Library·Padma Purāṇa·5·5.12

Padma Purāṇa 5.12

शेष उवाच। इत्युक्तवंतं स्वपतिं वीक्ष्य प्रेम्णा सुनिर्भरम् । प्रत्युवाच हसंतीव किंचिद्गद्गदभाषिणी

śeṣa uvāca| ityuktavaṃtaṃ svapatiṃ vīkṣya premṇā sunirbharam | pratyuvāca hasaṃtīva kiṃcidgadgadabhāṣiṇī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नाथ ते विजयोभूयात्सर्वत्र रणमंडले । शत्रुघ्नाज्ञा प्रकर्तव्या हयरक्षा यथा भवेत्

nātha te vijayobhūyātsarvatra raṇamaṃḍale | śatrughnājñā prakartavyā hayarakṣā yathā bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्मरणीया हि सर्वत्र सेविका त्वत्पदानुगा । कदापि मानसं नाथ त्वत्तो नान्यत्र गच्छति

smaraṇīyā hi sarvatra sevikā tvatpadānugā | kadāpi mānasaṃ nātha tvatto nānyatra gacchati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परमायोधने कांत स्मर्तव्याहं न जातुचित् । सत्यां मयि तव स्वांते युद्धे 3विजयसंशयः

paramāyodhane kāṃta smartavyāhaṃ na jātucit | satyāṃ mayi tava svāṃte yuddhe 3vijayasaṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पद्मनेत्र तथा कार्यमूर्मिलाद्या यथा मम । हास्यं नैव प्रकुर्वंति मां वीक्ष्य करताडनैः

padmanetra tathā kāryamūrmilādyā yathā mama | hāsyaṃ naiva prakurvaṃti māṃ vīkṣya karatāḍanaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इयं पत्नी महाभीरोः संग्रामे प्रपलायितुः । कातरा यर्हि युद्ध्यंति शूराणां समयः कुतः

iyaṃ patnī mahābhīroḥ saṃgrāme prapalāyituḥ | kātarā yarhi yuddhyaṃti śūrāṇāṃ samayaḥ kutaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्येवं न हसंत्युच्चैर्यथा मे देवरांगनाः । तथा कार्यं महाबाहो रामस्य हयरक्षणे

ityevaṃ na hasaṃtyuccairyathā me devarāṃganāḥ | tathā kāryaṃ mahābāho rāmasya hayarakṣaṇe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

योद्धा त्वमादौ सर्वत्र परे ये तव पृष्ठतः । धनुष्टंकारबधिराः क्रियंतां बलिनः परे

yoddhā tvamādau sarvatra pare ye tava pṛṣṭhataḥ | dhanuṣṭaṃkārabadhirāḥ kriyaṃtāṃ balinaḥ pare

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तवप्रोद्यत्करांभोज करवालभिया बलम् । परेषां भवतात्क्षिप्रमन्योन्य भयव्याकुलम्

tavaprodyatkarāṃbhoja karavālabhiyā balam | pareṣāṃ bhavatātkṣipramanyonya bhayavyākulam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुलं महदलं कार्यं परान्विजयता त्वया । गच्छ स्वामिन्महाबाहो तव श्रेयो भवत्विह

kulaṃ mahadalaṃ kāryaṃ parānvijayatā tvayā | gaccha svāminmahābāho tava śreyo bhavatviha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इदं धनुर्गृहाणाशु महद्गुणविभूषितम् । यस्य गर्जितमाकर्ण्य वैरिवृंदं भयातुरम्

idaṃ dhanurgṛhāṇāśu mahadguṇavibhūṣitam | yasya garjitamākarṇya vairivṛṃdaṃ bhayāturam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इमौ ते त्विषुधी वीर बध्येतां शं यथा भवेत् । वैरिकोटिविनिष्पेष बाणकोटि सुपूरितौ

imau te tviṣudhī vīra badhyetāṃ śaṃ yathā bhavet | vairikoṭiviniṣpeṣa bāṇakoṭi supūritau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कवचं त्विदमाधेहि शरीरे कामसुंदरे । वज्रप्रभा महादीप्ति हतसंतमसंदृढम्

kavacaṃ tvidamādhehi śarīre kāmasuṃdare | vajraprabhā mahādīpti hatasaṃtamasaṃdṛḍham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिरस्त्राणं निजोत्तंसे कुरु कांत मनोरमम् । इमेव तंसे विशदे मणिरत्नविभूषिते

śirastrāṇaṃ nijottaṃse kuru kāṃta manoramam | imeva taṃse viśade maṇiratnavibhūṣite

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति सुविमलवाचं वीरपुत्रीं प्रपश्यन् । नयनकमलदृष्ट्या वीक्षमाणस्तंदंगम् । अधिगतपरिमोदो भारतिः शत्रुजेता । रणकरणसमर्थस्तां जगादातिधीरः

iti suvimalavācaṃ vīraputrīṃ prapaśyan | nayanakamaladṛṣṭyā vīkṣamāṇastaṃdaṃgam | adhigataparimodo bhāratiḥ śatrujetā | raṇakaraṇasamarthastāṃ jagādātidhīraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुष्कल उवाच। कांते यत्त्वं वदसि मां तथा सर्वं चराम्यहम् । वीरपत्नी भवेत्कीर्तिस्तव कांतिमतीप्सिता

puṣkala uvāca| kāṃte yattvaṃ vadasi māṃ tathā sarvaṃ carāmyaham | vīrapatnī bhavetkīrtistava kāṃtimatīpsitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति कांतिमतीदत्तं कवचं मुकुटं वरम् । धनुर्महेषुधीखड्गं सर्वं जग्राह वीर्यवान्

iti kāṃtimatīdattaṃ kavacaṃ mukuṭaṃ varam | dhanurmaheṣudhīkhaḍgaṃ sarvaṃ jagrāha vīryavān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परिधाय च तत्सर्वं बहुशो भासमन्वितः । शुशुभेऽतीव सुभटः सर्वशस्त्रास्त्रकोविदः

paridhāya ca tatsarvaṃ bahuśo bhāsamanvitaḥ | śuśubhe'tīva subhaṭaḥ sarvaśastrāstrakovidaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तमस्त्रशस्त्रशोभाढ्यं वीरमालाविभूषितम् । कुंकुमागुरुकस्तूरी चंदनादिकचर्चितम्

tamastraśastraśobhāḍhyaṃ vīramālāvibhūṣitam | kuṃkumāgurukastūrī caṃdanādikacarcitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नानाकुसुममालाभिराजानुपरिशोभितम् । नीराजयामास मुहुस्तत्र कांतिमती सती

nānākusumamālābhirājānupariśobhitam | nīrājayāmāsa muhustatra kāṃtimatī satī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नीराजयित्वा बहुशः किरंती मौक्तिकैर्मुहुः । गलदश्रुचलन्नेत्रा परिरेभे पतिं निजम्

nīrājayitvā bahuśaḥ kiraṃtī mauktikairmuhuḥ | galadaśrucalannetrā parirebhe patiṃ nijam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दृढं सपरिरभ्यैतां चिरमाश्वासयत्तदा । वीरपत्नि कांतिमति विरहं मा कृथा मम

dṛḍhaṃ saparirabhyaitāṃ ciramāśvāsayattadā | vīrapatni kāṃtimati virahaṃ mā kṛthā mama

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एष गच्छामि सविधे तव भामे पतिव्रते । इत्युक्त्वा तां निजां पत्नीं रथमारुरुहे वरम्

eṣa gacchāmi savidhe tava bhāme pativrate | ityuktvā tāṃ nijāṃ patnīṃ rathamāruruhe varam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं प्रयांतं पतिं श्रेष्ठं नयनैर्निमिषोज्झितैः । विलोकयामास तदा पतिव्रतपरायणा

taṃ prayāṃtaṃ patiṃ śreṣṭhaṃ nayanairnimiṣojjhitaiḥ | vilokayāmāsa tadā pativrataparāyaṇā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स ययौ जनकं द्रष्टुं जननीं प्रेमविह्वलाम् । गत्वा पितरमंबां च ववंदे शिरसा मुदा

sa yayau janakaṃ draṣṭuṃ jananīṃ premavihvalām | gatvā pitaramaṃbāṃ ca vavaṃde śirasā mudā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

माता पुत्रं परिष्वज्य स्वांकमारोपयत्तदा । मुंचंती बाष्पनिचयं स्वस्त्यस्त्विति जगाद सा

mātā putraṃ pariṣvajya svāṃkamāropayattadā | muṃcaṃtī bāṣpanicayaṃ svastyastviti jagāda sā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पितरं प्राह भरतं रामो यज्ञकरः परः । पालनीयो लक्ष्मणेन भवद्भिश्च महात्मभिः

pitaraṃ prāha bharataṃ rāmo yajñakaraḥ paraḥ | pālanīyo lakṣmaṇena bhavadbhiśca mahātmabhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आज्ञप्तोऽसौ जनन्या च पित्रा हृषितया गिरा । ययौ शत्रुघ्नकटकं महावीरविभूषितम्

ājñapto'sau jananyā ca pitrā hṛṣitayā girā | yayau śatrughnakaṭakaṃ mahāvīravibhūṣitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रथिभिः पत्तिभिर्वीरैः सदश्वैः सादिभिर्वृतः । ययौ मुदा रघूत्तंस महायज्ञहयाग्रणीः

rathibhiḥ pattibhirvīraiḥ sadaśvaiḥ sādibhirvṛtaḥ | yayau mudā raghūttaṃsa mahāyajñahayāgraṇīḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गच्छन्पांचालदेशांश्च कुरूंश्चैवोत्तरान्कुरून् । दशार्णाञ्छ्रीविशालांश्च सर्वशोभासमन्वितः

gacchanpāṃcāladeśāṃśca kurūṃścaivottarānkurūn | daśārṇāñchrīviśālāṃśca sarvaśobhāsamanvitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र तत्रोपशृण्वानो रघुवीरयशोऽखिलम् । रावणासुरघातेन भक्तरक्षाविधायकम्

tatra tatropaśṛṇvāno raghuvīrayaśo'khilam | rāvaṇāsuraghātena bhaktarakṣāvidhāyakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुनश्च हयमेधादि कार्यमारभ्य पावनम् । यशो वितन्वन्भुवने लोकान्रामोऽविता भयात्

punaśca hayamedhādi kāryamārabhya pāvanam | yaśo vitanvanbhuvane lokānrāmo'vitā bhayāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेभ्यस्तुष्टो ददौ हारान्रत्नानि विविधानि च । महाधनानि वासांसि शत्रुघ्नः प्रवरो महान्

tebhyastuṣṭo dadau hārānratnāni vividhāni ca | mahādhanāni vāsāṃsi śatrughnaḥ pravaro mahān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुमतिर्नाम तेजस्वी सर्वविद्याविशारदः । रघुनाथस्य सचिवः शत्रुघ्नानुचरो वरः

sumatirnāma tejasvī sarvavidyāviśāradaḥ | raghunāthasya sacivaḥ śatrughnānucaro varaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ययौ तेन महावीरो ग्रामाञ्जनपदान्बहून् । रघुनाथप्रतापेन न कोपि हृतवान्हयम्

yayau tena mahāvīro grāmāñjanapadānbahūn | raghunāthapratāpena na kopi hṛtavānhayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देशाधिपाये बहवो महाबलपराक्रमाः । हस्त्यश्वरथपादात चतुरंगसमन्विताः

deśādhipāye bahavo mahābalaparākramāḥ | hastyaśvarathapādāta caturaṃgasamanvitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संपदो बहुशो नीत्वा मुक्तामाणिक्यसंयुताः । शत्रुघ्नं हयरक्षार्थमागतं प्रणता मुहुः

saṃpado bahuśo nītvā muktāmāṇikyasaṃyutāḥ | śatrughnaṃ hayarakṣārthamāgataṃ praṇatā muhuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इदं राज्यं धनं सर्वं सपुत्रपशुबांधवम् । रामचंद्रस्य सर्वं हि न मदीयं रघूद्वह

idaṃ rājyaṃ dhanaṃ sarvaṃ saputrapaśubāṃdhavam | rāmacaṃdrasya sarvaṃ hi na madīyaṃ raghūdvaha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं तदुक्तमाकर्ण्य शत्रुघ्नः परवीरहा । आज्ञां स्वां तत्र संज्ञाप्य ययौ तैः सहितः पथि

evaṃ taduktamākarṇya śatrughnaḥ paravīrahā | ājñāṃ svāṃ tatra saṃjñāpya yayau taiḥ sahitaḥ pathi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं क्रमेण संप्राप्तः शत्रुघ्नो हयसंयुतः । अहिच्छत्रां पुरीं ब्रह्मन्नानाजनसमाकुलाम्

evaṃ krameṇa saṃprāptaḥ śatrughno hayasaṃyutaḥ | ahicchatrāṃ purīṃ brahmannānājanasamākulām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्रह्मद्विजसमाकीर्णां नानारत्नविभूषिताम् । सौवर्णैः स्फाटिकैर्हर्म्यैर्गोपुरैः समलंकृताम्

brahmadvijasamākīrṇāṃ nānāratnavibhūṣitām | sauvarṇaiḥ sphāṭikairharmyairgopuraiḥ samalaṃkṛtām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यत्र रंभा तिरस्कारकारिण्यः कमलाननाः । दृश्यंते सर्वहर्म्येषु ललना लीलयान्विताः

yatra raṃbhā tiraskārakāriṇyaḥ kamalānanāḥ | dṛśyaṃte sarvaharmyeṣu lalanā līlayānvitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यत्र स्वाचारललिताः सर्वभोगैकभोगिनः । धनदानुचरायद्वत्तथा लीलासमन्विताः

yatra svācāralalitāḥ sarvabhogaikabhoginaḥ | dhanadānucarāyadvattathā līlāsamanvitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यत्र वीरा धनुर्हस्ताःशरसंधानकोविदाः । कुर्वंति तत्र राजानं सुहृष्टं सुमदाभिधम्

yatra vīrā dhanurhastāḥśarasaṃdhānakovidāḥ | kurvaṃti tatra rājānaṃ suhṛṣṭaṃ sumadābhidham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवंविधं ददर्शासौ नगरं दूरतः प्रभुः । पार्श्वे तस्य पुरश्रेष्ठमुद्यानं शोभयान्वितम्

evaṃvidhaṃ dadarśāsau nagaraṃ dūrataḥ prabhuḥ | pārśve tasya puraśreṣṭhamudyānaṃ śobhayānvitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुन्नागैर्नागचंपैश्च तिलकैर्देवदारुभिः । अशोकैः पाटलैश्चूतैर्मंदारैःकोविदारकैः

punnāgairnāgacaṃpaiśca tilakairdevadārubhiḥ | aśokaiḥ pāṭalaiścūtairmaṃdāraiḥkovidārakaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आम्रजंबुकदंबैश्च प्रियालपनसैस्तथा । शालैस्तालैस्तमालैश्च मल्लिकाजातियूथिभिः

āmrajaṃbukadaṃbaiśca priyālapanasaistathā | śālaistālaistamālaiśca mallikājātiyūthibhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नीपैः कदंबैर्बकुलैश्चंपकैर्मदनादिभिः । शोभितं सददर्शाथशत्रुघ्नःपरवीरहा

nīpaiḥ kadaṃbairbakulaiścaṃpakairmadanādibhiḥ | śobhitaṃ sadadarśāthaśatrughnaḥparavīrahā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हयोगतस्तद्वनमध्यदेशे । तमालतालादि सुशोभिते वै । ययौ ततः पृष्ठत एव वीरो । धनुर्धरैः सेवितपादपद्मः

hayogatastadvanamadhyadeśe | tamālatālādi suśobhite vai | yayau tataḥ pṛṣṭhata eva vīro | dhanurdharaiḥ sevitapādapadmaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ददर्श त रचितं देवायतनमद्भुतम् । इंद्रनीलैश्च वैडूर्यैस्तथा मारकतैरपि

dadarśa ta racitaṃ devāyatanamadbhutam | iṃdranīlaiśca vaiḍūryaistathā mārakatairapi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शोभितं सुरसेवार्हं कैलासप्रस्थसन्निभम् । जातरूपमयैः स्तंभैःशोभितं सद्मनां वरम्

śobhitaṃ surasevārhaṃ kailāsaprasthasannibham | jātarūpamayaiḥ staṃbhaiḥśobhitaṃ sadmanāṃ varam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दृष्ट्वातद्रघुनाथस्य भ्राता देवालयं वरम् । पप्रच्छ सुमतिं स्वीयं मंत्रिणं वदतांवरम्

dṛṣṭvātadraghunāthasya bhrātā devālayaṃ varam | papraccha sumatiṃ svīyaṃ maṃtriṇaṃ vadatāṃvaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शत्रुघ्न उवाच। वदामात्य वरेदं किं कस्यदेवस्य केतनम् । का देवता पूज्यतेऽत्र कस्य हेतोः स्थितानघ

śatrughna uvāca| vadāmātya varedaṃ kiṃ kasyadevasya ketanam | kā devatā pūjyate'tra kasya hetoḥ sthitānagha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवमाकर्ण्य यथावदिहसर्वशः

evamākarṇya yathāvadihasarvaśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कामाक्षायाः परं स्थानं विद्धि विश्वैकशर्मदम् । यस्या दर्शनमात्रेण सर्वसिद्धिः प्रजापते

kāmākṣāyāḥ paraṃ sthānaṃ viddhi viśvaikaśarmadam | yasyā darśanamātreṇa sarvasiddhiḥ prajāpate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देवासुरास्तु यां स्तुत्वा नत्वा प्राप्ताखिलां श्रियम् । धर्मार्थकाममोक्षाणां दात्री भक्तानुकंपिनी

devāsurāstu yāṃ stutvā natvā prāptākhilāṃ śriyam | dharmārthakāmamokṣāṇāṃ dātrī bhaktānukaṃpinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

याचिता सुमदेनात्राहिच्छत्रा पतिना पुरा । स्थिता करोति सकलं भक्तानां दुःखहारिणी

yācitā sumadenātrāhicchatrā patinā purā | sthitā karoti sakalaṃ bhaktānāṃ duḥkhahāriṇī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तां नमस्कुरु शत्रुघ्न सर्ववीर शिरोमणे । नत्वाशु सिद्धिं प्राप्नोषि ससुरासुरदुर्ल्लभाम्

tāṃ namaskuru śatrughna sarvavīra śiromaṇe | natvāśu siddhiṃ prāpnoṣi sasurāsuradurllabhām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति श्रुत्वाथ तद्वाक्यं शत्रुघ्नः शत्रुतापनः । पप्रच्छ सकलां वार्तां भवान्याः पुरुषर्षभः

iti śrutvātha tadvākyaṃ śatrughnaḥ śatrutāpanaḥ | papraccha sakalāṃ vārtāṃ bhavānyāḥ puruṣarṣabhaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शत्रुघ्न उवाच। कोऽहिच्छत्रापती राजा सुमदः किं तपः कृतम् । येनेयं सर्वलोकानां माता तुष्टात्र संस्थिता

śatrughna uvāca| ko'hicchatrāpatī rājā sumadaḥ kiṃ tapaḥ kṛtam | yeneyaṃ sarvalokānāṃ mātā tuṣṭātra saṃsthitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वद सर्वं महामात्य नानार्थपरिबृंहितम् । यथावत्त्वं हि जानासि तस्माद्वद महामते

vada sarvaṃ mahāmātya nānārthaparibṛṃhitam | yathāvattvaṃ hi jānāsi tasmādvada mahāmate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुमतिरुवाच। हेमकूटो गिरिः पूतः सर्वदेवोपशोभितः । तत्रास्ति तीर्थं विमलमृषिवृंदसुसेवितम्

sumatiruvāca| hemakūṭo giriḥ pūtaḥ sarvadevopaśobhitaḥ | tatrāsti tīrthaṃ vimalamṛṣivṛṃdasusevitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुमदो हि तपस्तेपे हतमातृपितृप्रजः । अरिभिः सर्वसामंतैर्जगाम तपसे हि तम्

sumado hi tapastepe hatamātṛpitṛprajaḥ | aribhiḥ sarvasāmaṃtairjagāma tapase hi tam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वर्षाणि त्रीणि सपदा त्वेकेन मनसा स्मरन् । जगतां मातरं दध्यौ नासाग्रस्तिमितेक्षणः

varṣāṇi trīṇi sapadā tvekena manasā smaran | jagatāṃ mātaraṃ dadhyau nāsāgrastimitekṣaṇaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वर्षाणि त्रीणि शुष्काणां पर्णानां भक्षणं चरन् । चकार परमुग्रं स तपः परमदुश्चरम्

varṣāṇi trīṇi śuṣkāṇāṃ parṇānāṃ bhakṣaṇaṃ caran | cakāra paramugraṃ sa tapaḥ paramaduścaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अब्दानि त्रीणि सलिले शीतकाले ममज्ज सः । ग्रीष्मे चचार पंचाग्नीन्प्रावृट्सु जलदोन्मुखः

abdāni trīṇi salile śītakāle mamajja saḥ | grīṣme cacāra paṃcāgnīnprāvṛṭsu jaladonmukhaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रीणि वर्षाणि पवनं संरुध्य स्वांतगोचरम् । भवानीं संस्मरन्धीरो न च किंचन पश्यति

trīṇi varṣāṇi pavanaṃ saṃrudhya svāṃtagocaram | bhavānīṃ saṃsmarandhīro na ca kiṃcana paśyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वर्षे तु द्वादशेऽतीते दृष्ट्वैतत्परमं तपः । विभाव्य मनसातीव शक्रः पस्पर्ध तं भयात्

varṣe tu dvādaśe'tīte dṛṣṭvaitatparamaṃ tapaḥ | vibhāvya manasātīva śakraḥ paspardha taṃ bhayāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आदिदेश सकामं तु परिवारपरीवृतम् । अप्सरोभिः सुसंयुक्तं ब्रह्मेंद्रादिजयोद्यतम्

ādideśa sakāmaṃ tu parivāraparīvṛtam | apsarobhiḥ susaṃyuktaṃ brahmeṃdrādijayodyatam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गच्छ कामसखे मह्यं प्रियमाचर मोहन । सुमदस्य तपोविघ्नं समाचर यथा भवेत्

gaccha kāmasakhe mahyaṃ priyamācara mohana | sumadasya tapovighnaṃ samācara yathā bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति श्रुत्वा महद्वाक्यं तुरासाहः स्वयंप्रभुः । उवाच विश्वविजये प्रौढगर्वो रघूद्वह

iti śrutvā mahadvākyaṃ turāsāhaḥ svayaṃprabhuḥ | uvāca viśvavijaye prauḍhagarvo raghūdvaha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

काम उवाच। स्वामिन्कोऽसौ हि सुमदः किं तपः स्वल्पकं पुनः । ब्रह्मादीनां तपोभंगं करोम्यस्य तु का कथा

kāma uvāca| svāminko'sau hi sumadaḥ kiṃ tapaḥ svalpakaṃ punaḥ | brahmādīnāṃ tapobhaṃgaṃ karomyasya tu kā kathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मद्बाणबलनिर्भिन्नश्चंद्रस्तारां गतः पुरा । त्वमप्यहल्यां गतवान्विश्वामित्रस्तु मेनिकाम्

madbāṇabalanirbhinnaścaṃdrastārāṃ gataḥ purā | tvamapyahalyāṃ gatavānviśvāmitrastu menikām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चिंतां मा कुरु देवेंद्र सेवके मयि संस्थिते । एष गच्छामि सुमदं देवान्पालय मारिष

ciṃtāṃ mā kuru deveṃdra sevake mayi saṃsthite | eṣa gacchāmi sumadaṃ devānpālaya māriṣa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवमुक्त्वा कामदेवो हेमकूटं गिरिं ययौ । वसंतेन युतः सख्या तथैवाप्सरसांगणैः

evamuktvā kāmadevo hemakūṭaṃ giriṃ yayau | vasaṃtena yutaḥ sakhyā tathaivāpsarasāṃgaṇaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वसंतस्तत्र सकलान्वृक्षान्पुष्पफलैर्युतान् । कोकिलान्षट्पदश्रेण्या घुष्टानाशु चकार ह

vasaṃtastatra sakalānvṛkṣānpuṣpaphalairyutān | kokilānṣaṭpadaśreṇyā ghuṣṭānāśu cakāra ha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वायुः सुशीतलो वाति दक्षिणां दिशमाश्रितः । कृतमालासरित्तीर लवंगकुसुमान्वितः

vāyuḥ suśītalo vāti dakṣiṇāṃ diśamāśritaḥ | kṛtamālāsarittīra lavaṃgakusumānvitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवंविधे वने वृत्ते रंभानामाप्सरोवरा । सखीभिः संवृता तत्र जगाम सुमदांतिकम्

evaṃvidhe vane vṛtte raṃbhānāmāpsarovarā | sakhībhiḥ saṃvṛtā tatra jagāma sumadāṃtikam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्रारभत गानं सा किन्नरस्वरशोभना । मृदंगपणवानेकवाद्यभेदविशारदा

tatrārabhata gānaṃ sā kinnarasvaraśobhanā | mṛdaṃgapaṇavānekavādyabhedaviśāradā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद्गानमाकर्ण्य नराधिपोऽसौ । वसंतमालोक्य मनोहरं च । तथान्यपुष्टारटितं मनोरमं । चकार चक्षुः परिवर्तनं बुधः

tadgānamākarṇya narādhipo'sau | vasaṃtamālokya manoharaṃ ca | tathānyapuṣṭāraṭitaṃ manoramaṃ | cakāra cakṣuḥ parivartanaṃ budhaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं प्रबुद्धं नृपं वीक्ष्य कामः पुष्पायुधस्त्वरन् । चकार सत्वरं सज्यं धनुस्तत्पृष्ठतोऽनघ

taṃ prabuddhaṃ nṛpaṃ vīkṣya kāmaḥ puṣpāyudhastvaran | cakāra satvaraṃ sajyaṃ dhanustatpṛṣṭhato'nagha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकाप्सरास्तत्र नृपस्य पादयोः । संवाहनं नर्तितनेत्रपल्लवा । चकार चान्या तु कटाक्षमोक्षणं । चकार काचिद्भृशमंगचेष्टितम्

ekāpsarāstatra nṛpasya pādayoḥ | saṃvāhanaṃ nartitanetrapallavā | cakāra cānyā tu kaṭākṣamokṣaṇaṃ | cakāra kācidbhṛśamaṃgaceṣṭitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अप्सरोभिस्तथाकीर्णः कामविह्वलमानसः । चिंतयामास मतिमाञ्जितेंद्रियशिरोमणिः

apsarobhistathākīrṇaḥ kāmavihvalamānasaḥ | ciṃtayāmāsa matimāñjiteṃdriyaśiromaṇiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एता मे तपसो विघ्नकारिण्योऽप्सरसां वराः । शक्रेण प्रेषिताः सर्वाः करिष्यंति यथातथम्

etā me tapaso vighnakāriṇyo'psarasāṃ varāḥ | śakreṇa preṣitāḥ sarvāḥ kariṣyaṃti yathātatham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति संचिंत्य सुतपास्ता उवाच वरांगनाः । का यूयं कुत्र संस्थाः किं भवतीनां चिकीर्षितम्

iti saṃciṃtya sutapāstā uvāca varāṃganāḥ | kā yūyaṃ kutra saṃsthāḥ kiṃ bhavatīnāṃ cikīrṣitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अत्यद्भुतं जातमहो यद्भवत्योऽक्षिगोचराः । यास्तपोभिः सुदुष्प्राप्यास्ता मे तपस आगताः

atyadbhutaṃ jātamaho yadbhavatyo'kṣigocarāḥ | yāstapobhiḥ suduṣprāpyāstā me tapasa āgatāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.