Library·Manjusrimulakalpa·1·1.1

Manjusrimulakalpa 1.1

Mmk 1.1

अथ भगवान् सङ्कुसुमितराजेन्द्रस्तथागतो मञ्जुश्रियं कुमारभूतमेतदवोचत् - अपि तु कुमार शतसहस्रगङ्गानदीसिकतप्रख्यैस्तथागतैरर्हद्भिः सम्यक् सम्बुद्धैस्त्वदीयं मन्त्रचर्यामण्डलकल्परहस्याभिषेकमुद्रापटलविधानहोमजपनियमसर्वाशापारिपूरकसर्वसत्त्वसन्तोषणज्योतिरत्नपटलविसरातीतानागतवर्तमानज्ञानराज्यैश्वर्यव्याकरणमन्त्रावर्तनदेशनिष्ठावसानान्तर्धानकालसमयविसरपटलसमस्ताशेषलौकिकलोकोत्तरसर्वबुद्धबोधिसत्त्वार्यश्रावकप्रत्येकबुद्धबोधिसत्त्वभूमाक्रमणतश्चर्यानिष्ठं भाषिअतवन्तः, भाषिष्यन्ते च मयाप्येतर्हि । अनुमोदितुमेव गच्छ त्वं मञ्जुश्रीः कुमारभूत यस्येदानीं कालं मन्यसे । शाक्यमुनिसमीपं सम्मुखम् । इयं धर्मपर्यायं श्रोष्यसि । त्वमपि भाषिष्यसे । भवति चात्र मन्त्रः - नमः सर्वतथागतानामचिन्त्याप्रतिहतशासनानां ॐ र र स्मर । अप्रतिहतशासनकुमाररूपधारिण हूम् हूम् फट् फट् स्वाहा ॥ अयं स कुमार मञ्जुश्रीः मूलमन्त्रः । सर्वेषां तथागतानां हृदयः, सर्वैश्च तथागतैर्भाषितः, भाषिष्यन्ते । स त्वमपीदानीं भाषिष्यसे । सहां लोकधातुं गत्वा विस्तर विभागशः सर्वकर्मकरम् । शाक्यमुनिना तथागतेनाभ्यनुज्ञातः । परमहृदयं भवति चात्र ॐ वाक्ये द नमः । उपहृदयं चात्र वाक्ये हूम् ॥ अथ खलु मञ्जुश्रीः कुमारभूतो भगवान् सङ्कुसुमितराजेन तथागतेनाभ्यनुज्ञातः सर्वव्यूहालङ्कारो बोधिसत्त्वचर्यानिष्यन्दबोधिमण्डलसमनुप्रापणं नाम समाधिं समापद्यते । समनन्तरसमापन्नस्य मञ्जुश्रियः कुमारभूतस्य चतुर्दिग्व्यापन्नाग्र अन्तोर्ध्वमधस्तिर्यक् सर्वं सर्वावन्तं दिशं बुद्धैर्भगवद्भिः संपूर्णं तं लोकधातुमभवत् । साधु साधु भो जिनपुत्र यत् त्वमिमं समाधिविशेषं समापद्यसे । न शक्यं सर्वश्रावकप्रत्येकबुद्धैर्बोधिसत्त्वैश्च चर्याप्रविष्टैर्दशभूमिप्रतिष्ठितैरपि + + सङ्कुसुमितराजेन्द्रस्तथागतस्तैश्च बुद्धैर्भगवद्भिः सार्धं सम्मन्त्र्य इदं मञ्जुश्रियः कुमारभूतस्य परमहृदयं परमगुह्यं सर्वार्थसाधनं मन्त्रं भाषते स्म । एकाक्षरं नाम परमगुह्यं सर्वसत्त्वानामर्थकरं दिव्यमन्यैरपि मन्त्रचर्याविशेषैः साधनीयम् ॥ अथ भगवान् सङ्कुसुमितराजेन्द्रस्तथागतो मुहूर्ते तूष्णीमभूत् । सर्वे सर्वावन्तं लोकधातुं बुद्धचक्षुषावलोक्य तांश्च बुद्धान् भगवतः समन्वाहृतं वा मैत्रात्मकेन चेतसा मन्त्रमुदीरयते स्म । नमः सर्वबुद्धानाम् । मन्त्रः । एष मञ्जुश्रीः परमहृदयः सर्वकर्मकरः ॥ अथ मञ्जुश्रीः कुमारभूतस्तस्मात् समाधेर्व्युत्थाय सयथापि नाम बलवान् पुरुषः सम्मिञ्जितं बाहुं प्रसारयेत्, प्रसारितं वा सम्मिञ्जयेदच्छटासङ्घातमात्रो निमेषोन्मेषक्षणमात्रशुद्धिवलवलजबुद्धिर्नामनीतसमाधिविशेषविकुर्वणं नाम समापद्यत सहां लोकधातुं प्रत्यस्थात् । आगत्य चोपरि गगनतलमहामणिरत्नप्रतिष्ठिते शुद्धावासदेवनिकाये प्रत्यष्ठात् । सर्वं च तं (वैद्य ३) शुद्धावासभवनं महता रश्म्यवभासेनावभास्य ज्योतिरत्नप्रतिमण्डनोद्द्योतनीं नाम समापद्यते स्म । समनन्तरसमापन्नस्य मञ्जुश्रियः कुमारभूतस्यानेकरत्नप्रविभक्तकूटागाररत्नच्छत्रानेकयोजनशतसहस्रविस्तीर्णदिव्यदृश्यमहापट्टकलापोपशोभितविरचितदिव्यपुष्पध्वजपताक मालाकुलरत्नकिङ्किणीजालोपनद्धमधुरसर्वनिर्घोषवैवर्त्तिकत्वबोधिसत्त्वप्रतिष्ठापनदिव्यं च गन्धमाल्यविलेपनस्रक्चूर्णप्रवर्षं चाभिनिर्ममे भगवतः शाक्यमुनेः पूजाकर्मणे तमाश्चर्याद्भुतप्रातिहार्यं बोधिसत्त्वविकुर्वणं दृष्ट्वा ॥ अथ ते शुद्धावासकायिका देवपुत्रा संहृष्टरोमकूपजाता भवनं प्रकम्पमानं दृष्ट्वा, उत्तप्तभिन्नहृदया आहोस्वित् किं ऋद्धेः परिहीयाम इति सत्वरमाणरूपाः उच्चैः क्रोशितुमारब्धाः एवं चाहुः ः परित्रायस्व भगवन् परित्रायस्व शाक्यमुने ॥ अथ भगवान् सर्वावन्तं शुद्धावासपर्षदमामन्त्रयते स्म । मा भैष्टतु मार्षा मा भैष्टथ । एष स मञ्जुश्रीः कुमारभूतो बोधिसत्त्वो महासत्त्वः सङ्कुसुमिते बुद्धक्षेत्रे सङ्कुसुमितराजस्य तथागतस्य सकाशाद् द्रष्टुं वन्दितुं पर्युपासितुं महतार्थचर्यामन्त्रपदवैपुल्याद्भुतधर्मपदं च निर्दिष्टुमागतः ॥ अथ खलु मञ्जुश्रीः कुमारभूतो भगवतः शाक्यमुनेस्त्रिः प्रदक्षिणीकृत्यानिमिषनयनो भगवन्तमवलोक्य चरणयोर्निपत्य इमेभिरक्षरपदप्रत्याहारैर्भगवन्तमभ्यष्टावीत् । नमस्ते मुक्तायाजन्य नमस्ते पुरुषोत्तमः । नमस्ते पुरुषश्रेष्ठ सर्वचर्यार्थसाधकः

atha bhagavān saṅkusumitarājendrastathāgato mañjuśriyaṃ kumārabhūtametadavocat - api tu kumāra śatasahasragaṅgānadīsikataprakhyaistathāgatairarhadbhiḥ samyak sambuddhaistvadīyaṃ mantracaryāmaṇḍalakalparahasyābhiṣekamudrāpaṭalavidhānahomajapaniyamasarvāśāpāripūrakasarvasattvasantoṣaṇajyotiratnapaṭalavisarātītānāgatavartamānajñānarājyaiśvaryavyākaraṇamantrāvartanadeśaniṣṭhāvasānāntardhānakālasamayavisarapaṭalasamastāśeṣalaukikalokottarasarvabuddhabodhisattvāryaśrāvakapratyekabuddhabodhisattvabhūmākramaṇataścaryāniṣṭhaṃ bhāṣiatavantaḥ, bhāṣiṣyante ca mayāpyetarhi / anumoditumeva gaccha tvaṃ mañjuśrīḥ kumārabhūta yasyedānīṃ kālaṃ manyase / śākyamunisamīpaṃ sammukham / iyaṃ dharmaparyāyaṃ śroṣyasi / tvamapi bhāṣiṣyase / bhavati cātra mantraḥ - namaḥ sarvatathāgatānāmacintyāpratihataśāsanānāṃ oṃ ra ra smara / apratihataśāsanakumārarūpadhāriṇa hūm hūm phaṭ phaṭ svāhā // ayaṃ sa kumāra mañjuśrīḥ mūlamantraḥ / sarveṣāṃ tathāgatānāṃ hṛdayaḥ, sarvaiśca tathāgatairbhāṣitaḥ, bhāṣiṣyante / sa tvamapīdānīṃ bhāṣiṣyase / sahāṃ lokadhātuṃ gatvā vistara vibhāgaśaḥ sarvakarmakaram / śākyamuninā tathāgatenābhyanujñātaḥ / paramahṛdayaṃ bhavati cātra oṃ vākye da namaḥ / upahṛdayaṃ cātra vākye hūm // atha khalu mañjuśrīḥ kumārabhūto bhagavān saṅkusumitarājena tathāgatenābhyanujñātaḥ sarvavyūhālaṅkāro bodhisattvacaryāniṣyandabodhimaṇḍalasamanuprāpaṇaṃ nāma samādhiṃ samāpadyate / samanantarasamāpannasya mañjuśriyaḥ kumārabhūtasya caturdigvyāpannāgra antordhvamadhastiryak sarvaṃ sarvāvantaṃ diśaṃ buddhairbhagavadbhiḥ saṃpūrṇaṃ taṃ lokadhātumabhavat / sādhu sādhu bho jinaputra yat tvamimaṃ samādhiviśeṣaṃ samāpadyase / na śakyaṃ sarvaśrāvakapratyekabuddhairbodhisattvaiśca caryāpraviṣṭairdaśabhūmipratiṣṭhitairapi + + saṅkusumitarājendrastathāgatastaiśca buddhairbhagavadbhiḥ sārdhaṃ sammantrya idaṃ mañjuśriyaḥ kumārabhūtasya paramahṛdayaṃ paramaguhyaṃ sarvārthasādhanaṃ mantraṃ bhāṣate sma / ekākṣaraṃ nāma paramaguhyaṃ sarvasattvānāmarthakaraṃ divyamanyairapi mantracaryāviśeṣaiḥ sādhanīyam // atha bhagavān saṅkusumitarājendrastathāgato muhūrte tūṣṇīmabhūt / sarve sarvāvantaṃ lokadhātuṃ buddhacakṣuṣāvalokya tāṃśca buddhān bhagavataḥ samanvāhṛtaṃ vā maitrātmakena cetasā mantramudīrayate sma / namaḥ sarvabuddhānām / mantraḥ / eṣa mañjuśrīḥ paramahṛdayaḥ sarvakarmakaraḥ // atha mañjuśrīḥ kumārabhūtastasmāt samādhervyutthāya sayathāpi nāma balavān puruṣaḥ sammiñjitaṃ bāhuṃ prasārayet, prasāritaṃ vā sammiñjayedacchaṭāsaṅghātamātro nimeṣonmeṣakṣaṇamātraśuddhivalavalajabuddhirnāmanītasamādhiviśeṣavikurvaṇaṃ nāma samāpadyata sahāṃ lokadhātuṃ pratyasthāt / āgatya copari gaganatalamahāmaṇiratnapratiṣṭhite śuddhāvāsadevanikāye pratyaṣṭhāt / sarvaṃ ca taṃ (Vaidya 3) śuddhāvāsabhavanaṃ mahatā raśmyavabhāsenāvabhāsya jyotiratnapratimaṇḍanoddyotanīṃ nāma samāpadyate sma / samanantarasamāpannasya mañjuśriyaḥ kumārabhūtasyānekaratnapravibhaktakūṭāgāraratnacchatrānekayojanaśatasahasravistīrṇadivyadṛśyamahāpaṭṭakalāpopaśobhitaviracitadivyapuṣpadhvajapatāka mālākularatnakiṅkiṇījālopanaddhamadhurasarvanirghoṣavaivarttikatvabodhisattvapratiṣṭhāpanadivyaṃ ca gandhamālyavilepanasrakcūrṇapravarṣaṃ cābhinirmame bhagavataḥ śākyamuneḥ pūjākarmaṇe tamāścaryādbhutaprātihāryaṃ bodhisattvavikurvaṇaṃ dṛṣṭvā // atha te śuddhāvāsakāyikā devaputrā saṃhṛṣṭaromakūpajātā bhavanaṃ prakampamānaṃ dṛṣṭvā, uttaptabhinnahṛdayā āhosvit kiṃ ṛddheḥ parihīyāma iti satvaramāṇarūpāḥ uccaiḥ krośitumārabdhāḥ evaṃ cāhuḥ ḥ paritrāyasva bhagavan paritrāyasva śākyamune // atha bhagavān sarvāvantaṃ śuddhāvāsaparṣadamāmantrayate sma / mā bhaiṣṭatu mārṣā mā bhaiṣṭatha / eṣa sa mañjuśrīḥ kumārabhūto bodhisattvo mahāsattvaḥ saṅkusumite buddhakṣetre saṅkusumitarājasya tathāgatasya sakāśād draṣṭuṃ vandituṃ paryupāsituṃ mahatārthacaryāmantrapadavaipulyādbhutadharmapadaṃ ca nirdiṣṭumāgataḥ // atha khalu mañjuśrīḥ kumārabhūto bhagavataḥ śākyamunestriḥ pradakṣiṇīkṛtyānimiṣanayano bhagavantamavalokya caraṇayornipatya imebhirakṣarapadapratyāhārairbhagavantamabhyaṣṭāvīt / namaste muktāyājanya namaste puruṣottamaḥ / namaste puruṣaśreṣṭha sarvacaryārthasādhakaḥ

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/Mmk/1.1

Cite as: Manjusrimulakalpa 1.1, in HREEM (hreem.cc/library/Mmk/1.1), after GRETIL, Manjusrimulakalpa Based on the edition by M.M.T.

Edition, numbering and licence

GRETIL 4_rellit/buddh/bsu041_u.htm — Manjusrimulakalpa Based on the edition by M.M.T. Ganapati Shastri, 1925 (3 vols.), reprint: Delhi : Sri Satguru Publications 1989, pp. 1-722. Cf. also Aryamanjusrimulakalpa. In: Mahayanasutrasamgraha, part II, ed. by P.L. Vaidya, Darbhanga 1964 (Buddhist Sansk

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text