Library·Pasupatasutra with Kaundinya's Pancarthabhasya·5·5.7

Pasupatasutra with Kaundinya's Pancarthabhasya 5.7

* अत्र जितता जयः

* atra jitatā jayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* तस्माज् जयाद् असङ्गतादि भवति

* tasmāj jayād asaṅgatādi bhavati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* अत्र परिग्रहतयेश्वराणि इन्द्रियाणि बुद्ध्यादीनि वागन्तानि त्रयोदश करणानि

* atra parigrahatayeśvarāṇi indriyāṇi buddhyādīni vāgantāni trayodaśa karaṇāni

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* तेषाम् अभिजयाद् इत्यर्थः

* teṣām abhijayād ityarthaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* आह कथं बुद्धिसिद्धिरिति चेत्

* āha kathaṃ buddhisiddhiriti cet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* तदुच्यते सिद्धत्वात्

* taducyate siddhatvāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* अत्र मतिबुद्धिपिधानस्थापनोद्देशाद् घटपटवत् सिद्धत्वाच् च बुद्धिः सिद्धा तथा परोपदेशात् स्वात्मपरात्मप्रतिविभागदर्शनात् सुरोऽहं नरोऽहमिति भिन्नवृत्तित्वाच् चाहंकारः सिद्धः

* atra matibuddhipidhānasthāpanoddeśād ghaṭapaṭavat siddhatvāc ca buddhiḥ siddhā tathā paropadeśāt svātmaparātmaprativibhāgadarśanāt suro'haṃ naro'hamiti bhinnavṛttitvāc cāhaṃkāraḥ siddhaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* तथा मनः प्रवर्तते मनोजवी मनोऽमन इति संकल्पविकल्पवृत्तिनानात्वं च सिद्धम्

* tathā manaḥ pravartate manojavī mano'mana iti saṃkalpavikalpavṛttinānātvaṃ ca siddham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* एवं त्रिकालवृत्त्यन्तःकरणं पुरुषस्य व्याख्यातम्

* evaṃ trikālavṛttyantaḥkaraṇaṃ puruṣasya vyākhyātam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* तथा बुद्धीन्द्रियाणां श्रोत्रं व्याख्यातम्

* tathā buddhīndriyāṇāṃ śrotraṃ vyākhyātam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* परपरिवादादिवचनाद् उच्चैरुभयथा प्रमुखे द्विर् अधिष्ठाने संनिविष्टं सामन्ताच्छब्दव्यञ्जनसमर्थं सिद्धम्

* paraparivādādivacanād uccairubhayathā pramukhe dvir adhiṣṭhāne saṃniviṣṭaṃ sāmantācchabdavyañjanasamarthaṃ siddham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* तथातितपोपदेशात् त्वग् अन्तर्बहिश्च शरीरं व्याप्य संनिविष्टा स्पर्शव्यञ्जनसमर्था सिद्धा

* tathātitapopadeśāt tvag antarbahiśca śarīraṃ vyāpya saṃniviṣṭā sparśavyañjanasamarthā siddhā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* तथा मूत्रपुरीषदर्शनप्रतिषेधात् कृतान्नादिवचनाच् च चक्षुः उच्चैर् उभयथा प्रमुखे द्विर् अधिष्ठाने संनिविष्टं घटरूपादि व्यञ्जनसमर्थं सिद्धम्

* tathā mūtrapurīṣadarśanapratiṣedhāt kṛtānnādivacanāc ca cakṣuḥ uccair ubhayathā pramukhe dvir adhiṣṭhāne saṃniviṣṭaṃ ghaṭarūpādi vyañjanasamarthaṃ siddham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* तथा मांसलवणोपदेशाज् जिह्वा तन्मुखे मांसपेश्यां संनिविष्टा रसज्ञानजननसमर्था सिद्धा

* tathā māṃsalavaṇopadeśāj jihvā tanmukhe māṃsapeśyāṃ saṃniviṣṭā rasajñānajananasamarthā siddhā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* तथा प्राणायामोपदेशाद् घ्राणं प्रमुखे उच्चैरुभयथा द्विर् अधिष्ठाने संनिविष्टं गन्धग्रहणसमर्थं सिद्धम्

* tathā prāṇāyāmopadeśād ghrāṇaṃ pramukhe uccairubhayathā dvir adhiṣṭhāne saṃniviṣṭaṃ gandhagrahaṇasamarthaṃ siddham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* एवमधिकारिवृत्तिभिर्बुध्यत्य् एभिः पुरुष इति बुद्धीन्द्रियाणि

* evamadhikārivṛttibhirbudhyaty ebhiḥ puruṣa iti buddhīndriyāṇi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* तथा कर्मेन्द्रियाणि

* tathā karmendriyāṇi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* मण्टनविहरणोपदेशात् पादेन्द्रियम् अधस्ताद् द्विर् अधिष्ठाने संनिविष्टं गमनक्रियासमर्थं सिद्धम्

* maṇṭanaviharaṇopadeśāt pādendriyam adhastād dvir adhiṣṭhāne saṃniviṣṭaṃ gamanakriyāsamarthaṃ siddham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* तथा मूत्रपुरीषदर्शनप्रतिषेधात् पाय्विन्द्रियं गुह्यप्रदेशे संनिविष्टम् उत्सर्गक्रियासमर्थं सिद्धम्

* tathā mūtrapurīṣadarśanapratiṣedhāt pāyvindriyaṃ guhyapradeśe saṃniviṣṭam utsargakriyāsamarthaṃ siddham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* तथा स्त्रीप्रतिषेधाद् उपस्थेन्द्रियं त्रिवलीगुह्यप्रदेशसंनिविष्टम् आनन्दक्रियासमर्थं सिद्धम्

* tathā strīpratiṣedhād upasthendriyaṃ trivalīguhyapradeśasaṃniviṣṭam ānandakriyāsamarthaṃ siddham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* तथा अपि तत्कर्मोपदेशात् हस्तेन्द्रियम् उच्चैरुभयथा द्विर् अधिष्ठाने भुजान्तर्देशे संनिविष्टम् आदानक्रियासमर्थं सिद्धम्

* tathā api tatkarmopadeśāt hastendriyam uccairubhayathā dvir adhiṣṭhāne bhujāntardeśe saṃniviṣṭam ādānakriyāsamarthaṃ siddham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* तथा अपि तद्भाषणोपदेशाद् वागिन्द्रियं वाक्तालुजिह्वादिषु स्थानेषु संनिविष्टं वचनक्रियासमर्थं सिद्धम्

* tathā api tadbhāṣaṇopadeśād vāgindriyaṃ vāktālujihvādiṣu sthāneṣu saṃniviṣṭaṃ vacanakriyāsamarthaṃ siddham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* अत्र विकारतद्वृत्तिभिः कर्मोत्पत्तिः पुरुषे इति कर्मेन्द्रियाणि एवमेतानि त्रयोदश करणानीन्द्रियाणि सूत्रतो व्याख्यातानि

* atra vikāratadvṛttibhiḥ karmotpattiḥ puruṣe iti karmendriyāṇi evametāni trayodaśa karaṇānīndriyāṇi sūtrato vyākhyātāni

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* कस्मात्

* kasmāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* इन्द्रियाणामिति सामान्यग्रहणाद् विकरणवत् सामान्यप्रतिषेधाच् च

* indriyāṇāmiti sāmānyagrahaṇād vikaraṇavat sāmānyapratiṣedhāc ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* इन्द्रियाणाम् इति षष्ठीबहुवचनम्

* indriyāṇām iti ṣaṣṭhībahuvacanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* उक्तं हि । आदानाद् ग्रहणात् त्यागाद् रङ्गणाद् गमनात् तथा । इङ्गनाद्रवणाच् चैव तस्माद् इन्द्रियमुच्यते

* uktaṃ hi / ādānād grahaṇāt tyāgād raṅgaṇād gamanāt tathā / iṅganādravaṇāc caiva tasmād indriyamucyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* अभिजयाद् इति

* abhijayād iti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* अभिशब्दः अत्यन्तविजये वशीकरणे च

* abhiśabdaḥ atyantavijaye vaśīkaraṇe ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* आक्रम्य वशीकर्तव्यानि

* ākramya vaśīkartavyāni

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* वायुकामक्रोधपाटलिपुत्रवत्

* vāyukāmakrodhapāṭaliputravat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* तस्माद् अकुशलेभ्यो व्यावर्तयित्वा कामतः कुशलं योजितानि तदा जितानि भवन्ति

* tasmād akuśalebhyo vyāvartayitvā kāmataḥ kuśalaṃ yojitāni tadā jitāni bhavanti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* तस्माद् उक्तम् इन्द्रियाणाम् अभिजयादिति असङ्गादिजन्मनिमित्तत्वात् पञ्चमी द्रष्टव्या

* tasmād uktam indriyāṇām abhijayāditi asaṅgādijanmanimittatvāt pañcamī draṣṭavyā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* आह अन्यत्र सांख्ययोगादीनाम् असङ्गादियुक्ताः मुक्ताः शान्तिं प्राप्ताः

* āha anyatra sāṃkhyayogādīnām asaṅgādiyuktāḥ muktāḥ śāntiṃ prāptāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* निरभिलप्या मुक्ता इत्युच्यन्ते मुक्त एव न युक्त इति क्व सिद्धम्

* nirabhilapyā muktā ityucyante mukta eva na yukta iti kva siddham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

* तदुच्यते इह यस्मादाह

* taducyate iha yasmādāha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.