Library·Prakasa-Samhita·1·1.8

Prakasa-Samhita 1.8

अभवन्ताः कला नित्यं षोडशापि सदातनः । महत्तत्वाद्विकुर्वाणाद्ब्रह्मणः स्थूलदेहतः

abhavantāḥ kalā nityaṃ ṣoḍaśāpi sadātanaḥ / mahattatvādvikurvāṇādbrahmaṇaḥ sthūladehataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आनन्दवशगाज्जातस्त्वहङ्कारस्त्रिवृन्मतः । वैकारिकस्तैजसश्च तामसश्चेत्यहं त्रिधा

ānandavaśagājjātastvahaṅkārastrivṛnmataḥ / vaikārikastaijasaśca tāmasaścetyahaṃ tridhā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उद्यद्रविप्रभावत्वान् महताहं त्रिवर्णकः । वैकारिकस्तु सत्वांशजातः शुक्ल उदहृतः

udyadraviprabhāvatvān mahatāhaṃ trivarṇakaḥ / vaikārikastu satvāṃśajātaḥ śukla udahṛtaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तैजसो राजसांशोत्थः रक्तवर्णः प्रकीर्तितः । मनो हृषीकाणि मात्राः पूर्वं सूक्ष्मस्वरूपतः

taijaso rājasāṃśotthaḥ raktavarṇaḥ prakīrtitaḥ / mano hṛṣīkāṇi mātrāḥ pūrvaṃ sūkṣmasvarūpataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महत्तत्वगताह्येता अहङ्काराश्रिताः क्रमात् । गायत्रीशो विधिः सत्वे विरिञ्चस्तु रजोगुणे

mahattatvagatāhyetā ahaṅkārāśritāḥ kramāt / gāyatrīśo vidhiḥ satve viriñcastu rajoguṇe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सावित्रीशो भवत्यद्धा तमसि ब्रह्मनामकः । सरस्वतीशो वसति तादृग्रूपत्रयोत्थितौ

sāvitrīśo bhavatyaddhā tamasi brahmanāmakaḥ / sarasvatīśo vasati tādṛgrūpatrayotthitau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रिरूपौ वै ब्रह्मवायू तन्नामानौ महद्गतौ । विद्यादिभिस्त्रिभिस्तासु गायत्र्यादिषु तिसृषु

trirūpau vai brahmavāyū tannāmānau mahadgatau / vidyādibhistribhistāsu gāyatryādiṣu tisṛṣu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्रमाद्ब्रह्मा च वायुश्च शेषश्चासन् हरीच्छया । विपशेषौ सभार्या च महद्राजे रजोत्रिधार्

kramādbrahmā ca vāyuśca śeṣaścāsan harīcchayā / vipaśeṣau sabhāryā ca mahadrāje rajotridhār

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हर्याज्ञयैवत्रिविधाहंरेष्वभिमानिनः । विद्याद्युत्थैर्ब्रह्मपूर्वैस्त्रिभिः रुद्रस्त्रिरूपकः

haryājñayaivatrividhāhaṃreṣvabhimāninaḥ / vidyādyutthairbrahmapūrvaistribhiḥ rudrastrirūpakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सभार्यस्त्रिविधाहङ्कृन्मानीतुस्थूलदेहकः । महत्तत्वस्य गर्भस्थमहदावरणं मतम्

sabhāryastrividhāhaṅkṛnmānītusthūladehakaḥ / mahattatvasya garbhasthamahadāvaraṇaṃ matam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लक्ष्मीनारायणो ब्रह्मवायू भार्यासमन्वितौ । उक्तेषु वक्ष्यमाणेषु सर्वतत्वेषु सर्वदा

lakṣmīnārāyaṇo brahmavāyū bhāryāsamanvitau / ukteṣu vakṣyamāṇeṣu sarvatatveṣu sarvadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वसन्ति तान्विना शेषवीशाद्या नक्षमा क्वचित् । वैकारिकाद्धि कुर्वाणान् मनस्तत्वं जगद्गुरुः

vasanti tānvinā śeṣavīśādyā nakṣamā kvacit / vaikārikāddhi kurvāṇān manastatvaṃ jagadguruḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सृष्ट्वाहङ्कारगर्भस्थं चकार पुरुषर्षभः । तैजसात्तु विकुर्वाणात् हरिणा चेन्द्रियाणि च

sṛṣṭvāhaṅkāragarbhasthaṃ cakāra puruṣarṣabhaḥ / taijasāttu vikurvāṇāt hariṇā cendriyāṇi ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ज्ञानशक्तीनि पञ्चापि कर्मशक्तीनि पञ्च च । सृष्टा भावीनि काले तु सृज्यं वै भूतपञ्चकम्

jñānaśaktīni pañcāpi karmaśaktīni pañca ca / sṛṣṭā bhāvīni kāle tu sṛjyaṃ vai bhūtapañcakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यत्र यत्र स्थाप्यमीशस्तत्रतानि क्रमाद्व्यधात् । आकाशं तु विकुर्वाणात् स्पर्शमात्रमभूद्धरेः

yatra yatra sthāpyamīśastatratāni kramādvyadhāt / ākāśaṃ tu vikurvāṇāt sparśamātramabhūddhareḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो वायुं समुत्पाद्य वाय्वावरणमातनोत् । वायोश्चैव विकुर्वाणाद्रूपमात्रं ह्यभूत्ततः

tato vāyuṃ samutpādya vāyvāvaraṇamātanot / vāyoścaiva vikurvāṇādrūpamātraṃ hyabhūttataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो वह्निं समुत्पाद्य वह्न्यावरणमातनोत् । वह्नेरपि विकुर्वाणाज्जलमात्रं व्यधाद्धरिः

tato vahniṃ samutpādya vahnyāvaraṇamātanot / vahnerapi vikurvāṇājjalamātraṃ vyadhāddhariḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः सलिलमुत्पाद्य जलावरणमाचरत् । जलावृत्ते विकुर्वाणात्तु गन्धमात्राभवद्विभोः

tataḥ salilamutpādya jalāvaraṇamācarat / jalāvṛtte vikurvāṇāttu gandhamātrābhavadvibhoḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः पृथ्वीं सनिर्माय चक्रे भूम्यावृतिं हरिः

tataḥ pṛthvīṃ sanirmāya cakre bhūmyāvṛtiṃ hariḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.