Narada-Smrti (plain text) 6

भृतानां वेतनस्योक्तो दानादानविधिक्रमः । वेतनस्यानपाकर्म तद् विवादपदं स्मृतम्

bhṛtānāṃ vetanasyokto dānādānavidhikramaḥ / vetanasyānapākarma tad vivādapadaṃ smṛtam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भृताय वेतनं दद्यात् कर्मस्वामी यथाक्रमम् । आदौ मध्ये ऽवसाने वा कर्मणो यद् विनिश्चितम्

bhṛtāya vetanaṃ dadyāt karmasvāmī yathākramam / ādau madhye 'vasāne vā karmaṇo yad viniścitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भृतावनिश्चितायां तु दशभागं समाप्नुयुः । लाभगोबीजसस्यानां वणिग्गोपकृषीबलाः

bhṛtāvaniścitāyāṃ tu daśabhāgaṃ samāpnuyuḥ / lābhagobījasasyānāṃ vaṇiggopakṛṣībalāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कर्मोपकरणं चैषां क्रियां प्रति यद् आहृतम् । आप्तभावेन कुर्वीत न जिह्मेन समाचरेत्

karmopakaraṇaṃ caiṣāṃ kriyāṃ prati yad āhṛtam / āptabhāvena kurvīta na jihmena samācaret

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कर्माकुर्वन् प्रतिश्रुत्य कार्यो दत्त्वा भृतिं बलात् । भृतिं गृहीत्वाकुर्वाणो द्विगुणां भृतिम् आवहेत्

karmākurvan pratiśrutya kāryo dattvā bhṛtiṃ balāt / bhṛtiṃ gṛhītvākurvāṇo dviguṇāṃ bhṛtim āvahet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

काले ऽपूर्णे त्यजेत् कर्म भृतिनाशो ऽस्य चार्हति । स्वामिदोषाद् अपाक्रामन् यावत् कृतम् अवाप्नुयात्

kāle 'pūrṇe tyajet karma bhṛtināśo 'sya cārhati / svāmidoṣād apākrāman yāvat kṛtam avāpnuyāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भृतिषड्भागम् आभाष्य पथि युग्यकृतं त्यजन् । अददत् कारयित्वा तु कर्मैवं सोदयां भृतिम्

bhṛtiṣaḍbhāgam ābhāṣya pathi yugyakṛtaṃ tyajan / adadat kārayitvā tu karmaivaṃ sodayāṃ bhṛtim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनयन् भाटयित्वा तु भाण्डवान् यानवाहने । दाप्यो भृतिचतुर्भागं समम् अर्धपथे त्यजन्

anayan bhāṭayitvā tu bhāṇḍavān yānavāhane / dāpyo bhṛticaturbhāgaṃ samam ardhapathe tyajan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनयन् वाहको ऽप्य् एवं भृतिहानिम् अवाप्नुयात् । द्विगुणां तु भृतिं दाप्यः प्रस्थाने विघ्नम् आचरन्

anayan vāhako 'py evaṃ bhṛtihānim avāpnuyāt / dviguṇāṃ tu bhṛtiṃ dāpyaḥ prasthāne vighnam ācaran

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भाण्डं व्यसनम् आगच्छेद् यदि वाहकदोषतः । दाप्यो यत् तत्र नष्टं स्याद् दैवराजकृताद् ऋते

bhāṇḍaṃ vyasanam āgacched yadi vāhakadoṣataḥ / dāpyo yat tatra naṣṭaṃ syād daivarājakṛtād ṛte

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गवां शताद् वत्सतरी धेनुः स्याद् द्विशताद् भृतिः । प्रति सम्वत्सरं गोपे सदोहश् चाष्टमे ऽहनि

gavāṃ śatād vatsatarī dhenuḥ syād dviśatād bhṛtiḥ / prati samvatsaraṃ gope sadohaś cāṣṭame 'hani

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उपानयेत् गा गोपाय प्रत्यहं रजनीक्षये । चीऋणाः पीताश् च ता गोपः सायाह्ने प्रत्युपानयेत्

upānayet gā gopāya pratyahaṃ rajanīkṣaye / cīṛṇāḥ pītāś ca tā gopaḥ sāyāhne pratyupānayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्याच् चेद् गोव्यसनं गोपो व्यायच्छेत् तत्र शक्तितः । अशक्तस् तूर्णम् आगम्य स्वामिने तन् निवेदयेत्

syāc ced govyasanaṃ gopo vyāyacchet tatra śaktitaḥ / aśaktas tūrṇam āgamya svāmine tan nivedayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अव्यायच् छन्नविक्रोशन् स्वामिने चानिवेदयन् । वोढुम् अर्हति गोपस् तां विनयं चापि राजनि

avyāyac channavikrośan svāmine cānivedayan / voḍhum arhati gopas tāṃ vinayaṃ cāpi rājani

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नष्टविनष्टं कृमिभिः श्वहतं विषमे मृतम् । हीनं पुरुषकारेण गोपायैव निपातयेत्

naṣṭavinaṣṭaṃ kṛmibhiḥ śvahataṃ viṣame mṛtam / hīnaṃ puruṣakāreṇa gopāyaiva nipātayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अजाविके तथारुद्धे वृकैः पाले त्व् अनायति । यत् प्रसह्य वृको हन्यात् पाले तत्किल्बिषम् भवेत्

ajāvike tathāruddhe vṛkaiḥ pāle tv anāyati / yat prasahya vṛko hanyāt pāle tatkilbiṣam bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तासां चैवानिरुद्धानां चरन्तीनां मिथो वने । याम् उत्पत्य वृको हन्यान् न पालस् तत्र किल्बिषी

tāsāṃ caivāniruddhānāṃ carantīnāṃ mitho vane / yām utpatya vṛko hanyān na pālas tatra kilbiṣī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विघुष्य तु हृतं चौरैर् न पालो दातुम् अर्हति । यदि देशे च काले च स्वामिनः स्वस्य शंसति

vighuṣya tu hṛtaṃ caurair na pālo dātum arhati / yadi deśe ca kāle ca svāminaḥ svasya śaṃsati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतेन सर्वपालानां विवादः समुदाहृतः । मृतेषु च विशुद्धिः स्यात् पालस्याङ्कादिदर्शनात्

etena sarvapālānāṃ vivādaḥ samudāhṛtaḥ / mṛteṣu ca viśuddhiḥ syāt pālasyāṅkādidarśanāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शुल्कं गृहीत्वा पण्यस्त्री नेच्छन्ती द्विस् तद् आवहेत् । अप्रयच्छंस् तदा शुल्कम् अनुभूय पुमान् स्त्रियम्

śulkaṃ gṛhītvā paṇyastrī necchantī dvis tad āvahet / aprayacchaṃs tadā śulkam anubhūya pumān striyam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अयोनौ क्रमते यस् तु बहुभिर् वापि वासयेत् । शुल्कम् अष्टगुणं दाप्यो विनयस् तावद् एव च

ayonau kramate yas tu bahubhir vāpi vāsayet / śulkam aṣṭaguṇaṃ dāpyo vinayas tāvad eva ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पराजिरे गृहं कृत्वा स्तोमं दत्त्वा वसेत् तु यः । स तद् गृहीत्वा निर्गच्छेत् तृणकाष्ठेष्टकादिकम्

parājire gṛhaṃ kṛtvā stomaṃ dattvā vaset tu yaḥ / sa tad gṛhītvā nirgacchet tṛṇakāṣṭheṣṭakādikam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्तोमवाहीनि भाण्डानि पूर्णकालान्य् उपानयेत् । ग्रहीतुर् आभवेद् भग्नं नष्टं चान्यत्र संप्लवात्

stomavāhīni bhāṇḍāni pūrṇakālāny upānayet / grahītur ābhaved bhagnaṃ naṣṭaṃ cānyatra saṃplavāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.