmuhūrtam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कदम्बनीलोत्पलकेतकानि जाती सरोजं शतपत्त्रिका च । अम्लानकुब्जान्यथ सिन्दुवारं पुष्पं पुनर्नारद मल्लिकायाः । शुभ्रं च विष्णोः करवीरपुष्पं श्रीचम्पकं चन्द्रमसः प्रदेयम्

kadambanīlotpalaketakāni jātī sarojaṃ śatapattrikā ca / amlānakubjānyatha sinduvāraṃ puṣpaṃ punarnārada mallikāyāḥ / śubhraṃ ca viṣṇoḥ karavīrapuṣpaṃ śrīcampakaṃ candramasaḥ pradeyam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रावणादिषु मासेषु क्रमादेतानि सर्वदा । यस्मिन्मासे व्रतादिः स्यात् तत्पुष्पैरर्चयेद्धरिम्

śrāvaṇādiṣu māseṣu kramādetāni sarvadā / yasminmāse vratādiḥ syāt tatpuṣpairarcayeddharim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं संवत्सरं यावद् उपास्य विधिवन्नरः । व्रतान्ते शयनं दद्याद् दर्पणोपस्करान्वितम्

evaṃ saṃvatsaraṃ yāvad upāsya vidhivannaraḥ / vratānte śayanaṃ dadyād darpaṇopaskarānvitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रोहिणीचन्द्रमिथुनं कारयित्वाथ काञ्चनम् । चन्द्रः षडङ्गुलः कार्यो रोहिणी चतुरङ्गुला

rohiṇīcandramithunaṃ kārayitvātha kāñcanam / candraḥ ṣaḍaṅgulaḥ kāryo rohiṇī caturaṅgulā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुक्ताफलाष्टकयुतं सितनेत्रपटावृतम् । क्षीरकुम्भोपरि पुनः कांस्यपात्राक्षतान्वितम् । दद्यान्मन्त्रेण पूर्वाह्णे शालीक्षुफलसंयुतम्

muktāphalāṣṭakayutaṃ sitanetrapaṭāvṛtam / kṣīrakumbhopari punaḥ kāṃsyapātrākṣatānvitam / dadyānmantreṇa pūrvāhṇe śālīkṣuphalasaṃyutam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्वेतामथ सुवर्णास्यां खुरै रौप्यैः समन्विताम् । सवस्त्रभाजनां धेनुं तथा शङ्खं च शोभनम्

śvetāmatha suvarṇāsyāṃ khurai raupyaiḥ samanvitām / savastrabhājanāṃ dhenuṃ tathā śaṅkhaṃ ca śobhanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भूषणैर्द्विजदाम्पत्यम् अलंकृत्य गुणान्वितम् । चन्द्रो ऽयं द्विजरूपेण सभार्य इति कल्पयेत्

bhūṣaṇairdvijadāmpatyam alaṃkṛtya guṇānvitam / candro 'yaṃ dvijarūpeṇa sabhārya iti kalpayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथा न रोहिणी कृष्ण शय्यां संत्यज्य गच्छति । सोमरूपस्य ते तद्वन् ममाभेदो ऽस्तु भूतिभिः

yathā na rohiṇī kṛṣṇa śayyāṃ saṃtyajya gacchati / somarūpasya te tadvan mamābhedo 'stu bhūtibhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथा त्वमेव सर्वेषां परमानन्दमुक्तिदः । भुक्तिर्मुक्तिस्तथा भक्तिस् त्वयि चन्द्रास्तु मे सदा

yathā tvameva sarveṣāṃ paramānandamuktidaḥ / bhuktirmuktistathā bhaktis tvayi candrāstu me sadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति संसारभीतस्य मुक्तिकामस्य चानघ । रूपारोग्यायुषामेतद् विधायकमनुत्तमम्

iti saṃsārabhītasya muktikāmasya cānagha / rūpārogyāyuṣāmetad vidhāyakamanuttamam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इदमेव पितॄणां च सर्वदा वल्लभं मुने । त्रैलोक्याधिपतिर्भूत्वा सप्तकल्पशतत्रयम् । चन्द्रलोकमवाप्नोति विद्युद्भूत्वा तु मुच्यते

idameva pitṝṇāṃ ca sarvadā vallabhaṃ mune / trailokyādhipatirbhūtvā saptakalpaśatatrayam / candralokamavāpnoti vidyudbhūtvā tu mucyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नारी वा रोहिणी चन्द्र-शयनं या समाचरेत् । सापि तत्फलमाप्नोति पुनरावृत्तिदुर्लभम्

nārī vā rohiṇī candra-śayanaṃ yā samācaret / sāpi tatphalamāpnoti punarāvṛttidurlabham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति पठति शृणोति वा य इत्थं मधुमथनार्चनम् इन्दुकीर्तनेन । मतिमपि च ददाति सो ऽपि शौरेर् भवनगतः परिपूज्यते ऽमरौघैः

iti paṭhati śṛṇoti vā ya itthaṃ madhumathanārcanam indukīrtanena / matimapi ca dadāti so 'pi śaurer bhavanagataḥ paripūjyate 'maraughaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.