Library·Manjusrimulakalpa·42

Manjusrimulakalpa 42

अथ खलु भगवां शाक्यमुनिः पुनरपि शुद्धावासभवनमवलोक्य, मञ्जुश्रियं कुमारभूतमामन्त्रये स्म । अस्ति मञ्जुश्रीः त्वदीयसर्वसाधनोपयिकमण्डलविधाने सर्वमन्त्रतन्त्रेषु मुद्रापटलसमयरहस्यम् यैः सर्वसन्त्रासमयं नातिक्रमन्ति, समयसञ्चोदितमनुप्रविष्टा भवन्ति सर्वलौकिकलोकोत्तरमण्डलेषु सामान्यसाधनोपयिकसर्वमन्त्रतन्त्रेषु सर्वे सुदह्येते परमरहस्यतमा परमसौभाग्यतमा परमाश्चर्याद्भुततमाः । यैर्विना न शक्यन्ते सर्वमन्त्रा आराधयितुं साधयितुम् । पूर्वं सर्वतथागतैर्भाषितवन्तः । एतर्हि अहं च भाषिष्ये सर्वसत्त्वानामर्थाय हिताय सुखाय लोकानुकम्पायै महतो जनकायस्यार्थाय सर्वमन्त्रजापिनां महामन्त्रको शनित्यौत्सुक्यधर्मधात्वचिन्त्यमहायाननैरात्म्यधर्ममेघमनुप्रवेशनतायै कतमं च तत् भाषिष्ये ऽहम् ॥ शृणु मञ्जुरव सर्वगुह्यमुद्रासमोदिताम् । यथा तथा स्वयं वाच्यं पुरा गीतमृषिसत्तमैः

atha khalu bhagavāṃ śākyamuniḥ punarapi śuddhāvāsabhavanamavalokya, mañjuśriyaṃ kumārabhūtamāmantraye sma / asti mañjuśrīḥ tvadīyasarvasādhanopayikamaṇḍalavidhāne sarvamantratantreṣu mudrāpaṭalasamayarahasyam yaiḥ sarvasantrāsamayaṃ nātikramanti, samayasañcoditamanupraviṣṭā bhavanti sarvalaukikalokottaramaṇḍaleṣu sāmānyasādhanopayikasarvamantratantreṣu sarve sudahyete paramarahasyatamā paramasaubhāgyatamā paramāścaryādbhutatamāḥ / yairvinā na śakyante sarvamantrā ārādhayituṃ sādhayitum / pūrvaṃ sarvatathāgatairbhāṣitavantaḥ / etarhi ahaṃ ca bhāṣiṣye sarvasattvānāmarthāya hitāya sukhāya lokānukampāyai mahato janakāyasyārthāya sarvamantrajāpināṃ mahāmantrako śanityautsukyadharmadhātvacintyamahāyānanairātmyadharmameghamanupraveśanatāyai katamaṃ ca tat bhāṣiṣye 'ham // śṛṇu mañjurava sarvaguhyamudrāsamoditām / yathā tathā svayaṃ vācyaṃ purā gītamṛṣisattamaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृत्स्नमुद्रागणं ह्यग्रं गुह्यमन्त्रार्थिनां सदा । सर्वकालेषु योज्येदं सर्वकर्मेषु मण्डले

kṛtsnamudrāgaṇaṃ hyagraṃ guhyamantrārthināṃ sadā / sarvakāleṣu yojyedaṃ sarvakarmeṣu maṇḍale

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ मञ्जुरवः श्रीमां विहसन् पङ्कजेक्षणः । निरीक्ष सुगतं श्रेष्ठं सर्वधर्मीश्वरं प्रभुम्

atha mañjuravaḥ śrīmāṃ vihasan paṅkajekṣaṇaḥ / nirīkṣa sugataṃ śreṣṭhaṃ sarvadharmīśvaraṃ prabhum

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृताञ्जलिपुटो वीरः जिनपुत्रो महर्द्धिकः । उवाच मधुरां वाणीं दिव्यशब्दार्थभूषिताम्

kṛtāñjalipuṭo vīraḥ jinaputro maharddhikaḥ / uvāca madhurāṃ vāṇīṃ divyaśabdārthabhūṣitām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

साधु साधु महाप्राज्ञ धर्मचक्रानुबर्तकम् । धर्मतत्त्वार्थमन्त्रत्वं यस्त्वं भाषयसे विभोः

sādhu sādhu mahāprājña dharmacakrānubartakam / dharmatattvārthamantratvaṃ yastvaṃ bhāṣayase vibhoḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवमुक्त्वा तु सुगतं शाक्यसिंहं नरोत्तमम् । अथ मञ्जुरवः श्रीमां तूष्णीं तस्थुस्तदन्तरे

evamuktvā tu sugataṃ śākyasiṃhaṃ narottamam / atha mañjuravaḥ śrīmāṃ tūṣṇīṃ tasthustadantare

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्याह भगवां बुद्धो धर्मधात्वेश्वरस्तदा । शृणोथ भूतगणाः सर्वैः देवसङ्घा महर्द्धिका

ityāha bhagavāṃ buddho dharmadhātveśvarastadā / śṛṇotha bhūtagaṇāḥ sarvaiḥ devasaṅghā maharddhikā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मण्डले भुवि मर्त्यानां दरिद्रा वाथ दुःखिताम् । आलिखन्तानां भुवि मुद्राणां सान्निध्यं वो भविष्यथ

maṇḍale bhuvi martyānāṃ daridrā vātha duḥkhitām / ālikhantānāṃ bhuvi mudrāṇāṃ sānnidhyaṃ vo bhaviṣyatha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ये च वै सर्वबुद्धानां प्रत्येकार्हथखड्गिणाम् । श्रावकानां तु ये मुद्राः कथिता मुनिवरैः

ye ca vai sarvabuddhānāṃ pratyekārhathakhaḍgiṇām / śrāvakānāṃ tu ye mudrāḥ kathitā munivaraiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वलौकिकमुद्रास्तु जिनाब्जकुलवज्रिण । सर्वमुद्रास्तु सर्वत्र सर्वकर्मेषु योजिता । तानहमभिसंक्षेपाद् वक्ष्ये ऽहं सर्वमन्त्रिणाम्

sarvalaukikamudrāstu jinābjakulavajriṇa / sarvamudrāstu sarvatra sarvakarmeṣu yojitā / tānahamabhisaṃkṣepād vakṣye 'haṃ sarvamantriṇām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यत् पूर्वं कथितं मन्त्रं सर्वं मण्डले च कर्मसु । स्थानं होमो जपः कर्म तं तथैव प्रयोजयेत्

yat pūrvaṃ kathitaṃ mantraṃ sarvaṃ maṇḍale ca karmasu / sthānaṃ homo japaḥ karma taṃ tathaiva prayojayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मण्डले आदितो लेख्य मुद्रो ऽयं बुद्धनिर्मितः । सितं छत्रो ऽथ बुद्धानां समन्तज्वालो ऽथ भूषणम्

maṇḍale ādito lekhya mudro 'yaṃ buddhanirmitaḥ / sitaṃ chatro 'tha buddhānāṃ samantajvālo 'tha bhūṣaṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पञ्चरङ्गिकचूर्णैस्तु समन्तान्मणिराजितम् । विचित्ररङ्गोज्ज्वलं श्रेष्ठं इन्द्रायुधसमप्रभम्

pañcaraṅgikacūrṇaistu samantānmaṇirājitam / vicitraraṅgojjvalaṃ śreṣṭhaṃ indrāyudhasamaprabham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एष मुद्रो महामुद्रो बुद्धानां मूर्द्धजो वरः । तस्य दक्षिणतः पात्रं समन्ताज्ज्योतिमालिनम्

eṣa mudro mahāmudro buddhānāṃ mūrddhajo varaḥ / tasya dakṣiṇataḥ pātraṃ samantājjyotimālinam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदनन्तरे खखवरकः दंष्ट्रा जीबरजो पर । श्रीवत्सस्वस्तिकश्चक्रकरकं चापि वर्णितम्

tadanantare khakhavarakaḥ daṃṣṭrā jībarajo para / śrīvatsasvastikaścakrakarakaṃ cāpi varṇitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुस्तको ध्वजमित्याहुः पताकं च तदन्तरे । घण्टा पश्चिमजो मुद्रः कथितं लोकपुङ्गवैः

pustako dhvajamityāhuḥ patākaṃ ca tadantare / ghaṇṭā paścimajo mudraḥ kathitaṃ lokapuṅgavaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

छत्रे वामतः पद्मं मणिमुद्रो तदन्तरे । तदन्तरे वज्रमित्याहुस्त्रिसूच्याकारसम्भवम्

chatre vāmataḥ padmaṃ maṇimudro tadantare / tadantare vajramityāhustrisūcyākārasambhavam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उत्पलं तु गतामुद्रः सलिलः सलिलाश्रितः । तोयश्च तदन्त्ये वै तोयधाराभिनिःश्रितः

utpalaṃ tu gatāmudraḥ salilaḥ salilāśritaḥ / toyaśca tadantye vai toyadhārābhiniḥśritaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदन्ते कुण्डलौ ज्ञेयौ भूषालौ शोभनौ तथा । तदन्ते ऽथ महाशैलः चतुरत्नो ऽथ उज्ज्वलः

tadante kuṇḍalau jñeyau bhūṣālau śobhanau tathā / tadante 'tha mahāśailaḥ caturatno 'tha ujjvalaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदन्ते महोदधिर्लेख्यः विचित्रो रङ्गोज्ज्वलः । तदन्ते ऽथ महावृक्षः सफलो दलभूषितः

tadante mahodadhirlekhyaḥ vicitro raṅgojjvalaḥ / tadante 'tha mahāvṛkṣaḥ saphalo dalabhūṣitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एष बृक्षो महामुद्रो वामपार्श्व जान्तजाम् । सितातपत्रो ऽथ बुद्धानां मुद्रोह्युक्तो वरोग्रजः

eṣa bṛkṣo mahāmudro vāmapārśva jāntajām / sitātapatro 'tha buddhānāṃ mudrohyukto varograjaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मन्त्रे ऽथ खड्गिनां ज्ञेयः प्रत्येकजिनयो वरः । चीवरं मुद्रवरो ह्युक्तः सर्वश्रावकसम्भवः

mantre 'tha khaḍgināṃ jñeyaḥ pratyekajinayo varaḥ / cīvaraṃ mudravaro hyuktaḥ sarvaśrāvakasambhavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आर्याणामर्हतां लोके दंष्ट्रा चैव प्रगीयते । तत्फलोदधिगतां लोके श्रीवत्सो मुद्रमिष्यते

āryāṇāmarhatāṃ loke daṃṣṭrā caiva pragīyate / tatphalodadhigatāṃ loke śrīvatso mudramiṣyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

खखरकश्च महामुद्रः पत्येकजिनजो ऽपरः । धर्मचक्रो ऽथ मुद्रो वै सर्वदृष्टिविदालकः । कथितं धर्ममुद्रं तु कारकाक्षेपजः स्मृतः

khakharakaśca mahāmudraḥ patyekajinajo 'paraḥ / dharmacakro 'tha mudro vai sarvadṛṣṭividālakaḥ / kathitaṃ dharmamudraṃ tu kārakākṣepajaḥ smṛtaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रज्ञापारमितां लोके जिनधातुर्मुद्रो ऽथ पुस्तकः । ध्वजपताका महामुद्रौ विघुष्टौ लोकपूजितौ

prajñāpāramitāṃ loke jinadhāturmudro 'tha pustakaḥ / dhvajapatākā mahāmudrau vighuṣṭau lokapūjitau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वाकृष्टौ महावीर्यौ सर्वमुष्णीषसम्भवौ । घण्टापश्चिमो मुद्रः प्रत्येकार्हमूर्धजः

sarvākṛṣṭau mahāvīryau sarvamuṣṇīṣasambhavau / ghaṇṭāpaścimo mudraḥ pratyekārhamūrdhajaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बुद्धमुद्रे तु वामे वै पद्मो लोकेशसम्भवः । मुनिमुद्रस्तथा ज्ञेयः समन्तज्योतिलाभिने

buddhamudre tu vāme vai padmo lokeśasambhavaḥ / munimudrastathā jñeyaḥ samantajyotilābhine

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वज्रं वज्रिणेमुद्रा बोधिसत्त्वस्य धीमतः । उत्पलं मञ्जुघोषस्य कुण्डलः क्षितिगर्भिण्ये

vajraṃ vajriṇemudrā bodhisattvasya dhīmataḥ / utpalaṃ mañjughoṣasya kuṇḍalaḥ kṣitigarbhiṇye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महातोयतो मुद्रः कथितो गगनालये । महाशैलो ऽथ मुद्रेयं सर्वदृष्टिविदालिने

mahātoyato mudraḥ kathito gaganālaye / mahāśailo 'tha mudreyaṃ sarvadṛṣṭividāline

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महोदधि तथा मुद्र सुगतात्मज सागरे । महावृक्षस्तथा मुद्र उद्घुष्टो लोकविश्रुतः

mahodadhi tathā mudra sugatātmaja sāgare / mahāvṛkṣastathā mudra udghuṣṭo lokaviśrutaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वांश्च जिनपुत्रांस्तु मुद्रो ऽयं त्रिभवालये । घण्टासमीपजे स्थाने आलिखेज्जिनवर्णितम्

sarvāṃśca jinaputrāṃstu mudro 'yaṃ tribhavālaye / ghaṇṭāsamīpaje sthāne ālikhejjinavarṇitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुद्रं सर्वमुद्राणां चतुरस्राकारसम्भवम् । विचित्रं रङ्गजोपेतं चारुवर्णं विराजकम्

mudraṃ sarvamudrāṇāṃ caturasrākārasambhavam / vicitraṃ raṅgajopetaṃ cāruvarṇaṃ virājakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

+ + + + + समन्तान्मणिभूषितम् । ज्वालामालिनं दीप्तं पञ्चरङ्गोज्ज्वलं शुभम्

+ + + + + samantānmaṇibhūṣitam / jvālāmālinaṃ dīptaṃ pañcaraṅgojjvalaṃ śubham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पिण्डिकाकारमुद्यन्तं इन्दुमर्कनिभं शुभम् । + + + + + विराजन्तं महाद्युतिम् । एष मुद्रो महावीर्यः सर्वमन्त्रालयः शुभः

piṇḍikākāramudyantaṃ indumarkanibhaṃ śubham / + + + + + virājantaṃ mahādyutim / eṣa mudro mahāvīryaḥ sarvamantrālayaḥ śubhaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रिविधानां तु मन्त्राणां ज्येष्ठमध्यमकन्यसाम् । स्थानो ऽयं मुद्रमुख्योक्तः सर्वकर्मार्थसाधकः । एतदभ्यन्तरं लेख्यो महामुद्रागर्भमण्डले

trividhānāṃ tu mantrāṇāṃ jyeṣṭhamadhyamakanyasām / sthāno 'yaṃ mudramukhyoktaḥ sarvakarmārthasādhakaḥ / etadabhyantaraṃ lekhyo mahāmudrāgarbhamaṇḍale

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यो यस्य मण्डले मन्त्रः संयोक्ता लोकविश्रुते । तदेव मध्ये आलेख्यं छत्रस्येव महीतले

yo yasya maṇḍale mantraḥ saṃyoktā lokaviśrute / tadeva madhye ālekhyaṃ chatrasyeva mahītale

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तन्मध्ये मण्डले चापि रूपकं मुद्रमेव वा । वरदा रूपका लेख्या मञ्जुघोषोदयस्तथा

tanmadhye maṇḍale cāpi rūpakaṃ mudrameva vā / varadā rūpakā lekhyā mañjughoṣodayastathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वे वै मन्त्रनाथास्तु सर्वमन्त्रार्थवा सदा । न चेद् भुवि मुद्राणामालिखेद् विधिचेष्टिताम्

sarve vai mantranāthāstu sarvamantrārthavā sadā / na ced bhuvi mudrāṇāmālikhed vidhiceṣṭitām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तन्न्यस्तौ पूर्णकुम्भस्तु विजयेत्याहुर्मनीषिणः । बहिःस्था मण्डले चापि मुद्रामालिखेद् व्रती

tannyastau pūrṇakumbhastu vijayetyāhurmanīṣiṇaḥ / bahiḥsthā maṇḍale cāpi mudrāmālikhed vratī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथोक्तैः पूर्वनिर्दिष्टैर्द्वितीये मण्डले जपी । स्थानेष्वेव सर्वत्र दिग्विदिशश्चापि सर्वतः

yathoktaiḥ pūrvanirdiṣṭairdvitīye maṇḍale japī / sthāneṣveva sarvatra digvidiśaścāpi sarvataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आलिखेत् सर्वदेवानामृषियक्षगरुत्मनाम् । मुद्रामालिखेद् धीमां पिशाचोरगराक्षसाम्

ālikhet sarvadevānāmṛṣiyakṣagarutmanām / mudrāmālikhed dhīmāṃ piśācoragarākṣasām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परतीर्थ्येमतां सिद्धां किन्नरा कटपूतनाम् । क्रव्यादव्यन्तरांश्चैव सकूष्माण्डं दूषको नारकोत्सहाम् । सर्वसत्त्वां भृवांश्चैव रूपारूप्यकामजाम्

paratīrthyematāṃ siddhāṃ kinnarā kaṭapūtanām / kravyādavyantarāṃścaiva sakūṣmāṇḍaṃ dūṣako nārakotsahām / sarvasattvāṃ bhṛvāṃścaiva rūpārūpyakāmajām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वितीये मण्डले नित्यं आरूप्यं सुरजोद्भवम् । आलिखेन्मुद्रनित्याग्रं त्रिकोणाकारसम्भवम्

dvitīye maṇḍale nityaṃ ārūpyaṃ surajodbhavam / ālikhenmudranityāgraṃ trikoṇākārasambhavam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूर्वायां दिशि मासृत्य रेखमाश्लिष्टमुज्ज्वल । एतत् सुरमुख्यानामारूप्यानां महर्द्धिकाम् । मुद्रा समाधिजेत्याहुरादिबुद्धैस्तु वर्णितम्

pūrvāyāṃ diśi māsṛtya rekhamāśliṣṭamujjvala / etat suramukhyānāmārūpyānāṃ maharddhikām / mudrā samādhijetyāhurādibuddhaistu varṇitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततोत्तरे तु तथा रेखे ब्रह्मणः पद्मजोद्भव । रूपावचरमित्याहुर्मन्त्रं त्रिभुवनालये

tatottare tu tathā rekhe brahmaṇaḥ padmajodbhava / rūpāvacaramityāhurmantraṃ tribhuvanālaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदेव दक्षिणा रेखा गर्भमण्डलतो बहिः । दक्षिणं दिशमाशृत्य मुद्रेः कामजो वरः

tadeva dakṣiṇā rekhā garbhamaṇḍalato bahiḥ / dakṣiṇaṃ diśamāśṛtya mudreḥ kāmajo varaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निर्दिष्टो मुनिमुख्यैस्तु कामधात्वेश्वरे परे । मुद्रो ऽयं निर्मितो लोके सर्वदेवसमन्दिरे

nirdiṣṭo munimukhyaistu kāmadhātveśvare pare / mudro 'yaṃ nirmito loke sarvadevasamandire

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रुद्रेन्द्रवसुमुख्यानां विष्णुतीर्थ्यां दिगम्बराम् । अर्कवासवमौषध्यां विवश्वयमचिह्विताम्

rudrendravasumukhyānāṃ viṣṇutīrthyāṃ digambarām / arkavāsavamauṣadhyāṃ vivaśvayamacihvitām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लोकपालां बहिस्तां तां यथामन्दिरदिक्षु ताम् । तथाचालिखेत् सर्वांस्तथा मुद्रांस्तु योजयेत्

lokapālāṃ bahistāṃ tāṃ yathāmandiradikṣu tām / tathācālikhet sarvāṃstathā mudrāṃstu yojayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यो यस्य वाहनः ख्यातः प्रहरणावेषधारिणम् । तं तथैव तथा मुद्रो निर्दिष्टो लोकपूजितैः

yo yasya vāhanaḥ khyātaḥ praharaṇāveṣadhāriṇam / taṃ tathaiva tathā mudro nirdiṣṭo lokapūjitaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एष मुद्रगणो ह्युक्तः सर्वलोकोत्तरः शुभः । लौकिकामथ सर्वत्र सर्वकर्मेषु साधकः

eṣa mudragaṇo hyuktaḥ sarvalokottaraḥ śubhaḥ / laukikāmatha sarvatra sarvakarmeṣu sādhakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निर्दिष्टा मुद्रमुख्याश्च सर्वमुद्रो ऽथ मन्त्रिणाम् । आलेख्य तु भुवि मर्त्त्यैस्तु जापिभिः सिद्धिकामदैः

nirdiṣṭā mudramukhyāśca sarvamudro 'tha mantriṇām / ālekhya tu bhuvi marttyaistu jāpibhiḥ siddhikāmadaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.