*ऋषय ऊचुः दितेः पुत्राः कथं जाता मरुतो देववल्लभाः । देवैर्जग्मुश्च सापत्नैः कस्मात्ते सख्यमुत्तमम्
*ṛṣaya ūcuḥ diteḥ putrāḥ kathaṃ jātā maruto devavallabhāḥ / devairjagmuśca sāpatnaiḥ kasmātte sakhyamuttamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
*सूत उवाच पुरा देवासुरे युद्धे हृतेषु हरिणा सुरैः । पुत्रपौत्रेषु शोकार्ता गत्वा भूलोकमुत्तमम्
*sūta uvāca purā devāsure yuddhe hṛteṣu hariṇā suraiḥ / putrapautreṣu śokārtā gatvā bhūlokamuttamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्यमन्तपञ्चके क्षेत्रे सरस्वत्यास्तटे शुभे । भर्तुर् आराधनपरा तप उग्रं चचार ह
syamantapañcake kṣetre sarasvatyāstaṭe śubhe / bhartur ārādhanaparā tapa ugraṃ cacāra ha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तदा दितिर् दैत्यमाता ऋषिरूपेण सुव्रता । फलाहारा तपस् तेपे कृच्छ्रं चान्द्रायणादिकम्
tadā ditir daityamātā ṛṣirūpeṇa suvratā / phalāhārā tapas tepe kṛcchraṃ cāndrāyaṇādikam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यावद्वर्षशतं साग्रं जराशोकसमाकुला । ततः सा तपसा तप्ता वसिष्ठादीनपृच्छत
yāvadvarṣaśataṃ sāgraṃ jarāśokasamākulā / tataḥ sā tapasā taptā vasiṣṭhādīnapṛcchata
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कथयन्तु भवन्तो मे पुत्रशोकविनाशनम् । व्रतं सौभाग्यफलदम् इहलोके परत्र च
kathayantu bhavanto me putraśokavināśanam / vrataṃ saubhāgyaphaladam ihaloke paratra ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ऊचुर् वसिष्ठप्रमुखा मदनद्वादशीव्रतम् । यस्याः प्रभावादभवत् सुतशोकविवर्जिता
ūcur vasiṣṭhapramukhā madanadvādaśīvratam / yasyāḥ prabhāvādabhavat sutaśokavivarjitā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
*ऋषय ऊचुः श्रोतुमिच्छामहे सूत मदनद्वादशीव्रतम् । सुतानेकोनपञ्चाशद् येन लेभे दितिः पुनः
*ṛṣaya ūcuḥ śrotumicchāmahe sūta madanadvādaśīvratam / sutānekonapañcāśad yena lebhe ditiḥ punaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
*सूत उवाच यद्वसिष्ठादिभिः पूर्वं दितेः कथितमुत्तमम् । विस्तरेण तदेवेदं मत्सकाशान्निबोधत
*sūta uvāca yadvasiṣṭhādibhiḥ pūrvaṃ diteḥ kathitamuttamam / vistareṇa tadevedaṃ matsakāśānnibodhata
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चैत्रे मासि सिते पक्षे द्वादश्यां नियतव्रतः । स्थापयेदव्रणं कुम्भं सिततण्डुलपूरितम्
caitre māsi site pakṣe dvādaśyāṃ niyatavrataḥ / sthāpayedavraṇaṃ kumbhaṃ sitataṇḍulapūritam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नानाफलयुतं तद्वद् इक्षुदण्डसमन्वितम् । सितवस्त्रयुगच्छन्नं सितचन्दनचर्चितम्
nānāphalayutaṃ tadvad ikṣudaṇḍasamanvitam / sitavastrayugacchannaṃ sitacandanacarcitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नानाभक्ष्यसमोपेतं सहिरण्यं तु शक्तितः । ताम्रपात्रं गुडोपेतं तस्योपरि निवेशयेत्
nānābhakṣyasamopetaṃ sahiraṇyaṃ tu śaktitaḥ / tāmrapātraṃ guḍopetaṃ tasyopari niveśayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मादुपरि कामं तु कदलीदलसंस्थितम् । कुर्याच्छर्करयोपेतां रतिं तस्य च वामतः
tasmādupari kāmaṃ tu kadalīdalasaṃsthitam / kuryāccharkarayopetāṃ ratiṃ tasya ca vāmataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गन्धं धूपं ततो दद्याद् गीतं वाद्यं च कारयेत् । तदभावे कथां कुर्यात् कामकेशवयोर्नरः
gandhaṃ dhūpaṃ tato dadyād gītaṃ vādyaṃ ca kārayet / tadabhāve kathāṃ kuryāt kāmakeśavayornaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कामनाम्ना हरेरर्चां स्नापयेद्गन्धवारिणा । शुक्लपुष्पाक्षततिलैर् अर्चयेन्मधुसूदनम्
kāmanāmnā harerarcāṃ snāpayedgandhavāriṇā / śuklapuṣpākṣatatilair arcayenmadhusūdanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कामाय पादौ सम्पूज्य जङ्घे सौभाग्यदाय च । ऊरू स्मरायेति पुनर् मन्मथायेति वै कटिम्
kāmāya pādau sampūjya jaṅghe saubhāgyadāya ca / ūrū smarāyeti punar manmathāyeti vai kaṭim
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वच्छोदरायेत्युदरम् अनङ्गायेत्युरो हरेः । मुखं पद्ममुखायेति बाहू पञ्चशराय वै
svacchodarāyetyudaram anaṅgāyetyuro hareḥ / mukhaṃ padmamukhāyeti bāhū pañcaśarāya vai
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नमः सर्वात्मने मौलिम् अर्चयेदिति केशवम् । ततः प्रभाते तं कुम्भं ब्राह्मणाय निवेदयेत्
namaḥ sarvātmane maulim arcayediti keśavam / tataḥ prabhāte taṃ kumbhaṃ brāhmaṇāya nivedayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्राह्मणान्भोजयेद्भक्त्या स्वयं च लवणादृते । भुक्त्या तु दक्षिणां दद्याद् इमं मन्त्रमुदीरयेत्
brāhmaṇānbhojayedbhaktyā svayaṃ ca lavaṇādṛte / bhuktyā tu dakṣiṇāṃ dadyād imaṃ mantramudīrayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रीयताम् अत्र भगवान् कामरूपी जनार्दनः । हृदये सर्वभूतानां य आनन्दो ऽभिधीयते
prīyatām atra bhagavān kāmarūpī janārdanaḥ / hṛdaye sarvabhūtānāṃ ya ānando 'bhidhīyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनेन विधिना सर्वं मासि मासि व्रतं चरेत् । उपवासी त्रयोदश्याम् अर्चयेद्विष्णुमव्ययम्
anena vidhinā sarvaṃ māsi māsi vrataṃ caret / upavāsī trayodaśyām arcayedviṣṇumavyayam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
फलमेकं च संप्राश्य द्वादश्यां भूतले स्वपेत् । ततस्त्रयोदशे मासि धृतधेनुसमन्विताम्
phalamekaṃ ca saṃprāśya dvādaśyāṃ bhūtale svapet / tatastrayodaśe māsi dhṛtadhenusamanvitām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शय्यां दद्यादनङ्गाय सर्वोपस्करसंयुताम् । काञ्चनं कामदेवं च शुक्लां गां च पयस्विनीम्
śayyāṃ dadyādanaṅgāya sarvopaskarasaṃyutām / kāñcanaṃ kāmadevaṃ ca śuklāṃ gāṃ ca payasvinīm
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वासोभिर् द्विजदाम्पत्यं पूज्यं शक्त्या विभूषणैः । शय्यागन्धादिकं दद्यात् प्रीयताम् इत्युदीरयेत्
vāsobhir dvijadāmpatyaṃ pūjyaṃ śaktyā vibhūṣaṇaiḥ / śayyāgandhādikaṃ dadyāt prīyatām ityudīrayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
होमः शुक्लतिलैः कार्यः कामनामानि कीर्तयेत् । गव्येन हविषा तद्वत् पायसेन च धर्मवित्
homaḥ śuklatilaiḥ kāryaḥ kāmanāmāni kīrtayet / gavyena haviṣā tadvat pāyasena ca dharmavit
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विप्रेभ्यो भोजनं दद्याद् वित्तशाठ्यं विवर्जयेत् । इक्षुदण्डानथो दद्यात् पुष्पमालाश् च शक्तितः
viprebhyo bhojanaṃ dadyād vittaśāṭhyaṃ vivarjayet / ikṣudaṇḍānatho dadyāt puṣpamālāś ca śaktitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यः कुर्याद् विधिनानेन मदनद्वादशीमिमाम् । स सर्वपापनिर्मुक्तः प्राप्नोति हरिसाम्यताम्
yaḥ kuryād vidhinānena madanadvādaśīmimām / sa sarvapāpanirmuktaḥ prāpnoti harisāmyatām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इहलोके वरान् पुत्रान् सौभाग्यफलम् अश्नुते । यः स्मरः संस्मृतो विष्णुर् आनन्दात्मा महेश्वरः
ihaloke varān putrān saubhāgyaphalam aśnute / yaḥ smaraḥ saṃsmṛto viṣṇur ānandātmā maheśvaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुखार्थी कामरूपेण स्मरेदङ्गजमीश्वरम् । एतच्छ्रुत्वा चकारासौ दितिः सर्वमशेषतः
sukhārthī kāmarūpeṇa smaredaṅgajamīśvaram / etacchrutvā cakārāsau ditiḥ sarvamaśeṣataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कश्यपो व्रतमाहात्म्याद् आगत्य परया मुदा । चकार कर्कशां भूयो रूपयौवनशालिनीम्
kaśyapo vratamāhātmyād āgatya parayā mudā / cakāra karkaśāṃ bhūyo rūpayauvanaśālinīm
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वरैर् आछन्दयामास सा तु वव्रे ततो वरम् । पुत्रं शक्रवधार्थाय समर्थममितौजसम्
varair āchandayāmāsa sā tu vavre tato varam / putraṃ śakravadhārthāya samarthamamitaujasam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वरयामि महात्मानं सर्वामरनिषूदनम् । उवाच कश्यपो वाक्यम् इन्द्रहन्तारम् ऊर्जितम्
varayāmi mahātmānaṃ sarvāmaraniṣūdanam / uvāca kaśyapo vākyam indrahantāram ūrjitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रदास्याम्यहमेवेह किं त्व् एतत् क्रियतां शुभे । आपस्तम्बः करोत्विष्टिं पुत्रीयामद्य सुव्रते
pradāsyāmyahameveha kiṃ tv etat kriyatāṃ śubhe / āpastambaḥ karotviṣṭiṃ putrīyāmadya suvrate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विधास्यामि ततो गर्भम् इन्द्रशत्रुनिषूदनम् । आपस्तम्बस्ततश्चक्रे पुत्रेष्टिं द्रविणाधिकाम्
vidhāsyāmi tato garbham indraśatruniṣūdanam / āpastambastataścakre putreṣṭiṃ draviṇādhikām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इन्द्रशत्रुर् भवस्वेति जुहाव च सविस्तरम् । देवा मुमुदिरे दैत्या विमुखाः स्युश्च दानवाः
indraśatrur bhavasveti juhāva ca savistaram / devā mumudire daityā vimukhāḥ syuśca dānavāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दित्यां गर्भम् अथाधत्त कश्यपः प्राह तां पुनः । त्वया यत्नो विधातव्यो ह्य् अस्मिन्गर्भे वरानने
dityāṃ garbham athādhatta kaśyapaḥ prāha tāṃ punaḥ / tvayā yatno vidhātavyo hy asmingarbhe varānane
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संवत्सरशतं त्व् एकम् अस्मिन्न् एव तपोवने । संख्यायां नैव भोक्तव्यं गर्भिण्या वरवर्णिनि
saṃvatsaraśataṃ tv ekam asminn eva tapovane / saṃkhyāyāṃ naiva bhoktavyaṃ garbhiṇyā varavarṇini
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न स्थातव्यं न गन्तव्यं वृक्षमूलेषु सर्वदा । नोपस्करेषूपविशेन् मुसलोलूखलादिषु
na sthātavyaṃ na gantavyaṃ vṛkṣamūleṣu sarvadā / nopaskareṣūpaviśen musalolūkhalādiṣu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जले च नावगाहेत शून्यागारं च वर्जयेत् । वल्मीकायां न तिष्ठेत न चोद्विग्नमना भवेत्
jale ca nāvagāheta śūnyāgāraṃ ca varjayet / valmīkāyāṃ na tiṣṭheta na codvignamanā bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विलिखेन्न नखैर्भूमिं नाङ्गारेण न भस्मना । न शयालुः सदा तिष्ठेद् व्यायामं च विवर्जयेत्
vilikhenna nakhairbhūmiṃ nāṅgāreṇa na bhasmanā / na śayāluḥ sadā tiṣṭhed vyāyāmaṃ ca vivarjayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न तुषाङ्गारभस्मास्थि-कपालेषु समाविशेत् । वर्जयेत्कलहं लोकैर् गात्रभङ्गं तथैव च
na tuṣāṅgārabhasmāsthi-kapāleṣu samāviśet / varjayetkalahaṃ lokair gātrabhaṅgaṃ tathaiva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न मुक्तकेशा तिष्ठेत नाशुचिः स्यात्कदाचन । न शयीतोत्तरशिरा न चापरशिराः क्वचित्
na muktakeśā tiṣṭheta nāśuciḥ syātkadācana / na śayītottaraśirā na cāparaśirāḥ kvacit
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न वस्त्रहीना नोद्विग्ना न चार्द्रचरणा सती । नामङ्गल्यां वदेद्वाचं न च हास्याधिका भवेत्
na vastrahīnā nodvignā na cārdracaraṇā satī / nāmaṅgalyāṃ vadedvācaṃ na ca hāsyādhikā bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कुर्यात्तु गुरुशुश्रूषां नित्यं माङ्गल्यतत्परा । सर्वौषधीभिः कोष्णेन वारिणा स्नानमाचरेत्
kuryāttu guruśuśrūṣāṃ nityaṃ māṅgalyatatparā / sarvauṣadhībhiḥ koṣṇena vāriṇā snānamācaret
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कृतरक्षा सुभूषा च वास्तुपूजनतत्परा । तिष्ठेत्प्रसन्नवदना भर्तुः प्रियहिते रता
kṛtarakṣā subhūṣā ca vāstupūjanatatparā / tiṣṭhetprasannavadanā bhartuḥ priyahite ratā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दानशीला तृतीयायां पार्वण्यं नक्तमाचरेत् । इतिवृत्ता भवेन्नारी विशेषेण तु गर्भिणी
dānaśīlā tṛtīyāyāṃ pārvaṇyaṃ naktamācaret / itivṛttā bhavennārī viśeṣeṇa tu garbhiṇī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यस्तु तस्या भवेत्पुत्रः शीलायुर्वृद्धिसंयुतः । अन्यथा गर्भपतनम् अवाप्नोति न संशयः
yastu tasyā bhavetputraḥ śīlāyurvṛddhisaṃyutaḥ / anyathā garbhapatanam avāpnoti na saṃśayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मात्त्वमनया वृत्त्या गर्भे ऽस्मिन्यत्नमाचर । स्वस्त्यस्तु ते गमिष्यामि तथेत्युक्तस्तया पुनः
tasmāttvamanayā vṛttyā garbhe 'sminyatnamācara / svastyastu te gamiṣyāmi tathetyuktastayā punaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पश्यतां सर्वभूतानां तत्रैवान्तरधीयत । ततः सा कश्यपोक्तेन विधिना समतिष्ठत
paśyatāṃ sarvabhūtānāṃ tatraivāntaradhīyata / tataḥ sā kaśyapoktena vidhinā samatiṣṭhata
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ भीतस्तथेन्द्रो ऽपि दितेः पार्श्वमुपागमत् । विहाय देवसदनं तच्छुश्रूषुरवस्थितः
atha bhītastathendro 'pi diteḥ pārśvamupāgamat / vihāya devasadanaṃ tacchuśrūṣuravasthitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दितेश्छिद्रान्तरप्रेप्सुर् अभवत्पाकशासनः । विनीतो ऽभवद् अव्यग्रः प्रशान्तवदनो बहिः
diteśchidrāntaraprepsur abhavatpākaśāsanaḥ / vinīto 'bhavad avyagraḥ praśāntavadano bahiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अजानन्किल तत्कार्यम् आत्मनः शुभमाचरन् । ततो वर्षशतान्ते सा न्यूने तु दिवसैस् त्रिभिः
ajānankila tatkāryam ātmanaḥ śubhamācaran / tato varṣaśatānte sā nyūne tu divasais tribhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मेने कृतार्थमात्मानं प्रीत्या विस्मितमानसा । अकृत्वा पादयोः शौचं प्रसुप्ता मुक्तमूर्धजा
mene kṛtārthamātmānaṃ prītyā vismitamānasā / akṛtvā pādayoḥ śaucaṃ prasuptā muktamūrdhajā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निद्राभरसमाक्रान्ता दिवापरशिराः क्वचित् । ततस्तदन्तरं लब्ध्वा प्रविष्टस्तु शचीपतिः
nidrābharasamākrāntā divāparaśirāḥ kvacit / tatastadantaraṃ labdhvā praviṣṭastu śacīpatiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वज्रेण सप्तधा चक्रे तं गर्भं त्रिदशाधिपः । ततः सप्तैव ते जाताः कुमाराः सूर्यवर्चसः
vajreṇa saptadhā cakre taṃ garbhaṃ tridaśādhipaḥ / tataḥ saptaiva te jātāḥ kumārāḥ sūryavarcasaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रुदन्तः सप्त ते बाला निषिद्धा गिरिदारिणा । भूयो ऽपि रुदतश्चैतान् एकैकं सप्तधा हरिः
rudantaḥ sapta te bālā niṣiddhā giridāriṇā / bhūyo 'pi rudataścaitān ekaikaṃ saptadhā hariḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चिछेद वृत्रहन्ता वै पुनस्तदुदरे स्थितः । एवमेकोनपञ्चाशद् भूत्वा ते रुरुदुर्भृशम्
cicheda vṛtrahantā vai punastadudare sthitaḥ / evamekonapañcāśad bhūtvā te rurudurbhṛśam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इन्द्रो निवारयामास मां रोदिष्ट पुनः पुनः । ततः स चिन्तयामास किमेतदिति वृत्रहा
indro nivārayāmāsa māṃ rodiṣṭa punaḥ punaḥ / tataḥ sa cintayāmāsa kimetaditi vṛtrahā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धर्मस्य कस्य माहात्म्यात् पुनः संजीवितास्त्वमी । विदित्वा ध्यानयोगेन मदनद्वादशीफलम्
dharmasya kasya māhātmyāt punaḥ saṃjīvitāstvamī / viditvā dhyānayogena madanadvādaśīphalam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नूनम् एतत् परिणतम् अधुना कृष्णपूजनात् । वज्रेणापि हताः सन्तो न विनाशम् अवाप्नुयुः
nūnam etat pariṇatam adhunā kṛṣṇapūjanāt / vajreṇāpi hatāḥ santo na vināśam avāpnuyuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एको ऽप्यनेकतामाप यस्मादुदरगो ऽप्यलम् । अवध्या नूनमेते वै तस्माद्देवा भवन्त्विति
eko 'pyanekatāmāpa yasmādudarago 'pyalam / avadhyā nūnamete vai tasmāddevā bhavantviti
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यस्मान्मा रुदतेत्युक्ता रुदन्तो गर्भसंस्थिताः । मरुतो नाम ते नाम्ना भवन्तु मखभागिनः
yasmānmā rudatetyuktā rudanto garbhasaṃsthitāḥ / maruto nāma te nāmnā bhavantu makhabhāginaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः प्रसाद्य देवेशः क्षमस्वेति दितिं पुनः । अर्थशास्त्रं समास्थाय मयैतद् दुष्कृतं कृतम्
tataḥ prasādya deveśaḥ kṣamasveti ditiṃ punaḥ / arthaśāstraṃ samāsthāya mayaitad duṣkṛtaṃ kṛtam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कृत्वा मरुद्गणं देवैः समानममराधिपः । दितिं विमानमारोप्य ससुतामनयद्दिवम्
kṛtvā marudgaṇaṃ devaiḥ samānamamarādhipaḥ / ditiṃ vimānamāropya sasutāmanayaddivam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यज्ञभागभुजो जाता मरुतस्ते ततो द्विजाः । न जग्मुरैक्यमसुरैर् अतस्ते सुरवल्लभाः
yajñabhāgabhujo jātā marutaste tato dvijāḥ / na jagmuraikyamasurair ataste suravallabhāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.