Library·Narasimha-Purana·6

Narasimha-Purana 6

सृष्टिस् ते कथिता विष्णोर् मयास्य जगतो द्विज । देवदानवयक्षाद्या यथोत्पन्ना महात्मनः

sṛṣṭis te kathitā viṣṇor mayāsya jagato dvija / devadānavayakṣādyā yathotpannā mahātmanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यम् उद्दिश्य त्वया पृष्टः पुराहम् ऋषिसंनिधौ । मित्रावरुणपुत्रत्वं वसिष्ठस्य कथं त्व् इति

yam uddiśya tvayā pṛṣṭaḥ purāham ṛṣisaṃnidhau / mitrāvaruṇaputratvaṃ vasiṣṭhasya kathaṃ tv iti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद् इदं कथयिष्यामि पुण्याख्यानं पुरातनम् । शृणुष्वैकाग्रमनसा भरद्वाज विशेषतः

tad idaṃ kathayiṣyāmi puṇyākhyānaṃ purātanam / śṛṇuṣvaikāgramanasā bharadvāja viśeṣataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वधर्मार्थतत्त्वज्ञः सर्ववेदविदां वरः । पारगः सर्वविद्यानां दक्षो नाम प्रजापतिः

sarvadharmārthatattvajñaḥ sarvavedavidāṃ varaḥ / pāragaḥ sarvavidyānāṃ dakṣo nāma prajāpatiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेन दत्ताः शुभाः कन्याः सर्वाः कमललोचनाः । सर्वलक्षणसंपूर्णाः कश्यपाय त्रयोदश

tena dattāḥ śubhāḥ kanyāḥ sarvāḥ kamalalocanāḥ / sarvalakṣaṇasaṃpūrṇāḥ kaśyapāya trayodaśa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तासां नामानि वक्ष्यामि निबोधत ममाधुना । अदितिर् दितिर् दनुः काला मुहूर्ता सिंहिका मुनिः

tāsāṃ nāmāni vakṣyāmi nibodhata mamādhunā / aditir ditir danuḥ kālā muhūrtā siṃhikā muniḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इरा क्रोधा च सुरभिर् विनता सुरसा खसा । कद्रू सरमा चैव या तु देवशुनी स्मृता

irā krodhā ca surabhir vinatā surasā khasā / kadrū saramā caiva yā tu devaśunī smṛtā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दक्षस्यैता दुहितरस् ताः प्रादात् कश्यपाय सः । तासां ज्येष्ठा वरिष्ठा च अदितिर् नामतो द्विज

dakṣasyaitā duhitaras tāḥ prādāt kaśyapāya saḥ / tāsāṃ jyeṣṭhā variṣṭhā ca aditir nāmato dvija

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अदितिः सुषुवे पुत्रान् द्वादशाग्निसमप्रभान् । तेषां नामानि वक्ष्यामि शृणुष्व गदतो मम

aditiḥ suṣuve putrān dvādaśāgnisamaprabhān / teṣāṃ nāmāni vakṣyāmi śṛṇuṣva gadato mama

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यैर् इदं वासरं नक्तं वर्तते क्रमशः सदा । भगो ऽंशुस् त्व् अर्यमा चैव मित्रो ऽथ वरुणस् तथा

yair idaṃ vāsaraṃ naktaṃ vartate kramaśaḥ sadā / bhago 'ṃśus tv aryamā caiva mitro 'tha varuṇas tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सविता चैव धाता च विवस्वांश् च महामते । त्वष्टा पूषा तथैवेन्द्रो विष्णुर् द्वादशमः स्मृतः

savitā caiva dhātā ca vivasvāṃś ca mahāmate / tvaṣṭā pūṣā tathaivendro viṣṇur dvādaśamaḥ smṛtaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एते च द्वादशादित्यास् तपन्ते वर्षयन्ति च । तस्याश् च मध्यमः पुत्रो वरुणो नाम नामतः

ete ca dvādaśādityās tapante varṣayanti ca / tasyāś ca madhyamaḥ putro varuṇo nāma nāmataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लोकपाल इति ख्यातो वारुण्यां दिशि शब्द्यते । पश्चिमस्य समुद्रस्य प्रतीच्यां दिशि राजते

lokapāla iti khyāto vāruṇyāṃ diśi śabdyate / paścimasya samudrasya pratīcyāṃ diśi rājate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जातरूपमयः श्रीमान् आस्ते नाम शिलोच्चयः । सर्वरत्नमयैः शृङ्गैर् धातुप्रस्रवणान्वितैः

jātarūpamayaḥ śrīmān āste nāma śiloccayaḥ / sarvaratnamayaiḥ śṛṅgair dhātuprasravaṇānvitaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संयुक्तो भाति शैलेशो नानारत्नमयः शुभः । महादरीगुहाभिश् च सिंहशार्दूलनादितः

saṃyukto bhāti śaileśo nānāratnamayaḥ śubhaḥ / mahādarīguhābhiś ca siṃhaśārdūlanāditaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नानाविविक्तभूमीषु सिद्धगन्धर्वसेवितः । यस्मिन् गते दिनकरे तमसापूर्यते जगत्

nānāviviktabhūmīṣu siddhagandharvasevitaḥ / yasmin gate dinakare tamasāpūryate jagat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य शृङ्गे महादिव्या जाम्बूनदमयी शुभा । रम्या मणिमयैः स्तम्भैर् विहिता विश्वकर्मणा

tasya śṛṅge mahādivyā jāmbūnadamayī śubhā / ramyā maṇimayaiḥ stambhair vihitā viśvakarmaṇā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुरी विश्वावती नाम समृद्धा भोगसाधनैः । तस्यां वरुण आदित्यो दीप्यमानः स्वतेजसा

purī viśvāvatī nāma samṛddhā bhogasādhanaiḥ / tasyāṃ varuṇa ādityo dīpyamānaḥ svatejasā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पाति सर्वान् इमांल् लोकान् नियुक्तो ब्रह्मणा स्वयम् । उपास्यमानो गन्धर्वैस् तथैवाप्सरसां गणैः

pāti sarvān imāṃl lokān niyukto brahmaṇā svayam / upāsyamāno gandharvais tathaivāpsarasāṃ gaṇaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दिव्यगन्धानुलिप्ताङ्गो दिव्याभरणभूषितः । कदाचिद् वरुणो यातो मित्रेण सहितो वनम्

divyagandhānuliptāṅgo divyābharaṇabhūṣitaḥ / kadācid varuṇo yāto mitreṇa sahito vanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुरुक्षेत्रे शुभे रम्ये सदा ब्रह्मर्षिसेविते । नानापुष्पफलोपेते नानातीर्थसमाकुले

kurukṣetre śubhe ramye sadā brahmarṣisevite / nānāpuṣpaphalopete nānātīrthasamākule

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आश्रमा यत्र दृश्यन्ते मुनीनाम् ऊर्ध्वरेतसाम् । तस्मिंस् तीर्थे समाश्रित्य बहुपुष्पफलोदके

āśramā yatra dṛśyante munīnām ūrdhvaretasām / tasmiṃs tīrthe samāśritya bahupuṣpaphalodake

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चीरकृष्णाजिनधरौ चरन्तौ तप उत्तमम् । तत्रैकस्मिन् वनोद्देशे विमलोदो ह्रदः शुभः

cīrakṛṣṇājinadharau carantau tapa uttamam / tatraikasmin vanoddeśe vimalodo hradaḥ śubhaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बहुगुल्मलताकीर्णो नानापक्षिनिषेवितः । नानातरुवनच्छन्नो नलिन्या चोपशोभितः

bahugulmalatākīrṇo nānāpakṣiniṣevitaḥ / nānātaruvanacchanno nalinyā copaśobhitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पौण्डरीक इति ख्यातो मीनकच्छपसेवितः । ततस् तु मित्रावरुणौ भ्रातरौ वनचारिणौ । तं तु देशं गतौ देवौ विचरन्तौ यदृच्छया

pauṇḍarīka iti khyāto mīnakacchapasevitaḥ / tatas tu mitrāvaruṇau bhrātarau vanacāriṇau / taṃ tu deśaṃ gatau devau vicarantau yadṛcchayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ताभ्यां तत्र तदा दृष्टा उर्वशी तु वराप्सराः । स्नायन्ती सहितान्याभिः सखीभिः सा वरानना । गायन्ती च हसन्ती च विश्वस्ता निर्जने वने

tābhyāṃ tatra tadā dṛṣṭā urvaśī tu varāpsarāḥ / snāyantī sahitānyābhiḥ sakhībhiḥ sā varānanā / gāyantī ca hasantī ca viśvastā nirjane vane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गौरी कमलगर्भाभा स्निग्धकृष्णशिरोरुहा । पद्मपत्रविशालाक्षी रक्तौष्ठी मृदुभाषिणी

gaurī kamalagarbhābhā snigdhakṛṣṇaśiroruhā / padmapatraviśālākṣī raktauṣṭhī mṛdubhāṣiṇī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शङ्खकुन्देन्दुधवलैर् दन्तैर् अविरलैः समैः । सुभ्रूः सुनासा सुमुखी सुललाटा मनस्विनी

śaṅkhakundendudhavalair dantair aviralaiḥ samaiḥ / subhrūḥ sunāsā sumukhī sulalāṭā manasvinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सिंहवत्सूक्ष्ममध्याङ्गी पीनोरुजघनस्तनी । मधुरालापचतुरा सुमध्या चारुहासिनी

siṃhavatsūkṣmamadhyāṅgī pīnorujaghanastanī / madhurālāpacaturā sumadhyā cāruhāsinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रक्तोत्पलकरा तन्वी सुपदी विनयान्विता । पूर्णचन्द्रनिभा बाला मत्तद्विरदगामिनी

raktotpalakarā tanvī supadī vinayānvitā / pūrṇacandranibhā bālā mattadviradagāminī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दृष्ट्वा तस्यास् तु तद् रूपं तौ देवौ विस्मयं गतौ । तस्या हास्येन लास्येन स्मितेन ललितेन च

dṛṣṭvā tasyās tu tad rūpaṃ tau devau vismayaṃ gatau / tasyā hāsyena lāsyena smitena lalitena ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मृदुना वायुना चैव शीतानिलसुगन्धिना । मत्तभ्रमरगीतेन पुंस्कोकिलरुतेन च

mṛdunā vāyunā caiva śītānilasugandhinā / mattabhramaragītena puṃskokilarutena ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुस्वरेण हि गीतेन उर्वश्या मधुरेण च । ईक्षितो च कटाक्षेण स्कन्दतुस् ताव् उभाव् अपि । निमेः शापाद् अथोत्क्रम्य स्वदेहान् मुनिसत्तम

susvareṇa hi gītena urvaśyā madhureṇa ca / īkṣito ca kaṭākṣeṇa skandatus tāv ubhāv api / nimeḥ śāpād athotkramya svadehān munisattama

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वसिष्ठ मित्रावरुणात्मजो ऽसीत्य् अथोचुर् आगत्य हि विश्वदेवाः । रेतस् त्रिभागं कमले ऽचरत् तद् वसिष्ठ एवं तु पितामहोक्तेः

vasiṣṭha mitrāvaruṇātmajo 'sīty athocur āgatya hi viśvadevāḥ / retas tribhāgaṃ kamale 'carat tad vasiṣṭha evaṃ tu pitāmahokteḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रिधा समभवद् रेतः कमले ऽथ स्थले जले । अरविन्दे वसिष्ठस् तु जातः स मुनिसत्तमः । स्थले त्व् अगस्त्यः संभूतो जले मत्स्यो महाद्युतिः

tridhā samabhavad retaḥ kamale 'tha sthale jale / aravinde vasiṣṭhas tu jātaḥ sa munisattamaḥ / sthale tv agastyaḥ saṃbhūto jale matsyo mahādyutiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स तत्र जातो मतिमान् वसिष्ठः कुम्भे त्व् अगस्त्यः सलिले ऽथ मत्स्यः । स्थानत्रये तत् पतितं समानं मित्रस्य यस्माद् वरुणस्य रेतः

sa tatra jāto matimān vasiṣṭhaḥ kumbhe tv agastyaḥ salile 'tha matsyaḥ / sthānatraye tat patitaṃ samānaṃ mitrasya yasmād varuṇasya retaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतस्मिन्न् एव काले तु गता सा उर्वसी दिवम् । उपेत्य तान् ऋषीन् देवौ गतौ भूयः स्वम् आश्रमम् । यमाव् अपि तु तप्येते पुनर् उग्रं परं तपः

etasminn eva kāle tu gatā sā urvasī divam / upetya tān ṛṣīn devau gatau bhūyaḥ svam āśramam / yamāv api tu tapyete punar ugraṃ paraṃ tapaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तपसा प्राप्तुकामौ तौ परं ज्योतिः सनातनम् । तपस्यन्तौ सुरश्रेष्ठौ ब्रह्मागत्येदम् अब्रवीत्

tapasā prāptukāmau tau paraṃ jyotiḥ sanātanam / tapasyantau suraśreṣṭhau brahmāgatyedam abravīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मित्रावरुणकौ देवौ पुत्रवन्तौ महाद्युती । सिद्धिर् भविष्यति यथा युवयोर् वैष्णवी पुनः

mitrāvaruṇakau devau putravantau mahādyutī / siddhir bhaviṣyati yathā yuvayor vaiṣṇavī punaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वाधिकारेण स्थीयेताम् अधुना लोकसाक्षिकौ । इत्य् उक्त्वान्तर्दधे ब्रह्मा तौ स्थितौ स्वाधिकारकौ

svādhikāreṇa sthīyetām adhunā lokasākṣikau / ity uktvāntardadhe brahmā tau sthitau svādhikārakau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं ते कथितं विप्र वसिष्ठस्य महात्मनः । मित्रावरुणपुत्रत्वम् अगस्त्यस्य च धीमतः

evaṃ te kathitaṃ vipra vasiṣṭhasya mahātmanaḥ / mitrāvaruṇaputratvam agastyasya ca dhīmataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इदं पुंसीयम् आख्यानं वारुणं पापनाशनम् । पुत्रकामास् तु ये केचिच् *छृण्वन्तीदं शुचिव्रताः । अचिराद् एव पुत्रांस् ते लभन्ते नात्र संशयः

idaṃ puṃsīyam ākhyānaṃ vāruṇaṃ pāpanāśanam / putrakāmās tu ye kecic *chṛṇvantīdaṃ śucivratāḥ / acirād eva putrāṃs te labhante nātra saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यश् चैतत् पठते नित्यं हव्यकव्ये द्विजोत्तमः । देवाश् च पितरस् तस्य तृप्ता यान्ति परं सुखम्

yaś caitat paṭhate nityaṃ havyakavye dvijottamaḥ / devāś ca pitaras tasya tṛptā yānti paraṃ sukham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यश् चैतच् छृणुयान् नित्यं प्रातर् उत्थाय मानवः । नन्दते स सुखं भूमौ विष्णुलोकं स गच्छति

yaś caitac chṛṇuyān nityaṃ prātar utthāya mānavaḥ / nandate sa sukhaṃ bhūmau viṣṇulokaṃ sa gacchati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्य् एतद् आख्यानम् इदं मयेरितं पुरातनं वेदविदैर् उदीरितम् । पठिष्यते यस् तु शृणोति सर्वदा स याति शुद्धो हरिलोकम् अञ्जसा

ity etad ākhyānam idaṃ mayeritaṃ purātanaṃ vedavidair udīritam / paṭhiṣyate yas tu śṛṇoti sarvadā sa yāti śuddho harilokam añjasā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.