Library·Padma Purāṇa·2·2.67

Padma Purāṇa 2.67

ययातिरुवाच- अस्मद्भाग्यप्रसंगेन भवतो दर्शनं मम । संजातं शक्रसंवाह एतच्छ्रेयो ममातुलम्

yayātiruvāca- asmadbhāgyaprasaṃgena bhavato darśanaṃ mama | saṃjātaṃ śakrasaṃvāha etacchreyo mamātulam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मानवा मर्त्यलोके च पापं कुर्वंति दारुणम् । तेषां कर्मविपाकं च मातले वद सांप्रतम्

mānavā martyaloke ca pāpaṃ kurvaṃti dāruṇam | teṣāṃ karmavipākaṃ ca mātale vada sāṃpratam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मातलिरुवाच- श्रूयतामभिधास्यामि पापाचारस्य लक्षणम् । श्रुते सति महज्ज्ञानमत्रलोके प्रजायते

mātaliruvāca- śrūyatāmabhidhāsyāmi pāpācārasya lakṣaṇam | śrute sati mahajjñānamatraloke prajāyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वेदनिंदां प्रकुर्वंति ब्रह्माचारस्य कुत्सनम् । महापातकमेवापि ज्ञातव्यं ज्ञानपंडितैः

vedaniṃdāṃ prakurvaṃti brahmācārasya kutsanam | mahāpātakamevāpi jñātavyaṃ jñānapaṃḍitaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

साधूनामपि सर्वेषां यः पीडां हि समाचरेत् । महापातकमेवापि प्रायश्चित्ते न हि व्रजेत्

sādhūnāmapi sarveṣāṃ yaḥ pīḍāṃ hi samācaret | mahāpātakamevāpi prāyaścitte na hi vrajet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुलाचारं परित्यज्य अन्याचारं व्रजंति च । एतच्च पातकं घोरं कथितं कृत्यवेदिभिः

kulācāraṃ parityajya anyācāraṃ vrajaṃti ca | etacca pātakaṃ ghoraṃ kathitaṃ kṛtyavedibhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मातापित्रोश्च यो निंदां ताडनं भगिनीषु च । पितृस्वसृनिंदनं च तदेव पातकं ध्रुवम्

mātāpitrośca yo niṃdāṃ tāḍanaṃ bhaginīṣu ca | pitṛsvasṛniṃdanaṃ ca tadeva pātakaṃ dhruvam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संप्राप्ते श्राद्धकालेपि पंचक्रोशांतरेस्थितम् । जामातरं परित्यज्य तथा च दुहितुः सुतम्

saṃprāpte śrāddhakālepi paṃcakrośāṃtaresthitam | jāmātaraṃ parityajya tathā ca duhituḥ sutam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वसारं चैव स्वस्रीयं परित्यज्य प्रवर्तते । कामात्क्रोधाद्भयाद्वापि अन्यं भोजयते यदा

svasāraṃ caiva svasrīyaṃ parityajya pravartate | kāmātkrodhādbhayādvāpi anyaṃ bhojayate yadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पितरो नैव भुंजंति देवाश्चैव न भुंजते । एतच्च पातकं तस्य पितृघातसमं कृतम्

pitaro naiva bhuṃjaṃti devāścaiva na bhuṃjate | etacca pātakaṃ tasya pitṛghātasamaṃ kṛtam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दानकालेपि संप्राप्ते आगते ब्राह्मणे किल । भूरिदानं परित्यज्य कतिभ्यो हि प्रदीयते

dānakālepi saṃprāpte āgate brāhmaṇe kila | bhūridānaṃ parityajya katibhyo hi pradīyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकस्मै दीयते दानमन्येभ्योपि न दीयते । एतच्च पातकं घोरं दानभ्रंशकरं स्मृतम्

ekasmai dīyate dānamanyebhyopi na dīyate | etacca pātakaṃ ghoraṃ dānabhraṃśakaraṃ smṛtam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यजमानगृहे सेवा संस्थितान्ब्राह्मणान्निजान् । परित्यज्य हि यद्दानं न दानस्य च लक्षणम्

yajamānagṛhe sevā saṃsthitānbrāhmaṇānnijān | parityajya hi yaddānaṃ na dānasya ca lakṣaṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समाश्रितं हि यं विप्रं धर्माचारसमन्वितम् । सर्वोपायैः सुपुष्येत्तं सुदानैर्बहुभिर्नृप

samāśritaṃ hi yaṃ vipraṃ dharmācārasamanvitam | sarvopāyaiḥ supuṣyettaṃ sudānairbahubhirnṛpa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न गणयेन्मूर्खं विद्वांसं पोष्यो विप्रः सदा भवेत् । सर्वैः पुण्यैः समायुक्तं सुदानैर्बहुभिर्नृप

na gaṇayenmūrkhaṃ vidvāṃsaṃ poṣyo vipraḥ sadā bhavet | sarvaiḥ puṇyaiḥ samāyuktaṃ sudānairbahubhirnṛpa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं समभ्यर्च्य विद्वांसं प्राप्तं विप्रं सदार्हयेत् । तं हि त्यक्त्वा ददेद्दानमन्यस्मै ब्राह्मणाय वै

taṃ samabhyarcya vidvāṃsaṃ prāptaṃ vipraṃ sadārhayet | taṃ hi tyaktvā dadeddānamanyasmai brāhmaṇāya vai

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दत्तं हुतं भवेत्तस्य निष्फलं नात्र संशयः । ब्राह्मणः क्षत्रियो वैश्यः शूद्रश्चापि चतुर्थकः

dattaṃ hutaṃ bhavettasya niṣphalaṃ nātra saṃśayaḥ | brāhmaṇaḥ kṣatriyo vaiśyaḥ śūdraścāpi caturthakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुण्यकालेषु सर्वेषु संश्रितं पूजयेद्द्विजम् । मूर्खं वापि हि विद्वांसं तस्य पुण्यफलं शृणु

puṇyakāleṣu sarveṣu saṃśritaṃ pūjayeddvijam | mūrkhaṃ vāpi hi vidvāṃsaṃ tasya puṇyaphalaṃ śṛṇu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अश्वमेधस्य यज्ञस्य फलं तस्य प्रजायते । कस्माद्धिकारणाद्राजञ्छक्यं प्राप्य न कारयेत्

aśvamedhasya yajñasya phalaṃ tasya prajāyate | kasmāddhikāraṇādrājañchakyaṃ prāpya na kārayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्यो विप्रः समायातस्तत्कालं श्राद्धकर्मणि । उभौ तौ पूजयेत्तत्र भोजनाच्छादनैस्ततः

anyo vipraḥ samāyātastatkālaṃ śrāddhakarmaṇi | ubhau tau pūjayettatra bhojanācchādanaistataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तांबूलदक्षिणाभिश्च पितरस्तस्य हर्षिताः । श्राद्धभुक्ताय दातव्यं सदा दानं च दक्षिणा

tāṃbūladakṣiṇābhiśca pitarastasya harṣitāḥ | śrāddhabhuktāya dātavyaṃ sadā dānaṃ ca dakṣiṇā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न ददेच्छ्राद्धकर्ता यो गोहत्यादि समं भवेत् । द्वावेतौ पूजयेत्तस्माच्छ्रद्धया नृपसत्तम

na dadecchrāddhakartā yo gohatyādi samaṃ bhavet | dvāvetau pūjayettasmācchraddhayā nṛpasattama

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निर्द्धनत्व प्रभावाद्वै तमेकं हि प्रपूजयेत् । व्यतीपातेपि संप्राप्ते वैधृतौ च नृपोत्तम

nirddhanatva prabhāvādvai tamekaṃ hi prapūjayet | vyatīpātepi saṃprāpte vaidhṛtau ca nṛpottama

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अमावास्यां तथा राजन्क्षयाहे परपक्षके । श्राद्धमेवं प्रकर्तव्यं ब्राह्मणादि त्रिवर्णकैः

amāvāsyāṃ tathā rājankṣayāhe parapakṣake | śrāddhamevaṃ prakartavyaṃ brāhmaṇādi trivarṇakaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यज्ञे तथा महाराज ऋत्विजश्च प्रकारयेत् । तथा विप्राः प्रकर्तव्याः श्राद्धदानाय सर्वदा

yajñe tathā mahārāja ṛtvijaśca prakārayet | tathā viprāḥ prakartavyāḥ śrāddhadānāya sarvadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अविज्ञातः प्रकर्तव्यो ब्राह्मणो नैव जानता । यस्यापि ज्ञायते वंशः कुलं त्रिपुरुषं तथा

avijñātaḥ prakartavyo brāhmaṇo naiva jānatā | yasyāpi jñāyate vaṃśaḥ kulaṃ tripuruṣaṃ tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आचारश्च तथा राजंस्तं विप्रं सन्निमंत्रयेत् । कुलं न ज्ञायते यस्य आचारेण विचारयेत्

ācāraśca tathā rājaṃstaṃ vipraṃ sannimaṃtrayet | kulaṃ na jñāyate yasya ācāreṇa vicārayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्राद्धदाने प्रकर्तव्ये विशुद्धो मूर्ख एव हि । अविज्ञातो भवेद्विप्रो वेदवेदांगपारगः

śrāddhadāne prakartavye viśuddho mūrkha eva hi | avijñāto bhavedvipro vedavedāṃgapāragaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्राद्धदानं प्रकर्तव्यं तस्माद्विप्रं निमंत्रयेत् । आतिथ्यं तु प्रकर्तव्यमपूर्वं नृपसत्तम

śrāddhadānaṃ prakartavyaṃ tasmādvipraṃ nimaṃtrayet | ātithyaṃ tu prakartavyamapūrvaṃ nṛpasattama

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्यथा कुरुते पापी स याति नरकं ध्रुवम् । तस्माद्विप्रः प्रकर्तव्यो दाने श्राद्धे च पर्वसु

anyathā kurute pāpī sa yāti narakaṃ dhruvam | tasmādvipraḥ prakartavyo dāne śrāddhe ca parvasu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आदौ परीक्षयेद्विप्रं श्राद्धे दाने प्रकारयेत् । नाश्नंति तस्य वै गेहे पितरो विप्रवर्जिताः

ādau parīkṣayedvipraṃ śrāddhe dāne prakārayet | nāśnaṃti tasya vai gehe pitaro vipravarjitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शापं दत्त्वा ततो यांति श्राद्धाद्विप्रविवर्जितात् । महापापी भवेत्सोपि ब्रह्मणः सदृशो यदि

śāpaṃ dattvā tato yāṃti śrāddhādvipravivarjitāt | mahāpāpī bhavetsopi brahmaṇaḥ sadṛśo yadi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पैत्राचारं परित्यज्य यो वर्तेत नरोत्तम । महापापी स विज्ञेयः सर्वधर्मबहिष्कृतः

paitrācāraṃ parityajya yo varteta narottama | mahāpāpī sa vijñeyaḥ sarvadharmabahiṣkṛtaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ये त्यजंति शिवाचारं वैष्णवं भोगदायकम् । निंदंति ब्राह्मणं धर्मं विज्ञेयाः पापवर्द्धनाः

ye tyajaṃti śivācāraṃ vaiṣṇavaṃ bhogadāyakam | niṃdaṃti brāhmaṇaṃ dharmaṃ vijñeyāḥ pāpavarddhanāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ये त्यजंति शिवाचारं शिवभक्तान्द्विषंति च । हरिं निंदंति ये पापा ब्रह्मद्वेषकराः सदा

ye tyajaṃti śivācāraṃ śivabhaktāndviṣaṃti ca | hariṃ niṃdaṃti ye pāpā brahmadveṣakarāḥ sadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आचारनिंदका ये ते महापातककृत्तमाः । आद्यं पूज्यं परं ज्ञानं पुण्यं भागवतं तथा

ācāraniṃdakā ye te mahāpātakakṛttamāḥ | ādyaṃ pūjyaṃ paraṃ jñānaṃ puṇyaṃ bhāgavataṃ tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वैष्णवं हरिवंशं वा मत्स्यं वा कूर्ममेव च । पाद्मं वा ये पूजयंति तेषां श्रेयो वदाम्यहम्

vaiṣṇavaṃ harivaṃśaṃ vā matsyaṃ vā kūrmameva ca | pādmaṃ vā ye pūjayaṃti teṣāṃ śreyo vadāmyaham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रत्यक्षं तेन वै देवः पूजितो मधुसूदनः । तस्मात्प्रपूजयेज्ज्ञानं वैष्णवं विष्णुवल्लभम्

pratyakṣaṃ tena vai devaḥ pūjito madhusūdanaḥ | tasmātprapūjayejjñānaṃ vaiṣṇavaṃ viṣṇuvallabham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देवस्थाने च नित्यं वै वैष्णवं पुस्तकं नृप । तस्मिन्प्रपूजिते विप्र पूजितः कमलापतिः

devasthāne ca nityaṃ vai vaiṣṇavaṃ pustakaṃ nṛpa | tasminprapūjite vipra pūjitaḥ kamalāpatiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

असंपूज्य हरेर्ज्ञानं ये गायंति लिखंति च । अज्ञाय तत्प्रयच्छंति शृण्वंत्युच्चारयंति च

asaṃpūjya harerjñānaṃ ye gāyaṃti likhaṃti ca | ajñāya tatprayacchaṃti śṛṇvaṃtyuccārayaṃti ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विक्रीडंति च लोभेन कुज्ञान नियमेन च । असंस्कृतप्रदेशेषु यथेष्टं स्थापयंति च

vikrīḍaṃti ca lobhena kujñāna niyamena ca | asaṃskṛtapradeśeṣu yatheṣṭaṃ sthāpayaṃti ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हरिज्ञानं यथाक्षेमं प्रत्यक्षाच्च प्रकाशयेत् । अधीते च समर्थश्च यः प्रमादं करोति च

harijñānaṃ yathākṣemaṃ pratyakṣācca prakāśayet | adhīte ca samarthaśca yaḥ pramādaṃ karoti ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अशुचिश्चाशुचौ स्थाने यः प्रवक्ति शृणोति च । इति सर्वं समासेन ज्ञाननिंदा समं स्मृतम्

aśuciścāśucau sthāne yaḥ pravakti śṛṇoti ca | iti sarvaṃ samāsena jñānaniṃdā samaṃ smṛtam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गुरुपूजामकृत्वैव यः शास्त्रं श्रोतुमिच्छति । न करोति च शुश्रूषामाज्ञाभंगं च भावतः

gurupūjāmakṛtvaiva yaḥ śāstraṃ śrotumicchati | na karoti ca śuśrūṣāmājñābhaṃgaṃ ca bhāvataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नाभिनंदति तद्वाक्यमुत्तरं संप्रयच्छति । गुरुकर्मणि साध्ये च तदुपेक्षां करोति च

nābhinaṃdati tadvākyamuttaraṃ saṃprayacchati | gurukarmaṇi sādhye ca tadupekṣāṃ karoti ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गुरुमार्तमशक्तं च विदेशं प्रस्थितं तथा । अरिभिः परिभूतं वा यः संत्यजति पापकृत्

gurumārtamaśaktaṃ ca videśaṃ prasthitaṃ tathā | aribhiḥ paribhūtaṃ vā yaḥ saṃtyajati pāpakṛt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पठमानं पुराणं तु तस्य पापं वदाम्यहम् । कुंभीपाके वसेत्तावद्यावदिंद्राश्चतुर्दश

paṭhamānaṃ purāṇaṃ tu tasya pāpaṃ vadāmyaham | kuṃbhīpāke vasettāvadyāvadiṃdrāścaturdaśa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पठमानं गुरुं यो हि उपेक्षयति पापधीः । तस्यापि पातकं घोरं चिरं नरकदायकम्

paṭhamānaṃ guruṃ yo hi upekṣayati pāpadhīḥ | tasyāpi pātakaṃ ghoraṃ ciraṃ narakadāyakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भार्यापुत्रेषु मित्रेषु यश्चावज्ञां करोति च । इत्येतत्पातकं ज्ञेयं गुरुनिन्दासमं महत्

bhāryāputreṣu mitreṣu yaścāvajñāṃ karoti ca | ityetatpātakaṃ jñeyaṃ gurunindāsamaṃ mahat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्रह्महा स्वर्णस्तेयी च सुरापी गुरुतल्पगः । महापातकिनश्चैते तत्संयोगी च पंचमः

brahmahā svarṇasteyī ca surāpī gurutalpagaḥ | mahāpātakinaścaite tatsaṃyogī ca paṃcamaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्रोधाद्द्वेषाद्भयाल्लोभाद्ब्राह्मणस्य विशेषतः । मर्मातिकृन्तको यश्च ब्रह्मघ्नः स प्रकीर्तितः

krodhāddveṣādbhayāllobhādbrāhmaṇasya viśeṣataḥ | marmātikṛntako yaśca brahmaghnaḥ sa prakīrtitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्राह्मणं यः समाहूय याचमानमकिंचनम् । पश्चान्नास्तीति यो ब्रूयात्स च वै ब्रह्महा नृप

brāhmaṇaṃ yaḥ samāhūya yācamānamakiṃcanam | paścānnāstīti yo brūyātsa ca vai brahmahā nṛpa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यस्तु विद्याभिमानेन निस्तेजयति वै द्विजम् । उदासीनं सभामध्ये ब्रह्महा स प्रकीर्तितः

yastu vidyābhimānena nistejayati vai dvijam | udāsīnaṃ sabhāmadhye brahmahā sa prakīrtitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मिथ्यागुणैरथात्मानं नयत्युत्कर्षतां पुनः । गुरुं विरोधयेद्यस्तु स च वै ब्रह्महा स्मृतः

mithyāguṇairathātmānaṃ nayatyutkarṣatāṃ punaḥ | guruṃ virodhayedyastu sa ca vai brahmahā smṛtaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षुत्तृषातप्तदेहानामन्नभोजनमिच्छताम् । यः समाचरते विघ्नं तमाहुर्ब्रह्मघातकम्

kṣuttṛṣātaptadehānāmannabhojanamicchatām | yaḥ samācarate vighnaṃ tamāhurbrahmaghātakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पिशुनः सर्वलोकानां रंध्रान्वेषणतत्परः । उद्वेजनकरः क्रूरः स च वै ब्रह्महा स्मृतः

piśunaḥ sarvalokānāṃ raṃdhrānveṣaṇatatparaḥ | udvejanakaraḥ krūraḥ sa ca vai brahmahā smṛtaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देवद्विज गवां भूमिं पूर्वदत्तां हरेत्तु यः । प्रनष्टामपि कालेन तमाहुर्ब्रह्मघातकम्

devadvija gavāṃ bhūmiṃ pūrvadattāṃ harettu yaḥ | pranaṣṭāmapi kālena tamāhurbrahmaghātakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्विजवित्तापहरणं न्यासेन समुपार्जितम् । ब्रह्महत्यासमं ज्ञेयं तस्य पातकमुत्तमम्

dvijavittāpaharaṇaṃ nyāsena samupārjitam | brahmahatyāsamaṃ jñeyaṃ tasya pātakamuttamam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अग्निहोत्रं परित्यज्य पंचयज्ञीयकर्मणि । मातापित्रोर्गुरूणां च कूटसाक्ष्यं च यश्चरेत्

agnihotraṃ parityajya paṃcayajñīyakarmaṇi | mātāpitrorgurūṇāṃ ca kūṭasākṣyaṃ ca yaścaret

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अप्रियं शिवभक्तानामभक्ष्याणां च भक्षणम् । वने निरपराधानां प्राणिनां च प्रमारणम्

apriyaṃ śivabhaktānāmabhakṣyāṇāṃ ca bhakṣaṇam | vane niraparādhānāṃ prāṇināṃ ca pramāraṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गवां गोष्ठे वने चाग्नेः पुरे ग्रामे च दीपनम् । इति पापानि घोराणि सुरापानसमानि तु

gavāṃ goṣṭhe vane cāgneḥ pure grāme ca dīpanam | iti pāpāni ghorāṇi surāpānasamāni tu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दीनसर्वस्वहरणं परस्त्रीगजवाजिनाम् । गोभूरजतवस्त्राणामोषधीनां रसस्य च

dīnasarvasvaharaṇaṃ parastrīgajavājinām | gobhūrajatavastrāṇāmoṣadhīnāṃ rasasya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चंदनागुरुकर्पूर कस्तूरी पट्ट वाससाम् । परन्यासापहरणं रुक्मस्तेयसमं स्मृतम्

caṃdanāgurukarpūra kastūrī paṭṭa vāsasām | paranyāsāpaharaṇaṃ rukmasteyasamaṃ smṛtam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कन्याया वरयोग्याया अदानं सदृशे वरे । पुत्रमित्रकलत्रेषु गमनं भगिनीषु च

kanyāyā varayogyāyā adānaṃ sadṛśe vare | putramitrakalatreṣu gamanaṃ bhaginīṣu ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुमारीसाहसं घोरमंत्यजस्त्रीनिषेवणम् । सवर्णायाश्च गमनं गुरुतल्पसमं स्मृतम्

kumārīsāhasaṃ ghoramaṃtyajastrīniṣevaṇam | savarṇāyāśca gamanaṃ gurutalpasamaṃ smṛtam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महापातकतुल्यानि पापान्युक्तानि यानि तु । तानि पातकसंज्ञानि तन्न्यूनमुपपातकम्

mahāpātakatulyāni pāpānyuktāni yāni tu | tāni pātakasaṃjñāni tannyūnamupapātakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्विजायार्थं प्रतिज्ञाय न प्रयच्छति यः पुनः । तत्र विस्मरते विप्रस्तुल्यं तदुपपातकम्

dvijāyārthaṃ pratijñāya na prayacchati yaḥ punaḥ | tatra vismarate viprastulyaṃ tadupapātakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्विजद्रव्यापहरणं मर्यादाया व्यतिक्रमम् । अतिमानातिकोपश्च दांभिकत्वं कृतघ्नता

dvijadravyāpaharaṇaṃ maryādāyā vyatikramam | atimānātikopaśca dāṃbhikatvaṃ kṛtaghnatā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्यत्र विषयासक्तिः कार्पर्ण्यं शाठ्यमत्सरम् । परदाराभिगमनं साध्वीकन्याभिदूषणम्

anyatra viṣayāsaktiḥ kārparṇyaṃ śāṭhyamatsaram | paradārābhigamanaṃ sādhvīkanyābhidūṣaṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परिवित्तिः परिवेत्ता यया च परिविद्यते । तयोर्दानं च कन्यायास्तयोरेव च याजनम्

parivittiḥ parivettā yayā ca parividyate | tayordānaṃ ca kanyāyāstayoreva ca yājanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुत्रमित्रकलत्राणामभावे स्वामिनस्तथा । भार्याणां च परित्यागः साधूनां च तपस्विनाम्

putramitrakalatrāṇāmabhāve svāminastathā | bhāryāṇāṃ ca parityāgaḥ sādhūnāṃ ca tapasvinām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गवां क्षत्रियवैश्यानां स्त्रीशूद्राणां च घातनम् । शिवायतनवृक्षाणां पुण्याराम विनाशनम्

gavāṃ kṣatriyavaiśyānāṃ strīśūdrāṇāṃ ca ghātanam | śivāyatanavṛkṣāṇāṃ puṇyārāma vināśanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यः पीडामाश्रमस्थानामाचरेदल्पिकामपि । तद्भृत्यपरिवर्गस्य पशुधान्यवनस्य च

yaḥ pīḍāmāśramasthānāmācaredalpikāmapi | tadbhṛtyaparivargasya paśudhānyavanasya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कर्ष धान्य पशुस्तेयमयाज्यानां च याजनम् । यज्ञारामतडागानां दारापत्यस्य विक्रयः

karṣa dhānya paśusteyamayājyānāṃ ca yājanam | yajñārāmataḍāgānāṃ dārāpatyasya vikrayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तीर्थयात्रोपवासानां व्रतानां च सुकर्मणाम् । स्त्रीधनान्युपजीवंति स्त्रीभगात्यंतजीविता

tīrthayātropavāsānāṃ vratānāṃ ca sukarmaṇām | strīdhanānyupajīvaṃti strībhagātyaṃtajīvitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वधर्मं विक्रयेद्यस्तु अधर्मं वर्णते नरः । परदोषप्रवादी च परच्छिद्रावलोककः

svadharmaṃ vikrayedyastu adharmaṃ varṇate naraḥ | paradoṣapravādī ca paracchidrāvalokakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परद्रव्याभिलाषी च परदारावलोककः । एते गोघ्नसमानाश्च ज्ञातव्या नृपनंदन

paradravyābhilāṣī ca paradārāvalokakaḥ | ete goghnasamānāśca jñātavyā nṛpanaṃdana

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यः कर्ता सर्वशास्त्राणां गोहर्ता गोश्च विक्रयी । निर्दयोऽतीव भृत्येषु पशूनां दमकश्च यः

yaḥ kartā sarvaśāstrāṇāṃ gohartā gośca vikrayī | nirdayo'tīva bhṛtyeṣu paśūnāṃ damakaśca yaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मिथ्या प्रवदते वाचमाकर्णयति यः परैः । स्वामिद्रोही गुरुद्रोही मायावी चपलः शठः

mithyā pravadate vācamākarṇayati yaḥ paraiḥ | svāmidrohī gurudrohī māyāvī capalaḥ śaṭhaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यो भार्यापुत्रमित्राणि बालवृद्धकृशातुरान् । भृत्यानतिथिबंधूंश्च त्यक्त्वाश्नाति बुभुक्षितान्

yo bhāryāputramitrāṇi bālavṛddhakṛśāturān | bhṛtyānatithibaṃdhūṃśca tyaktvāśnāti bubhukṣitān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ये तु मृष्टं समश्नंति नो वांच्छंतं ददंति च । पृथक्पाकी स विज्ञेयो ब्रह्मवादिषु गर्हितः

ye tu mṛṣṭaṃ samaśnaṃti no vāṃcchaṃtaṃ dadaṃti ca | pṛthakpākī sa vijñeyo brahmavādiṣu garhitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नियमान्स्वयमादाय ये त्यजंत्यजितेंद्रियाः । प्रव्रज्यागमिता यैश्च संयुक्ता ये च मद्यपैः

niyamānsvayamādāya ye tyajaṃtyajiteṃdriyāḥ | pravrajyāgamitā yaiśca saṃyuktā ye ca madyapaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ये चापि क्षयरोगार्तां गां पिपासा क्षुधातुराम् । न पालयंति यत्नेन ते गोघ्ना नारकाः स्मृताः

ye cāpi kṣayarogārtāṃ gāṃ pipāsā kṣudhāturām | na pālayaṃti yatnena te goghnā nārakāḥ smṛtāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वपापरता ये च चतुष्पात्क्षेत्रभेदकाः । साधून्विप्रान्गुरूंश्चैव यश्च गां हि प्रताडयेत्

sarvapāparatā ye ca catuṣpātkṣetrabhedakāḥ | sādhūnviprāngurūṃścaiva yaśca gāṃ hi pratāḍayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ये ताडयंत्यदोषां च नारीं साधुपदेस्थिताम् । आलस्यबद्धसर्वांगो यः स्वपिति मुहुर्मुहुः

ye tāḍayaṃtyadoṣāṃ ca nārīṃ sādhupadesthitām | ālasyabaddhasarvāṃgo yaḥ svapiti muhurmuhuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दुर्बलांश्च न पुष्णंति नष्टान्नान्वेषयंति च । पीडयंत्यतिभारेण सक्षतान्वाहयंति च

durbalāṃśca na puṣṇaṃti naṣṭānnānveṣayaṃti ca | pīḍayaṃtyatibhāreṇa sakṣatānvāhayaṃti ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वपापरता ये च संयुक्ता ये च भुंजते । भग्नांगीं क्षतरोगार्तां गोरूपां च क्षुधातुराम्

sarvapāparatā ye ca saṃyuktā ye ca bhuṃjate | bhagnāṃgīṃ kṣatarogārtāṃ gorūpāṃ ca kṣudhāturām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न पालयंति यत्नेन ते जना नारकाः स्मृताः । वृषाणां वृषणौ ये च पापिष्ठा घातयंति च

na pālayaṃti yatnena te janā nārakāḥ smṛtāḥ | vṛṣāṇāṃ vṛṣaṇau ye ca pāpiṣṭhā ghātayaṃti ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बाधयंति च गोवत्सान्महानारकिणो नराः । आशया समनुप्राप्तं क्षुत्तृषाश्रमपीडितम्

bādhayaṃti ca govatsānmahānārakiṇo narāḥ | āśayā samanuprāptaṃ kṣuttṛṣāśramapīḍitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ये चातिथिं न मन्यंते ते वै निरयगामिनः । अनाथं विकलं दीनं बालं वृद्धं भृशातुरम्

ye cātithiṃ na manyaṃte te vai nirayagāminaḥ | anāthaṃ vikalaṃ dīnaṃ bālaṃ vṛddhaṃ bhṛśāturam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नानुकंपंति ये मूढास्ते यांति नरकार्णवम् । अजाविको माहिषिको यः शूद्रा वृषलीपतिः

nānukaṃpaṃti ye mūḍhāste yāṃti narakārṇavam | ajāviko māhiṣiko yaḥ śūdrā vṛṣalīpatiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शूद्रो विप्रस्य क्षत्रस्य य आचारेण वर्तते । शिल्पिनः कारवो वैद्यास्तथा देवलका नराः

śūdro viprasya kṣatrasya ya ācāreṇa vartate | śilpinaḥ kāravo vaidyāstathā devalakā narāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भृतकामात्यकर्माणः सर्वे निरयगामिनः । यश्चोदितमतिक्रम्य स्वेच्छया आहरेत्करम्

bhṛtakāmātyakarmāṇaḥ sarve nirayagāminaḥ | yaścoditamatikramya svecchayā āharetkaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नरकेषु स पच्येत यश्च दंडं वृथा नयेत् । उत्कोचकैरधिकृतैस्तस्करैश्च प्रपीड्यते

narakeṣu sa pacyeta yaśca daṃḍaṃ vṛthā nayet | utkocakairadhikṛtaistaskaraiśca prapīḍyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यस्य राज्ञः प्रजा राज्ये पच्यते नरकेषु सः । ये द्विजाः प्रतिगृह्णंति नृपस्य पापवर्तिनः

yasya rājñaḥ prajā rājye pacyate narakeṣu saḥ | ye dvijāḥ pratigṛhṇaṃti nṛpasya pāpavartinaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रयांति तेपि घोरेषु नरकेषु न संशयः । पारदारिकचौराणां यत्पापं पार्थिवस्य च

prayāṃti tepi ghoreṣu narakeṣu na saṃśayaḥ | pāradārikacaurāṇāṃ yatpāpaṃ pārthivasya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भवत्यरक्षतो घोरो राज्ञस्तस्य परिग्रहः । अचौरं चौरवद्यश्च चौरं चाचौरवत्पुनः

bhavatyarakṣato ghoro rājñastasya parigrahaḥ | acauraṃ cauravadyaśca cauraṃ cācauravatpunaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अविचार्य नृपः कुर्यात्सोऽपि वै नरकं व्रजेत् । घृततैलान्नपानादि मधुमांस सुरासवम्

avicārya nṛpaḥ kuryātso'pi vai narakaṃ vrajet | ghṛtatailānnapānādi madhumāṃsa surāsavam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गुडेक्षुक्षीरशाकादि दधिमूलफलानि च । तृणकाष्ठं पुष्पपत्रं कांस्यभाजनमेव च

guḍekṣukṣīraśākādi dadhimūlaphalāni ca | tṛṇakāṣṭhaṃ puṣpapatraṃ kāṃsyabhājanameva ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उपानच्छत्रकटक शिबिकामासनं मृदु । ताम्रं सीसं त्रपुकांस्यं शंखाद्यं च जलोद्भवम्

upānacchatrakaṭaka śibikāmāsanaṃ mṛdu | tāmraṃ sīsaṃ trapukāṃsyaṃ śaṃkhādyaṃ ca jalodbhavam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वादित्रं वेणुवंशाद्यं गृहोपस्करणानि च । ऊर्णाकार्पासकौशेय रंगपद्मोद्भवानि च

vāditraṃ veṇuvaṃśādyaṃ gṛhopaskaraṇāni ca | ūrṇākārpāsakauśeya raṃgapadmodbhavāni ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तूलं सूक्ष्माणिवस्त्राणि ये लोभेन हरंति च । एवमादीनि चान्यानि द्रव्याणि विविधानि च

tūlaṃ sūkṣmāṇivastrāṇi ye lobhena haraṃti ca | evamādīni cānyāni dravyāṇi vividhāni ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नरकेषु द्रुतं गच्छेदपहृत्याल्पकान्यपि । यद्वा तद्वा परद्रव्यमपि सर्षपमात्रकम्

narakeṣu drutaṃ gacchedapahṛtyālpakānyapi | yadvā tadvā paradravyamapi sarṣapamātrakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपहृत्य नरो याति नरके नात्र संशयः । बह्वल्पकाद्यपि तथा परस्य ममताकृतम्

apahṛtya naro yāti narake nātra saṃśayaḥ | bahvalpakādyapi tathā parasya mamatākṛtam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपहृत्य नरो याति नरके नात्र संशयः । एवमाद्यैर्नरः पापैरुत्क्रांतिसमनंतरम्

apahṛtya naro yāti narake nātra saṃśayaḥ | evamādyairnaraḥ pāpairutkrāṃtisamanaṃtaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शरीरघातनार्थाय पूर्वाकारमवाप्नुयात् । यमलोकं व्रजंत्येते शरीरस्था यमाज्ञया

śarīraghātanārthāya pūrvākāramavāpnuyāt | yamalokaṃ vrajaṃtyete śarīrasthā yamājñayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यमदूतैर्महाघोरैर्नीयमानाः सुदुःखिताः । देवतिर्यङ्मनुष्याणामधर्मनियतात्मनाम्

yamadūtairmahāghorairnīyamānāḥ suduḥkhitāḥ | devatiryaṅmanuṣyāṇāmadharmaniyatātmanām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धर्मराजः स्मृतः शास्ता सुघोरैर्विविधैर्वधैः । विनयाचारयुक्तानां प्रमादान्मलिनात्मनाम्

dharmarājaḥ smṛtaḥ śāstā sughorairvividhairvadhaiḥ | vinayācārayuktānāṃ pramādānmalinātmanām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रायश्चित्तैर्गुरुः शास्ता न च तैरीक्ष्यते यमः । पारदारिकचौराणामन्यायव्यवहारिणाम्

prāyaścittairguruḥ śāstā na ca tairīkṣyate yamaḥ | pāradārikacaurāṇāmanyāyavyavahāriṇām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नृपतिः शासकः प्रोक्तः प्रच्छन्नानां च धर्मराट् । तस्मात्कृतस्य पापस्य प्रायश्चित्तं समाचरेत्

nṛpatiḥ śāsakaḥ proktaḥ pracchannānāṃ ca dharmarāṭ | tasmātkṛtasya pāpasya prāyaścittaṃ samācaret

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नाभुक्तस्यान्यथा नाशः कल्पकोटिशतैरपि । यः करोति स्वयं कर्म कारयेद्वानुमोदयेत्

nābhuktasyānyathā nāśaḥ kalpakoṭiśatairapi | yaḥ karoti svayaṃ karma kārayedvānumodayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कायेन मनसा वाचा तस्य चाधोगतिः फलम् । इति संक्षेपतः प्रोक्ताः पापभेदास्त्रिधाधुना

kāyena manasā vācā tasya cādhogatiḥ phalam | iti saṃkṣepataḥ proktāḥ pāpabhedāstridhādhunā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कथ्यंते गतयश्चित्रा नराणां पापकर्मणाम् । एतत्ते नृपते धर्म फलं प्रोक्तं सुविस्तरात्

kathyaṃte gatayaścitrā narāṇāṃ pāpakarmaṇām | etatte nṛpate dharma phalaṃ proktaṃ suvistarāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्यत्किंते प्रवक्ष्यामि तन्मे ब्रूहि नरोत्तम । अधर्मस्य फलं प्रोक्तं धर्मस्यापि वदाम्यहम्

anyatkiṃte pravakṣyāmi tanme brūhi narottama | adharmasya phalaṃ proktaṃ dharmasyāpi vadāmyaham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्युक्त्वा मातलिस्तत्र राजानं सर्ववत्सलम् । तस्मिन्धर्मप्रसंगेन इत्याख्यातं महात्मना

ityuktvā mātalistatra rājānaṃ sarvavatsalam | tasmindharmaprasaṃgena ityākhyātaṃ mahātmanā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.