Library·Padma Purāṇa·2·2.37

Padma Purāṇa 2.37

सप्तत्रिंशोऽध्यायः 2.37 ऋषय ऊचुः- एवं वेनस्य चैवासीत्सृष्टिरेव महात्मनः । धर्माचारं परित्यज्य कथं पापमतिर्भवेत्

saptatriṃśo'dhyāyaḥ 2.37 ṛṣaya ūcuḥ- evaṃ venasya caivāsītsṛṣṭireva mahātmanaḥ | dharmācāraṃ parityajya kathaṃ pāpamatirbhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सूत उवाच- ज्ञानविज्ञानसंपन्ना मुनयस्तत्त्ववेदिनः । शुभाशुभं वदंत्येवं तन्न स्यादिह चान्यथा

sūta uvāca- jñānavijñānasaṃpannā munayastattvavedinaḥ | śubhāśubhaṃ vadaṃtyevaṃ tanna syādiha cānyathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तप्यमानेन तेनापि सुशंखेन महात्मना । दत्तः शापः कथं विप्रा न यथावच्च जायते

tapyamānena tenāpi suśaṃkhena mahātmanā | dattaḥ śāpaḥ kathaṃ viprā na yathāvacca jāyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वेनस्य पातकाचारं सर्वमेव वदाम्यहम् । तस्मिञ्छासति धर्मज्ञे प्रजापाले महात्मनि

venasya pātakācāraṃ sarvameva vadāmyaham | tasmiñchāsati dharmajñe prajāpāle mahātmani

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुरुषः कश्चिदायातश्छद्म लिंगधरस्तदा । नग्नरूपो महाकायः शिरोमुंडो महाप्रभः

puruṣaḥ kaścidāyātaśchadma liṃgadharastadā | nagnarūpo mahākāyaḥ śiromuṃḍo mahāprabhaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मार्जनीं शिखिपत्राणां कक्षायां स हि धारयन् । गृहीतं पानपात्रं तु नालिकेरमयं करे

mārjanīṃ śikhipatrāṇāṃ kakṣāyāṃ sa hi dhārayan | gṛhītaṃ pānapātraṃ tu nālikeramayaṃ kare

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पठमानो ह्यसच्छास्त्रं वेदधर्मविदूषकम् । यत्र वेनो महाराजस्तत्रायातस्त्वरान्वितः

paṭhamāno hyasacchāstraṃ vedadharmavidūṣakam | yatra veno mahārājastatrāyātastvarānvitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सभायां तस्य वेनस्य प्रविवेश स पापवान् । तं दृष्ट्वा समनुप्राप्तं वेनः प्रश्नं तदाकरोत्

sabhāyāṃ tasya venasya praviveśa sa pāpavān | taṃ dṛṣṭvā samanuprāptaṃ venaḥ praśnaṃ tadākarot

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भवान्को हि समायात ईदृग्रूपधरो मम । सभायां वर्तमानस्य पुरः कस्मात्समागतः

bhavānko hi samāyāta īdṛgrūpadharo mama | sabhāyāṃ vartamānasya puraḥ kasmātsamāgataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

को वेषः किं नु ते नाम को धर्मः कर्म ते वद । को वेदस्ते क आचारः किं तपः का प्रभावना

ko veṣaḥ kiṃ nu te nāma ko dharmaḥ karma te vada | ko vedaste ka ācāraḥ kiṃ tapaḥ kā prabhāvanā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

किं ज्ञानं कः प्रभावस्ते किं सत्यं धर्मलक्षणम् । तत्त्वं सर्वं समाचक्ष्व ममाग्रे सत्यमेव च

kiṃ jñānaṃ kaḥ prabhāvaste kiṃ satyaṃ dharmalakṣaṇam | tattvaṃ sarvaṃ samācakṣva mamāgre satyameva ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रुत्वा वेनस्य तद्वाक्यं पापो वाक्यमुदाहरत् । पातक उवाच- करोष्येवं वृथा राज्यं महामूढो न संशयः

śrutvā venasya tadvākyaṃ pāpo vākyamudāharat | pātaka uvāca- karoṣyevaṃ vṛthā rājyaṃ mahāmūḍho na saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहं धर्मस्य सर्वस्वमहं पूज्यतमोसुरैः । अहं ज्ञानमहं सत्यमहं धाता सनातनः

ahaṃ dharmasya sarvasvamahaṃ pūjyatamosuraiḥ | ahaṃ jñānamahaṃ satyamahaṃ dhātā sanātanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहं धर्मं अहं मोक्षः सर्वदेवमयो ह्यहम् । ब्रह्मदेहात्समुद्भूतः सत्यसंधोऽस्मि नान्यथा

ahaṃ dharmaṃ ahaṃ mokṣaḥ sarvadevamayo hyaham | brahmadehātsamudbhūtaḥ satyasaṃdho'smi nānyathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जिनरूपं विजानीहि सत्यधर्मकलेवरम् । मामेव हि प्रधावंति योगिनो ज्ञानतत्पराः

jinarūpaṃ vijānīhi satyadharmakalevaram | māmeva hi pradhāvaṃti yogino jñānatatparāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वेन उवाच- तवैव कीदृशं कर्म किं ते दर्शनमेव च । किमाचारो वदस्वैहि इत्युक्तं तेन भूभुजा

vena uvāca- tavaiva kīdṛśaṃ karma kiṃ te darśanameva ca | kimācāro vadasvaihi ityuktaṃ tena bhūbhujā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पातक उवाच- अर्हंतो देवता यत्र निर्ग्रंथो दृश्यते गुरुः । दया चैव परो धर्मस्तत्र मोक्षः प्रदृश्यते

pātaka uvāca- arhaṃto devatā yatra nirgraṃtho dṛśyate guruḥ | dayā caiva paro dharmastatra mokṣaḥ pradṛśyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दर्शनेस्मिन्न संदेह आचारान्प्रवदाम्यहम् । यजनं याजनं नास्ति वेदाध्ययनमेव च

darśanesminna saṃdeha ācārānpravadāmyaham | yajanaṃ yājanaṃ nāsti vedādhyayanameva ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नास्ति संध्या तपो दानं स्वधास्वाहाविवर्जितम् । हव्यकव्यादिकं नास्ति नैव यज्ञादिका क्रिया

nāsti saṃdhyā tapo dānaṃ svadhāsvāhāvivarjitam | havyakavyādikaṃ nāsti naiva yajñādikā kriyā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पितॄणां तर्पणं नास्ति नातिथिर्वैश्वदेविकम् । क्षपणस्य वरा पूजा अर्हतो ध्यानमुत्तमम्

pitṝṇāṃ tarpaṇaṃ nāsti nātithirvaiśvadevikam | kṣapaṇasya varā pūjā arhato dhyānamuttamam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अयं धर्मसमाचारो जैनमार्गे प्रदृश्यते । एतत्ते सर्वमाख्यातं निजधर्मस्यलक्षणम्

ayaṃ dharmasamācāro jainamārge pradṛśyate | etatte sarvamākhyātaṃ nijadharmasyalakṣaṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वेन उवाच- वेदप्रोक्तो यथा धर्मो यत्र यज्ञादिकाः क्रियाः । पितॄणां तर्पणं श्राद्धं वैश्वदेवं न दृश्यते

vena uvāca- vedaprokto yathā dharmo yatra yajñādikāḥ kriyāḥ | pitṝṇāṃ tarpaṇaṃ śrāddhaṃ vaiśvadevaṃ na dṛśyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न दानं तप एवास्ति क्वास्ते धर्मस्य लक्षणम् । वद सत्यं ममाग्रे तु दयाधर्मं च कीदृशम्

na dānaṃ tapa evāsti kvāste dharmasya lakṣaṇam | vada satyaṃ mamāgre tu dayādharmaṃ ca kīdṛśam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पातक उवाच- पंचतत्त्वप्रवृद्धोयं प्राणिनां काय एव च । आत्मा वायुस्वरूपोयं तेषां नास्ति प्रसंगता

pātaka uvāca- paṃcatattvapravṛddhoyaṃ prāṇināṃ kāya eva ca | ātmā vāyusvarūpoyaṃ teṣāṃ nāsti prasaṃgatā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथा जलेषु भूतानामपिसंगमवेहि तत् । जायते बुद्बुदाकारं तद्वद्भूतसमागमः

yathā jaleṣu bhūtānāmapisaṃgamavehi tat | jāyate budbudākāraṃ tadvadbhūtasamāgamaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पृथ्वीभावो रजःस्थस्तु चापस्तत्रैव संस्थिताः । ज्योतिस्तत्र प्रदृश्येत सुवायुर्वर्तते त्रिषु

pṛthvībhāvo rajaḥsthastu cāpastatraiva saṃsthitāḥ | jyotistatra pradṛśyeta suvāyurvartate triṣu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आकाशमावृणोत्पश्चाद्बुद्बुदत्वं प्रजायते । अप्सुमध्ये प्रभात्येव सुतेजो वर्तुलं वरम्

ākāśamāvṛṇotpaścādbudbudatvaṃ prajāyate | apsumadhye prabhātyeva sutejo vartulaṃ varam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षणमात्रं प्रदृश्येत क्षणान्नैव च दृश्यते । तद्वद्भूतसमायोगः सर्वत्र परिदृश्यते

kṣaṇamātraṃ pradṛśyeta kṣaṇānnaiva ca dṛśyate | tadvadbhūtasamāyogaḥ sarvatra paridṛśyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अंतकाले प्रयात्यात्मा पंच पंचसु यांति ते । मोहमुग्धास्ततो मर्त्या वर्तंते च परस्परम्

aṃtakāle prayātyātmā paṃca paṃcasu yāṃti te | mohamugdhāstato martyā vartaṃte ca parasparam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्राद्धं कुर्वंति मोहेन क्षयाहे पितृतर्पणम् । क्वास्ते मृतः समश्नाति कीदृशोऽसौ नृपोत्तम

śrāddhaṃ kurvaṃti mohena kṣayāhe pitṛtarpaṇam | kvāste mṛtaḥ samaśnāti kīdṛśo'sau nṛpottama

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

किं ज्ञानं कीदृशं कायं केन दृष्टं वदस्व नः । मिष्टान्नं भोजयित्वा च तृप्ता यांति च ब्राह्मणाः

kiṃ jñānaṃ kīdṛśaṃ kāyaṃ kena dṛṣṭaṃ vadasva naḥ | miṣṭānnaṃ bhojayitvā ca tṛptā yāṃti ca brāhmaṇāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कस्य श्राद्धं प्रदीयेत सा तु श्रद्धा निरर्थिका । अन्यदेवं प्रवक्ष्यामि वेदानां कर्म दारुणम्

kasya śrāddhaṃ pradīyeta sā tu śraddhā nirarthikā | anyadevaṃ pravakṣyāmi vedānāṃ karma dāruṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदातिथिर्गृहे याति महोक्षं पचते द्विजः । अजं वा राजराजेंद्र अतिथिं परिभोजयेत्

yadātithirgṛhe yāti mahokṣaṃ pacate dvijaḥ | ajaṃ vā rājarājeṃdra atithiṃ paribhojayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अश्वमेधमखे अश्वं गोमेधे वृषमेव च । नरमेधे नरं राजन्वाजपेये तथा ह्यजान्

aśvamedhamakhe aśvaṃ gomedhe vṛṣameva ca | naramedhe naraṃ rājanvājapeye tathā hyajān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

राजसूये महाराज प्राणिनां घातनं बहु । पुंडरीके गजं हन्याद्गजमेधेऽथ कुंजरम्

rājasūye mahārāja prāṇināṃ ghātanaṃ bahu | puṃḍarīke gajaṃ hanyādgajamedhe'tha kuṃjaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सौत्रामण्यां पशुं मेध्यं मेषमेव प्रदृश्यते । नानारूपेषु सर्वेषु श्रूयतां नृपनंदन

sautrāmaṇyāṃ paśuṃ medhyaṃ meṣameva pradṛśyate | nānārūpeṣu sarveṣu śrūyatāṃ nṛpanaṃdana

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नानाजातिविशेषाणां पशूनां घातनं स्मृतम् । यच्चापि दीयते दानं किं तद्दानस्य लक्षणम्

nānājātiviśeṣāṇāṃ paśūnāṃ ghātanaṃ smṛtam | yaccāpi dīyate dānaṃ kiṃ taddānasya lakṣaṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ज्ञेयं तदन्नमुच्छिष्टं क्रियते भूरिभोजनम् । अत्यंतदोषहीनांस्तान्हिंसंति यन्महामखे

jñeyaṃ tadannamucchiṣṭaṃ kriyate bhūribhojanam | atyaṃtadoṣahīnāṃstānhiṃsaṃti yanmahāmakhe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र किं दृश्यते धर्मः किं फलं तत्र भूपते । पशूनां मारणं यत्र निर्दिष्टं वेदपंडितैः

tatra kiṃ dṛśyate dharmaḥ kiṃ phalaṃ tatra bhūpate | paśūnāṃ māraṇaṃ yatra nirdiṣṭaṃ vedapaṃḍitaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्माद्विनष्टधर्मं च न पुण्यं मोक्षदायकम् । दयां विना हि यो धर्मः स धर्मो विफलायते

tasmādvinaṣṭadharmaṃ ca na puṇyaṃ mokṣadāyakam | dayāṃ vinā hi yo dharmaḥ sa dharmo viphalāyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जीवानां पालनं यत्र तत्र धर्मो न संशयः । स्वाहाकारः स्वधाकारस्तपः सत्यं नृपोत्तम

jīvānāṃ pālanaṃ yatra tatra dharmo na saṃśayaḥ | svāhākāraḥ svadhākārastapaḥ satyaṃ nṛpottama

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दयाहीनं चापलं स्यान्नास्ति धर्मस्तु तत्र हि । एते वेदा न वेदाः स्युर्दया यत्र न विद्यते

dayāhīnaṃ cāpalaṃ syānnāsti dharmastu tatra hi | ete vedā na vedāḥ syurdayā yatra na vidyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दयादानपरो नित्यं जीवमेव प्ररक्षयेत् । चांडालोऽप्यथ शूद्रो वा स वै ब्राह्मण उच्यते

dayādānaparo nityaṃ jīvameva prarakṣayet | cāṃḍālo'pyatha śūdro vā sa vai brāhmaṇa ucyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्राह्मणो निर्दयो यो वै पशुघातपरायणः । स वै सुनिर्दयः पापी कठिनः क्रूरचेतनः

brāhmaṇo nirdayo yo vai paśughātaparāyaṇaḥ | sa vai sunirdayaḥ pāpī kaṭhinaḥ krūracetanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वंचकैः कथितो वेदो यो वेदो ज्ञानवर्जितः । यत्र ज्ञानं भवेन्नित्यं तत्र वेदः प्रतिष्ठति

vaṃcakaiḥ kathito vedo yo vedo jñānavarjitaḥ | yatra jñānaṃ bhavennityaṃ tatra vedaḥ pratiṣṭhati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दयाहीनेषु वेदेषु विप्रेषु च महामते । नास्ति सत्यं क्रिया तत्र वेदविप्रेषु वै तदा

dayāhīneṣu vedeṣu vipreṣu ca mahāmate | nāsti satyaṃ kriyā tatra vedavipreṣu vai tadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वेदा न वेदा राजेंद्र ब्राह्मणाः सत्यवर्जिताः । दानस्यापि फलं नास्ति तस्माद्दानं न दीयते

vedā na vedā rājeṃdra brāhmaṇāḥ satyavarjitāḥ | dānasyāpi phalaṃ nāsti tasmāddānaṃ na dīyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथा श्राद्धस्य वै चिह्नं तथा दानस्य लक्षणम् । जिनस्यापि च यद्धर्मं भुक्तिमुक्तिप्रदायकम्

yathā śrāddhasya vai cihnaṃ tathā dānasya lakṣaṇam | jinasyāpi ca yaddharmaṃ bhuktimuktipradāyakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तवाग्रेऽहं प्रवक्ष्यामि बहुपुण्यप्रदायकम् । आदौ दया प्रकर्तव्या शांतभूतेन चेतसा

tavāgre'haṃ pravakṣyāmi bahupuṇyapradāyakam | ādau dayā prakartavyā śāṃtabhūtena cetasā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आराधयेद्धृदा देवं जिनं येन चराचरम् । मनसा शुद्धभावेन जिनमेकं प्रपूजयेत्

ārādhayeddhṛdā devaṃ jinaṃ yena carācaram | manasā śuddhabhāvena jinamekaṃ prapūjayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नमस्कारः प्रकर्तव्यस्तस्य देवस्य नान्यथा । मातापित्रोस्तु वै पादौ कदा नैव प्रवंदयेत्

namaskāraḥ prakartavyastasya devasya nānyathā | mātāpitrostu vai pādau kadā naiva pravaṃdayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्येषामपि का वार्ता श्रूयतां राजसत्तम । वेन उवाच- एते विप्राश्च आचार्या गंगाद्याः सरितस्तथा

anyeṣāmapi kā vārtā śrūyatāṃ rājasattama | vena uvāca- ete viprāśca ācāryā gaṃgādyāḥ saritastathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वदंति पुण्यतीर्थानि बहुपुण्यप्रदानि च । तत्किं वदस्व सत्यं मे यदि धर्ममिहेच्छसि

vadaṃti puṇyatīrthāni bahupuṇyapradāni ca | tatkiṃ vadasva satyaṃ me yadi dharmamihecchasi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पातक उवाच- आकाशाद्वै महाराज मेघा वर्षंति वै जलम् । भूमौ हि पर्वतेष्वेवं सर्वत्र पतिते जलम्

pātaka uvāca- ākāśādvai mahārāja meghā varṣaṃti vai jalam | bhūmau hi parvateṣvevaṃ sarvatra patite jalam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स आप्लाव्य ततस्तिष्ठेद्दयां सर्वत्र भावयेत् । नद्यः पापप्रवाहास्तु तासु तीर्थं श्रुतं कथम्

sa āplāvya tatastiṣṭheddayāṃ sarvatra bhāvayet | nadyaḥ pāpapravāhāstu tāsu tīrthaṃ śrutaṃ katham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जलाशया महाराज तडागाः सागरास्तथा । पृथिव्याधारकाश्चैव गिरयो अश्मराशयः

jalāśayā mahārāja taḍāgāḥ sāgarāstathā | pṛthivyādhārakāścaiva girayo aśmarāśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नास्त्येतेषु च वै तीर्थं जलैर्जलदमुत्तमम् । स्नाने यदा महत्पुण्यं कस्मान्मत्स्येषु वै नहि

nāstyeteṣu ca vai tīrthaṃ jalairjaladamuttamam | snāne yadā mahatpuṇyaṃ kasmānmatsyeṣu vai nahi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दृष्टा स्नानेन वै सिद्धिर्मीनाः शुद्ध्यंति नान्यथा । यत्र जिनस्तत्र तीर्थं तत्र धर्मः सनातनः

dṛṣṭā snānena vai siddhirmīnāḥ śuddhyaṃti nānyathā | yatra jinastatra tīrthaṃ tatra dharmaḥ sanātanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तपोदानादिकं सर्वं पुण्यं तत्र प्रतिष्ठितम्

tapodānādikaṃ sarvaṃ puṇyaṃ tatra pratiṣṭhitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एको जिनः सर्वमयो नृपेंद्र नास्त्येव धर्मं परमं हि तीर्थम् । अयं तु लाभः परमस्तु तस्माद्ध्य्यास्व नित्यं सुसुखो भविष्यसि

eko jinaḥ sarvamayo nṛpeṃdra nāstyeva dharmaṃ paramaṃ hi tīrtham | ayaṃ tu lābhaḥ paramastu tasmāddhyyāsva nityaṃ susukho bhaviṣyasi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विनिंद्य धर्मं सकलं सवेदं दानं सपुण्यं परयज्ञरूपम् । पापस्वभावैर्बहुबोधितो नृपस्त्वंगस्य पुत्रो भुवि तेन पापिना

viniṃdya dharmaṃ sakalaṃ savedaṃ dānaṃ sapuṇyaṃ parayajñarūpam | pāpasvabhāvairbahubodhito nṛpastvaṃgasya putro bhuvi tena pāpinā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.