Library·Padma Purāṇa·5·5.105

Padma Purāṇa 5.105

सज्जिकं परमोत्कृष्टं स्वर्णं चैव विनिर्मितम् । राजतैर्वा दलैः कार्यं राजतैर्वैणवैस्तु यत्

sajjikaṃ paramotkṛṣṭaṃ svarṇaṃ caiva vinirmitam | rājatairvā dalaiḥ kāryaṃ rājatairvaiṇavaistu yat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लतासूत्रैरथो वापि रचितं दारुणाथवा । वस्त्रेण वाथ रचितं मृदाविरचितं भवेत्

latāsūtrairatho vāpi racitaṃ dāruṇāthavā | vastreṇa vātha racitaṃ mṛdāviracitaṃ bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र संवेष्ट्य वस्त्रेण सुगंधेन समन्विते । धौतवस्त्रयुगे शुद्धे मृद्वासन समन्विते

tatra saṃveṣṭya vastreṇa sugaṃdhena samanvite | dhautavastrayuge śuddhe mṛdvāsana samanvite

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शीतोष्णरहिते पादचतुष्टयसमन्विते । प्रावृतिच्छेदनोपेते क्रिमिकीटविवर्जिते

śītoṣṇarahite pādacatuṣṭayasamanvite | prāvṛticchedanopete krimikīṭavivarjite

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धौतेन मृदुवस्त्रेण सर्वतो वेष्ट्य तं शिवम् । विन्यस्य सज्जिकामध्ये प्रावृत्य च पुनर्विभुम्

dhautena mṛduvastreṇa sarvato veṣṭya taṃ śivam | vinyasya sajjikāmadhye prāvṛtya ca punarvibhum

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एषा हि सज्जिका राम देवस्याग्रेति कीर्तिता । तस्य च स्थापनं पाठो रहस्ये च महेशितुः

eṣā hi sajjikā rāma devasyāgreti kīrtitā | tasya ca sthāpanaṃ pāṭho rahasye ca maheśituḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथवा भित्तिमूले स्याद्देववेद्यामथापि वा । सुरक्षिते तथा देशे रक्षकं च नियोजयेत्

athavā bhittimūle syāddevavedyāmathāpi vā | surakṣite tathā deśe rakṣakaṃ ca niyojayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राणादेरविनाभावं कुर्वीत नियमैः सह । एतद्धि राजसं प्रोक्तं स्थापनं परमात्मनः

prāṇāderavinābhāvaṃ kurvīta niyamaiḥ saha | etaddhi rājasaṃ proktaṃ sthāpanaṃ paramātmanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सात्विकं स्वसमीपस्थं धारणं तामसं पुनः । धारणं गात्रसंस्पर्शमशेषदेहगोपनम्

sātvikaṃ svasamīpasthaṃ dhāraṇaṃ tāmasaṃ punaḥ | dhāraṇaṃ gātrasaṃsparśamaśeṣadehagopanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मस्तके धारणं मुख्यं ब्रह्मणा च तथा कृतम् । विन्यस्य मुकुटस्यांते धारणं शुभमुच्यते

mastake dhāraṇaṃ mukhyaṃ brahmaṇā ca tathā kṛtam | vinyasya mukuṭasyāṃte dhāraṇaṃ śubhamucyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ललाटे धारणं शस्तं यथा लक्ष्म्या धृतं शुभम् । बाणेन च धृतं मूर्ध्नि दक्षिणोरसि वा पुनः

lalāṭe dhāraṇaṃ śastaṃ yathā lakṣmyā dhṛtaṃ śubham | bāṇena ca dhṛtaṃ mūrdhni dakṣiṇorasi vā punaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कर्णे च हरकर्णेन मुनिना परमर्षिणा । विनिर्भिद्य तथा गात्रं लोहस्थानं प्रकल्प्य च

karṇe ca harakarṇena muninā paramarṣiṇā | vinirbhidya tathā gātraṃ lohasthānaṃ prakalpya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धारयंति तथा लिंगं राक्षसाः केचिदुत्तमाः । अनिकेतन मर्त्यानामशक्तानां शिरोधृतिः

dhārayaṃti tathā liṃgaṃ rākṣasāḥ keciduttamāḥ | aniketana martyānāmaśaktānāṃ śirodhṛtiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अधमाधममाख्यातं नीवीबंधादिधारणम् । तेषु तूच्छिष्टसंप्राप्तौ मस्तके धारणं भवेत्

adhamādhamamākhyātaṃ nīvībaṃdhādidhāraṇam | teṣu tūcchiṣṭasaṃprāptau mastake dhāraṇaṃ bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अधमाधमवृत्तीनां सदा वै लिंगधारणम् । पापिनामपि चाश्चर्यं यमलोके न विद्यते

adhamādhamavṛttīnāṃ sadā vai liṃgadhāraṇam | pāpināmapi cāścaryaṃ yamaloke na vidyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रीराम उवाच- चित्रगुप्तेन लिखिता ललाटे या लिपिर्दृढा । तया तु लिप्या नियतं नरकं कथमन्यथा

śrīrāma uvāca- citraguptena likhitā lalāṭe yā lipirdṛḍhā | tayā tu lipyā niyataṃ narakaṃ kathamanyathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

करोति पूजनं शंभोः पापं नाशयते कथम् । शंभुरुवाच- पापं नाशयते कृत्स्नमपि जन्मशतार्जितम्

karoti pūjanaṃ śaṃbhoḥ pāpaṃ nāśayate katham | śaṃbhuruvāca- pāpaṃ nāśayate kṛtsnamapi janmaśatārjitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भर्त्सनात्सर्वपापानां स्मरणाच्च महेशितुः । भस्मेति पदमाख्यातं तस्य धारणमुत्तमम्

bhartsanātsarvapāpānāṃ smaraṇācca maheśituḥ | bhasmeti padamākhyātaṃ tasya dhāraṇamuttamam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथाविधि ललाटे वै वह्निवीर्यप्रधारणात् । नाशयेल्लिखितां यामीं पटस्थामिव हव्यभुक्

yathāvidhi lalāṭe vai vahnivīryapradhāraṇāt | nāśayellikhitāṃ yāmīṃ paṭasthāmiva havyabhuk

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कर्णोपरिकृतं पापं नष्टं स्यान्मुखधारणे । कंठे च धारणात्कंठभोगादिकृतपातकम्

karṇoparikṛtaṃ pāpaṃ naṣṭaṃ syānmukhadhāraṇe | kaṃṭhe ca dhāraṇātkaṃṭhabhogādikṛtapātakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बाह्वोर्बाहुकृतं पापं वक्षसि मनसा कृतम् । नाभ्यां शिश्नकृतं पापं पृष्ठे गुदकृतं तथा

bāhvorbāhukṛtaṃ pāpaṃ vakṣasi manasā kṛtam | nābhyāṃ śiśnakṛtaṃ pāpaṃ pṛṣṭhe gudakṛtaṃ tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पार्श्वयोर्धारणाद्राम परस्त्र्यालिंगनादिजम् । तद्भस्मधारणं शस्तं सर्वत्रैव त्रिपुंड्रकम्

pārśvayordhāraṇādrāma parastryāliṃganādijam | tadbhasmadhāraṇaṃ śastaṃ sarvatraiva tripuṃḍrakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्रह्मविष्णुमहेशानां त्रय्यग्नीनां च धारणम् । गुप्त्यै लोकत्रयाणां च धारणं तेन वै कृतम्

brahmaviṣṇumaheśānāṃ trayyagnīnāṃ ca dhāraṇam | guptyai lokatrayāṇāṃ ca dhāraṇaṃ tena vai kṛtam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धृतं पंचदशस्थाने शुद्धं भस्माभिमंत्रितम् । कोष्ठयुग्मे बाहुयुग्मे कोष्ठोपरि युगे तथा

dhṛtaṃ paṃcadaśasthāne śuddhaṃ bhasmābhimaṃtritam | koṣṭhayugme bāhuyugme koṣṭhopari yuge tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धारणं सर्वदेहानां पूजायै धर्मसंमतम् । भस्माशना भस्मशय्या भस्मोद्धूलितविग्रहाः

dhāraṇaṃ sarvadehānāṃ pūjāyai dharmasaṃmatam | bhasmāśanā bhasmaśayyā bhasmoddhūlitavigrahāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भस्मस्नानाः सदापापैर्मुच्यंते नात्र संशयः । आदौ ब्राह्मणदीक्षायां त्रियायुषमिति स्मृतम्

bhasmasnānāḥ sadāpāpairmucyaṃte nātra saṃśayaḥ | ādau brāhmaṇadīkṣāyāṃ triyāyuṣamiti smṛtam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रसवे च मनुष्याणां भूतावेशेऽपि रक्षकम् । सर्पादिविषहान्यर्थं सर्वेषां साधनं त्विदम्

prasave ca manuṣyāṇāṃ bhūtāveśe'pi rakṣakam | sarpādiviṣahānyarthaṃ sarveṣāṃ sādhanaṃ tvidam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपि वा वैष्णवो मर्त्य अथवापीतरो जनः । भस्मस्नायी भस्मयुक्तः कर्मस्वधिकरोति वै

api vā vaiṣṇavo martya athavāpītaro janaḥ | bhasmasnāyī bhasmayuktaḥ karmasvadhikaroti vai

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रीराम उवाच- भस्ममाहात्म्यमादौ मे भस्मायुष्यं हि कस्य वै । कथं हि रक्षते ह्येतत्सर्वमेतद्वदस्व मे

śrīrāma uvāca- bhasmamāhātmyamādau me bhasmāyuṣyaṃ hi kasya vai | kathaṃ hi rakṣate hyetatsarvametadvadasva me

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शंभुरुवाच- आयुष्यवर्द्धने हेतुस्त्रिविधस्यापि देहिनः । पापघ्नं शीतमुष्णं च स्पर्शाच्छिवपदप्रदम्

śaṃbhuruvāca- āyuṣyavarddhane hetustrividhasyāpi dehinaḥ | pāpaghnaṃ śītamuṣṇaṃ ca sparśācchivapadapradam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अत्र ते कीर्तयिष्यामि चेतिहासं पुरातनम् । आसीद्वासिष्ठवंश्यस्तु धनंजय इति द्विजः

atra te kīrtayiṣyāmi cetihāsaṃ purātanam | āsīdvāsiṣṭhavaṃśyastu dhanaṃjaya iti dvijaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य भार्याशतं चासीद्रूपलावण्यसंयुतम् । तासामेका तु सुषुवे शामाकाकरुणं मुने

tasya bhāryāśataṃ cāsīdrūpalāvaṇyasaṃyutam | tāsāmekā tu suṣuve śāmākākaruṇaṃ mune

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भार्याणां संख्यया राम सुताश्चासंस्तपस्विनः । पित्रा विभागस्तेषां च विषमः परिकल्पितः

bhāryāṇāṃ saṃkhyayā rāma sutāścāsaṃstapasvinaḥ | pitrā vibhāgasteṣāṃ ca viṣamaḥ parikalpitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भ्रातॄणां च तदा ह्येव वैरबंधो महानभूत् । नराणामेकजातीनां वैरं नियतमेव तु

bhrātṝṇāṃ ca tadā hyeva vairabaṃdho mahānabhūt | narāṇāmekajātīnāṃ vairaṃ niyatameva tu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथासौ करुणो गत्वा भवनाशिनिका तटे । नानामुनिगणैः सार्द्धं नरसिंहदिदृक्षया

athāsau karuṇo gatvā bhavanāśinikā taṭe | nānāmunigaṇaiḥ sārddhaṃ narasiṃhadidṛkṣayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नृसिंहदर्शनार्थं तु ब्राह्मणेन तु केनचित् । उत्कृष्टफलितंवीरमानीतं रूपगंधवत्

nṛsiṃhadarśanārthaṃ tu brāhmaṇena tu kenacit | utkṛṣṭaphalitaṃvīramānītaṃ rūpagaṃdhavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

करुणस्तु तदादाय व्यजिघ्रत्फलमुत्तमम् । तत्रस्थिता द्विजगणाः शापेन तमयोजयन्

karuṇastu tadādāya vyajighratphalamuttamam | tatrasthitā dvijagaṇāḥ śāpena tamayojayan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मक्षिका भव पापात्मन्वर्षाणां शतमप्यतः । शापावसानं भविता दधीचेन महात्मना

makṣikā bhava pāpātmanvarṣāṇāṃ śatamapyataḥ | śāpāvasānaṃ bhavitā dadhīcena mahātmanā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ मक्षिकतां प्राप्तो भार्यामिदमभाषत । मक्षिकात्वमहं प्राप्तो मां शुभे पालयस्व भोः

atha makṣikatāṃ prāpto bhāryāmidamabhāṣata | makṣikātvamahaṃ prāpto māṃ śubhe pālayasva bhoḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्युक्त्वा स तथा भूतो बभ्राम च ततस्ततः । अथैवंविधमाज्ञाय ज्ञातयः पापनिश्चयाः

ityuktvā sa tathā bhūto babhrāma ca tatastataḥ | athaivaṃvidhamājñāya jñātayaḥ pāpaniścayāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद्वधे यत्नमास्थाय तैलमध्ये ह्यपातयन् । मृतं पतिमथादाय दुःखिता सा कृशोदरी

tadvadhe yatnamāsthāya tailamadhye hyapātayan | mṛtaṃ patimathādāya duḥkhitā sā kṛśodarī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद्दुःखशमनार्थाय प्राह देवीत्वरुंधती । अमुं संजीवयाम्यद्य भस्मनैव शुचिस्मिते

tadduḥkhaśamanārthāya prāha devītvaruṃdhatī | amuṃ saṃjīvayāmyadya bhasmanaiva śucismite

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथाग्निहोत्रजं भस्म अरुंधत्यै न्यवेदयत् । मृत्युंजयेन मंत्रेण मृतजंतौ तथाक्षिपत्

athāgnihotrajaṃ bhasma aruṃdhatyai nyavedayat | mṛtyuṃjayena maṃtreṇa mṛtajaṃtau tathākṣipat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मंदवायुं तथा चक्रे व्यजनेन शुचिस्मिता । उदतिष्ठत्ततो जंतुर्भस्मनोऽस्य प्रभावतः

maṃdavāyuṃ tathā cakre vyajanena śucismitā | udatiṣṭhattato jaṃturbhasmano'sya prabhāvataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो वर्षशते पूर्णे ज्ञातिरेको ह्यमारयत् । मृते भर्तरि सा साध्वी दुःखिता च शुचिस्मिता

tato varṣaśate pūrṇe jñātireko hyamārayat | mṛte bhartari sā sādhvī duḥkhitā ca śucismitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दधीचं नाम विप्रेंद्रं महामाहेश्वरं मुनिम् । जगाम शरणं साध्वी प्राह विप्रस्तपोधनः

dadhīcaṃ nāma vipreṃdraṃ mahāmāheśvaraṃ munim | jagāma śaraṇaṃ sādhvī prāha viprastapodhanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रियायुषा विहीनं तु जमदग्निं तपोनिधिम् । भस्मैव जीवयामास कश्यपं च तथाविधम्

triyāyuṣā vihīnaṃ tu jamadagniṃ taponidhim | bhasmaiva jīvayāmāsa kaśyapaṃ ca tathāvidham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देवानपि तथाभूतान्मामप्येतादृशं पुरा । तस्मात्तु भस्मना जंतुं जीवयामि तवानघे

devānapi tathābhūtānmāmapyetādṛśaṃ purā | tasmāttu bhasmanā jaṃtuṃ jīvayāmi tavānaghe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्येवमुक्त्वा भगवान्दधीचो महेश्वरं वै शरणं जगाम । भस्माभिमंत्र्याथ करे गृहीत्वा संजीवयामास धवं सुसाध्व्याः

ityevamuktvā bhagavāndadhīco maheśvaraṃ vai śaraṇaṃ jagāma | bhasmābhimaṃtryātha kare gṛhītvā saṃjīvayāmāsa dhavaṃ susādhvyāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महेशस्य करस्पर्शाद्विशापः करुणोऽभवत् । स्वरूपं च ततो गत्वा स्वमाश्रमपदं ययौ

maheśasya karasparśādviśāpaḥ karuṇo'bhavat | svarūpaṃ ca tato gatvā svamāśramapadaṃ yayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दधीचमपि सा साध्वी गृहमानीय भोजने । प्रार्थयामास विप्रर्षिं भुक्तवानथ स द्विजः

dadhīcamapi sā sādhvī gṛhamānīya bhojane | prārthayāmāsa viprarṣiṃ bhuktavānatha sa dvijaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भुक्तवत्यथ विप्रेंद्रे कोटिशिष्याः समागताः । अथ देवाः समायाता भस्मोद्धूलितविग्रहाः

bhuktavatyatha vipreṃdre koṭiśiṣyāḥ samāgatāḥ | atha devāḥ samāyātā bhasmoddhūlitavigrahāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नमस्कृत्य दधीचं तु पप्रच्छुः शिवकांक्षया । देवा ऊचुः - अस्माकं तु पुरा ज्ञानं नष्टमासीन्महामते

namaskṛtya dadhīcaṃ tu papracchuḥ śivakāṃkṣayā | devā ūcuḥ - asmākaṃ tu purā jñānaṃ naṣṭamāsīnmahāmate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गौतमस्य तु भार्यां वै दृष्ट्वा कामातुरा वयम् । तथा च धर्षिता देवी विवाहकृतमंगला

gautamasya tu bhāryāṃ vai dṛṣṭvā kāmāturā vayam | tathā ca dharṣitā devī vivāhakṛtamaṃgalā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तां वै कामयमानानां नष्टं ज्ञानमभूच्च नः । ततः सर्वे वयं भूता गता दुर्वाससं मुनिम्

tāṃ vai kāmayamānānāṃ naṣṭaṃ jñānamabhūcca naḥ | tataḥ sarve vayaṃ bhūtā gatā durvāsasaṃ munim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स उवाचाधुना सर्वमपनेष्यामि वोमलम् । शतरुद्रियमंत्रेण मंत्रितं शंभुना स्वयम्

sa uvācādhunā sarvamapaneṣyāmi vomalam | śatarudriyamaṃtreṇa maṃtritaṃ śaṃbhunā svayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ममापि दत्तं तेनैव ब्रह्महत्यादिशांतये । इत्येवमुक्त्वा दुर्वासा दत्तवान्भस्मचोत्तमम्

mamāpi dattaṃ tenaiva brahmahatyādiśāṃtaye | ityevamuktvā durvāsā dattavānbhasmacottamam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ तद्वचनात्सर्वे वयं विकृतचेतनाः । शतरुद्रियमंत्रेण भस्मोद्धूलितविग्रहाः

atha tadvacanātsarve vayaṃ vikṛtacetanāḥ | śatarudriyamaṃtreṇa bhasmoddhūlitavigrahāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निर्धूतपातकाः सर्वे संवृत्तास्तत्क्षणेन हि । आश्चर्यमेतज्जानीमो भस्मसामर्थ्यमीदृशम्

nirdhūtapātakāḥ sarve saṃvṛttāstatkṣaṇena hi | āścaryametajjānīmo bhasmasāmarthyamīdṛśam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दधीच उवाच- शैवस्य भस्मनः शक्तिं संक्षेपेण वदामि वः । विस्तरेण न शक्येत वक्तुं वर्षशतैरपि

dadhīca uvāca- śaivasya bhasmanaḥ śaktiṃ saṃkṣepeṇa vadāmi vaḥ | vistareṇa na śakyeta vaktuṃ varṣaśatairapi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अत्र वः कीर्तयिष्यामि पुरावृत्तं तु देवयोः । हरिशंकरयोः सर्वे ब्रह्महत्यादिनाशनम्

atra vaḥ kīrtayiṣyāmi purāvṛttaṃ tu devayoḥ | hariśaṃkarayoḥ sarve brahmahatyādināśanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुरा चैकार्णवे घोरे ब्रह्मणः प्रलये सति । महाविष्णुस्तु भगवाञ्छेते स्म प्रलयांभसि

purā caikārṇave ghore brahmaṇaḥ pralaye sati | mahāviṣṇustu bhagavāñchete sma pralayāṃbhasi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य पार्श्वद्वयं प्राप्य ब्रह्मांडानां शतद्वयम् । विंशतिः पादयोः पार्श्वे विंशतिर्मस्तकांतरे

tasya pārśvadvayaṃ prāpya brahmāṃḍānāṃ śatadvayam | viṃśatiḥ pādayoḥ pārśve viṃśatirmastakāṃtare

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नासामौक्तिकभावेन ब्रह्मांडमदधात्प्रभुः । तन्नाभिमंडले केचिल्लोमशाद्या मुनीश्वराः

nāsāmauktikabhāvena brahmāṃḍamadadhātprabhuḥ | tannābhimaṃḍale kecillomaśādyā munīśvarāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तपस्तपंतः सुमहदीश्वरं पर्युपासते । अथ विष्णुर्महातेजाश्चिंतामाप सिसृक्षया

tapastapaṃtaḥ sumahadīśvaraṃ paryupāsate | atha viṣṇurmahātejāściṃtāmāpa sisṛkṣayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ध्यानयोगपरो भूत्वा न किंचित्पर्यपश्यत । अथ दुःखेन महता रुरोदोच्चैः पुनः पुनः

dhyānayogaparo bhūtvā na kiṃcitparyapaśyata | atha duḥkhena mahatā rurodoccaiḥ punaḥ punaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतस्मिन्नंतरे दीप्तिः काचिल्लोकविलक्षणा । दृष्ट्वा च हरिणा भीत्या लोचने च निमीलिते

etasminnaṃtare dīptiḥ kācillokavilakṣaṇā | dṛṣṭvā ca hariṇā bhītyā locane ca nimīlite

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आगम्यमानो गोक्षीरसमतेजाः स गात्रवान् । संग्रथ्य कोटिब्रह्मांडदामयुग्मं करद्वये

āgamyamāno gokṣīrasamatejāḥ sa gātravān | saṃgrathya koṭibrahmāṃḍadāmayugmaṃ karadvaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दधानमुरसा धामकोटिब्रह्मांडकल्पितम् । ब्रह्मांडमेकं निपतदुत्पतच्च करद्वये

dadhānamurasā dhāmakoṭibrahmāṃḍakalpitam | brahmāṃḍamekaṃ nipatadutpatacca karadvaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वाभरणसंयुक्तं तथाभूतं तमव्ययम् । विष्णुस्तुष्टाव चादृष्ट्वा दर्शनाय च तस्य वै

sarvābharaṇasaṃyuktaṃ tathābhūtaṃ tamavyayam | viṣṇustuṣṭāva cādṛṣṭvā darśanāya ca tasya vai

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विष्णुरुवाच- नमस्ते देवदेवेश नमस्ते शाश्वताव्यय । न जानेऽहं भवंतं भोस्त्वं च वेत्सि नमोनमः

viṣṇuruvāca- namaste devadeveśa namaste śāśvatāvyaya | na jāne'haṃ bhavaṃtaṃ bhostvaṃ ca vetsi namonamaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जानामि न च ते भावं दुर्निरीक्ष्या च ते द्युतिः । माणिक्यकुंडलं हेमदामजालविभूषितम्

jānāmi na ca te bhāvaṃ durnirīkṣyā ca te dyutiḥ | māṇikyakuṃḍalaṃ hemadāmajālavibhūṣitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रत्नांगुलीयं सुभगं बाहुकोष्ठविभूषणम् । तनुरक्तोत्तमाकीर्ण दीप्तायतविलोचनम्

ratnāṃgulīyaṃ subhagaṃ bāhukoṣṭhavibhūṣaṇam | tanuraktottamākīrṇa dīptāyatavilocanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बाणलोचनसंकाशं भाललोचनमव्ययम् । कंदर्पकार्मुकभ्रांतिजनक भ्रुवमीश्वरम्

bāṇalocanasaṃkāśaṃ bhālalocanamavyayam | kaṃdarpakārmukabhrāṃtijanaka bhruvamīśvaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्निग्धाधोन्नतचार्वंग नासमच्छकपोलकम् । मंदस्मितं प्रसन्नास्यं विभुं बालेंदुदर्शनम्

snigdhādhonnatacārvaṃga nāsamacchakapolakam | maṃdasmitaṃ prasannāsyaṃ vibhuṃ bāleṃdudarśanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विज्ञानरक्तवसनं वेदकल्पितभूषणम् । शरणं त्वां प्रपन्नोऽस्मि चक्षुर्मे दीयतां विभो

vijñānaraktavasanaṃ vedakalpitabhūṣaṇam | śaraṇaṃ tvāṃ prapanno'smi cakṣurme dīyatāṃ vibho

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दीनांधकृपणाज्ञाननष्टस्य शरणं भव । अथ दिव्यं ददौ चक्षुः स्वात्मदर्शनशक्तिमत्

dīnāṃdhakṛpaṇājñānanaṣṭasya śaraṇaṃ bhava | atha divyaṃ dadau cakṣuḥ svātmadarśanaśaktimat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ दृष्ट्वा हरिः शंभुं त्रिनेत्रं पुरतः स्थितम् । को भवानित्युवाचाथ न जाने त्वां महायशः

atha dṛṣṭvā hariḥ śaṃbhuṃ trinetraṃ purataḥ sthitam | ko bhavānityuvācātha na jāne tvāṃ mahāyaśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रणामं केवलं कर्तुं शक्तोऽस्मि न हि वेदितुम् । सदाशिव उवाच- तव ज्ञानं प्रदास्यामि कुरु स्नानं च वारुणम्

praṇāmaṃ kevalaṃ kartuṃ śakto'smi na hi veditum | sadāśiva uvāca- tava jñānaṃ pradāsyāmi kuru snānaṃ ca vāruṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भस्मस्नानं ततः पश्चात्ततो ज्ञानं वदाम्यहम् । श्रीभगवानुवाच- मत्स्नानयोग्यं सलिलं न चतिष्ठति कुत्रचित्

bhasmasnānaṃ tataḥ paścāttato jñānaṃ vadāmyaham | śrībhagavānuvāca- matsnānayogyaṃ salilaṃ na catiṣṭhati kutracit

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्युक्तोथ निषण्णस्तु ब्रह्मांडासक्तविग्रहः । ऊरुदघ्नजले स्नातुं न योग्यमभवद्धरेः

ityuktotha niṣaṇṇastu brahmāṃḍāsaktavigrahaḥ | ūrudaghnajale snātuṃ na yogyamabhavaddhareḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शंभुर्जहास स्नानाय जलमत्यधिकं त्वहो । दधीच उवाच- अथ देवः शिवो विष्णुं भालाक्षेण व्यलोकयत्

śaṃbhurjahāsa snānāya jalamatyadhikaṃ tvaho | dadhīca uvāca- atha devaḥ śivo viṣṇuṃ bhālākṣeṇa vyalokayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विलीनसूक्ष्मावयवं वामाक्षेण व्यलोकयत् । ततः सूक्ष्मतनुर्विष्णुः शीतदेहश्च शंभुना

vilīnasūkṣmāvayavaṃ vāmākṣeṇa vyalokayat | tataḥ sūkṣmatanurviṣṇuḥ śītadehaśca śaṃbhunā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उक्तश्च स्नाहि भो विष्णो ह्रद एष विकल्पितः । ततो ह्रदे हरिः स्नातुं हरांके कल्पिते तदा

uktaśca snāhi bho viṣṇo hrada eṣa vikalpitaḥ | tato hrade hariḥ snātuṃ harāṃke kalpite tadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रवेष्टुं न शशाकाथ गंभीरे तद्ध्रदस्य तु । हरिराह च नो पंथा ह्रदस्यास्य प्रवेशने

praveṣṭuṃ na śaśākātha gaṃbhīre taddhradasya tu | harirāha ca no paṃthā hradasyāsya praveśane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मार्गो मे दीयतां देव तमथो शंभुरब्रवीत् । कोटियोजनगंभीरं जलमेतन्महत्पुरा

mārgo me dīyatāṃ deva tamatho śaṃbhurabravīt | koṭiyojanagaṃbhīraṃ jalametanmahatpurā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निविष्टस्यैव भवत ऊरुदघ्नं जलं विभो । इदानीं तिष्ठतश्चापि न प्रवेशो ह्रदे कथम्

niviṣṭasyaiva bhavata ūrudaghnaṃ jalaṃ vibho | idānīṃ tiṣṭhataścāpi na praveśo hrade katham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अष्टांगुलप्रमाणोऽयमूरुस्तस्मिन्ह्रदे च मे । पश्यामि प्रविश त्वं च पादस्पर्शं ददामि ते

aṣṭāṃgulapramāṇo'yamūrustasminhrade ca me | paśyāmi praviśa tvaṃ ca pādasparśaṃ dadāmi te

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वाक्यमेकं तु सोपानं वेदं मद्वाक्यनिस्सृतम् । हरिरुवाच- शब्दारोहणसामर्थ्यं कस्यापीह न विद्यते

vākyamekaṃ tu sopānaṃ vedaṃ madvākyanissṛtam | hariruvāca- śabdārohaṇasāmarthyaṃ kasyāpīha na vidyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मूर्तस्य ग्रहणं शक्यं ग्रहणं वा कथं श्रुतेः । शंभुरुवाच- पुंसः शक्तिर्न वस्तूनां धारणारोहणादिषु

mūrtasya grahaṇaṃ śakyaṃ grahaṇaṃ vā kathaṃ śruteḥ | śaṃbhuruvāca- puṃsaḥ śaktirna vastūnāṃ dhāraṇārohaṇādiṣu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गृहाणेमं महावेदं जग्राह हरिरप्यथ । नम्रकरश्चाशक्तेर्हि पतन्निव जनार्द्दनः

gṛhāṇemaṃ mahāvedaṃ jagrāha harirapyatha | namrakaraścāśakterhi patanniva janārddanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न च शक्यं मया धर्तुमिति प्राह शिवं हरिः । शिवः प्रहस्य निपती पात्यतीव महाह्रदे

na ca śakyaṃ mayā dhartumiti prāha śivaṃ hariḥ | śivaḥ prahasya nipatī pātyatīva mahāhrade

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्सोपानमथारुह्य स्नातुमर्हसि केशव । दधीच उवाच- वेदे सोपानभूते हि ऊरुदघ्नोपलब्धिनि

tatsopānamathāruhya snātumarhasi keśava | dadhīca uvāca- vede sopānabhūte hi ūrudaghnopalabdhini

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र स्नात्वा स विधिना बहिरुत्तीर्य चोक्तवान् । स्नातोऽस्मि किमतः कार्यं शंभुराह हरिं ततः

tatra snātvā sa vidhinā bahiruttīrya coktavān | snāto'smi kimataḥ kāryaṃ śaṃbhurāha hariṃ tataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ध्यायसे हृदये किं त्वं न च किंचिद्वदस्व मे । हरिर्न किंचिदित्याह तमथो शंभुरुक्तवान्

dhyāyase hṛdaye kiṃ tvaṃ na ca kiṃcidvadasva me | harirna kiṃcidityāha tamatho śaṃbhuruktavān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भस्मस्नानेन संशुद्धो वेत्स्यसे परमं शुभम् । दीक्षितस्य हि तच्छस्तं तद्रक्षां करवाण्यहम्

bhasmasnānena saṃśuddho vetsyase paramaṃ śubham | dīkṣitasya hi tacchastaṃ tadrakṣāṃ karavāṇyaham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दधीच उवाच- स्ववक्षः स्थितभस्मैकं नखेनादाय शंकरः । प्रणवेनाभिमंत्र्याथ गायत्र्या ब्रह्मभूतया

dadhīca uvāca- svavakṣaḥ sthitabhasmaikaṃ nakhenādāya śaṃkaraḥ | praṇavenābhimaṃtryātha gāyatryā brahmabhūtayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अंगुलिभ्यामुपादाय शिवः पंचाक्षरेण वै । हरिमस्तकगात्रेषु सर्वेष्वपि समाक्षिपत्

aṃgulibhyāmupādāya śivaḥ paṃcākṣareṇa vai | harimastakagātreṣu sarveṣvapi samākṣipat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शांतदृष्ट्या निरीक्ष्याथ जीवेत्याह हरिं हरः । ध्यायस्व किं ते हृदये स च ध्यानपरोऽभवत्

śāṃtadṛṣṭyā nirīkṣyātha jīvetyāha hariṃ haraḥ | dhyāyasva kiṃ te hṛdaye sa ca dhyānaparo'bhavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपश्यद्धृदये दीपं दीर्घाकारमतिप्रभम् । हरिराह शिवं साक्षाद्दीपो दृष्टो मयेति च

apaśyaddhṛdaye dīpaṃ dīrghākāramatiprabham | harirāha śivaṃ sākṣāddīpo dṛṣṭo mayeti ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिवः प्राह न ते ज्ञानं परिपक्वमथो हरे । भस्म भक्षय ते ज्ञानं समग्रं संभविष्यति

śivaḥ prāha na te jñānaṃ paripakvamatho hare | bhasma bhakṣaya te jñānaṃ samagraṃ saṃbhaviṣyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हरिरुवाच- भक्षयिष्ये शुभं भस्म स्नातोऽहं भस्मना पुरा । दृष्ट्वेश्वरं भक्तिगम्यं भस्माभक्षयदच्युतः

hariruvāca- bhakṣayiṣye śubhaṃ bhasma snāto'haṃ bhasmanā purā | dṛṣṭveśvaraṃ bhaktigamyaṃ bhasmābhakṣayadacyutaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्राश्चर्यमतीवासीत्पक्वबिंबसमद्युतिः । वासुदेवः शुद्धमुक्ताफलवर्णोऽभवत्क्षणात्

tatrāścaryamatīvāsītpakvabiṃbasamadyutiḥ | vāsudevaḥ śuddhamuktāphalavarṇo'bhavatkṣaṇāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततःप्रभृति शुक्लोऽसौ वासुदेवः प्रसन्नवान् । पुनर्ध्यानपरो भूत्वा दीपमध्ये च पूरुषम्

tataḥprabhṛti śuklo'sau vāsudevaḥ prasannavān | punardhyānaparo bhūtvā dīpamadhye ca pūruṣam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शुद्धस्फटिकसंकाशं त्रिनेत्रं द्विभुजं शिवम् । वरदं दक्षिणे हस्ते वामे चाभयदं विभुम्

śuddhasphaṭikasaṃkāśaṃ trinetraṃ dvibhujaṃ śivam | varadaṃ dakṣiṇe haste vāme cābhayadaṃ vibhum

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पंचवर्षीयवपुषं शरच्चंद्रायुतद्युतिम् । माणिक्यकुंडलं हेम दामजालविभूषितम्

paṃcavarṣīyavapuṣaṃ śaraccaṃdrāyutadyutim | māṇikyakuṃḍalaṃ hema dāmajālavibhūṣitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रत्नांगुलीयसुभगं बाहुकोष्ठसुभूषणम् । तनुरक्तोष्ठमाकर्ण दीर्घायतविलोचनम्

ratnāṃgulīyasubhagaṃ bāhukoṣṭhasubhūṣaṇam | tanuraktoṣṭhamākarṇa dīrghāyatavilocanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्निग्धोन्नत सुचार्वंग नासमच्छकपोलकम् । मंदस्मितं प्रसन्नास्यं बालेंदुदर्शनं विभुम्

snigdhonnata sucārvaṃga nāsamacchakapolakam | maṃdasmitaṃ prasannāsyaṃ bāleṃdudarśanaṃ vibhum

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विज्ञानरक्तवसनं वेदकल्पितनूपुरम् । वामांगुलीयमध्यस्थमतिप्रणवमव्ययम्

vijñānaraktavasanaṃ vedakalpitanūpuram | vāmāṃgulīyamadhyasthamatipraṇavamavyayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दृष्टवानथ तं विष्णुः कृतकृत्योऽभवत्तदा । अथाह शंभुर्भो विष्णो हृदि दृष्टं त्वया किमु

dṛṣṭavānatha taṃ viṣṇuḥ kṛtakṛtyo'bhavattadā | athāha śaṃbhurbho viṣṇo hṛdi dṛṣṭaṃ tvayā kimu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हरिराह पुरा दृष्टः पुरुषः शांतविग्रहः । इत्युदीर्य महाविष्णुः शिवपादे पपात ह

harirāha purā dṛṣṭaḥ puruṣaḥ śāṃtavigrahaḥ | ityudīrya mahāviṣṇuḥ śivapāde papāta ha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हरिरुवाच- न शक्तिं भस्मनो जाने प्रभावं वा कुतस्तव । नमस्तेऽस्तु नमस्तेऽस्तु त्वामेव शरणं गतः

hariruvāca- na śaktiṃ bhasmano jāne prabhāvaṃ vā kutastava | namaste'stu namaste'stu tvāmeva śaraṇaṃ gataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सदाशिव उवाच- वरं वृणु महाभाग मनसा यं त्वमिच्छसि । शिववाचमथाकर्ण्य हरिर्वव्रे वरोत्तमम्

sadāśiva uvāca- varaṃ vṛṇu mahābhāga manasā yaṃ tvamicchasi | śivavācamathākarṇya harirvavre varottamam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हरिरुवाच- त्वत्पादयुगले शंभो भक्तिरस्तु सदा मम । अथ दत्वा वरं शंभुरिदमाह वचो हरिम्

hariruvāca- tvatpādayugale śaṃbho bhaktirastu sadā mama | atha datvā varaṃ śaṃbhuridamāha vaco harim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भस्मधारणसंपन्नो मम भक्तो भविष्यसि । दधीच उवाच- इत्थमुक्तं महाज्ञानं भस्मसंभवमादितः

bhasmadhāraṇasaṃpanno mama bhakto bhaviṣyasi | dadhīca uvāca- itthamuktaṃ mahājñānaṃ bhasmasaṃbhavamāditaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्माद्यूयं सुराः सर्वे धारयध्वं तदादरात् । विस्मयोत्फुल्लनयना देवाश्चासंस्तदस्त्विति

tasmādyūyaṃ surāḥ sarve dhārayadhvaṃ tadādarāt | vismayotphullanayanā devāścāsaṃstadastviti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

य इदं शृणुयान्नित्यं पुण्याख्यानमनुत्तमम् । विमुक्तः सर्वपापेभ्यो यात्यसौ शांकरं पदम्

ya idaṃ śṛṇuyānnityaṃ puṇyākhyānamanuttamam | vimuktaḥ sarvapāpebhyo yātyasau śāṃkaraṃ padam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.