Library·Narasimha-Purana·38

Narasimha-Purana 38

पुरा देवासुरे युद्धे देवा दैत्यैः पराजिताः । सर्वे ते शरणं जग्मुः क्षीराब्धितनयापतिम्

purā devāsure yuddhe devā daityaiḥ parājitāḥ / sarve te śaraṇaṃ jagmuḥ kṣīrābdhitanayāpatim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्तोत्रेण तुष्टुवुः सर्वे समाराध्य जगत्पतिम् । कृताञ्जलिपुटा राजन् ब्रह्माद्या देवतागणाः

stotreṇa tuṣṭuvuḥ sarve samārādhya jagatpatim / kṛtāñjalipuṭā rājan brahmādyā devatāgaṇāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नमस् ते देवदेवाय लोकनाथाय शार्ङ्गिणे । नमस् ते पद्मनाभाय लोकनाथाय शार्ङ्गिणे

namas te devadevāya lokanāthāya śārṅgiṇe / namas te padmanābhāya lokanāthāya śārṅgiṇe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नमस् ते पद्मनाभाय सर्वदुःखापहारिणे । नमस् ते विश्वरूपाय सर्वदेवमयाय च

namas te padmanābhāya sarvaduḥkhāpahāriṇe / namas te viśvarūpāya sarvadevamayāya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मधुकैटभनाशाय केशवाय नमो नमः

madhukaiṭabhanāśāya keśavāya namo namaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दैत्यैः पराजिता देव वयं युद्धे बलान्वितैः । जयोपायं हि नो ब्रूहि करुणाकर ते नमः

daityaiḥ parājitā deva vayaṃ yuddhe balānvitaiḥ / jayopāyaṃ hi no brūhi karuṇākara te namaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति स्तुतो तदा दैवैर् देवदेवो जनार्दनः । तान् अब्रवीद् धरिर् देवान् तेषाम् एवाग्रतः स्थितः

iti stuto tadā daivair devadevo janārdanaḥ / tān abravīd dharir devān teṣām evāgrataḥ sthitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गत्वा तत्र सुराः सर्वे संधिं कुरुत दानवैः । मन्थानं मन्दरं कृत्वा नेत्रं कृत्वा च वासुकिम्

gatvā tatra surāḥ sarve saṃdhiṃ kuruta dānavaiḥ / manthānaṃ mandaraṃ kṛtvā netraṃ kṛtvā ca vāsukim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वौषधीः समानीय प्रक्षिप्याब्धौ त्वरान्विताः । दानवैः सहिता भूत्वा मन्थध्वं क्षीरसागरम्

sarvauṣadhīḥ samānīya prakṣipyābdhau tvarānvitāḥ / dānavaiḥ sahitā bhūtvā manthadhvaṃ kṣīrasāgaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहं च तत्र साहाय्यं करिष्यामि दिवौकसः । भविष्यत्य् अमृतं तत्र तत्पानाद् बलवत्तराः

ahaṃ ca tatra sāhāyyaṃ kariṣyāmi divaukasaḥ / bhaviṣyaty amṛtaṃ tatra tatpānād balavattarāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भविष्यन्ति क्षणाद् देवा अमृतस्य प्रभावतः । यूयं सर्वे महाभागास् तेजिष्ठा रणविक्रमाः

bhaviṣyanti kṣaṇād devā amṛtasya prabhāvataḥ / yūyaṃ sarve mahābhāgās tejiṣṭhā raṇavikramāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इन्द्राद्यास् तु महोत्साहास् तल् लब्ध्वामृतम् उत्तमम् । ततो हि दानवाञ् जेतुं समर्था नात्र संशयः

indrādyās tu mahotsāhās tal labdhvāmṛtam uttamam / tato hi dānavāñ jetuṃ samarthā nātra saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्युक्ता देवदेवेन देवाः सर्वे जगत्पतिम् । प्रणम्यागत्य निलयं संधिं कृत्वाथ दानवैः

ityuktā devadevena devāḥ sarve jagatpatim / praṇamyāgatya nilayaṃ saṃdhiṃ kṛtvātha dānavaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षीराब्धेर् मन्थने सर्वे चक्रुर् उद्योगम् उत्तमम् । बलिना चोद्धृतो राजन् मन्दराख्यो महागिरिः

kṣīrābdher manthane sarve cakrur udyogam uttamam / balinā coddhṛto rājan mandarākhyo mahāgiriḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षीराब्धौ क्षेपितश् चैव तेनैकेन नृपोत्तम । सर्वौषधींश् च प्रक्षिप्य देवदैत्यैः पयोनिधौ

kṣīrābdhau kṣepitaś caiva tenaikena nṛpottama / sarvauṣadhīṃś ca prakṣipya devadaityaiḥ payonidhau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वासुकिश् चागतस् तत्र राजन् नारायणाज्ञया । सर्वे देवहितार्थाय विष्णुश् च स्वयम् आगतः

vāsukiś cāgatas tatra rājan nārāyaṇājñayā / sarve devahitārthāya viṣṇuś ca svayam āgataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र विष्णुं समासाद्य ततः सर्वे सुरासुराः । सर्वे ते मैत्रभावेन क्षीराब्धेस् तटम् आश्रिताः

tatra viṣṇuṃ samāsādya tataḥ sarve surāsurāḥ / sarve te maitrabhāvena kṣīrābdhes taṭam āśritāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मन्थानं मन्दरं कृत्वा नेत्रं कृत्वाथ वासुकिम् । ततो मथितुम् आरब्धं नृपते तरसामृतम्

manthānaṃ mandaraṃ kṛtvā netraṃ kṛtvātha vāsukim / tato mathitum ārabdhaṃ nṛpate tarasāmṛtam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विष्णुना मुखभागे तु योजिता दानवास् तदा । देवताः पुच्छभागे तु मथनाय नियोजिताः

viṣṇunā mukhabhāge tu yojitā dānavās tadā / devatāḥ pucchabhāge tu mathanāya niyojitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं च मथनात् तत्र मन्दरो ऽधः प्रविश्य च । आधारेण विना राजन् तं दृष्ट्वा सहसा हरिः

evaṃ ca mathanāt tatra mandaro 'dhaḥ praviśya ca / ādhāreṇa vinā rājan taṃ dṛṣṭvā sahasā hariḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वलोकहितार्थाय कूर्मरूपम् आधारयत् । आत्मानं संप्रविश्याथ मन्दरस्य गिरेर् अधः

sarvalokahitārthāya kūrmarūpam ādhārayat / ātmānaṃ saṃpraviśyātha mandarasya girer adhaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रविश्य धृतवान् शैलं मन्दरं मधुसूदनः । उपर्य् आक्रान्तवान् शैलं पृथग्रूपेण केशवः

praviśya dhṛtavān śailaṃ mandaraṃ madhusūdanaḥ / upary ākrāntavān śailaṃ pṛthagrūpeṇa keśavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चकर्ष नागराजं च देवैः सार्धं जनार्दनः । सुरैर् अदृश्यरूपेण दैत्यमध्ये जनार्दनः । ततस् ते त्वरया युक्ता ममन्थुः क्षीरसागरम्

cakarṣa nāgarājaṃ ca devaiḥ sārdhaṃ janārdanaḥ / surair adṛśyarūpeṇa daityamadhye janārdanaḥ / tatas te tvarayā yuktā mamanthuḥ kṣīrasāgaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यावच्छक्त्या नृपश्रेष्ठ बलवन्तः सुरासुराः । मथ्यमानात् ततस् तस्मात् क्षीराब्धेर् अभवन् नृप

yāvacchaktyā nṛpaśreṣṭha balavantaḥ surāsurāḥ / mathyamānāt tatas tasmāt kṣīrābdher abhavan nṛpa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कालकूटम् इति ख्यातं विषम् अत्यन्तदुःसहम् । तं नागा जगृहुः सर्वे तच्छेषं शंकरो ऽग्रहीत्

kālakūṭam iti khyātaṃ viṣam atyantaduḥsaham / taṃ nāgā jagṛhuḥ sarve taccheṣaṃ śaṃkaro 'grahīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नारायणाज्ञया तेन नीलकण्ठत्वम् आप्तवान् । ऐरावतश् च नागेन्द्रो हरिश् चोच्चैःश्रवाः पुनः

nārāyaṇājñayā tena nīlakaṇṭhatvam āptavān / airāvataś ca nāgendro hariś coccaiḥśravāḥ punaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वितीयावर्तनाद् राजन्न् उत्पन्नाव् इति नः श्रुतम् । तृतीयावर्तनाद् राजन्न् अप्सराश् च सुशोभना । चतुर्थात् परिजातश् च उत्पन्नः स महाद्रुमः

dvitīyāvartanād rājann utpannāv iti naḥ śrutam / tṛtīyāvartanād rājann apsarāś ca suśobhanā / caturthāt parijātaś ca utpannaḥ sa mahādrumaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पञ्चमाद् धि हिमांशुस् तु प्रोत्थितः क्षीरसागरात् । तं भवः शिरसा धत्ते नारीवत् स्वस्तिकं नृप

pañcamād dhi himāṃśus tu protthitaḥ kṣīrasāgarāt / taṃ bhavaḥ śirasā dhatte nārīvat svastikaṃ nṛpa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नानाविधानि दिव्यानि रत्नान्य् आभरणानि च । क्षीरोदधेर् उत्थिताश् च गन्धर्वाश् च सहस्रशः

nānāvidhāni divyāni ratnāny ābharaṇāni ca / kṣīrodadher utthitāś ca gandharvāś ca sahasraśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतान् दृष्ट्वा तथोत्पन्नान् अत्याश्चर्यसमन्वितान् । अभवन् जातहर्षास् ते तत्र सर्वे सुरासुराः

etān dṛṣṭvā tathotpannān atyāścaryasamanvitān / abhavan jātaharṣās te tatra sarve surāsurāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देवपक्षे ततो मेघाः स्वल्पं वर्षन्ति संस्थिताः । कृष्णाज्ञया च वायुश् च सुखं वाति सुरान् प्रति

devapakṣe tato meghāḥ svalpaṃ varṣanti saṃsthitāḥ / kṛṣṇājñayā ca vāyuś ca sukhaṃ vāti surān prati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विषनिःश्वासवातेन वासुकेश् चापरे हताः । निस्तेजसो ऽभवन् दैत्या निर्वीर्याश् च महामते

viṣaniḥśvāsavātena vāsukeś cāpare hatāḥ / nistejaso 'bhavan daityā nirvīryāś ca mahāmate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः श्रीर् उत्थिता तस्मात् क्षीरोदाद् धृतपङ्कजा । विभ्राजमाना राजेन्द्र दिशः सर्वाः स्वतेजसा

tataḥ śrīr utthitā tasmāt kṣīrodād dhṛtapaṅkajā / vibhrājamānā rājendra diśaḥ sarvāḥ svatejasā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततस् तीर्थोदकैः स्नाता दिव्यवस्त्रैर् अलंकृता । दिव्यगन्धानुलिप्ताङ्गी सुमनोभिः सुभूषणैह्

tatas tīrthodakaiḥ snātā divyavastrair alaṃkṛtā / divyagandhānuliptāṅgī sumanobhiḥ subhūṣaṇaih

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देवपक्षं समासाद्य स्थित्वा क्षणम् अरिंदम । हरिवक्षःस्थलं प्राप्ता ततः सा कमलालया

devapakṣaṃ samāsādya sthitvā kṣaṇam ariṃdama / harivakṣaḥsthalaṃ prāptā tataḥ sā kamalālayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो ऽमृतघटं पूर्णं दुग्ध्वा तु पयसो निधेः । धन्वन्तरिः समुत्तस्थौ ततः प्रीताः सुरा नृप

tato 'mṛtaghaṭaṃ pūrṇaṃ dugdhvā tu payaso nidheḥ / dhanvantariḥ samuttasthau tataḥ prītāḥ surā nṛpa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दैत्याः श्रिया परित्यक्ता दुःखितास् ते ऽभवन् नृप । नीत्वामृतघटं पूर्णं ते च जग्मुर् यथासुखम्

daityāḥ śriyā parityaktā duḥkhitās te 'bhavan nṛpa / nītvāmṛtaghaṭaṃ pūrṇaṃ te ca jagmur yathāsukham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः स्त्रीरूपम् अकरोद् विष्णुर् देवहिताय वै । आत्मानं नृपशार्दूल सर्वलक्षणसंयुतम्

tataḥ strīrūpam akarod viṣṇur devahitāya vai / ātmānaṃ nṛpaśārdūla sarvalakṣaṇasaṃyutam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो जगाम भगवान् स्त्रीरूपेणासुरान् प्रति । दिव्यरूपां तु तां दृष्ट्वा मोहितास् ते सुरद्विषः

tato jagāma bhagavān strīrūpeṇāsurān prati / divyarūpāṃ tu tāṃ dṛṣṭvā mohitās te suradviṣaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुधापूर्णघटं ते तु मोहैः संस्थाप्य सत्तम । कामेन पीडिता ह्य् आसन्न् असुरास् तत्र तत्क्षणात्

sudhāpūrṇaghaṭaṃ te tu mohaiḥ saṃsthāpya sattama / kāmena pīḍitā hy āsann asurās tatra tatkṣaṇāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मोहयित्वा तु तान् एवम् असुरान् अवनीपते । अमृतं तु समादाय देवेभ्यः प्रददौ हरिः

mohayitvā tu tān evam asurān avanīpate / amṛtaṃ tu samādāya devebhyaḥ pradadau hariḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत् पीत्वा तु ततो देवा देवदेवप्रसादतः । बलवन्तो महावीर्या रणे जग्मुस् ततो ऽसुरान्

tat pītvā tu tato devā devadevaprasādataḥ / balavanto mahāvīryā raṇe jagmus tato 'surān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जित्वा रणे ऽसुरान् देवाः स्वानि राज्यानि चक्रिरे । एतत् ते कथितं राजन् प्रादुर्भावो हरेर् अयम्

jitvā raṇe 'surān devāḥ svāni rājyāni cakrire / etat te kathitaṃ rājan prādurbhāvo harer ayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कूर्माख्यः पुण्यदो नॄणां शृण्वतां पठताम् अपि । आविस्कृतं कौर्मम् अनन्तवर्चसं नारायणेनाद्भुतकर्मकारिणा । दिवौकसानां तु हिताय केवलं रूपं परं पावनम् एव कीर्तितम्

kūrmākhyaḥ puṇyado nṝṇāṃ śṛṇvatāṃ paṭhatām api / āviskṛtaṃ kaurmam anantavarcasaṃ nārāyaṇenādbhutakarmakāriṇā / divaukasānāṃ tu hitāya kevalaṃ rūpaṃ paraṃ pāvanam eva kīrtitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.