शौनक उवाच-
कथयस्व महाप्राज्ञ पुत्रहीनो जनो भवेत् ।
कर्मणा केन वै सूत पुत्रो भवति केन च
śaunaka uvāca-
kathayasva mahāprājña putrahīno jano bhavet |
karmaṇā kena vai sūta putro bhavati kena ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सूत उवाच-
एतत्पृष्टः पुरा ब्रह्मा नारदेन महात्मना ।
स यदाह तदा तं च शृणुष्व मुनिपुंगव
sūta uvāca-
etatpṛṣṭaḥ purā brahmā nāradena mahātmanā |
sa yadāha tadā taṃ ca śṛṇuṣva munipuṃgava
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नारद उवाच-
पितामह महाप्राज्ञ सर्वतत्त्वार्थपारग ।
अपुत्रो वै भवेन्मर्त्यः कर्मणा केन पद्मज
nārada uvāca-
pitāmaha mahāprājña sarvatattvārthapāraga |
aputro vai bhavenmartyaḥ karmaṇā kena padmaja
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वंध्या स्त्री वा भवेत्केन वृजिनेन ममाग्रतः ।
कथय शृण्वतो वै मे सर्वप्राणिहिते रत
vaṃdhyā strī vā bhavetkena vṛjinena mamāgrataḥ |
kathaya śṛṇvato vai me sarvaprāṇihite rata
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दुहिता जायते केन कर्मणा वा नपुंसकः ।
मृतवत्सो भवेत्केन मृतवत्सातिदुःखिता ।
केन पुण्येन भो ब्रह्मन्पुनः पुत्रो भवेद्वद
duhitā jāyate kena karmaṇā vā napuṃsakaḥ |
mṛtavatso bhavetkena mṛtavatsātiduḥkhitā |
kena puṇyena bho brahmanpunaḥ putro bhavedvada
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मोवाच-
कथयामि समासेन सावधानेन तच्छ्रणु ।
वृत्तांतं पृच्छसि त्वं वै शृण्वतां विस्मयप्रदम्
brahmovāca-
kathayāmi samāsena sāvadhānena tacchraṇu |
vṛttāṃtaṃ pṛcchasi tvaṃ vai śṛṇvatāṃ vismayapradam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पूर्वजन्मनि यो मर्त्यो वर्तनं ब्राह्मणस्य च ।
हरेद्वा हारयेदत्र पुत्रहीनो भवेत्किल
pūrvajanmani yo martyo vartanaṃ brāhmaṇasya ca |
haredvā hārayedatra putrahīno bhavetkila
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इह जन्मनि यो मर्त्यः पुराणश्रवणं हि च ।
ससस्या भूमेर्दानं च कुर्याद्वै श्रद्धयान्वितः
iha janmani yo martyaḥ purāṇaśravaṇaṃ hi ca |
sasasyā bhūmerdānaṃ ca kuryādvai śraddhayānvitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धेनुं बहुगुणां हैमीं बहुदुग्धां सदक्षिणाम् ।
सुवर्णप्रतिमां चैव तस्य पुत्रो भवेद्ध्रुवम्
dhenuṃ bahuguṇāṃ haimīṃ bahudugdhāṃ sadakṣiṇām |
suvarṇapratimāṃ caiva tasya putro bhaveddhruvam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पूर्वजन्मनि या नारी परबालकघातनम् ।
करोति कपटेनैव बालहीना भवेद्ध्रुवम्
pūrvajanmani yā nārī parabālakaghātanam |
karoti kapaṭenaiva bālahīnā bhaveddhruvam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सौवर्णप्रतिमादानं या नारी श्रद्धयान्विता ।
कुर्यात्पानं ब्राह्मणस्य भक्त्या वै चरणोदकम्
sauvarṇapratimādānaṃ yā nārī śraddhayānvitā |
kuryātpānaṃ brāhmaṇasya bhaktyā vai caraṇodakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुराणश्रवणं चैव दद्याद्वै बहुदक्षिणाम् ।
बह्वपत्या जीववत्सा भवेन्नास्त्यत्र संशयः
purāṇaśravaṇaṃ caiva dadyādvai bahudakṣiṇām |
bahvapatyā jīvavatsā bhavennāstyatra saṃśayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जले निमग्नं बालं यो दृष्ट्वा या न समुद्धरेत् ।
इह जन्मन्यपुत्रो वै साऽपुत्री च भवेद्ध्रुवम्
jale nimagnaṃ bālaṃ yo dṛṣṭvā yā na samuddharet |
iha janmanyaputro vai sā'putrī ca bhaveddhruvam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वृषभं चैव कूष्मांडं ससुवर्णं सवस्त्रकम् ।
दद्याद्दानं ब्राह्मणस्य कुर्याद्बालव्रतं शुभम्
vṛṣabhaṃ caiva kūṣmāṃḍaṃ sasuvarṇaṃ savastrakam |
dadyāddānaṃ brāhmaṇasya kuryādbālavrataṃ śubham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गौरीं कन्यां तथा कुर्यात्पुराणश्रवणं हि यः ।
पुत्रो वै जायते तस्य सर्वपातकनाशनम्
gaurīṃ kanyāṃ tathā kuryātpurāṇaśravaṇaṃ hi yaḥ |
putro vai jāyate tasya sarvapātakanāśanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पूर्वजन्मनि यो मर्त्यो निराशं चातिथिं द्विज ।
कुर्यात्क्रोधेन दंडं च पुत्रहीनो भवेद्ध्रुवम्
pūrvajanmani yo martyo nirāśaṃ cātithiṃ dvija |
kuryātkrodhena daṃḍaṃ ca putrahīno bhaveddhruvam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्राह्मणं चातिथिं चैव कुर्याद्भक्त्या प्रपूजनम् ।
अन्नदानं जलं चैव तथा देवालयं शुभम्
brāhmaṇaṃ cātithiṃ caiva kuryādbhaktyā prapūjanam |
annadānaṃ jalaṃ caiva tathā devālayaṃ śubham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पूर्वजन्मनि या नारी भ्रूणहत्यां च यो नरः ।
कुर्यात्सा मृतवत्सा च मृतवत्सो भवेद्ध्रुवम्
pūrvajanmani yā nārī bhrūṇahatyāṃ ca yo naraḥ |
kuryātsā mṛtavatsā ca mṛtavatso bhaveddhruvam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
या नारी स्वामिसहिता कुर्याच्च हरिवासरम् ।
सुपुत्रा भर्तृसुभगा भवेत्सा प्रतिजन्मनि
yā nārī svāmisahitā kuryācca harivāsaram |
suputrā bhartṛsubhagā bhavetsā pratijanmani
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यो नरो गोधनं कुर्याच्छूद्रः कुर्याद्विमोहितः ।
ब्राह्मणीहरणं वापि कर्मणा स नपुंसकः
yo naro godhanaṃ kuryācchūdraḥ kuryādvimohitaḥ |
brāhmaṇīharaṇaṃ vāpi karmaṇā sa napuṃsakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इदं तु वृजिनं कृत्वा पश्चात्पुण्यं करोति यः ।
इह पुण्यप्रभावेण दुहिता जायते द्विज
idaṃ tu vṛjinaṃ kṛtvā paścātpuṇyaṃ karoti yaḥ |
iha puṇyaprabhāveṇa duhitā jāyate dvija
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आसीत्त्रेतायुगे राजा श्रीधरो नामतो द्विज ।
अपुत्रो धनवांस्तस्य जाया हेमप्रभावती
āsīttretāyuge rājā śrīdharo nāmato dvija |
aputro dhanavāṃstasya jāyā hemaprabhāvatī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
व्यासं सकलशास्त्रज्ञं सर्वलोकहितैषिणम् ।
आगतं चैव पप्रच्छ चापुत्रोऽहं कथं द्विज
vyāsaṃ sakalaśāstrajñaṃ sarvalokahitaiṣiṇam |
āgataṃ caiva papraccha cāputro'haṃ kathaṃ dvija
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उवाच नृपतेः श्रुत्वा वचनं विनयान्वितम् ।
राज्ञा दत्ते च पीठे च निर्मिते कनकादिभिः
uvāca nṛpateḥ śrutvā vacanaṃ vinayānvitam |
rājñā datte ca pīṭhe ca nirmite kanakādibhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राजाराज्ञी तस्य पादौ धौतं कृत्वा च हर्षितौ ।
पीत्वा पादोदकं द्वौ च सर्वपातकनाशनम्
rājārājñī tasya pādau dhautaṃ kṛtvā ca harṣitau |
pītvā pādodakaṃ dvau ca sarvapātakanāśanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
व्यास उवाच-
राजन्शृणुष्व यत्पृष्टमपुत्रो येन कर्मणा ।
तवेयं राज्ञी चापुत्री चैकपत्नीव्रतस्तथा
vyāsa uvāca-
rājanśṛṇuṣva yatpṛṣṭamaputro yena karmaṇā |
taveyaṃ rājñī cāputrī caikapatnīvratastathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पूर्वजन्मनि चंद्रस्त्वं नाम्ना वरतनु स्मृतः ।
भार्या तवापि शुभ्रांगी नाम्ना वै शंकरी स्मृता
pūrvajanmani caṃdrastvaṃ nāmnā varatanu smṛtaḥ |
bhāryā tavāpi śubhrāṃgī nāmnā vai śaṃkarī smṛtā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एकदा पथियातौ च नीचपुत्रं जलेपि च ।
मग्नं दृष्ट्वा हेलया च गतौ स पंचतां गतः
ekadā pathiyātau ca nīcaputraṃ jalepi ca |
magnaṃ dṛṣṭvā helayā ca gatau sa paṃcatāṃ gataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बहुपुण्यप्रभावेण राज्ञीराजा गतौ युवाम् ।
तेन कर्मविपाकेन युवायोर्न भवेत्सुतः
bahupuṇyaprabhāveṇa rājñīrājā gatau yuvām |
tena karmavipākena yuvāyorna bhavetsutaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राजोवाच-
इदानीं केन पुण्येन सुतो वै जायते प्रभो ।
अपुत्रस्य मनुष्याणां जीवनं हि निरर्थकम्
rājovāca-
idānīṃ kena puṇyena suto vai jāyate prabho |
aputrasya manuṣyāṇāṃ jīvanaṃ hi nirarthakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
व्यास उवाच-
सवस्त्रं चैव कूष्मांडं वृषभं ससुवर्णकम् ।
देहि दानं ब्राह्मणस्य कुरु बालव्रतं तथा
vyāsa uvāca-
savastraṃ caiva kūṣmāṃḍaṃ vṛṣabhaṃ sasuvarṇakam |
dehi dānaṃ brāhmaṇasya kuru bālavrataṃ tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गौरीं कन्यां तथा देहि पुराणश्रवणं कुरु ।
पुत्रो वै जायते तत्र सर्वपातकनाशनम्
gaurīṃ kanyāṃ tathā dehi purāṇaśravaṇaṃ kuru |
putro vai jāyate tatra sarvapātakanāśanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मोवाच-
इति श्रुत्वा ततो राजा व्यासोक्तं दानमुत्तमम् ।
पुराणश्रवणं चैव चकार गतकिल्बिषः
brahmovāca-
iti śrutvā tato rājā vyāsoktaṃ dānamuttamam |
purāṇaśravaṇaṃ caiva cakāra gatakilbiṣaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः पुत्रो वर्षमध्ये बभूव सर्वपूजितः ।
अभूद्राजा सार्वभौमः सुंदरः कुलनायकः
tataḥ putro varṣamadhye babhūva sarvapūjitaḥ |
abhūdrājā sārvabhaumaḥ suṃdaraḥ kulanāyakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सूत उवाच-
य इदं शृणुयाद्भक्त्या करोति दानमुत्तमम् ।
अपुत्रो लभते पुत्रं संक्षेपात्कथितं मया
sūta uvāca-
ya idaṃ śṛṇuyādbhaktyā karoti dānamuttamam |
aputro labhate putraṃ saṃkṣepātkathitaṃ mayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भक्त्या श्रुत्वा तु या नारी कुर्याद्ब्राह्मणपूजनम् ।
सुपुत्रा सा भवेन्नित्यं शास्त्रोक्तविधिना द्विज
bhaktyā śrutvā tu yā nārī kuryādbrāhmaṇapūjanam |
suputrā sā bhavennityaṃ śāstroktavidhinā dvija
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुवर्णं रजतं वस्त्रं पुष्पमाल्यं च चंदनम् ।
यो दद्यात्पुस्तके भक्त्या सर्वपापप्रणाशनम्
suvarṇaṃ rajataṃ vastraṃ puṣpamālyaṃ ca caṃdanam |
yo dadyātpustake bhaktyā sarvapāpapraṇāśanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पूर्वजन्मनि यो मूढो ब्रह्मबालकघातकः ।
तस्य क्रूरो भवेत्पुत्रः सप्तजन्मांतरैर्द्विजः
pūrvajanmani yo mūḍho brahmabālakaghātakaḥ |
tasya krūro bhavetputraḥ saptajanmāṃtarairdvijaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.