शेष उवाच। एवमाज्ञाप्य भगवान्रामश्चामित्रकर्षणः । वीरानालोकयन्भूयो जगाद शुभया गिरा
śeṣa uvāca| evamājñāpya bhagavānrāmaścāmitrakarṣaṇaḥ | vīrānālokayanbhūyo jagāda śubhayā girā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
Library·Padma Purāṇa·5·5.11
शेष उवाच। एवमाज्ञाप्य भगवान्रामश्चामित्रकर्षणः । वीरानालोकयन्भूयो जगाद शुभया गिरा
śeṣa uvāca| evamājñāpya bhagavānrāmaścāmitrakarṣaṇaḥ | vīrānālokayanbhūyo jagāda śubhayā girā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शत्रुघ्नस्य मम भ्रातुर्वाजिरक्षाकरस्य वै । को गंता पृष्ठतो रक्षंस्तन्निदेशप्रपालकः
śatrughnasya mama bhrāturvājirakṣākarasya vai | ko gaṃtā pṛṣṭhato rakṣaṃstannideśaprapālakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यः सर्ववीरान्प्रतिमुख्यमागतान्विनिर्जयेन्मर्मभिदस्त्रसंघैः । गृह्णात्वसौ मे करवीटकं तद्भूमौ यशः स्वं प्रथयन्सुविस्तरम्
yaḥ sarvavīrānpratimukhyamāgatānvinirjayenmarmabhidastrasaṃghaiḥ | gṛhṇātvasau me karavīṭakaṃ tadbhūmau yaśaḥ svaṃ prathayansuvistaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्युक्तवति रामे तु पुष्कलो भरतात्मजः । जग्राह वीटकं तस्माद्रघुराजकरांबुजात्
ityuktavati rāme tu puṣkalo bharatātmajaḥ | jagrāha vīṭakaṃ tasmādraghurājakarāṃbujāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वामिन्गच्छामि शत्रुघ्न पृष्ठरक्षाकरोऽन्वहम् । सन्नद्धः सर्वशस्त्रास्त्र चापबाणधरः प्रभो
svāmingacchāmi śatrughna pṛṣṭharakṣākaro'nvaham | sannaddhaḥ sarvaśastrāstra cāpabāṇadharaḥ prabho
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वमद्य क्षितितलं त्वत्प्रतापो विजेष्यते । एते निमित्तभूता वै रामचंद्र महामते
sarvamadya kṣititalaṃ tvatpratāpo vijeṣyate | ete nimittabhūtā vai rāmacaṃdra mahāmate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भवत्कृपातः सकलं ससुरासुरमानुषम् । उपस्थितं प्रयुद्धाय तन्निषेधे क्षमो ह्यहम्
bhavatkṛpātaḥ sakalaṃ sasurāsuramānuṣam | upasthitaṃ prayuddhāya tanniṣedhe kṣamo hyaham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वं स्वामी ज्ञास्यति यन्ममविक्रम दर्शनात् । एष गंतास्मि शत्रुघ्न पृष्ठरक्षाप्रकारकः
sarvaṃ svāmī jñāsyati yanmamavikrama darśanāt | eṣa gaṃtāsmi śatrughna pṛṣṭharakṣāprakārakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं ब्रुवंतं भरतात्मजं स प्रस्तूय साध्वित्यनुमोदमानः । शशंस सर्वान्कपिवीरमुख्यान्प्रभंजनोद्भूतमुखान्हरिः प्रभुः
evaṃ bruvaṃtaṃ bharatātmajaṃ sa prastūya sādhvityanumodamānaḥ | śaśaṃsa sarvānkapivīramukhyānprabhaṃjanodbhūtamukhānhariḥ prabhuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भो हनूमन्महावीर शृणु मद्वाक्यमादृतः । त्वत्प्रसादान्मया प्राप्तमिदं राज्यमकंटकम्
bho hanūmanmahāvīra śṛṇu madvākyamādṛtaḥ | tvatprasādānmayā prāptamidaṃ rājyamakaṃṭakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सीतया मम संयोगे यो भवाञ्जलधिं तरेः । चरितं तद्धरे वेद्मि सर्वं तव कपीश्वर
sītayā mama saṃyoge yo bhavāñjaladhiṃ tareḥ | caritaṃ taddhare vedmi sarvaṃ tava kapīśvara
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्वं गच्छ मम सैन्यस्य पालकः सन्ममाज्ञया । शत्रुघ्नः सोदरो मह्यं पालनीयस्त्वहं यथा
tvaṃ gaccha mama sainyasya pālakaḥ sanmamājñayā | śatrughnaḥ sodaro mahyaṃ pālanīyastvahaṃ yathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यत्र यत्र मतिभ्रंशः शत्रुघ्नस्य प्रजायते । तत्र तत्र प्रबोद्धव्यो भ्राता मम महामते
yatra yatra matibhraṃśaḥ śatrughnasya prajāyate | tatra tatra praboddhavyo bhrātā mama mahāmate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति श्रुत्वा महद्वाक्यं रामचंद्रस्य धीमतः । शिरसा तत्समाधाय प्रणाममकरोत्तदा
iti śrutvā mahadvākyaṃ rāmacaṃdrasya dhīmataḥ | śirasā tatsamādhāya praṇāmamakarottadā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथादिशन्महाराजो जांबवंतं कपीश्वरम् । रघुनाथस्य सेवायै कपिषूत्तमतेजसम्
athādiśanmahārājo jāṃbavaṃtaṃ kapīśvaram | raghunāthasya sevāyai kapiṣūttamatejasam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अंगदो गवयो मैंदस्तथा दधिमुखः कपिः । सुग्रीवः प्लवगाधीशः शतवल्यक्षिकौ कपी
aṃgado gavayo maiṃdastathā dadhimukhaḥ kapiḥ | sugrīvaḥ plavagādhīśaḥ śatavalyakṣikau kapī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नीलो नलो मनोवेगोऽधिगंता वानरांगजः । इत्येवमादयो यूयं सज्जीभूता भवंतु भोः
nīlo nalo manovego'dhigaṃtā vānarāṃgajaḥ | ityevamādayo yūyaṃ sajjībhūtā bhavaṃtu bhoḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वैर्गजैः सदश्वैश्च तप्तहाटकभूषणैः । कवचैः सशिरस्त्राणैर्भूषितायां तु सत्वराः
sarvairgajaiḥ sadaśvaiśca taptahāṭakabhūṣaṇaiḥ | kavacaiḥ saśirastrāṇairbhūṣitāyāṃ tu satvarāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शेष उवाच। सुमंत्रमाहूय सुमंत्रिणं तदा जगाद रामो बलवीर्यशोभनः । अमात्यमौले वद केऽत्र योज्या नरा हयं पालयितुं समर्थाः
śeṣa uvāca| sumaṃtramāhūya sumaṃtriṇaṃ tadā jagāda rāmo balavīryaśobhanaḥ | amātyamaule vada ke'tra yojyā narā hayaṃ pālayituṃ samarthāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तदुक्तमेवमाकर्ण्य जगाद परवीरहा । हयस्य रक्षणे योग्यान्बलिनोऽत्र नराधिपान्
taduktamevamākarṇya jagāda paravīrahā | hayasya rakṣaṇe yogyānbalino'tra narādhipān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रघुनाथ शृणुष्वैतान्नववीरान्सुसंहितान् । धनुर्धरान्महाविद्यान्सर्वशस्त्रास्त्रकोविदान्
raghunātha śṛṇuṣvaitānnavavīrānsusaṃhitān | dhanurdharānmahāvidyānsarvaśastrāstrakovidān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रतापाग्र्यं नीलरत्नं तथा लक्ष्मीनिधिं नृपम् । रिपुतापं चोग्रहयं तथा शस्त्रविदं नृपम्
pratāpāgryaṃ nīlaratnaṃ tathā lakṣmīnidhiṃ nṛpam | riputāpaṃ cograhayaṃ tathā śastravidaṃ nṛpam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राजन्योऽसौ नीलरत्नो महावीरो रथाग्रणीः । स एव लक्षं रक्षेत लक्षं युध्येत निर्भयः
rājanyo'sau nīlaratno mahāvīro rathāgraṇīḥ | sa eva lakṣaṃ rakṣeta lakṣaṃ yudhyeta nirbhayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अक्षौहिणीभिर्दशभिर्यातु वाहस्य रक्षणे । दंशितैस्स शिरस्त्राणैर्मम बाहुभिरुद्धतैः
akṣauhiṇībhirdaśabhiryātu vāhasya rakṣaṇe | daṃśitaissa śirastrāṇairmama bāhubhiruddhataiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रतापाग्र्यो यो ह्ययं च रिपुगर्वमशातयत् । सव्यापसव्यबाणानां मोक्ता सर्वास्त्रवित्तमः
pratāpāgryo yo hyayaṃ ca ripugarvamaśātayat | savyāpasavyabāṇānāṃ moktā sarvāstravittamaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एषोऽक्षौहिणिविंशत्या यातु यज्ञहयावने । सन्नद्धो रिपुनाशाय युवाको दंडदंडभृत्
eṣo'kṣauhiṇiviṃśatyā yātu yajñahayāvane | sannaddho ripunāśāya yuvāko daṃḍadaṃḍabhṛt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथा लक्ष्मीनिधिस्त्वेष यातु राजन्यसत्तमः । यस्तपोभिः शतधृतिं प्रसाद्यास्त्राणि चाभ्यसत्
tathā lakṣmīnidhistveṣa yātu rājanyasattamaḥ | yastapobhiḥ śatadhṛtiṃ prasādyāstrāṇi cābhyasat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मास्त्रं पाशुपत्यास्त्रं गारुडं नागसंज्ञितम् । मायूरं नाकुलं रौद्रं वैष्णवं मेघसंज्ञितम्
brahmāstraṃ pāśupatyāstraṃ gāruḍaṃ nāgasaṃjñitam | māyūraṃ nākulaṃ raudraṃ vaiṣṇavaṃ meghasaṃjñitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वज्रं पार्वतसंज्ञं च तथा वायव्यसंज्ञितम् । इत्यादिकानामस्त्राणां संप्रयोगविसर्गवित्
vajraṃ pārvatasaṃjñaṃ ca tathā vāyavyasaṃjñitam | ityādikānāmastrāṇāṃ saṃprayogavisargavit
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स एष निजसैन्यानामक्षौहिण्यैकया युतः । प्रयातु शूरमुकुटः सर्ववैरिप्रभंजनः
sa eṣa nijasainyānāmakṣauhiṇyaikayā yutaḥ | prayātu śūramukuṭaḥ sarvavairiprabhaṃjanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रिपुतापोऽयमेवाद्य गच्छत्वग्र्यो धनुर्भृताम् । सर्वशस्त्रास्त्रकुशलो रिपुवंशदवानलः
riputāpo'yamevādya gacchatvagryo dhanurbhṛtām | sarvaśastrāstrakuśalo ripuvaṃśadavānalaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गच्छतात्सेनया बह्व्या चतुरंगसमेतया । शत्रुघ्नाज्ञां शिरस्येते दधत्वद्य बलोत्कटाः
gacchatātsenayā bahvyā caturaṃgasametayā | śatrughnājñāṃ śirasyete dadhatvadya balotkaṭāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उग्राश्वोऽपि महाराजा तथा शस्त्रविदेष च । सर्वे यांतु सुसंनद्धास्तव वाहस्य पालकाः
ugrāśvo'pi mahārājā tathā śastravideṣa ca | sarve yāṃtu susaṃnaddhāstava vāhasya pālakāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति भाषितमाकर्ण्य मंत्रिणः प्रजहर्ष च । आज्ञापयामास च तान्सुमंत्रकथितान्भटान्
iti bhāṣitamākarṇya maṃtriṇaḥ prajaharṣa ca | ājñāpayāmāsa ca tānsumaṃtrakathitānbhaṭān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेऽनुज्ञां रघुनाथस्य प्राप्य मोदं प्रपेदिरे । चिरकालं सांपरायं वांच्छंतो युद्धदुर्मदाः
te'nujñāṃ raghunāthasya prāpya modaṃ prapedire | cirakālaṃ sāṃparāyaṃ vāṃcchaṃto yuddhadurmadāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सन्नद्धाः कवचाद्यैश्च तथा शस्त्रास्त्रवर्तनैः । ययुः शत्रुघ्नसंवासं सीतापति प्रणोदिताः
sannaddhāḥ kavacādyaiśca tathā śastrāstravartanaiḥ | yayuḥ śatrughnasaṃvāsaṃ sītāpati praṇoditāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शेष उवाच। अथोक्त ऋषिणा रामो विधिना पूजयत्क्रमात् । आचार्यादीनृषीन्सर्वान्यथोक्तवरदक्षिणैः
śeṣa uvāca| athokta ṛṣiṇā rāmo vidhinā pūjayatkramāt | ācāryādīnṛṣīnsarvānyathoktavaradakṣiṇaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आचार्याय ददौ रामो हस्तिनं षष्टिहायनम् । हयमेकं मनोवेगं रत्नमालाविभूषितम्
ācāryāya dadau rāmo hastinaṃ ṣaṣṭihāyanam | hayamekaṃ manovegaṃ ratnamālāvibhūṣitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पौरटं रथमेकं च मणिरत्नविभूषितम् । चतुर्भिर्वाजिभिर्युक्तं सर्वोपस्करसंयुतम्
pauraṭaṃ rathamekaṃ ca maṇiratnavibhūṣitam | caturbhirvājibhiryuktaṃ sarvopaskarasaṃyutam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मणिलक्षं तु प्रत्यक्षं मुक्ताफलतुलाशतम् । विद्रुमस्य तुलानां तु सहस्रं स्फुटतेजसाम्
maṇilakṣaṃ tu pratyakṣaṃ muktāphalatulāśatam | vidrumasya tulānāṃ tu sahasraṃ sphuṭatejasām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ग्राममेकं सुसंपन्नं नानाजनसमाकुलम् । विचित्रसस्यनिष्पन्नं विविधैर्मंदिरैर्वृतम्
grāmamekaṃ susaṃpannaṃ nānājanasamākulam | vicitrasasyaniṣpannaṃ vividhairmaṃdirairvṛtam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मणेऽपि तथैवादाद्धोत्रेऽप्यध्वर्यवे ददौ । ऋत्विग्भ्यो भूरिशो दत्त्वा प्रणनाम रघूत्तमः
brahmaṇe'pi tathaivādāddhotre'pyadhvaryave dadau | ṛtvigbhyo bhūriśo dattvā praṇanāma raghūttamaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वे ते विविधा वाग्भिराशीर्भिरभिपूजिताः । चिरंजीव महाराज रामचन्द्र रघूद्वह
sarve te vividhā vāgbhirāśīrbhirabhipūjitāḥ | ciraṃjīva mahārāja rāmacandra raghūdvaha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कन्यादानं भूमिदानं गजदानं तथैव च । अश्वदानं स्वर्णदानं तिलदानं समौक्तिकम्
kanyādānaṃ bhūmidānaṃ gajadānaṃ tathaiva ca | aśvadānaṃ svarṇadānaṃ tiladānaṃ samauktikam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्नदानं पयोदानमभयं दानमुत्तमम् । रत्नदानानि सर्वाणि विप्रेभ्यश्चादिशन्महान्
annadānaṃ payodānamabhayaṃ dānamuttamam | ratnadānāni sarvāṇi viprebhyaścādiśanmahān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देहि देहि धनं देहि मानेति ब्रूहि कस्यचित् । ददात्वन्नं ददात्वन्नं सर्वभोगसमन्वितम्
dehi dehi dhanaṃ dehi māneti brūhi kasyacit | dadātvannaṃ dadātvannaṃ sarvabhogasamanvitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्थं प्रावर्तत मखो रघुनाथस्य धीमतः । सदक्षिणो द्विजवरैः पूर्णः सर्वशुभक्रियः
itthaṃ prāvartata makho raghunāthasya dhīmataḥ | sadakṣiṇo dvijavaraiḥ pūrṇaḥ sarvaśubhakriyaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ रामानुजो गत्वा मातरं प्रणनाम ह । आज्ञापयाश्वरक्षार्थमेष गच्छामि शोभने
atha rāmānujo gatvā mātaraṃ praṇanāma ha | ājñāpayāśvarakṣārthameṣa gacchāmi śobhane
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्वत्कृपातो रिपुकुलं जित्वा शोभासमन्वितः । आयास्यामि महाराजैर्हयवर्यसमन्वितः
tvatkṛpāto ripukulaṃ jitvā śobhāsamanvitaḥ | āyāsyāmi mahārājairhayavaryasamanvitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मातोवाच । पुत्र गच्छ महावीर शिवाः पंथान एव ते । सर्वान्रिपुगणाञ्जित्वा पुनरागच्छ सन्मते
mātovāca | putra gaccha mahāvīra śivāḥ paṃthāna eva te | sarvānripugaṇāñjitvā punarāgaccha sanmate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुष्कलं पालय निजभ्रातृजं धर्मवित्तमम् । महाबलिनमद्यापि बालकं लीलयायुतम्
puṣkalaṃ pālaya nijabhrātṛjaṃ dharmavittamam | mahābalinamadyāpi bālakaṃ līlayāyutam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुत्रागच्छसि चेद्युक्तः पुष्कलेन शुभान्वितः । तदा मम प्रमोदः स्यादन्यथा शोकभागहम्
putrāgacchasi cedyuktaḥ puṣkalena śubhānvitaḥ | tadā mama pramodaḥ syādanyathā śokabhāgaham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति संभाष्यमाणां स्वां मातरं प्रत्युवाच सः । त्वदीयचरणद्वंद्वं स्मरन्प्राप्स्यामि शोभनम्
iti saṃbhāṣyamāṇāṃ svāṃ mātaraṃ pratyuvāca saḥ | tvadīyacaraṇadvaṃdvaṃ smaranprāpsyāmi śobhanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुष्कलं पालयित्वाहं निजांगमिव शोभने । स्वनामसदृशं कृत्वा पुनरेष्यामि मोदवान्
puṣkalaṃ pālayitvāhaṃ nijāṃgamiva śobhane | svanāmasadṛśaṃ kṛtvā punareṣyāmi modavān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्युक्त्वा प्रययौ वीरो रामं स मखमंडपे । आसीनं मुनिवर्याग्र्यैर्यज्ञवेषधरं वरम्
ityuktvā prayayau vīro rāmaṃ sa makhamaṃḍape | āsīnaṃ munivaryāgryairyajñaveṣadharaṃ varam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उवाच मतिमान्वीरः सर्वशोभासमन्वितः । रामाज्ञापय रक्षार्थं हयस्यानुज्ञया तव
uvāca matimānvīraḥ sarvaśobhāsamanvitaḥ | rāmājñāpaya rakṣārthaṃ hayasyānujñayā tava
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रघुनाथोऽपि तच्छ्रुत्वा भद्रमस्त्विति चाब्रवीत् । बालं स्त्रियं प्रमत्तं त्वं मा हन्याः शस्त्रवर्जितम्
raghunātho'pi tacchrutvā bhadramastviti cābravīt | bālaṃ striyaṃ pramattaṃ tvaṃ mā hanyāḥ śastravarjitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तदा लक्ष्मीनिधिर्भ्राता जानक्या जनकात्मजः । प्रहस्य किंचिन्नयने नर्तयन्राममब्रवीत्
tadā lakṣmīnidhirbhrātā jānakyā janakātmajaḥ | prahasya kiṃcinnayane nartayanrāmamabravīt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लक्ष्मीनिधिरुवाच। रामचंद्र महाबाहो सर्वधर्मपरायण । शत्रुघ्नं शिक्षय तथा यथा लोकोत्तरो भवेत्
lakṣmīnidhiruvāca| rāmacaṃdra mahābāho sarvadharmaparāyaṇa | śatrughnaṃ śikṣaya tathā yathā lokottaro bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कुलोचितं कर्म कुर्वन्नग्रजाचरितं तथा । गच्छेत्स परमं धाम तेजोबलसमन्वितम्
kulocitaṃ karma kurvannagrajācaritaṃ tathā | gacchetsa paramaṃ dhāma tejobalasamanvitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्वया प्रोक्तं महाराज ब्राह्मणं नावमानयेत् । पित्रा तव हतो विप्रः पितृभक्तिपरायणः
tvayā proktaṃ mahārāja brāhmaṇaṃ nāvamānayet | pitrā tava hato vipraḥ pitṛbhaktiparāyaṇaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्वयापि सुमहत्कर्म कृतं लोकविगर्हितम् । अवध्यां महिलां यस्त्वं हतवान्नियतं ततः
tvayāpi sumahatkarma kṛtaṃ lokavigarhitam | avadhyāṃ mahilāṃ yastvaṃ hatavānniyataṃ tataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अग्रजोऽस्य महाराज कृतवान्यं पराक्रमम् । सनकेन कृतः पूर्वं राक्षस्याः कर्णकर्तनम्
agrajo'sya mahārāja kṛtavānyaṃ parākramam | sanakena kṛtaḥ pūrvaṃ rākṣasyāḥ karṇakartanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं करिष्यति नृपः शत्रुघ्नः शिक्षया तव । यदि नायं तथा कुर्यात्कुलस्यासदृशं भवेत्
evaṃ kariṣyati nṛpaḥ śatrughnaḥ śikṣayā tava | yadi nāyaṃ tathā kuryātkulasyāsadṛśaṃ bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्युक्तवंतं तं रामः प्रत्युवाच हसन्निव । मेघगंभीरया वाचा सर्ववाक्यविशारदः
ityuktavaṃtaṃ taṃ rāmaḥ pratyuvāca hasanniva | meghagaṃbhīrayā vācā sarvavākyaviśāradaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शृण्वंतु योगिनः शांताः समदुःखसुखाः पुनः । जानंत्यपारसंसारनिस्तारतरणादिकम्
śṛṇvaṃtu yoginaḥ śāṃtāḥ samaduḥkhasukhāḥ punaḥ | jānaṃtyapārasaṃsāranistārataraṇādikam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ये शूराः समहेष्वासाः सर्वशस्त्रास्त्रकोविदाः । ते च जानंति युद्धस्य वार्त्तां न तु भवादृशाः
ye śūrāḥ samaheṣvāsāḥ sarvaśastrāstrakovidāḥ | te ca jānaṃti yuddhasya vārttāṃ na tu bhavādṛśāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परोपतापिनो ये वै ये चोत्पथविसारिणः । ते हंतव्या नृपैः सर्वैः सर्वलोकहितैषिभिः
paropatāpino ye vai ye cotpathavisāriṇaḥ | te haṃtavyā nṛpaiḥ sarvaiḥ sarvalokahitaiṣibhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्युक्तमाकर्ण्य सभासदस्ते सर्वे स्मितं चक्रुररिंदमस्य । कुंभोद्भवः पूजितमेनमश्वं विमोचयामास सुशोभितं हि
ityuktamākarṇya sabhāsadaste sarve smitaṃ cakrurariṃdamasya | kuṃbhodbhavaḥ pūjitamenamaśvaṃ vimocayāmāsa suśobhitaṃ hi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इमं मंत्रं समुच्चार्य वसिष्ठः कलशोद्भवः । कराग्रेण स्पृशन्नश्वं मुमोच जयकांक्षया
imaṃ maṃtraṃ samuccārya vasiṣṭhaḥ kalaśodbhavaḥ | karāgreṇa spṛśannaśvaṃ mumoca jayakāṃkṣayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वाजिन्गच्छ यथालीलं सर्वत्र धरणीतले । यागार्थे मोचितो येन पुनरागच्छ सत्वरः
vājingaccha yathālīlaṃ sarvatra dharaṇītale | yāgārthe mocito yena punarāgaccha satvaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अश्वस्तु मोचितः सर्वैर्भटैः शस्त्रास्त्रकोविदैः । परीतः प्रययौ प्राचीं दिशं वायुजवान्वितः
aśvastu mocitaḥ sarvairbhaṭaiḥ śastrāstrakovidaiḥ | parītaḥ prayayau prācīṃ diśaṃ vāyujavānvitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रचचार बलं सर्वं कंपयद्धरणीतलम् । शेषोऽपि किंचिन्न तया फणया धृतवान्भुवम्
pracacāra balaṃ sarvaṃ kaṃpayaddharaṇītalam | śeṣo'pi kiṃcinna tayā phaṇayā dhṛtavānbhuvam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दिशः प्रसेदुः परितः क्ष्मातलं शोभयान्वितम् । वायवस्तं तु शत्रुघ्नं पृष्ठतो मंदगामिनः
diśaḥ praseduḥ paritaḥ kṣmātalaṃ śobhayānvitam | vāyavastaṃ tu śatrughnaṃ pṛṣṭhato maṃdagāminaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शत्रुघ्नस्य प्रयाणायाभ्युद्य तस्य भुजोऽस्फुरत् । दक्षिणः शुभमाशंसी जयाय च बभूव ह
śatrughnasya prayāṇāyābhyudya tasya bhujo'sphurat | dakṣiṇaḥ śubhamāśaṃsī jayāya ca babhūva ha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुष्कलः स्वगृहं रम्यं प्रविवेश समृद्धिमत् । वितर्दिभिर्वलक्षाभिः शोभितं रत्नवेदिकम्
puṣkalaḥ svagṛhaṃ ramyaṃ praviveśa samṛddhimat | vitardibhirvalakṣābhiḥ śobhitaṃ ratnavedikam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्रापश्यन्निजां भार्यां पतिव्रतपरायणाम् । किंचित्स्वदर्शनाद्धृष्टां भर्तृदर्शनलालसाम्
tatrāpaśyannijāṃ bhāryāṃ pativrataparāyaṇām | kiṃcitsvadarśanāddhṛṣṭāṃ bhartṛdarśanalālasām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मुखारविंदेन च नागवल्लीदलं सुकर्पूरयुतं च चर्वती । नासाफलं तोयभवं महाधनं बाह्वोर्मृणालीसदृशोः सुकंकणे
mukhāraviṃdena ca nāgavallīdalaṃ sukarpūrayutaṃ ca carvatī | nāsāphalaṃ toyabhavaṃ mahādhanaṃ bāhvormṛṇālīsadṛśoḥ sukaṃkaṇe
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कुचौ तु मालूरफलोपमौ वरौ नितंबबिंबं वरनीवि शोभितम् । पादौ तुलाकोटिधरौ सुकोमलौ दधत्यहो एक्षत सत्पतिं स्वकम्
kucau tu mālūraphalopamau varau nitaṃbabiṃbaṃ varanīvi śobhitam | pādau tulākoṭidharau sukomalau dadhatyaho ekṣata satpatiṃ svakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परिरभ्य प्रियां धीरो गद्गदस्वरभाषिणीम् । तदुरोजपरीरंभनिर्भरीकृतदेहकाम्
parirabhya priyāṃ dhīro gadgadasvarabhāṣiṇīm | tadurojaparīraṃbhanirbharīkṛtadehakām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उवाच भद्रे गच्छामि शत्रुघ्नपृष्ठरक्षकः । रामाज्ञया याज्ञमश्वं पालयन्रथसंयुतः
uvāca bhadre gacchāmi śatrughnapṛṣṭharakṣakaḥ | rāmājñayā yājñamaśvaṃ pālayanrathasaṃyutaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्वया मे मातरः पूज्याः पादसंवाहनादिमिः । तदुच्छिष्टं हि भुंजाना तत्कर्मकरणादरा
tvayā me mātaraḥ pūjyāḥ pādasaṃvāhanādimiḥ | taducchiṣṭaṃ hi bhuṃjānā tatkarmakaraṇādarā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वाः पतिव्रता नार्यो लोपामुद्रादिकाः शुभाः । नावमान्यास्त्वया भीरु स्वतपोबलशोभिताः
sarvāḥ pativratā nāryo lopāmudrādikāḥ śubhāḥ | nāvamānyāstvayā bhīru svatapobalaśobhitāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.