Padma Purāṇa 6.185

देव्युवाच। इतिहासोऽयमीशान श्रेयसां साधनं परम् । आकर्ण्य करुणापूर्ण ममकांक्षा प्रवर्त्तते

devyuvāca| itihāso'yamīśāna śreyasāṃ sādhanaṃ param | ākarṇya karuṇāpūrṇa mamakāṃkṣā pravarttate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकादशस्य माहात्म्यमध्यायस्य कथाश्रयम् । व्यावर्णय विरूपाक्ष वक्तॄणां प्रथम प्रभो

ekādaśasya māhātmyamadhyāyasya kathāśrayam | vyāvarṇaya virūpākṣa vaktṝṇāṃ prathama prabho

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ईश्वर उवाच-। आकर्णय कथां कांते गीतावर्णनसंश्रयाम् । विश्वरूपाभिधानस्य माहात्म्यमपि पावनम्

īśvara uvāca-| ākarṇaya kathāṃ kāṃte gītāvarṇanasaṃśrayām | viśvarūpābhidhānasya māhātmyamapi pāvanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अध्यायस्य विशालाक्षि वक्तुं तावन्न शक्यते । सहस्राणि कथाः संति तत्रैका कथ्यते मया

adhyāyasya viśālākṣi vaktuṃ tāvanna śakyate | sahasrāṇi kathāḥ saṃti tatraikā kathyate mayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रणीतायास्तटे नद्या मेघंकरमिति श्रुतम् । नगरं गरिमाधार तुंगप्राकारगोपुरम्

praṇītāyāstaṭe nadyā meghaṃkaramiti śrutam | nagaraṃ garimādhāra tuṃgaprākāragopuram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विशालाश्रमशालासु स्वर्णस्तंभविभूषितम् । श्रीमद्भिः सुखिभिः शांतैः सदाचारैर्जितेंद्रियैः

viśālāśramaśālāsu svarṇastaṃbhavibhūṣitam | śrīmadbhiḥ sukhibhiḥ śāṃtaiḥ sadācārairjiteṃdriyaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अधिष्ठितं जवैश्चारुशृंगाटकमनोहरम् । मणिस्तंभस्फुरत्स्वर्णापणचत्वरशोभितम्

adhiṣṭhitaṃ javaiścāruśṛṃgāṭakamanoharam | maṇistaṃbhasphuratsvarṇāpaṇacatvaraśobhitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पताकाकिंकिणीक्वाण कदंबक कलस्वरम् । वेदाध्ययननिर्घोषवाचालित दिगंतरम्

patākākiṃkiṇīkvāṇa kadaṃbaka kalasvaram | vedādhyayananirghoṣavācālita digaṃtaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तूर्यसंघोषणाकीर्ण विशालव्योममंडलम् । पताकापल्लोद्भूतवातनिर्जितविग्रहम्

tūryasaṃghoṣaṇākīrṇa viśālavyomamaṃḍalam | patākāpallodbhūtavātanirjitavigraham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

राजामार्गवरद्वारनारीमंजीरसिंजितैः । वल्लकीवेणुकैर्गीतेर्भाति वाजींद्र हेषितैः

rājāmārgavaradvāranārīmaṃjīrasiṃjitaiḥ | vallakīveṇukairgīterbhāti vājīṃdra heṣitaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रेक्षमाणमिवाभीक्ष्णं दिक्पालानां पुरैः समम् । आस्ते जगत्पतिर्यत्र शार्ङ्गपाणिर्विराजितः

prekṣamāṇamivābhīkṣṇaṃ dikpālānāṃ puraiḥ samam | āste jagatpatiryatra śārṅgapāṇirvirājitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मूर्तिमत्परमं ब्रह्म जगल्लोचनजीवितम् । लक्ष्मीनयनराजीव पूजिताकारगौरवः

mūrtimatparamaṃ brahma jagallocanajīvitam | lakṣmīnayanarājīva pūjitākāragauravaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रिविक्रमवपुर्मेघश्यामलः कोमलद्युतिः । श्रीवत्सवक्षाराजीव वनमालाविभूषितः

trivikramavapurmeghaśyāmalaḥ komaladyutiḥ | śrīvatsavakṣārājīva vanamālāvibhūṣitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनेकभूषणोपेतः सरत्न इव वारिधिः । चलत्सौदामिनीदाम सांद्रमेघसमद्युतिः

anekabhūṣaṇopetaḥ saratna iva vāridhiḥ | calatsaudāminīdāma sāṃdrameghasamadyutiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्यास्ते मुकुटे साक्षात्शार्ङ्गपाणिः परः पुमान् । तं दृष्ट्वा मुच्यते जंतुर्जन्मसंसारबंधनात्

tasyāste mukuṭe sākṣātśārṅgapāṇiḥ paraḥ pumān | taṃ dṛṣṭvā mucyate jaṃturjanmasaṃsārabaṃdhanāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यस्मिन्पुरे महातीर्थं विद्यते मेखलाभिधम् । यत्र स्नात्वा नरैर्नित्यं प्राप्यते वैष्णवं पदम्

yasminpure mahātīrthaṃ vidyate mekhalābhidham | yatra snātvā narairnityaṃ prāpyate vaiṣṇavaṃ padam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र वीक्ष्य जगन्नाथं नरसिंहं कृपार्णवम् । सप्तजन्मार्जिताद्धोरान्मुच्यते दुष्कृतान्नरः

tatra vīkṣya jagannāthaṃ narasiṃhaṃ kṛpārṇavam | saptajanmārjitāddhorānmucyate duṣkṛtānnaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मेखलायां गणाधीशं विलोकयति यो नरः। स निस्तरति विघ्नानि दुस्तराण्यपि सर्वदा । ब्रह्मचर्यपरो दांतो निर्ममो निरहंकृतिः

mekhalāyāṃ gaṇādhīśaṃ vilokayati yo naraḥ| sa nistarati vighnāni dustarāṇyapi sarvadā | brahmacaryaparo dāṃto nirmamo nirahaṃkṛtiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मिन्मेघंकरे कश्चिदभूद्ब्राह्मणसत्तमः । सुनंद इति विख्यातो वेदशास्त्रविशारदः

tasminmeghaṃkare kaścidabhūdbrāhmaṇasattamaḥ | sunaṃda iti vikhyāto vedaśāstraviśāradaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वशीकृतेंन्द्रियग्रामो वासुदेवपरायणः । देवस्य शार्ङ्गिणः पार्श्वे गीताध्यायमिमं प्रिये

vaśīkṛteṃndriyagrāmo vāsudevaparāyaṇaḥ | devasya śārṅgiṇaḥ pārśve gītādhyāyamimaṃ priye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकादशं पठत्येष विश्वरूपप्रदर्शनम् । अध्यायस्य प्रभावेन ब्रह्मज्ञानमवाप सः

ekādaśaṃ paṭhatyeṣa viśvarūpapradarśanam | adhyāyasya prabhāvena brahmajñānamavāpa saḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परमानंदसंदोह श्लाघ्यसंवित्समाधिना । प्रत्यङ्मुखेंद्रियतयानिश्चलां स्थितिमीयुषा

paramānaṃdasaṃdoha ślāghyasaṃvitsamādhinā | pratyaṅmukheṃdriyatayāniścalāṃ sthitimīyuṣā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सततं स्थीयते तेन जीवन्मुक्तेन योगिना । एकदा स महायोगी सिंहराशिस्थिते गुरौ

satataṃ sthīyate tena jīvanmuktena yoginā | ekadā sa mahāyogī siṃharāśisthite gurau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गोदावरीतीर्थयात्रां विधातुमुपचक्रमे । प्रथमेऽह्नि समागत्य विरजं तीर्थमुत्तमम्

godāvarītīrthayātrāṃ vidhātumupacakrame | prathame'hni samāgatya virajaṃ tīrthamuttamam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नाभिमारभ्य तीर्थेषु स समभ्यर्च्य देवताम् । मज्जन्मज्जन्जगद्धात्रीं कमलां स व्यलोकयत्

nābhimārabhya tīrtheṣu sa samabhyarcya devatām | majjanmajjanjagaddhātrīṃ kamalāṃ sa vyalokayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तां संपूज्य महामायां सर्वकामफलप्रदाम् । तारातीर्थे ततः स्नात्वा कपिलासंगमे ततः

tāṃ saṃpūjya mahāmāyāṃ sarvakāmaphalapradām | tārātīrthe tataḥ snātvā kapilāsaṃgame tataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अष्टतीर्थमसौ चक्रे विधाय पितृतर्पणम् । कुमारीशं शिवं नत्वा कपिलाद्वारमाययौ

aṣṭatīrthamasau cakre vidhāya pitṛtarpaṇam | kumārīśaṃ śivaṃ natvā kapilādvāramāyayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र निर्मज्ज्य निर्धूतप्राग्जन्मांतरदुष्कृतः । संपूज्य नत्वा श्रुत्वा च देवं वै मधुसूदनम्

tatra nirmajjya nirdhūtaprāgjanmāṃtaraduṣkṛtaḥ | saṃpūjya natvā śrutvā ca devaṃ vai madhusūdanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उषित्वा तत्र तां रात्रिं प्रागात्प्रातः सह द्विजैः । नरसिंहवने तत्र तीर्थे रामस्य दीर्घिका । प्रह्लादपूजितः साक्षादास्ते यत्र नृकेसरी

uṣitvā tatra tāṃ rātriṃ prāgātprātaḥ saha dvijaiḥ | narasiṃhavane tatra tīrthe rāmasya dīrghikā | prahlādapūjitaḥ sākṣādāste yatra nṛkesarī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं दृष्ट्वा देवदेवेशं पूजयित्वा तु भक्तितः । तत्र तं दिवसं नीत्वा स ययावंबिकापुरम्

taṃ dṛṣṭvā devadeveśaṃ pūjayitvā tu bhaktitaḥ | tatra taṃ divasaṃ nītvā sa yayāvaṃbikāpuram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनुग्रहेण भक्तानामंबिका तत्र तिष्ठति । पूरयंति मनुष्याणां वांच्छितान्यखिलान्यपि

anugraheṇa bhaktānāmaṃbikā tatra tiṣṭhati | pūrayaṃti manuṣyāṇāṃ vāṃcchitānyakhilānyapi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूजयित्वांबिकां भक्त्या पुष्पगंधानुलेपनैः । उपहारैश्च विविधैः स्तौत्रैः प्रणमनैरपि

pūjayitvāṃbikāṃ bhaktyā puṣpagaṃdhānulepanaiḥ | upahāraiśca vividhaiḥ stautraiḥ praṇamanairapi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विप्रस्तस्मात्पुरा प्राप्तः कंठस्थानाभिधं पुरम् । यत्रास्ते परमा शक्तिर्महालक्ष्मीर्महाद्युतिः

viprastasmātpurā prāptaḥ kaṃṭhasthānābhidhaṃ puram | yatrāste paramā śaktirmahālakṣmīrmahādyutiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तामवेक्ष्य सुधाभानुभास्करद्युतिमंडलाम् । संसारतापविच्छेद पद्मपीयूषवाहिनीम्

tāmavekṣya sudhābhānubhāskaradyutimaṃḍalām | saṃsāratāpaviccheda padmapīyūṣavāhinīm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

योगिराजहृदंभोज राजहंसनिषेविताम् । अनाहतमहानादमयीमद्वयरूपिणीम्

yogirājahṛdaṃbhoja rājahaṃsaniṣevitām | anāhatamahānādamayīmadvayarūpiṇīm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महालक्ष्मीं भगवतीं वांछितार्थप्रदायिनीम् । आराध्य भक्तिभावेन चेतसा स मुनीश्वरः

mahālakṣmīṃ bhagavatīṃ vāṃchitārthapradāyinīm | ārādhya bhaktibhāvena cetasā sa munīśvaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विवाहमंडपं प्राप पुरं विप्रैः समन्वितः । पुरे तत्र प्रतिगृहं वासस्थानमयाचत

vivāhamaṃḍapaṃ prāpa puraṃ vipraiḥ samanvitaḥ | pure tatra pratigṛhaṃ vāsasthānamayācata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न लेभे वसतिं स्थातुं गेहे कस्मिन्नपि द्विजः । दर्शितं ग्रामपालेन विशालं वासमंदिरम्

na lebhe vasatiṃ sthātuṃ gehe kasminnapi dvijaḥ | darśitaṃ grāmapālena viśālaṃ vāsamaṃdiram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रविश्य वसतिं चक्रे ब्राह्मणः संगिभिः सह । ततः प्रभाते विमले सुनंदोऽसौ द्विजोत्तमः

praviśya vasatiṃ cakre brāhmaṇaḥ saṃgibhiḥ saha | tataḥ prabhāte vimale sunaṃdo'sau dvijottamaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बहिरालोकयांचक्रे वासगेहान्निजं वपुः । अध्वन्यानखिलान्यत्र जातान्क्वापि यदृच्छया

bahirālokayāṃcakre vāsagehānnijaṃ vapuḥ | adhvanyānakhilānyatra jātānkvāpi yadṛcchayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गम्यमानः समायांतं ग्रामपालो ददर्श सः । तं बभाषे ग्रामपाल आयुष्मानसि सर्वशः

gamyamānaḥ samāyāṃtaṃ grāmapālo dadarśa saḥ | taṃ babhāṣe grāmapāla āyuṣmānasi sarvaśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भागधेयवतां पुंसां पुण्यः पुण्यवतामसि । प्रभावो विद्यते वत्स कोपि लोकोत्तरस्त्वयि

bhāgadheyavatāṃ puṃsāṃ puṇyaḥ puṇyavatāmasi | prabhāvo vidyate vatsa kopi lokottarastvayi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्व प्रयाताः सहायास्ते कथं तत्सदनाद्बहिः । तत्पश्य मुनिशार्दूल कथयामि तवाग्रतः

kva prayātāḥ sahāyāste kathaṃ tatsadanādbahiḥ | tatpaśya muniśārdūla kathayāmi tavāgrataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

किंतु नान्यं त्वया तुल्यं पश्यामीह तपस्विनम् । किं जानासि महामंत्रं कां विद्यामवलंबसे

kiṃtu nānyaṃ tvayā tulyaṃ paśyāmīha tapasvinam | kiṃ jānāsi mahāmaṃtraṃ kāṃ vidyāmavalaṃbase

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कस्य देवस्य कारुण्याच्छक्तिर्लोकोत्तरा त्वयि । तत्कारुण्यवशात्तिष्ठ ग्रामेऽस्मिन्ब्राह्मणोत्तम

kasya devasya kāruṇyācchaktirlokottarā tvayi | tatkāruṇyavaśāttiṣṭha grāme'sminbrāhmaṇottama

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शुश्रूषामखिलामेव भगवंस्ते करोम्यहम् । इति संवासयामास तस्मिन्ग्रामे मुनीश्वरम्

śuśrūṣāmakhilāmeva bhagavaṃste karomyaham | iti saṃvāsayāmāsa tasmingrāme munīśvaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परिचर्या च तस्यासौ भक्त्या चक्रे दिवानिशम् । दिवसेषु प्रयातेषु सप्ताष्टसु समेयिवान्

paricaryā ca tasyāsau bhaktyā cakre divāniśam | divaseṣu prayāteṣu saptāṣṭasu sameyivān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रातरागत्य तस्याग्रे रुरोद भृशदुःखितः । अद्य मे भाग्यहीनस्य गुणवान्भक्तिमान्सुतः

prātarāgatya tasyāgre ruroda bhṛśaduḥkhitaḥ | adya me bhāgyahīnasya guṇavānbhaktimānsutaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जाज्वल्यमानदंष्ट्रेण भक्षितो निशि रक्षसा । इत्येवं रक्षकेणोक्तं तं पप्रच्छ स संयमी

jājvalyamānadaṃṣṭreṇa bhakṣito niśi rakṣasā | ityevaṃ rakṣakeṇoktaṃ taṃ papraccha sa saṃyamī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्वास्ते स राक्षसः पुत्रो भक्षितस्ते कथं वद । ग्रामपाल उवाच-। वर्तते नगरे घोरः पुरुषादो निशाचरः 6.185.५०। स खादति नरानेत्य नित्यं नगरगोचरान् । स सर्वैर्नागरैरत्र प्रार्थितः पुरुषैः पुरा

kvāste sa rākṣasaḥ putro bhakṣitaste kathaṃ vada | grāmapāla uvāca-| vartate nagare ghoraḥ puruṣādo niśācaraḥ 6.185.50| sa khādati narānetya nityaṃ nagaragocarān | sa sarvairnāgarairatra prārthitaḥ puruṣaiḥ purā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रक्ष राक्षस नः सर्वान्ग्रासं ते कल्पयामहे । पथिका निशि निद्रंति ये च तान्भुंक्ष्व राक्षस

rakṣa rākṣasa naḥ sarvāngrāsaṃ te kalpayāmahe | pathikā niśi nidraṃti ye ca tānbhuṃkṣva rākṣasa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतस्मिन्सदने पांथान्ग्रामपालप्रवेशितान् । आहारं कल्पयांचक्रुरात्मीयप्राणगुप्तये

etasminsadane pāṃthāngrāmapālapraveśitān | āhāraṃ kalpayāṃcakrurātmīyaprāṇaguptaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भवान्सुप्तोगृहेऽमुष्मिन्नधन्यैः संयुतः परैः । ते ग्रस्ताः किल चानेन न त्वं मुक्तोसि द्विजोत्तम

bhavānsuptogṛhe'muṣminnadhanyaiḥ saṃyutaḥ paraiḥ | te grastāḥ kila cānena na tvaṃ muktosi dvijottama

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रभावं भवतो वेत्ति भवानेव द्विजोत्तम । मदीय तनयस्याद्य मित्रमेकमुपागतम्

prabhāvaṃ bhavato vetti bhavāneva dvijottama | madīya tanayasyādya mitramekamupāgatam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अजानता मया सोऽपि तनयस्य प्रियः सखा । अन्यैः पांथजनैः सार्द्धं तस्मिन्गेहे प्रवेशितः

ajānatā mayā so'pi tanayasya priyaḥ sakhā | anyaiḥ pāṃthajanaiḥ sārddhaṃ tasmingehe praveśitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रुत्वा तत्र प्रविष्टं तं निशीथे तनयो मम । तमानेतुं गतः सोऽपि भक्षितस्तेन रक्षसा

śrutvā tatra praviṣṭaṃ taṃ niśīthe tanayo mama | tamānetuṃ gataḥ so'pi bhakṣitastena rakṣasā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दुःखितेन मया प्रोक्तः प्रातः स पिशिताशनः । ममापि पुत्रो दुष्टात्मन्भवता निशि भक्षितः

duḥkhitena mayā proktaḥ prātaḥ sa piśitāśanaḥ | mamāpi putro duṣṭātmanbhavatā niśi bhakṣitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भवज्जठरनिर्मग्नः सुतोऽसौ येन जीवति । अस्ति चैवमुपायस्ते ब्रूहि मे त्वं निशाचर

bhavajjaṭharanirmagnaḥ suto'sau yena jīvati | asti caivamupāyaste brūhi me tvaṃ niśācara

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

राक्षस उवाच-। अंतःप्रविष्टा त्वत्पुत्रमज्ञात्वाहमभक्षयम् । अजानन्भक्षितः पांथैः सहितोऽसौ सुतस्तव

rākṣasa uvāca-| aṃtaḥpraviṣṭā tvatputramajñātvāhamabhakṣayam | ajānanbhakṣitaḥ pāṃthaiḥ sahito'sau sutastava

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथा जीवति मे कुक्षौ यथा भवति रक्षितः । तथा विहितमप्यस्ति दैवेन परमेष्ठिना

yathā jīvati me kukṣau yathā bhavati rakṣitaḥ | tathā vihitamapyasti daivena parameṣṭhinā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गीतैकादशमध्यायं यः पठत्यनिशं द्विजः । तत्प्रभावेन मे मुक्तिर्मृतानां पुनरुद्भवः

gītaikādaśamadhyāyaṃ yaḥ paṭhatyaniśaṃ dvijaḥ | tatprabhāvena me muktirmṛtānāṃ punarudbhavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ग्रामपाल उवाच-। कथमेकादशाध्यायसामर्थ्यमिदमद्भुतम्

grāmapāla uvāca-| kathamekādaśādhyāyasāmarthyamidamadbhutam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति पृष्टो मया विप्र स बभाषे निशाचरः

iti pṛṣṭo mayā vipra sa babhāṣe niśācaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुरा गृध्रेण केनापि नभोमार्गेण गच्छता । अस्थिखंडं स्वतुंडाग्रात्पातितं क्वापि वारिणि

purā gṛdhreṇa kenāpi nabhomārgeṇa gacchatā | asthikhaṃḍaṃ svatuṃḍāgrātpātitaṃ kvāpi vāriṇi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं जलाशयमागत्यकोऽपि ज्ञानीश्वरस्तदा । महातीर्थमिति ज्ञात्वा विदधे पितृतर्पणम्

taṃ jalāśayamāgatyako'pi jñānīśvarastadā | mahātīrthamiti jñātvā vidadhe pitṛtarpaṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तमूचिरे जनाः सर्वे तीर्थमेतत्कथं वद । जपत्येकादशाध्यायं त्रिसन्ध्यं नियतेंद्रियः

tamūcire janāḥ sarve tīrthametatkathaṃ vada | japatyekādaśādhyāyaṃ trisandhyaṃ niyateṃdriyaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृतमौनस्तु विप्रोऽसौ चौरैर्व्यापादितः पथि । तस्यास्थिशकलं गृध्रवदनात्पतितं जले

kṛtamaunastu vipro'sau caurairvyāpāditaḥ pathi | tasyāsthiśakalaṃ gṛdhravadanātpatitaṃ jale

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेन तीर्थमिदं दिव्यं जातं पातकनाशनम् । ततस्ते मानवाः सर्वे सस्नुस्तत्र जलाशये

tena tīrthamidaṃ divyaṃ jātaṃ pātakanāśanam | tataste mānavāḥ sarve sasnustatra jalāśaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निष्कल्मषतया चैवं प्रापुस्ते परमं पदम् । एकादशस्य सामर्थ्यादध्यायस्य भविष्यति

niṣkalmaṣatayā caivaṃ prāpuste paramaṃ padam | ekādaśasya sāmarthyādadhyāyasya bhaviṣyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ममापि मुक्तिः पांथानां पुनरुत्थानमेव च । यो मया कश्चिदुद्गीर्णो ब्राह्मणोऽत्रैव तिष्ठति

mamāpi muktiḥ pāṃthānāṃ punarutthānameva ca | yo mayā kaścidudgīrṇo brāhmaṇo'traiva tiṣṭhati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स च एकादशाध्यायं जपति स्म निरंतरम् । स तेनाध्यायमंत्रेण सप्तवाराभिमंत्रितम्

sa ca ekādaśādhyāyaṃ japati sma niraṃtaram | sa tenādhyāyamaṃtreṇa saptavārābhimaṃtritam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विधाय वारि विप्रेंद्रः क्षिपेद्यदि ममोपरि । ततो मे शापनिर्मुक्तिर्भविष्यति न संशयः । इति तेनास्मि संदिष्टः समायातस्त्वदंतिकम्

vidhāya vāri vipreṃdraḥ kṣipedyadi mamopari | tato me śāpanirmuktirbhaviṣyati na saṃśayaḥ | iti tenāsmi saṃdiṣṭaḥ samāyātastvadaṃtikam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विप्र उवाच-। राक्षसः केन पापेन जातोसौ वद रक्षक । यत्क्षपायां गृहे तस्मिन्नरान्खादति निद्रितान्

vipra uvāca-| rākṣasaḥ kena pāpena jātosau vada rakṣaka | yatkṣapāyāṃ gṛhe tasminnarānkhādati nidritān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ग्रामपाल उवाच। अस्मिन्ग्रामे पुरा कश्चिदासीद्विप्रः कृषीवलः । एकदा शालिकेदाररक्षणे व्याकुलो द्विजः

grāmapāla uvāca| asmingrāme purā kaścidāsīdvipraḥ kṛṣīvalaḥ | ekadā śālikedārarakṣaṇe vyākulo dvijaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नातिदूरे महागृध्रः पांथमेकमभक्षयत् । तं विमोचयितुं दूराद्दयांचक्रेऽपि तापसः

nātidūre mahāgṛdhraḥ pāṃthamekamabhakṣayat | taṃ vimocayituṃ dūrāddayāṃcakre'pi tāpasaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भुक्त्वा पांथं खगस्तावन्निरगादंबराध्वना । ततः स तापसः कोपात्तं बभाषे कृषीवलम्

bhuktvā pāṃthaṃ khagastāvanniragādaṃbarādhvanā | tataḥ sa tāpasaḥ kopāttaṃ babhāṣe kṛṣīvalam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धिक्त्वां हालिक दुर्बुद्धे कठोरमतिनिर्घृण । कुक्षिभरं परत्राण विमुखं हतजीवितम्

dhiktvāṃ hālika durbuddhe kaṭhoramatinirghṛṇa | kukṣibharaṃ paratrāṇa vimukhaṃ hatajīvitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चोरैश्च दंष्ट्रिभिः सर्प्पैररिवह्निविषांबुभिः । गृध्रराक्षसभूतैश्च वेतालादिभिराहतान्

coraiśca daṃṣṭribhiḥ sarppairarivahniviṣāṃbubhiḥ | gṛdhrarākṣasabhūtaiśca vetālādibhirāhatān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जनानुपेक्षते शक्तः स तद्वधफलं लभेत् । न मोचयति यो विप्रं प्रभुश्चोरादिभिर्धृतम्

janānupekṣate śaktaḥ sa tadvadhaphalaṃ labhet | na mocayati yo vipraṃ prabhuścorādibhirdhṛtam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स याति नरकं घोरं स पुनर्जायते वृकः । निहन्यमानं विपिने गृध्रव्याघ्रेण पीडितम्

sa yāti narakaṃ ghoraṃ sa punarjāyate vṛkaḥ | nihanyamānaṃ vipine gṛdhravyāghreṇa pīḍitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुंचमुचेति यो वक्ति स याति परमां गतिम् । गवामर्थे हता व्याघ्रैर्व्याधैर्दुष्टैश्च राजभिः

muṃcamuceti yo vakti sa yāti paramāṃ gatim | gavāmarthe hatā vyāghrairvyādhairduṣṭaiśca rājabhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेपि यांति पदं विष्णोर्दुष्प्राप्यं योगिनामपि । अश्वमेधसहस्राणि वाजपेयशतानि च

tepi yāṃti padaṃ viṣṇorduṣprāpyaṃ yogināmapi | aśvamedhasahasrāṇi vājapeyaśatāni ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शरणागतसंत्राण कलां नार्हंति षोडशीम् । दीनस्योपेक्षणं कृत्वा भीतस्य च शरीरिणः

śaraṇāgatasaṃtrāṇa kalāṃ nārhaṃti ṣoḍaśīm | dīnasyopekṣaṇaṃ kṛtvā bhītasya ca śarīriṇaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुण्यवानपि कालेन कुंभीपाके स पच्यते । पश्यन्नपि भवान् पांथं दुष्टगृध्रेण भक्षितम्

puṇyavānapi kālena kuṃbhīpāke sa pacyate | paśyannapi bhavān pāṃthaṃ duṣṭagṛdhreṇa bhakṣitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निवारणसमर्थोपि न चक्रे यन्निवारणम् । निष्कृपोसि यतस्तस्माद्भविष्यसि निशाचरः

nivāraṇasamarthopi na cakre yannivāraṇam | niṣkṛposi yatastasmādbhaviṣyasi niśācaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इमां शापं मुने श्रुत्वा कंपमानकलेवरः । प्रणम्य हालिको विप्रं बभाषे करुणं वचः

imāṃ śāpaṃ mune śrutvā kaṃpamānakalevaraḥ | praṇamya hāliko vipraṃ babhāṣe karuṇaṃ vacaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अत्राहं क्षेत्ररक्षायां चिरं क्षिप्तेन चक्षुषा । न वेद्मि निकटं गृध्र हन्यमानमिमं नरम्

atrāhaṃ kṣetrarakṣāyāṃ ciraṃ kṣiptena cakṣuṣā | na vedmi nikaṭaṃ gṛdhra hanyamānamimaṃ naram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेन मेऽनुग्रहं कर्तुं कृपणस्य त्वमर्हसि । विप्र उवाच। यो वेत्त्येकादशाध्यायं जपत्यनुदिनं च यः

tena me'nugrahaṃ kartuṃ kṛpaṇasya tvamarhasi | vipra uvāca| yo vettyekādaśādhyāyaṃ japatyanudinaṃ ca yaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेनाभिमंत्रितं वारि यदा शिरसि तावके । पतिष्यति तदा शापात्तव मुक्तिर्भविष्यति

tenābhimaṃtritaṃ vāri yadā śirasi tāvake | patiṣyati tadā śāpāttava muktirbhaviṣyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्युक्त्वा तापसो यातो हालिको राक्षसोऽभवत् । तदागच्छ द्विजश्रेष्ठ तेनाध्यायेन मंत्रय । तीर्थोदकं स्वहस्तेन तस्य मूर्द्धनि निक्षिप

ityuktvā tāpaso yāto hāliko rākṣaso'bhavat | tadāgaccha dvijaśreṣṭha tenādhyāyena maṃtraya | tīrthodakaṃ svahastena tasya mūrddhani nikṣipa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महादेव उवाच। इति तत्प्रार्थितं तस्य श्रुत्वा च करुणाप्लुतः । तथेति सहपालेन मुनी रक्षोंतिकं ययौ

mahādeva uvāca| iti tatprārthitaṃ tasya śrutvā ca karuṇāplutaḥ | tatheti sahapālena munī rakṣoṃtikaṃ yayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकादशेन तेनांबु विश्वरूपेण मंत्रितम् । निक्षिप्तं तस्य शिरसि तेन विप्रेण योगिना

ekādaśena tenāṃbu viśvarūpeṇa maṃtritam | nikṣiptaṃ tasya śirasi tena vipreṇa yoginā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गीताध्यायप्रभावेण शापमोक्षमवाप सः । विहाय राक्षसं देहं चतुर्बाहुस्ततोऽभवत्

gītādhyāyaprabhāveṇa śāpamokṣamavāpa saḥ | vihāya rākṣasaṃ dehaṃ caturbāhustato'bhavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निगीर्णा ये जनास्तेन पांथा आसन्सहस्रशः । चतुर्भुजा बभूवुस्ते शंखचक्रगदाधराः

nigīrṇā ye janāstena pāṃthā āsansahasraśaḥ | caturbhujā babhūvuste śaṃkhacakragadādharāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते विमानान्यारुरुहुस्तावदूचे स राक्षसम् । मदीयस्तनयः कस्तं दर्शयस्व निशाचर

te vimānānyāruruhustāvadūce sa rākṣasam | madīyastanayaḥ kastaṃ darśayasva niśācara

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्युक्ते ग्रामपालेन दिव्यधीराह राक्षसः । एवं चतुर्भुजं विद्धि तमालश्यामलद्युतिम्

ityukte grāmapālena divyadhīrāha rākṣasaḥ | evaṃ caturbhujaṃ viddhi tamālaśyāmaladyutim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

माणिक्यमुकुटं दिव्यमणिकुंडलमंडितम् । हारहारिमहास्कंधं स्वर्णकेयूरभूषितम्

māṇikyamukuṭaṃ divyamaṇikuṃḍalamaṃḍitam | hārahārimahāskaṃdhaṃ svarṇakeyūrabhūṣitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

राजीवलोचनं स्निग्धं हस्ते कृतसरोरुहम् । दिव्यं विमानमारूढं देवत्वं प्राप्तमात्मजम्

rājīvalocanaṃ snigdhaṃ haste kṛtasaroruham | divyaṃ vimānamārūḍhaṃ devatvaṃ prāptamātmajam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति तस्य वचः श्रुत्वा सुतं दृष्ट्वा च तादृशम् । स्वगेहं नेतुमारेभे जहास स सुतस्ततः 6.185.१००। कति वाराणि जातोऽसि त्वं पुत्रो मम रक्षक । पूर्वपुत्रस्त्वदीयोऽस्मि अधुना विबुधोऽस्म्यहम्

iti tasya vacaḥ śrutvā sutaṃ dṛṣṭvā ca tādṛśam | svagehaṃ netumārebhe jahāsa sa sutastataḥ 6.185.100| kati vārāṇi jāto'si tvaṃ putro mama rakṣaka | pūrvaputrastvadīyo'smi adhunā vibudho'smyaham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यास्यामि वैष्णवं धाम ब्राह्मणस्य प्रसादतः । निशाचरोऽपि प्राप्तोऽयं पश्य देहं चतुर्भजम्

yāsyāmi vaiṣṇavaṃ dhāma brāhmaṇasya prasādataḥ | niśācaro'pi prāpto'yaṃ paśya dehaṃ caturbhajam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकादशस्य माहात्म्याद्याति स्वर्गं समं जनैः । विप्रादस्मात्तमध्यायमधीष्व त्वं जपानिशम्

ekādaśasya māhātmyādyāti svargaṃ samaṃ janaiḥ | viprādasmāttamadhyāyamadhīṣva tvaṃ japāniśam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भविष्यति न संदेहस्तवापि गतिरीदृशी । तात तस्मात्सतां संगं दुर्लभं सर्वथा जनैः

bhaviṣyati na saṃdehastavāpi gatirīdṛśī | tāta tasmātsatāṃ saṃgaṃ durlabhaṃ sarvathā janaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सोप्यद्य ते समुत्पन्नो ह्यात्मनः साधयेप्सितम् । किं धनैर्भोगदानैर्वा किं यज्ञैस्तपसा नु किम्

sopyadya te samutpanno hyātmanaḥ sādhayepsitam | kiṃ dhanairbhogadānairvā kiṃ yajñaistapasā nu kim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

किं पूर्तैर्वापरं श्रेयो विश्वरूपस्य पाठतः । तद्विष्णोः परमं रूपमध्यायस्य श्रुतेन च

kiṃ pūrtairvāparaṃ śreyo viśvarūpasya pāṭhataḥ | tadviṣṇoḥ paramaṃ rūpamadhyāyasya śrutena ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यत्पूर्णानंदसंदोह कृष्णब्रह्मास्यनिर्गतम् । कुरुक्षेत्रेऽर्जुने मित्रे तत्कैवल्यरसायनम्

yatpūrṇānaṃdasaṃdoha kṛṣṇabrahmāsyanirgatam | kurukṣetre'rjune mitre tatkaivalyarasāyanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नृणां च भवभीतानामाधिव्याधिभयापहम् । अनेकजन्मदुःखघ्नं नान्यत्पश्यामि तत्स्मर । शिव उवाच। इत्युक्त्वा सह तैः सर्वैर्ययौ विष्णोः परं पदम्

nṛṇāṃ ca bhavabhītānāmādhivyādhibhayāpaham | anekajanmaduḥkhaghnaṃ nānyatpaśyāmi tatsmara | śiva uvāca| ityuktvā saha taiḥ sarvairyayau viṣṇoḥ paraṃ padam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तमध्यायं ततो विप्राद्ग्रामपालः पपाठ सः । तावुभौ तस्य माहात्म्याज्जग्मतुर्वैष्णवं पदम्

tamadhyāyaṃ tato viprādgrāmapālaḥ papāṭha saḥ | tāvubhau tasya māhātmyājjagmaturvaiṣṇavaṃ padam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्येकादशमाहात्म्य कथा तुभ्यं निरूपिता । यस्याः श्रवणमात्रेण महापातकसंक्षयः

ityekādaśamāhātmya kathā tubhyaṃ nirūpitā | yasyāḥ śravaṇamātreṇa mahāpātakasaṃkṣayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.