Padmagupta (alias Parimala): Navasahasankacarita 7

इति श्रीमृगाङ्कगुप्तसूनोः परिमलापरनाम्नः पद्मगुप्तस्य कृतौ नवसाहसाङ्कचरिते महाकाव्ये शशिप्रभादर्शनो नाम षष्ठः सर्गः सप्तमः सर्गः शशिप्रभादर्शनम् ततः स दूराद् अहिराजकन्यकां जवैकमित्रेणा युतां पतत्रिणा । विशाम्पतिदीर्घगुणानुषङ्गिणीम् अनङ्गकोदण्डलताम् इवैक्षत

iti śrīmṛgāṅkaguptasūnoḥ parimalāparanāmnaḥ padmaguptasya kṛtau navasāhasāṅkacarite mahākāvye śaśiprabhādarśano nāma ṣaṣṭhaḥ sargaḥ saptamaḥ sargaḥ śaśiprabhādarśanam tataḥ sa dūrād ahirājakanyakāṃ javaikamitreṇā yutāṃ patatriṇā / viśāmpatidīrghaguṇānuṣaṅgiṇīm anaṅgakodaṇḍalatām ivaikṣata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उपोढलावण्यतरङ्गभङ्गया सरागबिम्बौष्ठगलत्प्रवालया । अहारि लोलं नृपतेस् तया बलात् अनङ्गरत्नाकरवेलया मनः

upoḍhalāvaṇyataraṅgabhaṅgayā sarāgabimbauṣṭhagalatpravālayā / ahāri lolaṃ nṛpates tayā balāt anaṅgaratnākaravelayā manaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रमाङ्गदकृतं शशिप्रभावर्णनम् सविस्मयो लोचनमार्गम् आप्तया तया सः पातालतलेन्दुलेखया । अथेत्थम् अम्लानमनोरथोद्गमो रमाङ्गदेनाभिदधे नराधिपः

ramāṅgadakṛtaṃ śaśiprabhāvarṇanam savismayo locanamārgam āptayā tayā saḥ pātālatalendulekhayā / athettham amlānamanorathodgamo ramāṅgadenābhidadhe narādhipaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अवैमि सैवेयम् अमोघम् आयुधं मनोभुवः पन्नगराजकन्यका । उदंशुलेखेन मुखेन कुर्वती जगद् विलीनेन्दुविलोकनस्पृहम्

avaimi saiveyam amogham āyudhaṃ manobhuvaḥ pannagarājakanyakā / udaṃśulekhena mukhena kurvatī jagad vilīnenduvilokanaspṛham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नरेन्द्र सत्यं सः कुतूहली भवेद् अलौकिकं रूपम् अवेक्षितुं रतेः । इयं न यस्यातिथितां गता दृशोर् अगाधलावण्यसरित् सुमध्यमा

narendra satyaṃ saḥ kutūhalī bhaved alaukikaṃ rūpam avekṣituṃ rateḥ / iyaṃ na yasyātithitāṃ gatā dṛśor agādhalāvaṇyasarit sumadhyamā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इयं सुधा मुग्धविलासजन्मभूर् इयं भुजङ्गालयरत्नदीपिका । इयं जगन्नेत्रचकोरचन्द्रिका पुरः पताकेयम् अयुग्मपत्रिणः

iyaṃ sudhā mugdhavilāsajanmabhūr iyaṃ bhujaṅgālayaratnadīpikā / iyaṃ jagannetracakoracandrikā puraḥ patākeyam ayugmapatriṇaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इयत्तया मुक्तम् अवैमि नैपुणं प्रजापतेर् अद्भुतशिल्पकर्मणि । नृपोपमानाम् उपमानतां गतं विनिर्मितं येन हि रत्नम् ईदृशम्

iyattayā muktam avaimi naipuṇaṃ prajāpater adbhutaśilpakarmaṇi / nṛpopamānām upamānatāṃ gataṃ vinirmitaṃ yena hi ratnam īdṛśam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इयं तवानेन विराजतेतरां करस्थितेनावनिपालपत्रिणा । उपेयुषा काञ्चनपद्मम् अंशुना हिमेतरांशोर् इव जह्नुकन्यका

iyaṃ tavānena virājatetarāṃ karasthitenāvanipālapatriṇā / upeyuṣā kāñcanapadmam aṃśunā himetarāṃśor iva jahnukanyakā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अरालकेशीयम् अनेन भाति ते शरेण कार्तस्वरपुङ्खशोभिना । निसर्गगौरेण नरेन्द्ररश्मिना सकज्जला दीपशिखेव शार्वरी

arālakeśīyam anena bhāti te śareṇa kārtasvarapuṅkhaśobhinā / nisargagaureṇa narendraraśminā sakajjalā dīpaśikheva śārvarī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इयं विलासोर्मिनिमग्नशैशवं स्विभाव्यमानस्तनकुड्मलोद्गमम् । मदैकविस्रम्भगृहं विगाहते वयो विभक्ताङ्गम् अनङ्गदोहदम्

iyaṃ vilāsorminimagnaśaiśavaṃ svibhāvyamānastanakuḍmalodgamam / madaikavisrambhagṛhaṃ vigāhate vayo vibhaktāṅgam anaṅgadohadam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इयं नताङ्गी जगदेकसुन्दरे निदेशिते पाटलया नृप त्वयि । दृशौ नवेन्दीवरपत्रपेशले विमुञ्चति श्रीर् इव शार्ङ्गधन्वनि

iyaṃ natāṅgī jagadekasundare nideśite pāṭalayā nṛpa tvayi / dṛśau navendīvarapatrapeśale vimuñcati śrīr iva śārṅgadhanvani

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनङ्गसाम्राज्यविलासचामरे वनानिलव्याकुलिते ऽंसुचुम्बिनि । परिश्लथे संयमनार्थम् एतया सलीलम् अस्तः कबरीभरे करः

anaṅgasāmrājyavilāsacāmare vanānilavyākulite 'ṃsucumbini / pariślathe saṃyamanārtham etayā salīlam astaḥ kabarībhare karaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विलोकयन्ती कुसुमं कचाग्रतश् च्युतं कुचस्पर्शधियेव वक्षसि । इयं कृशाङ्गी कुसुमास्त्रशङ्कया कृतप्रणामेव तवावलोक्यते

vilokayantī kusumaṃ kacāgrataś cyutaṃ kucasparśadhiyeva vakṣasi / iyaṃ kṛśāṅgī kusumāstraśaṅkayā kṛtapraṇāmeva tavāvalokyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विलोकयास्याः क्षितिपाल बिभ्रतीं प्रदीपशोभां कबरीं निशामुखे । अमी मुहुः कुङ्कुमकेसरारुणा लसन्ति सीमन्तमणेर् मरीचयः

vilokayāsyāḥ kṣitipāla bibhratīṃ pradīpaśobhāṃ kabarīṃ niśāmukhe / amī muhuḥ kuṅkumakesarāruṇā lasanti sīmantamaṇer marīcayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विराजते ऽस्यास् तिलको ऽयम् अञ्चितो विकुञ्चितभ्रूलतिकान्तरे नृप । विजित्य लोकद्वितयं दिवं प्रति स्मरेण बाणो धनुषीव संहितः

virājate 'syās tilako 'yam añcito vikuñcitabhrūlatikāntare nṛpa / vijitya lokadvitayaṃ divaṃ prati smareṇa bāṇo dhanuṣīva saṃhitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपाङ्गसंवर्धितशोणकान्तिना सुकृष्णतारेण तुषारपाण्डुना । इयं प्रवालासितरत्नमौक्तिकैर् विनिर्मितेनेव चकास्ति चक्षुषा

apāṅgasaṃvardhitaśoṇakāntinā sukṛṣṇatāreṇa tuṣārapāṇḍunā / iyaṃ pravālāsitaratnamauktikair vinirmiteneva cakāsti cakṣuṣā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इयं पुरो निर्यतिदूरम् आयते कपोलतः काञ्चनकुण्डलार्चिषि । इषुं रुषेव प्रतिभोक्तुम् उद्यता मनोभुवे मुक्तशिलीमुखे हृदि

iyaṃ puro niryatidūram āyate kapolataḥ kāñcanakuṇḍalārciṣi / iṣuṃ ruṣeva pratibhoktum udyatā manobhuve muktaśilīmukhe hṛdi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इयं त्रियामापतिकान्तिपेशलं विबुद्धबन्धूकदलाधिकत्विषा । बिभर्ति बिम्बाधरमुद्रया मुखं मनोभिरामं रजनीव सन्ध्यया

iyaṃ triyāmāpatikāntipeśalaṃ vibuddhabandhūkadalādhikatviṣā / bibharti bimbādharamudrayā mukhaṃ manobhirāmaṃ rajanīva sandhyayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उपोढतारापतितारहारयोर् इयं युगेन स्तनयोर् विराजते । द्वयेन देव उषसि चक्रवाकयोः सरिद्गृहीतैकमृणालयोर् इव

upoḍhatārāpatitārahārayor iyaṃ yugena stanayor virājate / dvayena deva uṣasi cakravākayoḥ saridgṛhītaikamṛṇālayor iva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुरापगावीचिविपाण्डुर् एष ते चिरेण हारश् चरितार्थतां गतः । धृतः क्षितीश प्रणयार्द्रयानया सलीलम् उत्कम्पिनि यत् कुचद्वये

surāpagāvīcivipāṇḍur eṣa te cireṇa hāraś caritārthatāṃ gataḥ / dhṛtaḥ kṣitīśa praṇayārdrayānayā salīlam utkampini yat kucadvaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इयं महीपाल विलोकितेन ते विगाहते कान्तम् इदं दशान्तरम् । भवत्य् अनारूढविकासविभ्रमा किम् उद्गमे चन्द्रमसः कुमुद्वती

iyaṃ mahīpāla vilokitena te vigāhate kāntam idaṃ daśāntaram / bhavaty anārūḍhavikāsavibhramā kim udgame candramasaḥ kumudvatī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

किम् अन्यद् उक्तं सुधयेव सान्द्रया तद् अन्यथा नाथ न पाटलवचः । स्फुटेयम् अस्याः कुरुते यद् अङ्गके बलात् परिष्वङ्गम् अनङ्गविक्रिया

kim anyad uktaṃ sudhayeva sāndrayā tad anyathā nātha na pāṭalavacaḥ / sphuṭeyam asyāḥ kurute yad aṅgake balāt pariṣvaṅgam anaṅgavikriyā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शशिप्रभासमीपगमनम् इतीङ्गितज्ञे वदति प्रियंवदे रमाङ्गदेन स्मितम् उद्गतस्मितः । अवाप पर्याप्तशशाङ्कदर्शनः फनीन्द्रकन्यासविधं नराधिपः

śaśiprabhāsamīpagamanam itīṅgitajñe vadati priyaṃvade ramāṅgadena smitam udgatasmitaḥ / avāpa paryāptaśaśāṅkadarśanaḥ phanīndrakanyāsavidhaṃ narādhipaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नायिकाचेष्टाः उवाह लज्जानतम् अञ्चितालकं ततो भुजङ्गाधिपतेः सुतामुखं । अवाञ्चितं किं चन मातरिश्वना सषट्पदं पद्मम् इवारविन्दिनी

nāyikāceṣṭāḥ uvāha lajjānatam añcitālakaṃ tato bhujaṅgādhipateḥ sutāmukhaṃ / avāñcitaṃ kiṃ cana mātariśvanā saṣaṭpadaṃ padmam ivāravindinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पतत्य् अधः कुङ्कुमपङ्कपाटले मयूखलेखापटले शिखामणेः । ह्रियेव रक्तांशुकपल्लवस् तया पिधातुम् आलेख्यनृपे न्यधीयत

pataty adhaḥ kuṅkumapaṅkapāṭale mayūkhalekhāpaṭale śikhāmaṇeḥ / hriyeva raktāṃśukapallavas tayā pidhātum ālekhyanṛpe nyadhīyata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नृपस्य चित्रे मधुरेयम् आकृतिर् न भिद्यते चन्द्रमसो यथाम्भसि । सखीजनस् ताम् इति नर्मपेशलः शनैस् त्रपानम्रमुखीम् अभाषत

nṛpasya citre madhureyam ākṛtir na bhidyate candramaso yathāmbhasi / sakhījanas tām iti narmapeśalaḥ śanais trapānamramukhīm abhāṣata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथास्मि वक्तासि तथास्य भूपतेर् यदा पुनः कर्णसमीपम् आप्स्यसि । इतीव निर्व्याजम् उदीर्य तत्यजे तयायताक्ष्या स नरेन्द्रसायकः

yathāsmi vaktāsi tathāsya bhūpater yadā punaḥ karṇasamīpam āpsyasi / itīva nirvyājam udīrya tatyaje tayāyatākṣyā sa narendrasāyakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अलं ह्रियैवं समुपेक्ष्य गृह्यताम् अयं हि पाणिग्रहणोचितस् तव । इतीरयन्त्याः कुटिलं वचः कराद् अनङ्गवत्याः कमलं जहार सा

alaṃ hriyaivaṃ samupekṣya gṛhyatām ayaṃ hi pāṇigrahaṇocitas tava / itīrayantyāḥ kuṭilaṃ vacaḥ karād anaṅgavatyāḥ kamalaṃ jahāra sā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ स्वबिम्बाधरपाटलच्छदं करेण तत्तत्सदृशेन बिभ्रती । निषेवितुम् भूपतिम् अभ्युपागता रमेव राजीवमुखी रराज सा

atha svabimbādharapāṭalacchadaṃ kareṇa tattatsadṛśena bibhratī / niṣevitum bhūpatim abhyupāgatā rameva rājīvamukhī rarāja sā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दृशस् ततस् तत्परिवारयोषितां नेत्राञ्जनश्यामलपक्ष्मराजयः । शशिप्रभे भूमिपतौ सकौतुकाः समापतन् कुन्द इवालिपङ्क्तयः

dṛśas tatas tatparivārayoṣitāṃ netrāñjanaśyāmalapakṣmarājayaḥ / śaśiprabhe bhūmipatau sakautukāḥ samāpatan kunda ivālipaṅktayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नृपार्हणम् निपीयमानस्य तया शनैःशनैर् अपाङ्गसञ्चारितदीर्घनेत्रया । उपात्तपुष्पः क्षितिभर्तुर् अर्हणां चकार तस्याश् चतुरः सखीजनः

nṛpārhaṇam nipīyamānasya tayā śanaiḥśanair apāṅgasañcāritadīrghanetrayā / upāttapuṣpaḥ kṣitibhartur arhaṇāṃ cakāra tasyāś caturaḥ sakhījanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुरः शिरस्य् आहितमन्मथाज्ञया तया कटाक्षैः कुटजैर् इवार्चितः । नृपः सपर्यां पुनरुक्तसंविदां सस् तद्वयस्यानिहिताव् अमन्यत

puraḥ śirasy āhitamanmathājñayā tayā kaṭākṣaiḥ kuṭajair ivārcitaḥ / nṛpaḥ saparyāṃ punaruktasaṃvidāṃ sas tadvayasyānihitāv amanyata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सरागवत्य् उत्कलिकाभिर् आकुले मृदुन्य् अलं पाटलया समर्पिते । अथ न्यषीदन्नवपल्लवासने फनीन्द्रकन्यामनसीव पार्थिवः

sarāgavaty utkalikābhir ākule mṛduny alaṃ pāṭalayā samarpite / atha nyaṣīdannavapallavāsane phanīndrakanyāmanasīva pārthivaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनु क्षितीशं नलिनीदलासने कया चिद् आस्ते परिवारयोषिता । रमाङ्गदो ऽप्य् आसनबन्धम् आददे वसुन्धरायां विनयैकबन्धुः

anu kṣitīśaṃ nalinīdalāsane kayā cid āste parivārayoṣitā / ramāṅgado 'py āsanabandham ādade vasundharāyāṃ vinayaikabandhuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रमानुरोधाद् उपविश्यताम् इतः क्षणं कृशाङ्गीति सखीभिर् अर्थिता । उपाविशद् वेपितवामनस्तनी ततः समं ताभिर् अहीन्द्रकन्यका

śramānurodhād upaviśyatām itaḥ kṣaṇaṃ kṛśāṅgīti sakhībhir arthitā / upāviśad vepitavāmanastanī tataḥ samaṃ tābhir ahīndrakanyakā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नायिकाविलसितानि विवर्तयन्ती वदनेन्दुमण्डलं विशालनेत्रान्तनिषक्ततारकम् । द्वयेन सा कृष्यत सुन्दरी समं ह्रिया नृपालोकनकौतुकेन च

nāyikāvilasitāni vivartayantī vadanendumaṇḍalaṃ viśālanetrāntaniṣaktatārakam / dvayena sā kṛṣyata sundarī samaṃ hriyā nṛpālokanakautukena ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथावतंसीकृतलोचनोत्पलं कपोलदोलायितरत्नकुण्डलम् । चिरं पपौ सः स्तिमितेन चक्षुषा तदाननं मालवमीनकेतनः

athāvataṃsīkṛtalocanotpalaṃ kapoladolāyitaratnakuṇḍalam / ciraṃ papau saḥ stimitena cakṣuṣā tadānanaṃ mālavamīnaketanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृती दृशास्याः सुदृशः पिबत्य् अयं कपोललावण्यसुधां नराधिपः । मिथः सखीनाम् इति सस्मितं वचो निशम्य साभूद् अधिकाधिकत्रपा

kṛtī dṛśāsyāḥ sudṛśaḥ pibaty ayaṃ kapolalāvaṇyasudhāṃ narādhipaḥ / mithaḥ sakhīnām iti sasmitaṃ vaco niśamya sābhūd adhikādhikatrapā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मनाग् इवांसाद् अपवर्तितानना निरीक्ष्य तं भूपतिम् अर्पितेक्षणम् । विहस्य लज्जामुकुले चकर्ष सा बलाद् अपाङ्गप्रसृते विलोचने

manāg ivāṃsād apavartitānanā nirīkṣya taṃ bhūpatim arpitekṣaṇam / vihasya lajjāmukule cakarṣa sā balād apāṅgaprasṛte vilocane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यशोभटे रूपम् अवन्तिशसितुः कृतस्मिते चित्रगतं प्रशंसति । करस्थितं सा झटिति न्यधात् ततः शिलातले तामरसं त्रपावती

yaśobhaṭe rūpam avantiśasituḥ kṛtasmite citragataṃ praśaṃsati / karasthitaṃ sā jhaṭiti nyadhāt tataḥ śilātale tāmarasaṃ trapāvatī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निकामम् उक्तं सुकुमारम् अङ्गना विलासिनस् तस्य जहार सा मनः । स्मरैकदूतीसहकारशाखिनो लसन्मधाव् अन्यभृतेव पल्लवम्

nikāmam uktaṃ sukumāram aṅganā vilāsinas tasya jahāra sā manaḥ / smaraikadūtīsahakāraśākhino lasanmadhāv anyabhṛteva pallavam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदीयम् उद्दामरसोर्मिनिर्भरं स राजहंसो ऽपि विवेश मानसम् । कृतप्रवेशश् च सलीलम् अच्छिनन् मनाङ् मृणालीम् इव धीरताम् अतः

tadīyam uddāmarasorminirbharaṃ sa rājahaṃso 'pi viveśa mānasam / kṛtapraveśaś ca salīlam acchinan manāṅ mṛṇālīm iva dhīratām ataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षणाद् अपाङ्गस्तिमितायताक्षयोः सकम्पयोः कण्टकिताङ्गलेखयोः । अवापद् अन्योन्यनिबद्धभावयोस् तयोः प्ररोहं हृदि बालमन्मथः

kṣaṇād apāṅgastimitāyatākṣayoḥ sakampayoḥ kaṇṭakitāṅgalekhayoḥ / avāpad anyonyanibaddhabhāvayos tayoḥ prarohaṃ hṛdi bālamanmathaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नायकस्य नायिकां प्रत्य् उक्तिः असूययेवाथ विमुञ्चती दृशं सखीषु सा सूत्रितनर्मसूक्तिषु । इति स्मितक्षालितदन्तवाससा नृपेण नागेन्द्रसुताभ्यधीयत

nāyakasya nāyikāṃ praty uktiḥ asūyayevātha vimuñcatī dṛśaṃ sakhīṣu sā sūtritanarmasūktiṣu / iti smitakṣālitadantavāsasā nṛpeṇa nāgendrasutābhyadhīyata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वदानवद्याङ्गि सखीजनादृतः किम् एष नाम व्यतिरिच्यते जनः । विहाय विस्रम्भविशेषम् एतया यद् अङ्गम् अन्तो विशतीव लज्जया

vadānavadyāṅgi sakhījanādṛtaḥ kim eṣa nāma vyatiricyate janaḥ / vihāya visrambhaviśeṣam etayā yad aṅgam anto viśatīva lajjayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सदा सदाचारपरेति वार्तया वयं हृताः पन्नगराजपुत्रि ते । अतः किम् एवं प्रतिपत्तिमूढतां विगाहसे ऽस्मासु विमुच्यताम् इयम्

sadā sadācārapareti vārtayā vayaṃ hṛtāḥ pannagarājaputri te / ataḥ kim evaṃ pratipattimūḍhatāṃ vigāhase 'smāsu vimucyatām iyam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनेन ते सुन्दरि दर्शनेन वा कृतोपचारो ऽस्मि कियत् कदर्थ्यसे । न वीक्षते वल्गु न मञ्जु भाषते गता क्वचिल् लोचनवर्त्ममालती

anena te sundari darśanena vā kṛtopacāro 'smi kiyat kadarthyase / na vīkṣate valgu na mañju bhāṣate gatā kvacil locanavartmamālatī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अधःकृताः सत्यम् अधीरलोचने रसातलेन त्रिदिवस्य भूमयः । अनङ्गदुर्वारशराधिदैवतं भवद्विधं रत्नम् अवाप्यते ऽत्र यत्

adhaḥkṛtāḥ satyam adhīralocane rasātalena tridivasya bhūmayaḥ / anaṅgadurvāraśarādhidaivataṃ bhavadvidhaṃ ratnam avāpyate 'tra yat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुतूहलाध्यासितमध्यलोकया त्वया मुहूर्तं फणिलोककौमुदि । अवैमि पातालम् अवाप्तसन्धिना विलङ्घ्यते सन्तमसेन सम्प्रति

kutūhalādhyāsitamadhyalokayā tvayā muhūrtaṃ phaṇilokakaumudi / avaimi pātālam avāptasandhinā vilaṅghyate santamasena samprati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इदं मृणालद् अपि कोमलं वपुस् तवैष दूराद् अरविन्दिनीपतिः । पुनः पुनः संस्पृशतीव कौतुकात् तमालगुल्मान्तरपातिभिः करैः

idaṃ mṛṇālad api komalaṃ vapus tavaiṣa dūrād aravindinīpatiḥ / punaḥ punaḥ saṃspṛśatīva kautukāt tamālagulmāntarapātibhiḥ karaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनेन ते सश्रमवारिबिन्दुना नवीनपीयूषतुषारदन्तुरः । शिरीषमृद्वङ्गि तुषारपाण्डुना कपोलबिम्बेन विडम्ब्यते शाशी

anena te saśramavāribindunā navīnapīyūṣatuṣāradanturaḥ / śirīṣamṛdvaṅgi tuṣārapāṇḍunā kapolabimbena viḍambyate śāśī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इदं वदाशिक्षत कैतवं कुतस् तवैष मुग्धे सरलाङ्गुलिः करः । इहैतद् आलिख्य शिलातले शनैर् अनेन लीलाकमलं यद् उज्झितम्

idaṃ vadāśikṣata kaitavaṃ kutas tavaiṣa mugdhe saralāṅguliḥ karaḥ / ihaitad ālikhya śilātale śanair anena līlākamalaṃ yad ujjhitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न चित्रम् एवं क्व चिद् अस्ति भूतले ममात्र तेनास्ति कुतूहलं महत् । अतः किम् एतत् पिहितं प्रकाश्यताम् अहेतुकस् तन्वि क एष मत्सरः

na citram evaṃ kva cid asti bhūtale mamātra tenāsti kutūhalaṃ mahat / ataḥ kim etat pihitaṃ prakāśyatām ahetukas tanvi ka eṣa matsaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अदृश्यम् एतद् यदि मन्यसे ततः किम् अर्थ्यसे किं त्व् इयद् एव शंसो नः । कृती त्वयायं भुजगाम्बरौकसाम् अलेखि चित्रे कतमः कृशोदरि

adṛśyam etad yadi manyase tataḥ kim arthyase kiṃ tv iyad eva śaṃso naḥ / kṛtī tvayāyaṃ bhujagāmbaraukasām alekhi citre katamaḥ kṛśodari

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लतेव सम्मीलितषट्पदस्वना कियच् चिरं निर्वचनैव तिष्ठसि । इतश् चकोराक्षि विचिन्त्य सूनृतं ममोत्तरं किं चन दातुम् अर्हसि

lateva sammīlitaṣaṭpadasvanā kiyac ciraṃ nirvacanaiva tiṣṭhasi / itaś cakorākṣi vicintya sūnṛtaṃ mamottaraṃ kiṃ cana dātum arhasi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथातिजिह्रेषि यथातिवेपसे यथा कपोले पुलकं बिभर्षि च । तथात्र मन्ये तव पक्षपातवन् नितान्तम् अन्तःकरणं कृशोदरि

yathātijihreṣi yathātivepase yathā kapole pulakaṃ bibharṣi ca / tathātra manye tava pakṣapātavan nitāntam antaḥkaraṇaṃ kṛśodari

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ह्रिये तवेयं यदि कल्पते कथा किम् एतया नः प्रकृते यतामहे । यद् अर्थम् एते वयम् आगताः स्वयं स नार्प्यते किं करभोरु सायकः

hriye taveyaṃ yadi kalpate kathā kim etayā naḥ prakṛte yatāmahe / yad artham ete vayam āgatāḥ svayaṃ sa nārpyate kiṃ karabhoru sāyakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सलीलम् एवं वदति स्मितानने नृपे नवप्रेमसार्द्रचेतसि । विवर्तयन्ती मणिकङ्कणं करे मुमोच मौनं न फणीन्द्रकन्यका

salīlam evaṃ vadati smitānane nṛpe navapremasārdracetasi / vivartayantī maṇikaṅkaṇaṃ kare mumoca maunaṃ na phaṇīndrakanyakā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

माल्यवतीवचनम् तया तथा दृष्टम् अथान्तरान्तरा कटाक्षकान्तिः स्नपितावतंसया । इति स्मिताप्य् आयितदन्तदीधितिर् जगाद तं माल्यवाती विशाम्पतिम्

mālyavatīvacanam tayā tathā dṛṣṭam athāntarāntarā kaṭākṣakāntiḥ snapitāvataṃsayā / iti smitāpy āyitadantadīdhitir jagāda taṃ mālyavātī viśāmpatim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तवैतया सत्कृतिपात्र सत्कृतं स्वयं न यत् कल्पितम् अल्पमध्यया । न स अवलेपो न च सा प्रमादिता न च त्रपा तत्र नृपो ऽपराद्ध्यति

tavaitayā satkṛtipātra satkṛtaṃ svayaṃ na yat kalpitam alpamadhyayā / na sa avalepo na ca sā pramāditā na ca trapā tatra nṛpo 'parāddhyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृतीति वार्ता तव वेत्सि वाञ्छितं त्वम् अन्तरात्मेव न कस्य वा भुवि । अतः सखीभावगतस्य गोपनं न युज्यते नस् त्वयि तन् निशाम्यताम्

kṛtīti vārtā tava vetsi vāñchitaṃ tvam antarātmeva na kasya vā bhuvi / ataḥ sakhībhāvagatasya gopanaṃ na yujyate nas tvayi tan niśāmyatām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिलीमुखे ऽस्मिंस् तव नामलाञ्छिते मृगोपनीते मृगशावलोचना । प्रमोदम् आप्तेयम् इतो विलोकिते करे चकोरीव तुषारदीधितेः

śilīmukhe 'smiṃs tava nāmalāñchite mṛgopanīte mṛgaśāvalocanā / pramodam āpteyam ito vilokite kare cakorīva tuṣāradīdhiteḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क एष राजेति मुहुः कुतूहलाद् इयं यदा पृष्टवती सखीजनम् । अतस् तदास्यै कथितः सविस्तरं मया त्वम् उर्वीतलमीनलाञ्छानः

ka eṣa rājeti muhuḥ kutūhalād iyaṃ yadā pṛṣṭavatī sakhījanam / atas tadāsyai kathitaḥ savistaraṃ mayā tvam urvītalamīnalāñchānaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

करेण सासूयम् अपास्य कर्णतः क्वणद्द्विरेफावलि नीलम् उत्पलम् । तदैतयाभ्युद्गतपक्षपातया श्रुता गुणाढ्यस्य बृहत्कथा तव

kareṇa sāsūyam apāsya karṇataḥ kvaṇaddvirephāvali nīlam utpalam / tadaitayābhyudgatapakṣapātayā śrutā guṇāḍhyasya bṛhatkathā tava

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इमां त्वदाकारनिरूपिणे सखीम् अवेत्य पर्युत्सुकलोचनाम् इव । ततो मया विश्वविलोचनोत्सवस् त्वम् एव चित्रे लिखितो ऽसि पार्थिव !

imāṃ tvadākāranirūpiṇe sakhīm avetya paryutsukalocanām iva / tato mayā viśvavilocanotsavas tvam eva citre likhito 'si pārthiva !

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उदञ्चितव्यायतपक्ष्मणा ततः सखीसमक्षं निभृतेन चक्षुषा । चिरं निपीतसतृषेव मुग्धया त्वयैतया मध्यमलोकवाससः

udañcitavyāyatapakṣmaṇā tataḥ sakhīsamakṣaṃ nibhṛtena cakṣuṣā / ciraṃ nipītasatṛṣeva mugdhayā tvayaitayā madhyamalokavāsasaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अतो वरो ऽयं युवयोः समागमः कुमुद्वतीचन्द्रमसोर् इवोचितः । इयं हि बालोच्छ्वसितो मनोभुवस् त्वम् अत्र लोकत्रितयैकसुन्दरः

ato varo 'yaṃ yuvayoḥ samāgamaḥ kumudvatīcandramasor ivocitaḥ / iyaṃ hi bālocchvasito manobhuvas tvam atra lokatritayaikasundaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नृप गृहीतुं नयम् अत्र को ऽप्य् अलं सुरेषु वा पन्नगपुङ्गवेषु वा । स एष पङ्केरुहकर्णिकामृदुस् त्वया शयो ऽस्याः क्रियते सकौतुकः

nṛpa gṛhītuṃ nayam atra ko 'py alaṃ sureṣu vā pannagapuṅgaveṣu vā / sa eṣa paṅkeruhakarṇikāmṛdus tvayā śayo 'syāḥ kriyate sakautukaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अयाचितो ऽप्य् अर्पित एव ते शरः क्षितेर् अयं न्यायविदां वरैतया । तद् एनम् अभ्यर्थयसे कथं पुनः कलत्रम् एषा हि वसुन्धरा तव

ayācito 'py arpita eva te śaraḥ kṣiter ayaṃ nyāyavidāṃ varaitayā / tad enam abhyarthayase kathaṃ punaḥ kalatram eṣā hi vasundharā tava

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इतीतिवृत्तं तदुपाश्रयं तथा प्रकाशयन्ती पृथिवीपतिं प्रति । छलाद् अलीकभृकुटिं विधाय सा तयालुलोके फणिराजकन्यया

itītivṛttaṃ tadupāśrayaṃ tathā prakāśayantī pṛthivīpatiṃ prati / chalād alīkabhṛkuṭiṃ vidhāya sā tayāluloke phaṇirājakanyayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ द्विरेफस्य मुखाब्जपातिनो निवारणयोरगराजकन्यका । शिलातलात् संभ्रममीलितस्मृतिस् तदाशु लीलाशतपत्रम् आददे

atha dvirephasya mukhābjapātino nivāraṇayoragarājakanyakā / śilātalāt saṃbhramamīlitasmṛtis tadāśu līlāśatapatram ādade

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः स रोमञ्चनिपीडिताङ्गदो रमाङ्गदं व्यक्तशशिप्रभेङ्गितः । अपश्यद् इन्दीवरदामदीर्घया प्रमोदविस्तरितया दृशा नृपः

tataḥ sa romañcanipīḍitāṅgado ramāṅgadaṃ vyaktaśaśiprabheṅgitaḥ / apaśyad indīvaradāmadīrghayā pramodavistaritayā dṛśā nṛpaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रमाङ्गदवचनम् समर्पिता पार्थिव पुष्पकेतुना तवेयम् आर्द्रप्रणया मनस्विनी । असीमसौन्दर्यसुधाविलासभूर् उदन्वतेवेन्दुकला पिनाकिनः

ramāṅgadavacanam samarpitā pārthiva puṣpaketunā taveyam ārdrapraṇayā manasvinī / asīmasaundaryasudhāvilāsabhūr udanvatevendukalā pinākinaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

किम् अन्यद् अत्रोल्लसितं जगत्त्रये तवैव सौभाग्यपताकया नृप । यद् आगता मन्मथपत्रिणाम् इयं शरव्यताम् एवम् अपि श्रुते त्वयि

kim anyad atrollasitaṃ jagattraye tavaiva saubhāgyapatākayā nṛpa / yad āgatā manmathapatriṇām iyaṃ śaravyatām evam api śrute tvayi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वधूर् दिलीपस्य सुदक्षिणा यथा यथा सुनन्दा भरतस्य भूपतेः । रघूद्वहस्यावनिकन्यका यथा तथा तवेयं विधिना उपपादिता

vadhūr dilīpasya sudakṣiṇā yathā yathā sunandā bharatasya bhūpateḥ / raghūdvahasyāvanikanyakā yathā tathā taveyaṃ vidhinā upapāditā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

किम् अन्यद् अस्याः कृतपाणिपीडनः पदं निधत्से गृहमेधिनां धुरि । इति प्रसर्पत्स्मितचन्द्रिकः शनैर् अभाषतोर्वीतिलकं रमाङ्गदः

kim anyad asyāḥ kṛtapāṇipīḍanaḥ padaṃ nidhatse gṛhamedhināṃ dhuri / iti prasarpatsmitacandrikaḥ śanair abhāṣatorvītilakaṃ ramāṅgadaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विलोकितं चित्रम् अलीकभाषिणी भवत्सखीयं प्रतिभासते मम । उदीरितैवं किल पार्थिवेन सा भृशम् ललज्जे निभृतं जहास च

vilokitaṃ citram alīkabhāṣiṇī bhavatsakhīyaṃ pratibhāsate mama / udīritaivaṃ kila pārthivena sā bhṛśam lalajje nibhṛtaṃ jahāsa ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विलोकयन्ती तम् अपाङ्गलोचना समुल्लसत्स्वेदलवाङ्कितस्तनी । ततः सुजातस्तबकास्तमौक्तिका लतेव सा हेममयी व्यकम्पत

vilokayantī tam apāṅgalocanā samullasatsvedalavāṅkitastanī / tataḥ sujātastabakāstamauktikā lateva sā hemamayī vyakampata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुखे तवासक्तम् इदं शशिप्रभे दृशावतंसागतयैतदीयया । सखीजनः सस्मितम् इत्य् उवाच ताम् अवन्तिनाथं च मिथो रमाङ्गदः

mukhe tavāsaktam idaṃ śaśiprabhe dṛśāvataṃsāgatayaitadīyayā / sakhījanaḥ sasmitam ity uvāca tām avantināthaṃ ca mitho ramāṅgadaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अत्रान्तरे झटिति चित्तम् इवाच्छम् अम्भः क्षोभं जगाम सरितस् तुहिनांशुसूतेः । वाति स्म च प्रसभभग्नतमालताल- हिन्तालसालसरलः सहसा समीरः

atrāntare jhaṭiti cittam ivāccham ambhaḥ kṣobhaṃ jagāma saritas tuhināṃśusūteḥ / vāti sma ca prasabhabhagnatamālatāla- hintālasālasaralaḥ sahasā samīraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पयोदोदयः उदनमद् अथ तत्क्षणाद् उदञ्चत्- कनकपिशङ्गतडिल्लतः पयोदः । अधरितमुरजध्वनीनि मुञ्चन् विधुरितकर्णतलानि गर्जितानि

payododayaḥ udanamad atha tatkṣaṇād udañcat- kanakapiśaṅgataḍillataḥ payodaḥ / adharitamurajadhvanīni muñcan vidhuritakarṇatalāni garjitāni

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ समुदितत्रासा मेघस्वनान् ननु भूपतेर् भुजपरिघयोर् अन्तो बाला प्रवेष्टुम् इयेष सा । किम् असि चकिता मा त्वं भैषीर् इतो भव लज्जया कृतम् इति च ताम् ऊचे देवः स साहसलाञ्चनः

atha samuditatrāsā meghasvanān nanu bhūpater bhujaparighayor anto bālā praveṣṭum iyeṣa sā / kim asi cakitā mā tvaṃ bhaiṣīr ito bhava lajjayā kṛtam iti ca tām ūce devaḥ sa sāhasalāñcanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.