नगरादीनां मानं विन्यासं च क्रमादहं वच्ये
आद्यं धनुषां त्रिशतं तस्माच्छतदण्डवर्धनादुपरि
nagarādīnāṃ mānaṃ vinyāsaṃ ca kramādahaṃ vacye
ādyaṃ dhanuṣāṃ triśataṃ tasmācchatadaṇḍavardhanādupari
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
साष्टकसप्ततिभेदाश्चाष्टसहस्रान्तकं यावत्
नग्राणां विपुलं हि प्रोक्तं पूर्वोक्तमानेन
sāṣṭakasaptatibhedāścāṣṭasahasrāntakaṃ yāvat
nagrāṇāṃ vipulaṃ hi proktaṃ pūrvoktamānena
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शतदण्डादिदशद्द्ध्यात्रिःसप्तत्रिशतदण्डान्तम्
क्षुद्राणामिदमु दितं नगराणामेवसर्वेषाम्
śatadaṇḍādidaśadddhyātriḥsaptatriśatadaṇḍāntam
kṣudrāṇāmidamu ditaṃ nagarāṇāmevasarveṣām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उत्कृष्टपुरपरिधिर्नृपतेर्यष्टिद्विरष्टसाहस्रैः
चातुःसहस्रकान्तं पञ्चशतोनाद्धि पञ्चपञ्चधा मानम्
utkṛṣṭapuraparidhirnṛpateryaṣṭidviraṣṭasāhasraiḥ
cātuḥsahasrakāntaṃ pañcaśatonāddhi pañcapañcadhā mānam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्रिशतादिचतुःशतकं यावद् वृद्ध्या तुविं शतिभिः
षडि् वधमु क्तं खेटं श्रेष्ठेमध्येपरेविपुलम्
triśatādicatuḥśatakaṃ yāvad vṛddhyā tuviṃ śatibhiḥ
ṣaḍi vadhamu ktaṃ kheṭaṃ śreṣṭhemadhyeparevipulam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मात्रिरष्टवृद्ध्या द्रोणमुखेपञ्चधा मानम्
षण्णवतिचतुःशतकं यावत् तावत्तुविस्तारम्
tasmātriraṣṭavṛddhyā droṇamukhepañcadhā mānam
ṣaṇṇavaticatuḥśatakaṃ yāvat tāvattuvistāram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्विशतादि चतुःशतकं यावत् पञ्चाशदभिवृद्ध्या
पञ्चप्रमाणमेवं खर्वटविस्तार उद्दिष्टः
dviśatādi catuḥśatakaṃ yāvat pañcāśadabhivṛddhyā
pañcapramāṇamevaṃ kharvaṭavistāra uddiṣṭaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्विशतादिपङ्क्तिवृद्ध्या चत्वारिशत्रिशतदण्डं स्यात्
यावन्निगमेविपुलाः प्रोक्तास्त्रिः पञ्चभेदाश्च
dviśatādipaṅktivṛddhyā catvāriśatriśatadaṇḍaṃ syāt
yāvannigamevipulāḥ proktāstriḥ pañcabhedāśca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शतदण्डे शतवृद्ध्या पञ्चशतं यावदु द्दिष्टम्
स्यात् कोत्मकोलकानां विपुलं पञ्चै वभेदेन
śatadaṇḍe śatavṛddhyā pañcaśataṃ yāvadu ddiṣṭam
syāt kotmakolakānāṃ vipulaṃ pañcai vabhedena
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तावन्मानं प्रोक्तं पुरविपुलेसूरिभिः प्राज्ञैः
यावत् पञ्चशतान्तं त्रिशतादारभ्य सप्तधा मानम्
tāvanmānaṃ proktaṃ puravipulesūribhiḥ prājñaiḥ
yāvat pañcaśatāntaṃ triśatādārabhya saptadhā mānam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पञ्चाशद्धनु वृद्ध्या विपुलं कथितं विडम्बस्य
प्रागुपदिष्टं मानं ह्येतन्मानं तुवै तेषाम्
pañcāśaddhanu vṛddhyā vipulaṃ kathitaṃ viḍambasya
prāgupadiṣṭaṃ mānaṃ hyetanmānaṃ tuvai teṣām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्विगुणं त्रिपादमर्धंपादं तेषां मुखायतं विपुलात्
विपुलेतुषडष्टां शेभागेनैके न वायतं पुरतः
dviguṇaṃ tripādamardhaṃpādaṃ teṣāṃ mukhāyataṃ vipulāt
vipuletuṣaḍaṣṭāṃ śebhāgenaike na vāyataṃ purataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चतुरश्रमायताश्रं वृत्तं वृत्तायतं च पुनः
स्याद् गोलवृत्तमेवं वप्राकारास्तुपञ्चै व
caturaśramāyatāśraṃ vṛttaṃ vṛttāyataṃ ca punaḥ
syād golavṛttamevaṃ vaprākārāstupañcai va
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पङ्क्त्यष्टसप्तपञ्चक चतुरं शै स्तत् कृतेविपुले
मु निरसशरयु गशिखिभिर्भा गै र्वप्रावधिः प्रोक्तः
paṅktyaṣṭasaptapañcaka caturaṃ śai stat kṛtevipule
mu nirasaśarayu gaśikhibhirbhā gai rvaprāvadhiḥ proktaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्वित्रिचतुर्हस्तं स्याद् विपुलं सालस्य तुङ्गे तु
सप्तदशै कादशभिर्हस्तैरग्रं त्र्यं शोनम्
dvitricaturhastaṃ syād vipulaṃ sālasya tuṅge tu
saptadaśai kādaśabhirhastairagraṃ tryaṃ śonam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परितः परिखा बाह्येऽबाह्येदेवालयादीनि
पेचकभागाद्यासनभागान्तं चण्डितं प्रोक्तम्
paritaḥ parikhā bāhye'bāhyedevālayādīni
pecakabhāgādyāsanabhāgāntaṃ caṇḍitaṃ proktam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सूत्रादीन्यथ विषमस्थानानि च वर्जयेन्मतिमान्
प्रागुदगग्रं मार्गंतत्र यथेष्टं न्यसेद् विधिना
sūtrādīnyatha viṣamasthānāni ca varjayenmatimān
prāgudagagraṃ mārgaṃtatra yatheṣṭaṃ nyased vidhinā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दण्डादिसप्तदण्डं यावद् दण्डार्धवृद्ध्या तु
मार्गविशालाश्चैतेत्रयोदशभेदाः समु द्दिष्टाः
daṇḍādisaptadaṇḍaṃ yāvad daṇḍārdhavṛddhyā tu
mārgaviśālāścaitetrayodaśabhedāḥ samu ddiṣṭāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राष्ट्र स्य मध्यभागेसज्जनबहुलेनदीसमीपेच
नगरं केवलमथवा राजगृहोपेतराजधानी वा
rāṣṭra sya madhyabhāgesajjanabahulenadīsamīpeca
nagaraṃ kevalamathavā rājagṛhopetarājadhānī vā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दिक्षुचतुद्द्वारयुतं गोपुरयु क्तं तुसालाढ्यम्
क्रयविक्रयकर्युक्तं सर्वजनावाससङ्कीर्णम्
dikṣucatuddvārayutaṃ gopurayu ktaṃ tusālāḍhyam
krayavikrayakaryuktaṃ sarvajanāvāsasaṅkīrṇam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वसुरालयसहितं नगरमिदं केवलं प्रोक्तम्
प्रत्यगुदग्दिशि गहना परितः साला बहिः सपां सुचया
sarvasurālayasahitaṃ nagaramidaṃ kevalaṃ proktam
pratyagudagdiśi gahanā paritaḥ sālā bahiḥ sapāṃ sucayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परितः परिखा बाह्येशिबिरयुतानेकमुखरक्षा
पूर्वायां दक्षिणतश्चाभिमुखा राजबलयु क्ता
paritaḥ parikhā bāhyeśibirayutānekamukharakṣā
pūrvāyāṃ dakṣiṇataścābhimukhā rājabalayu ktā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उन्नतगोपुरयु क्ता नानाविधमालिकोपेता
सर्वसुरालयसहिता नानागणिकान्विता बहूद्याना
unnatagopurayu ktā nānāvidhamālikopetā
sarvasurālayasahitā nānāgaṇikānvitā bahūdyānā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हस्त्यश्वरथपदातिबहुमुख्या सर्वजनयु क्ता
द्वारोपद्वारयुताभ्यन्तरतोऽनेकजनवासा
hastyaśvarathapadātibahumukhyā sarvajanayu ktā
dvāropadvārayutābhyantarato'nekajanavāsā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
या नृपवे श्मसमेता सा कथिता राजधानीति
काननवनदेशेवा सर्वजनावाससङ्कीर्णम्
yā nṛpave śmasametā sā kathitā rājadhānīti
kānanavanadeśevā sarvajanāvāsasaṅkīrṇam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्रयविक्रयकर्युक्तं पुरमु दितं यत् तदेव नगरमिति
शूद्रै रधिष्ठितं यन्नद्यचलावेष्टितं तुतत् खेटम्
krayavikrayakaryuktaṃ puramu ditaṃ yat tadeva nagaramiti
śūdrai radhiṣṭhitaṃ yannadyacalāveṣṭitaṃ tutat kheṭam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परितः पर्वतयु क्तं खर्वटकं सर्वजनसहितम्
खर्वटखेटकमथ्येयज्जनताढ्यं जनस्थानकुब्जम्
paritaḥ parvatayu ktaṃ kharvaṭakaṃ sarvajanasahitam
kharvaṭakheṭakamathyeyajjanatāḍhyaṃ janasthānakubjam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्वीपान्तरागतवस्तु भिरभियु क्तं सर्वजनसहितम्
क्रयविक्रयकर्युक्तं रत्नधनक्षौमगन्धवस्त्वाढ्यम्
dvīpāntarāgatavastu bhirabhiyu ktaṃ sarvajanasahitam
krayavikrayakaryuktaṃ ratnadhanakṣaumagandhavastvāḍhyam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सागरवेलाभ्याशेतदनु गतायामि पत्तनं प्रोक्तम्
परनृपदेशसमीपेयुद्धारम्भक्रियोपेतम्
sāgaravelābhyāśetadanu gatāyāmi pattanaṃ proktam
paranṛpadeśasamīpeyuddhārambhakriyopetam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सेनासेनापतियुतमिदमु दितं शिबिरमिति च वरैः
सर्वजनैः सङ्कीर्णंनृपभवनयुतं तदेव तथा
senāsenāpatiyutamidamu ditaṃ śibiramiti ca varaiḥ
sarvajanaiḥ saṅkīrṇaṃnṛpabhavanayutaṃ tadeva tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बहुरक्षोपेतं यत् सेनामुखमु च्यतेतज्ज्ञैः
नद्यद्रिपाश्श्वयु क्तं नृपभवनयुतं सबहुरक्षम्
bahurakṣopetaṃ yat senāmukhamu cyatetajjñaiḥ
nadyadripāśśvayu ktaṃ nṛpabhavanayutaṃ sabahurakṣam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यन्नृपतिस्थापितकं तत् स्थानीयं समु द्दिष्टम्
नद्यब्धिदक्षिणादक्षिणभाग् वणिगादिसं युक्तम्
yannṛpatisthāpitakaṃ tat sthānīyaṃ samu ddiṣṭam
nadyabdhidakṣiṇādakṣiṇabhāg vaṇigādisaṃ yuktam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वजनावासं यद् द्रोणमुखं प्रोक्तमाचार्यैः
ग्रामसमीपेजनतालयमिदमु दितं विडम्बमिति
sarvajanāvāsaṃ yad droṇamukhaṃ proktamācāryaiḥ
grāmasamīpejanatālayamidamu ditaṃ viḍambamiti
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वनमध्येजनवासं यत् कोत्मकोलकं प्रोक्तम्
चातु र्वण्ण्यसमेतं सर्वजनावाससङ्कीर्णम्
vanamadhyejanavāsaṃ yat kotmakolakaṃ proktam
cātu rvaṇṇyasametaṃ sarvajanāvāsasaṅkīrṇam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बहुकर्मकारयु क्तं यन्निगमं तत् समु द्दिष्टम्
नद्यद्रिवनसमेतं बहुजनयु क्तं सनृपवासम्
bahukarmakārayu ktaṃ yannigamaṃ tat samu ddiṣṭam
nadyadrivanasametaṃ bahujanayu ktaṃ sanṛpavāsam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतत् स्कन्धावारं तत्पाश्श्वेचेरिका प्रोक्ता
गिरिवनजल पङ्केरिणदै वतमिश्राणि सप्त दु र्गा णि
etat skandhāvāraṃ tatpāśśvecerikā proktā
girivanajala paṅkeriṇadai vatamiśrāṇi sapta du rgā ṇi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गिरिमध्यं गिरिपाश्श्वं गिरिशिक्खरं पार्वतं दु र्गम्
अजलं तरुवनगहनं वनदु र्गंतदुभयं तुमिश्रं स्यात्
girimadhyaṃ giripāśśvaṃ giriśikkharaṃ pārvataṃ du rgam
ajalaṃ taruvanagahanaṃ vanadu rgaṃtadubhayaṃ tumiśraṃ syāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दै वं तुसहजदु र्गंपङ्कयुतं पङ्कदु र्गंस्यात्
नद्यब्धिपरिवृतं यज्जलदु र्गंनिर्वनोदमिरिणं स्यात्
dai vaṃ tusahajadu rgaṃpaṅkayutaṃ paṅkadu rgaṃsyāt
nadyabdhiparivṛtaṃ yajjaladu rgaṃnirvanodamiriṇaṃ syāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अक्षयजलान्नशस्त्रं ह्यतिविपुलोत्तुङ्गघनसालम्
सर्वंहि दु र्गजातं सप्राकारं त्वनेकमुखरक्षम्
akṣayajalānnaśastraṃ hyativipulottuṅgaghanasālam
sarvaṃhi du rgajātaṃ saprākāraṃ tvanekamukharakṣam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बहिरुदकरहितवनच्छन्नपथं दुष्प्रवेशं च
गोपुरमण्डपयु क्तं सोपानच्छन्नमच्छन्नम्
bahirudakarahitavanacchannapathaṃ duṣpraveśaṃ ca
gopuramaṇḍapayu ktaṃ sopānacchannamacchannam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्विकवाटचतुष्परिघार्गल हस्तोन्नतेन्द्रकीलयुतम्
सस्थूणमध्यमालयमिण्ठकसहितं सगूढसोपानम्
dvikavāṭacatuṣparighārgala hastonnatendrakīlayutam
sasthūṇamadhyamālayamiṇṭhakasahitaṃ sagūḍhasopānam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्वारणि मण्डपसभाशालाकाराणि कार्या णि
द्वादश सालाकाराश्चतुरं वृत्तं तदायतं च पुनः
dvāraṇi maṇḍapasabhāśālākārāṇi kāryā ṇi
dvādaśa sālākārāścaturaṃ vṛttaṃ tadāyataṃ ca punaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नन्द्यावर्तंकौक्कुटमिभकु म्भं नागवृत्तं च
मग्नचतुरं त्रिकोणमष्टाश्रं नेमिखण्डं च
nandyāvartaṃkaukkuṭamibhaku mbhaṃ nāgavṛttaṃ ca
magnacaturaṃ trikoṇamaṣṭāśraṃ nemikhaṇḍaṃ ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्राकाराश्चेष्टकया द्वादशहस्तोच्छ्रिताहीनाः
उत्सेधार्धविशाला मूलेभित्तिः ससञ्चारा
prākārāśceṣṭakayā dvādaśahastocchritāhīnāḥ
utsedhārdhaviśālā mūlebhittiḥ sasañcārā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सालस्याभ्यन्तरतः पां सुचयोपर्यनेकयन्त्रयुतम्
परितः परिखोपेतं पां सुचयेसं हताट्टालम्
sālasyābhyantarataḥ pāṃ sucayoparyanekayantrayutam
paritaḥ parikhopetaṃ pāṃ sucayesaṃ hatāṭṭālam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परितः शिबिरोपेतं नानाजनवाससङ्कीर्णम्
नृपभवनसमोपेतं हस्त्यश्वरथपदातिबहुमुख्यम्
paritaḥ śibiropetaṃ nānājanavāsasaṅkīrṇam
nṛpabhavanasamopetaṃ hastyaśvarathapadātibahumukhyam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धान्यैस्तैलैः क्षारैः सलवणभै षज्यगन्धविषम्
लोहाङ्गारस्नायु विषाणवेण्विन्धनैर्युक्तम्
dhānyaistailaiḥ kṣāraiḥ salavaṇabhai ṣajyagandhaviṣam
lohāṅgārasnāyu viṣāṇaveṇvindhanairyuktam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तृणचर्मशाकयु क्तं सवल्कलं सारदारुयुतम्
दुर्गंदुर्गममुक्तं ् दुर्लङ्घ्यं दुरवगाहं च
tṛṇacarmaśākayu ktaṃ savalkalaṃ sāradāruyutam
durgaṃdurgamamuktaṃ durlaṅghyaṃ duravagāhaṃ ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रक्षार्थम् च जयार्थंह्यरिभिरभेद्यं च दु र्गमिष्टं स्यात्
इन्द्रश्च वासुदेवो गुहो जयन्तश्च वै श्रवणः
rakṣārtham ca jayārthaṃhyaribhirabhedyaṃ ca du rgamiṣṭaṃ syāt
indraśca vāsudevo guho jayantaśca vai śravaṇaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अश्विन्यौ श्रीमदिरेशिवश्च दु र्गासरस्वती चेति
प्राकारान्तर्दिव्या दु र्गनिवेशेच विज्ञेयाः
aśvinyau śrīmadireśivaśca du rgāsarasvatī ceti
prākārāntardivyā du rganiveśeca vijñeyāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं दु र्गविधानं सम्यक् प्रोक्तं पुरातनैर्मुनिभिः
सर्वेषां विन्यासं सं क्षेपाद् वक्ष्यतेक्रमशः
evaṃ du rgavidhānaṃ samyak proktaṃ purātanairmunibhiḥ
sarveṣāṃ vinyāsaṃ saṃ kṣepād vakṣyatekramaśaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्राक्प्रत्यग्गतमार्गाद्वादश दश वाऽष्ट षट् चतुर्युगलम्
तावदुदीचीनास्तेतत्रै वायु ग्मसं ख्या वा
prākpratyaggatamārgādvādaśa daśa vā'ṣṭa ṣaṭ caturyugalam
tāvadudīcīnāstetatrai vāyu gmasaṃ khyā vā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एकादशनवसप्त कपञ्चगुणा कमार्गावा
यु ग्मायु ग्मपदेषुद्व्येकत्रिभिरं शकरजां शाः स्युः
ekādaśanavasapta kapañcaguṇā kamārgāvā
yu gmāyu gmapadeṣudvyekatribhiraṃ śakarajāṃ śāḥ syuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नगरादीनामेवं मार्गाण्यु दितानि सर्वेषाम्
दण्डवदेका वीथी तद्दण्डकमित्यभीष्टं स्यात्
nagarādīnāmevaṃ mārgāṇyu ditāni sarveṣām
daṇḍavadekā vīthī taddaṇḍakamityabhīṣṭaṃ syāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उत्तरदिङ्मुखमेकं तन्मध्येसंप्रयु क्तं चेत्
कर्तरिदण्डकमु दितं प्राचीनौ कुट्टिमौ तर्हि
uttaradiṅmukhamekaṃ tanmadhyesaṃprayu ktaṃ cet
kartaridaṇḍakamu ditaṃ prācīnau kuṭṭimau tarhi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तब्दाहुदण्डकं स्याद्दिक्षुचतुद्द्वारसं युक्तम्
बहुकुट्टिमसं युक्तं मध्येवीथ्या द्विपाश्श्वेतु
tabdāhudaṇḍakaṃ syāddikṣucatuddvārasaṃ yuktam
bahukuṭṭimasaṃ yuktaṃ madhyevīthyā dvipāśśvetu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शेषं पूर्ववदिष्टं कु टिकामुखदण्डकं प्रोक्तम्
प्राचीनोदीचीनैर्मा र्गैस्त्रिभिरेवसं युक्तम्
śeṣaṃ pūrvavadiṣṭaṃ ku ṭikāmukhadaṇḍakaṃ proktam
prācīnodīcīnairmā rgaistribhirevasaṃ yuktam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत् कलकाबन्धदण्डकमिति तज्ज्ञैः समु द्दिष्टम्
प्राङ्मुखवीथ्यस्तिस्रश्चोत्तरमार्गा स्त्रयश्चै व
tat kalakābandhadaṇḍakamiti tajjñaiḥ samu ddiṣṭam
prāṅmukhavīthyastisraścottaramārgā strayaścai va
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एककान्तरितास्तेकुट्टिममार्गा स्त्वनेकाश्च
वेदीभद्र् कमु दितं नगरादीनामिदं शस्तम्
ekakāntaritāstekuṭṭimamārgā stvanekāśca
vedībhadr kamu ditaṃ nagarādīnāmidaṃ śastam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वस्तिकमु दितं ग्रामेयथा तथा स्वस्तिकं विद्यात्
प्रागुत्तरमुखमार्गाः षट् षडभीष्टास्तुतब्दाह्ये
svastikamu ditaṃ grāmeyathā tathā svastikaṃ vidyāt
prāguttaramukhamārgāḥ ṣaṭ ṣaḍabhīṣṭāstutabdāhye
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रागिव मार्गेपेतं वीथिपदं स्वस्तिकं चै व
प्राचीनोदीचीनाश्चत्वारश्चै व मार्गाः स्युः
prāgiva mārgepetaṃ vīthipadaṃ svastikaṃ cai va
prācīnodīcīnāścatvāraścai va mārgāḥ syuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मावृतपथमेकं कुट्टिममार्गा स्त्रयः प्राच्याम्
एतद् भद्रकमु दितं नाम्ना नगरादिविन्यासम्
brahmāvṛtapathamekaṃ kuṭṭimamārgā strayaḥ prācyām
etad bhadrakamu ditaṃ nāmnā nagarādivinyāsam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्राङ्मुखमार्गाः पञ्चै वोत्तरमार्गास्तथै वस्युः
बहुकुट्टिमसं युक्तं भद्रमुखं नाम वस्तुस्यात्
prāṅmukhamārgāḥ pañcai vottaramārgāstathai vasyuḥ
bahukuṭṭimasaṃ yuktaṃ bhadramukhaṃ nāma vastusyāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्राचीनास्तुषडे वैवोत्तरवक्त्रास्तथा मार्गाः
यद् बहुकुट्टिमयु क्तं तद्वस्तुच भद्रकल्याणम्
prācīnāstuṣaḍe vaivottaravaktrāstathā mārgāḥ
yad bahukuṭṭimayu ktaṃ tadvastuca bhadrakalyāṇam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पूर्वापरमुखमार्गाः सप्तै वोदङ्मुखाश्च तथा
शेषं प्रागिव सर्वंविन्यासं त्न् महाभद्रम्
pūrvāparamukhamārgāḥ saptai vodaṅmukhāśca tathā
śeṣaṃ prāgiva sarvaṃvinyāsaṃ tn mahābhadram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अष्टौ पूर्वमुखास्तेमार्गाश्चाष्टावुदग्वक्त्राः
द्वादशमार्गो पेतं बह्वर्गलकुट्टिमै र्युक्तम्
aṣṭau pūrvamukhāstemārgāścāṣṭāvudagvaktrāḥ
dvādaśamārgo petaṃ bahvargalakuṭṭimai ryuktam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यत् तद् वस्तुसुभद्रं नाम्ना विन्यासमु द्दिष्टम्
नवनवमार्गाश्चैतेप्राचीनाश्चाप्युदीचीनाः
yat tad vastusubhadraṃ nāmnā vinyāsamu ddiṣṭam
navanavamārgāścaiteprācīnāścāpyudīcīnāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्वारोपद्वारयुतं कुट्टिममार्गा र्गलैर्युक्तम्
राजगृहोपेतं यन्नगरं नाम्ना जयाङ्गं स्यात्
dvāropadvārayutaṃ kuṭṭimamārgā rgalairyuktam
rājagṛhopetaṃ yannagaraṃ nāmnā jayāṅgaṃ syāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्राचीना दश मार्गाश्चोत्तरमार्गास्तथै वस्युः
नृपमन्दिरसं युक्तं युक्त्यानेकार्गलोपेतम्
prācīnā daśa mārgāścottaramārgāstathai vasyuḥ
nṛpamandirasaṃ yuktaṃ yuktyānekārgalopetam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बहुकुट्टिमसं युक्तं विजयं नाम्ना वरैः प्रोक्तम्
प्राचीनास्त्वेकादश मार्गारुद्रा उदीचीनाः
bahukuṭṭimasaṃ yuktaṃ vijayaṃ nāmnā varaiḥ proktam
prācīnāstvekādaśa mārgārudrā udīcīnāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रह्मां शादपरां शो यदभीष्टं तत्र नृपवासम्
तन्मुखतोऽदभ्रमहाङ्गणकं स्यादिष्टभगेतु
rahmāṃ śādaparāṃ śo yadabhīṣṭaṃ tatra nṛpavāsam
tanmukhato'dabhramahāṅgaṇakaṃ syādiṣṭabhagetu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्रान्तःपुरवासं शेषं सर्वंसमुन्नेयम्
तत्प्रागुँतमार्गासा कथिता राजवीथीति
tatrāntaḥpuravāsaṃ śeṣaṃ sarvaṃsamunneyam
tatprāgu~tamārgāsā kathitā rājavīthīti
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्या द्विपाश्श्वयोः स्यात् सैश्वर्याणां तुमालिकापङ्क्तिः
तत्पाश्श्वयोर्निवासो वणिजां स्यात् तस्य दक्षिणतः
tasyā dvipāśśvayoḥ syāt saiśvaryāṇāṃ tumālikāpaṅktiḥ
tatpāśśvayornivāso vaṇijāṃ syāt tasya dakṣiṇataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्यात् तन्तु वायवासं ह्युत्तरतश्चक्रिणां वासम्
तत्तज्जात्यन्तरगृहमथ तत्सामीप्यतः कुर्यात्
syāt tantu vāyavāsaṃ hyuttarataścakriṇāṃ vāsam
tattajjātyantaragṛhamatha tatsāmīpyataḥ kuryāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शेषं प्रागिव सर्वंयोग्यं तत् सर्वतोभद्रम्
एवं षोडश भेदा ह्यु दिताश्चाद्यैर्मु नीन्द्रैस्तु
śeṣaṃ prāgiva sarvaṃyogyaṃ tat sarvatobhadram
evaṃ ṣoḍaśa bhedā hyu ditāścādyairmu nīndraistu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मार्गच्छेदं नेष्टं पदमध्येचत्वरं न स्यात्
शेषं युक्त्यानु क्तं सम्यग् योज्यं नृपेच्छया तज्ज्ञैः
mārgacchedaṃ neṣṭaṃ padamadhyecatvaraṃ na syāt
śeṣaṃ yuktyānu ktaṃ samyag yojyaṃ nṛpecchayā tajjñaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्षुद्राणामपि चैषां मध्यानां चापि सर्वेषाम्
तत्र कुटुम्बावलिकं वक्ष्येऽहं चान्तरापणकम्
kṣudrāṇāmapi caiṣāṃ madhyānāṃ cāpi sarveṣām
tatra kuṭumbāvalikaṃ vakṣye'haṃ cāntarāpaṇakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परितो रथपथयु क्तं मध्येवणिजां गृहश्रेणी
तद्दक्षिणतः पाश्श्वेगेहं स्यात् तन्तु वायानाम्
parito rathapathayu ktaṃ madhyevaṇijāṃ gṛhaśreṇī
taddakṣiṇataḥ pāśśvegehaṃ syāt tantu vāyānām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उत्तरतस्तद्वासावलिकं स्याच्चक्रिकाणां तु
कर्मो पजीविनां स्याद् वासं रथपथ्यनेकानाम्
uttaratastadvāsāvalikaṃ syāccakrikāṇāṃ tu
karmo pajīvināṃ syād vāsaṃ rathapathyanekānām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मावृतपथमेकं तत्रान्तरापणं कार्यम्
ताम्बूलादि घ्नं च प्रोक्तं सारान्वितं द्रव्यम्
brahmāvṛtapathamekaṃ tatrāntarāpaṇaṃ kāryam
tāmbūlādi ghnaṃ ca proktaṃ sārānvitaṃ dravyam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ईशानादिमहेन्द्रद्वारान्तं चान्तरापणकम्
तत्रै व मत्स्यमां सं शुष्कं शाकं च विज्ञेयम्
īśānādimahendradvārāntaṃ cāntarāpaṇakam
tatrai va matsyamāṃ saṃ śuṣkaṃ śākaṃ ca vijñeyam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
महेन्द्राद्यग्न्यन्तं भक्ष्यं भोज्यं च निर्दिष्टम्
अग्न्यादि गृहक्षतपर्यन्तं तत्र भाण्डानि
mahendrādyagnyantaṃ bhakṣyaṃ bhojyaṃ ca nirdiṣṭam
agnyādi gṛhakṣataparyantaṃ tatra bhāṇḍāni
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मान्निअर्तिपदान्तं कं सादिकमत्र विज्ञेयम्
स्यात् पुष्पदन्तभागान्तं पितृभागादि वस्त्रं स्यात्
tasmānniartipadāntaṃ kaṃ sādikamatra vijñeyam
syāt puṣpadantabhāgāntaṃ pitṛbhāgādi vastraṃ syāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मात् समीरणान्तं तण्डुलधान्यादिकं च कटम्
स्याद् भल्लाटपदान्तं वाय्वादि कं वस्त्रकादीनाम्
tasmāt samīraṇāntaṃ taṇḍuladhānyādikaṃ ca kaṭam
syād bhallāṭapadāntaṃ vāyvādi kaṃ vastrakādīnām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्रै व लावणादिद्रव्यं तैलादिकं ज्ञेयम्
तस्मादीशपदान्तं गन्धं पुष्पादिकं विहितम्
tatrai va lāvaṇādidravyaṃ tailādikaṃ jñeyam
tasmādīśapadāntaṃ gandhaṃ puṣpādikaṃ vihitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं नवान्तरापणमु दितं तत्परितस्तुमध्ये
अभ्यन्तरगतमार्गेष्वथ रत्नं हाटकं वस्त्रम्
evaṃ navāntarāpaṇamu ditaṃ tatparitastumadhye
abhyantaragatamārgeṣvatha ratnaṃ hāṭakaṃ vastram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
माञ्जिष्ठं तुमरीचं पिप्पलकं चापि हारिद्रम्
मधुघृततैलादिकमथ भै षज्यं सर्वतः कार्यम्
māñjiṣṭhaṃ tumarīcaṃ pippalakaṃ cāpi hāridram
madhughṛtatailādikamatha bhai ṣajyaṃ sarvataḥ kāryam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आर्यपदेच विवस्वति मित्रेपृथिवीधरेच पदे
शास्ता दु र्गारजमुखलक्ष्म्यौ चात्रै वविज्ञेयाः
āryapadeca vivasvati mitrepṛthivīdhareca pade
śāstā du rgārajamukhalakṣmyau cātrai vavijñeyāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देवालयमथ परितो ग्रामेयथा तथा विहितम्
परितः सर्वजनालयमु दितं किञ्चित् ततो दूरे
devālayamatha parito grāmeyathā tathā vihitam
paritaḥ sarvajanālayamu ditaṃ kiñcit tato dūre
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नगराद् द्विशतं दण्डं नीत्वा प्राच्यां तुवाग्नेय्याम्
चण्डालकुटीराणि तत्रै वतुकोलिकानां तु
nagarād dviśataṃ daṇḍaṃ nītvā prācyāṃ tuvāgneyyām
caṇḍālakuṭīrāṇi tatrai vatukolikānāṃ tu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अस्मिन् सर्वमनु क्तं ग्रामेतुयथा तथा विहितम्
पत्तनमृजु वीथियुतं नै व स्यादन्तरापणं तत्र
asmin sarvamanu ktaṃ grāmetuyathā tathā vihitam
pattanamṛju vīthiyutaṃ nai va syādantarāpaṇaṃ tatra
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शेषाणामपि तत्तद्योग्यवशात् तत्र विज्ञेयम्
śeṣāṇāmapi tattadyogyavaśāt tatra vijñeyam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्थानीयदु र्गपुरपत्तनकोत्मकोलद्रोणामुखानि निगमं च तथै वखेटम्
ग्रामं च खर्वटमितीह दशैवयु क्त्याधिष्ठानकानि कथितानि पुरातनार्यैः
sthānīyadu rgapurapattanakotmakoladroṇāmukhāni nigamaṃ ca tathai vakheṭam
grāmaṃ ca kharvaṭamitīha daśaivayu ktyādhiṣṭhānakāni kathitāni purātanāryaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं प्रोक्तं भूमिदेवादिकानां वर्णानां चाप्यत्र जात्यन्तराणाम्
ग्रामादीनां मानविन्यासमार्गंसालङ्कारं चारु संक्षिप्य तन्त्रात्
evaṃ proktaṃ bhūmidevādikānāṃ varṇānāṃ cāpyatra jātyantarāṇām
grāmādīnāṃ mānavinyāsamārgaṃsālaṅkāraṃ cāru saṃkṣipya tantrāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दत्तान्नृपः स्थपतिकादिचतुष्टयेभ्यो मानादिकर्मनिपुणेभ्य इडां च गाश्च
नित्यं यथा जगति वित्तमनेकवस्तून्या चन्द्रतारमधिवासभु वं मुदा सः
dattānnṛpaḥ sthapatikādicatuṣṭayebhyo mānādikarmanipuṇebhya iḍāṃ ca gāśca
nityaṃ yathā jagati vittamanekavastūnyā candratāramadhivāsabhu vaṃ mudā saḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.