Library·Padma Purāṇa·2·2.11

Padma Purāṇa 2.11

ऋषय ऊचुः- सर्वज्ञेन त्वया प्रोक्तं दैत्यदानवसंगरम् । इदानीं श्रोतुमिच्छामः सुव्रतस्य महात्मनः

ṛṣaya ūcuḥ- sarvajñena tvayā proktaṃ daityadānavasaṃgaram | idānīṃ śrotumicchāmaḥ suvratasya mahātmanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कस्य पुत्रो महाप्राज्ञः कस्य गोत्रसमुद्भवः । किं तपस्तस्य विप्रस्य कथमाराधितो हरिः

kasya putro mahāprājñaḥ kasya gotrasamudbhavaḥ | kiṃ tapastasya viprasya kathamārādhito hariḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सूत उवाच- कथा प्रज्ञाप्रभावेण पूर्वमेव यथा श्रुता । तथा विप्राः प्रवक्ष्यामि सुव्रतस्य महात्मनः

sūta uvāca- kathā prajñāprabhāveṇa pūrvameva yathā śrutā | tathā viprāḥ pravakṣyāmi suvratasya mahātmanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चरितं पावनं दिव्यं वैष्णवं श्रेयआवहम् । भवतामग्रतः सर्वं विष्णोश्चैव प्रसादतः

caritaṃ pāvanaṃ divyaṃ vaiṣṇavaṃ śreyaāvaham | bhavatāmagrataḥ sarvaṃ viṣṇoścaiva prasādataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूर्वकल्पे महाभागाः सुक्षेत्रे पापनाशने । रेवातीरे सुपुण्ये च तीर्थे वामनसंज्ञके

pūrvakalpe mahābhāgāḥ sukṣetre pāpanāśane | revātīre supuṇye ca tīrthe vāmanasaṃjñake

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कौशिकस्य कुले जातः सोमशर्मा द्विजोत्तमः । स तु पुत्रविहीनस्तु बहुदुःखसमन्वितः

kauśikasya kule jātaḥ somaśarmā dvijottamaḥ | sa tu putravihīnastu bahuduḥkhasamanvitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दारिद्रेण स दुःखेन सर्वदैवप्रपीडितः । पुत्रोपायं धनस्यापि दिवारात्रौ प्रचिंतयेत्

dāridreṇa sa duḥkhena sarvadaivaprapīḍitaḥ | putropāyaṃ dhanasyāpi divārātrau praciṃtayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकदा तु प्रिया तस्य सुमना नाम सुव्रता । भर्तारं चिंतयोपेतमधोमुखमलक्षयत्

ekadā tu priyā tasya sumanā nāma suvratā | bhartāraṃ ciṃtayopetamadhomukhamalakṣayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समालोक्य तदा कांतं तमुवाच तपस्विनी । दुःखजालैरसंख्यैस्तु तव चित्तं प्रधर्षितम्

samālokya tadā kāṃtaṃ tamuvāca tapasvinī | duḥkhajālairasaṃkhyaistu tava cittaṃ pradharṣitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

व्यामोहेन प्रमूढोसि त्यज चिंतां महामते । मम दुःखं समाचक्ष्व स्वस्थो भव सुखं व्रज

vyāmohena pramūḍhosi tyaja ciṃtāṃ mahāmate | mama duḥkhaṃ samācakṣva svastho bhava sukhaṃ vraja

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नास्ति चिंतासमं दुःखं कायशोषणमेव हि । यश्चिंतां त्यज्य वर्तेत स सुखेन प्रमोदते

nāsti ciṃtāsamaṃ duḥkhaṃ kāyaśoṣaṇameva hi | yaściṃtāṃ tyajya varteta sa sukhena pramodate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चिंतायाः कारणं विप्र कथयस्व ममाग्रतः । प्रियावाक्यं समाकर्ण्य सोमशर्माब्रवीत्प्रियाम्

ciṃtāyāḥ kāraṇaṃ vipra kathayasva mamāgrataḥ | priyāvākyaṃ samākarṇya somaśarmābravītpriyām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सोमशर्मोवाच-। इच्छया चिंतितं भद्रे चिंता दुःखस्य कारणम् । तत्सर्वं तु प्रवक्ष्यामि श्रुत्वा चैवावधार्यताम्

somaśarmovāca-| icchayā ciṃtitaṃ bhadre ciṃtā duḥkhasya kāraṇam | tatsarvaṃ tu pravakṣyāmi śrutvā caivāvadhāryatām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न जाने केन पापेन धनहीनोस्मि सुव्रते । तथा पुत्रविहीनश्च एतद्दुःखस्य कारणम्

na jāne kena pāpena dhanahīnosmi suvrate | tathā putravihīnaśca etadduḥkhasya kāraṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुमनोवाच- श्रूयतामभिधास्यामि सर्वसंदेहनाशनम् । स्वरूपमुपदेशस्य सर्वविज्ञानदर्शनम्

sumanovāca- śrūyatāmabhidhāsyāmi sarvasaṃdehanāśanam | svarūpamupadeśasya sarvavijñānadarśanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लोभः पापस्य बीजं हि मोहो मूलं च तस्य हि । असत्यं तस्य वै स्कंधो माया शाखा सुविस्तरा

lobhaḥ pāpasya bījaṃ hi moho mūlaṃ ca tasya hi | asatyaṃ tasya vai skaṃdho māyā śākhā suvistarā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दंभकौटिल्यपत्राणि कुबुद्ध्या पुष्पितः सदा । अनृतं तस्य सौगंधं फलमज्ञानमेव च

daṃbhakauṭilyapatrāṇi kubuddhyā puṣpitaḥ sadā | anṛtaṃ tasya saugaṃdhaṃ phalamajñānameva ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

छद्मपाखंडशौर्येर्ष्याः क्रूराः कूटाश्च पापिनः । पक्षिणो मोहवृक्षस्य मायाशाखा समाश्रिताः

chadmapākhaṃḍaśauryerṣyāḥ krūrāḥ kūṭāśca pāpinaḥ | pakṣiṇo mohavṛkṣasya māyāśākhā samāśritāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अज्ञानं सुफलं तस्य रसोऽधर्मः फलस्य हि । तृष्णोदकेन संवृद्धाऽश्रद्धा तस्य द्रवः प्रिय

ajñānaṃ suphalaṃ tasya raso'dharmaḥ phalasya hi | tṛṣṇodakena saṃvṛddhā'śraddhā tasya dravaḥ priya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अधर्मः सुरसस्तस्य उत्कटो मधुरायते । यादृशैश्च फलैश्चैव सुफलो लोभपादपः

adharmaḥ surasastasya utkaṭo madhurāyate | yādṛśaiśca phalaiścaiva suphalo lobhapādapaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अस्यच्छायां समाश्रित्य यो नरः परितुष्यते । फलानि तस्य चाश्नाति सुपक्वानि दिनेदिने

asyacchāyāṃ samāśritya yo naraḥ parituṣyate | phalāni tasya cāśnāti supakvāni dinedine

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

फलानां तु रसेनापि अधर्मेण तु पालितः । स संतुष्टो भवेन्मर्त्यः पतनायाभिगच्छति

phalānāṃ tu rasenāpi adharmeṇa tu pālitaḥ | sa saṃtuṣṭo bhavenmartyaḥ patanāyābhigacchati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्माच्चिंतां परित्यज्य पुमाँल्लोभं न कारयेत् । धनपुत्रकलत्राणां चिंतामेकां न कारयेत्

tasmācciṃtāṃ parityajya pumā~llobhaṃ na kārayet | dhanaputrakalatrāṇāṃ ciṃtāmekāṃ na kārayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यो हि विद्वान्भवेत्कांत मूर्खाणां पथमेति हि । मूर्खश्चिंतयते नित्यं कथमर्थं ममैव हि

yo hi vidvānbhavetkāṃta mūrkhāṇāṃ pathameti hi | mūrkhaściṃtayate nityaṃ kathamarthaṃ mamaiva hi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुभार्यामिह विंदामि कथं पुत्रानहं लभे । एवं चिंतयते नित्यं दिवारात्रौ विमोहितः

subhāryāmiha viṃdāmi kathaṃ putrānahaṃ labhe | evaṃ ciṃtayate nityaṃ divārātrau vimohitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षणमेकं प्रपश्येत चिंतामध्ये महत्सुखम् । पुनश्चैतन्यमायाति महादुःखेन पीड्यते

kṣaṇamekaṃ prapaśyeta ciṃtāmadhye mahatsukham | punaścaitanyamāyāti mahāduḥkhena pīḍyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मित्राश्च बांधवाः पुत्राः पितृमातृसभृत्यकाः । संबंधिनो भवंत्येव कलत्राणि तथैव च

mitrāśca bāṃdhavāḥ putrāḥ pitṛmātṛsabhṛtyakāḥ | saṃbaṃdhino bhavaṃtyeva kalatrāṇi tathaiva ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सोमशर्मोवाच- संबंधः कीदृशो भद्रे तथा विस्तरतो वद । येन संबंधिनः सर्वे धनपुत्रादिबांधवाः

somaśarmovāca- saṃbaṃdhaḥ kīdṛśo bhadre tathā vistarato vada | yena saṃbaṃdhinaḥ sarve dhanaputrādibāṃdhavāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुमनोवाच- ऋणसंबंधिनः केचित्केचिन्न्यासापहारकाः । लाभप्रदा भवंत्येके उदासीनास्तथापरे

sumanovāca- ṛṇasaṃbaṃdhinaḥ kecitkecinnyāsāpahārakāḥ | lābhapradā bhavaṃtyeke udāsīnāstathāpare

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भेदैश्चतुर्भिर्जायंते पुत्रमित्रस्त्रियस्तथा । भार्या पिता च माता च भृत्याः स्वजनबांधवाः

bhedaiścaturbhirjāyaṃte putramitrastriyastathā | bhāryā pitā ca mātā ca bhṛtyāḥ svajanabāṃdhavāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वेनस्वेन हि जायंते संबंधेन महीतले । न्यासापहारभावेन यस्य येन कृतं भुवि

svenasvena hi jāyaṃte saṃbaṃdhena mahītale | nyāsāpahārabhāvena yasya yena kṛtaṃ bhuvi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न्यासस्वामी भवेत्पुत्रो गुणवान्रूपवान्भुवि । येनैवापह्रतं न्यासं तस्य गेहे न संशयः

nyāsasvāmī bhavetputro guṇavānrūpavānbhuvi | yenaivāpahrataṃ nyāsaṃ tasya gehe na saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न्यासापहरणाद्दुःखं स दत्वा दारुणं गतः । न्यासस्वामी सुपुत्रोभून्न्यासापहारकस्य च

nyāsāpaharaṇādduḥkhaṃ sa datvā dāruṇaṃ gataḥ | nyāsasvāmī suputrobhūnnyāsāpahārakasya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गुणवान्रूपवांश्चैव सर्वलक्षणसंयुतः । भक्तिं तु दर्शयंस्तस्य पुत्रो भूत्वा दिनेदिने

guṇavānrūpavāṃścaiva sarvalakṣaṇasaṃyutaḥ | bhaktiṃ tu darśayaṃstasya putro bhūtvā dinedine

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रियवाङ्मधुरो रोगी बहुस्नेहं विदर्शयन् । स्वीयं द्रव्यं समुद्गृह्य प्रीतिमुत्पाद्य चोत्तमाम्

priyavāṅmadhuro rogī bahusnehaṃ vidarśayan | svīyaṃ dravyaṃ samudgṛhya prītimutpādya cottamām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथा येन प्रदत्तं स्यान्न्यासस्य हरणात्पुरा । दुःखमेव महाभाग दारुणं प्राणनाशनम्

yathā yena pradattaṃ syānnyāsasya haraṇātpurā | duḥkhameva mahābhāga dāruṇaṃ prāṇanāśanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तादृशं तस्य सौहृद्यात्पुत्रो भूत्वा महागुणैः । अल्पायुषस्तथा भूत्वा मरणं चोपगच्छति

tādṛśaṃ tasya sauhṛdyātputro bhūtvā mahāguṇaiḥ | alpāyuṣastathā bhūtvā maraṇaṃ copagacchati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दुःखं दत्वा प्रयात्येवं भूत्वाभूत्वा पुनःपुनः । यदा हा पुत्रपुत्रेति प्रलापं हि करोति सः

duḥkhaṃ datvā prayātyevaṃ bhūtvābhūtvā punaḥpunaḥ | yadā hā putraputreti pralāpaṃ hi karoti saḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदा हास्यं करोत्येव कस्य पुत्रो हि कः पिता । अनेनापहृतं न्यासं मदीयस्योपकारणम्

tadā hāsyaṃ karotyeva kasya putro hi kaḥ pitā | anenāpahṛtaṃ nyāsaṃ madīyasyopakāraṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्रव्यापहरणेनापि न मे प्राणा गताः किल । दुःखेन महता चैव असह्येन च वै पुरा

dravyāpaharaṇenāpi na me prāṇā gatāḥ kila | duḥkhena mahatā caiva asahyena ca vai purā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथा दुःखं प्रदत्वाहं द्रव्यमुद्गृह्य चोत्तमम् । गंतास्मि सुभृशं चाद्य कस्याहं सुत ईदृशः

tathā duḥkhaṃ pradatvāhaṃ dravyamudgṛhya cottamam | gaṃtāsmi subhṛśaṃ cādya kasyāhaṃ suta īdṛśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न चैष मे पिता पुत्रः पूर्वमेव न कस्यचित् । पिशाचत्वं मया दत्तमस्यैवेति दुरात्मनः

na caiṣa me pitā putraḥ pūrvameva na kasyacit | piśācatvaṃ mayā dattamasyaiveti durātmanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवमुक्त्वा प्रयात्येवं तं प्रहस्य पुनःपुनः । प्रयात्यनेन मार्गेण दुःखं दत्वा सुदारुणम्

evamuktvā prayātyevaṃ taṃ prahasya punaḥpunaḥ | prayātyanena mārgeṇa duḥkhaṃ datvā sudāruṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं न्यासं समुद्धर्तुः पुत्राः कांत भवंति वै । संसारे दुःखबहुला दृश्यंते यत्रतत्र च

evaṃ nyāsaṃ samuddhartuḥ putrāḥ kāṃta bhavaṃti vai | saṃsāre duḥkhabahulā dṛśyaṃte yatratatra ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ऋणसंबंधिनः पुत्रान्प्रवक्ष्यामि तवाग्रतः

ṛṇasaṃbaṃdhinaḥ putrānpravakṣyāmi tavāgrataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.